1 of 52

İTA.8.2.3. Mondros Ateşkes Antlaşması’nın imzalanması ve uygulanması karşısında Osmanlı yönetiminin, Mustafa Kemal’in ve halkın tutumunu analiz eder.

MİLLİ UYANIŞ BAĞIMSIZLIK YOLUNDA ATILAN ADIMLAR

İşgal Yıllarında Anadolu

2 of 52

8.Sınıf

Birinci Dünya Savaşı ve Osmanlı Devleti

‘‘Ateşkes anlaşması’’ ile ‘‘barış anlaşması’’ arasındaki fark nedir?

Ateşkes Antlaşması

Barış Antlaşması

Ateşkes ya da mütarekeler geçici antlaşmalardır. Yalnızca taraflar arasında silahların bırakılmasını sağlar. Savaşın bittiği anlamına gelmez.

Barış antlaşmaları ise taraflar arasında kalıcı barışı sağlamak için yapılır. Savaşı kesin olarak bitiren antlaşmalardır.

3 of 52

8.Sınıf

Mondros Ateşkes Antlaşması 30 Ekim 1918

Amiral Calthorpe

(Kaltrop)

Bahriye Nazırı

Rauf Bey

Mondros Ateşkes Antlaşması Ege Denizi’ndeki Limni Adası’nın Mondros Limanı’nda

demirli bulunan Agamemnon Zırhlısı’nda imzalandı(30 Ekim 1918).

Antlaşmayı; Osmanlı Devleti adına Bahriye Nazırı Rauf Bey (Orbay) ile İtilaf Devletleri adına İngiliz Amiral Calthorpe (Kaltrop) imzaladı.

Böylece Osmanlı Devleti Mondros Ateşkes Antlaşması’nı imzalayarak

Birinci Dünya Savaşı’ndan çekildi.

Osmanlı’nın savaştan çekilme nedenleri nelerdir?

4 of 52

8.Sınıf

Osmanlı’nın Savaştan Çekilme Nedenleri

Birçok cephede savaşı kaybeden Osmanlı’nın savaşa devam ederek daha fazla toprak kaybetmek istememesi

Bulgaristan’ın savaştan çekilmesi ile Almanya ile kara bağlantısının kesilmesi

Yalnız kalan Osmanlı’nın savaşa devam edebilecek insan, silah ve cephaneden yoksun olması

İttihat ve Terakki Partisi’nin yönetimden çekilmesi ve�üyelerinin ülkeyi terk etmesi

İtilaf Devletleri tarafından kabul edilen Wilson İlkeleri’ne duyulan güven

5 of 52

8.Sınıf

Mondros Ateşkes Antlaşması’nın Maddeleri ve Yorumu

Çanakkale ve İstanbul boğazları ulaşıma açılacak, ve bu yerlerdeki istihkamlar (askerî üsler) işgal edilerek İtilaf Devletleri’nin denetimine bırakılacak. (1. Madde)

Bu madde ile İstanbul işgale açık hale getirilmiştir.

İstanbul ile Anadolu arasındaki bağlantı kesilmiş Osmanlı’nın toprak bütünlüğü bozulmuştur.

Bu madde ile ilgili neler söylenebilir?

Siyasi açıdan başkentin bulunduğu bir yerin kontrolünün başkasında olması egemenlik hakkını zedeler.

6 of 52

8.Sınıf

Mondros Ateşkes Antlaşması’nın Maddeleri ve Yorumu

Sınırların korunması ve iç güvenliğin sağlanması dışında, Osmanlı ordusu derhal terhis edilecektir. (5. Madde)

Bu madde ile Osmanlı toprakları savunmasız bırakılmıştır.

Böylece herhangi bir direnişle karşılaşmadan yapacakları işgalleri kolaylaştırmayı amaçlamışlardır.

Bu madde ile ilgili neler söylenebilir?

Terhis: Askerlik yapanların kişilerin askerlik görevlerinin bitmesidir.

7 of 52

8.Sınıf

Mondros Ateşkes Antlaşması’nın Maddeleri ve Yorumu

İtilaf Devletleri, güvenliklerini tehdit eden bir durum olursa herhangi bir stratejik noktayı işgal edebilecektir. (7. Madde)

Bu madde ile yapılacak işgallere hukuki bir zemin hazırlanmıştır.

Madde belirsizlik taşıdığı için bütün Anadolu işgallere açık hale gelmiştir.

Bu madde ile ilgili neler söylenebilir?

Antlaşmanın en önemli maddesidir. Osmanlı Devleti fiilen sona ermiştir. Çünkü İtilaf Devletleri bu maddeyle Anadolu topraklarının işgaline gerekçe oluşturmuştur.

8 of 52

8.Sınıf

Mondros Ateşkes Antlaşması’nın Maddeleri ve Yorumu

Bütün demir yolları, limanlar, tersaneler ve ticaret gemileri İtilaf Devletleri’nin denetiminde olup hizmetine sunulacak. (8. ve 9. Madde)

İtilaf Devletleri ulaşım imkanlarından yararlanarak işgaller sırasında hızlı hareket etmek istemişlerdir.

Ticari faaliyetlerin İtilaf Devletleri’nin denetiminde olması sömürgeciliğin devam edeceğini kanıtlar.

Bu madde ile ilgili neler söylenebilir?

İtilaf Devletleri ulaşımı denetim altına alarak Türk halkının işgallerden habersiz olmasını ve örgütlenmesini engellemeyi amaçlamışlardır.

9 of 52

8.Sınıf

Mondros Ateşkes Antlaşması’nın Maddeleri ve Yorumu

Toros tünelleri, İtilaf Devletleri tarafından işgal edilecektir. (10. Madde)

Akdeniz kıyıları ile iç bölgeler arasındaki önemli geçitlerin denetim altına alınması amaçlanmıştır.

Bu madde ile ilgili neler söylenebilir?

10 of 52

8.Sınıf

Mondros Ateşkes Antlaşması’nın Maddeleri ve Yorumu

Hükûmet haberleşmesi dışında telsiz, telgraf ve kabloların denetimi İtilaf Devletleri’ne geçecek. (12. Madde)

Bu madde ile yine Türk halkının işgallerden haberdar olmasını engellemeyi amaçlamışlardır.

Halkın haberleşerek örgütlenmesinin önüne geçmek istemişlerdir.

Bu madde ile ilgili neler söylenebilir?

11 of 52

8.Sınıf

Mondros Ateşkes Antlaşması’nın Maddeleri ve Yorumu

Doğuda Vilayet-i Sitte denilen altı ilde (Bitlis, Erzurum, Sivas, Diyarbakır, Elazığ ve Van) herhangi bir karışıklık çıkarsa İtilaf Devletleri tarafından işgal edilecek. (24. Madde)

Bu madde ile Doğu Anadolu’da bir Ermeni devletinin kurulmasına zemin hazırlanmıştır.

Antlaşmanın İngilizce metninde “Six Armenian City” şeklinde bahsetmektedir.

Bitlis

Erzurum

Sivas

Diyarbakır

Elazığ

Van

Bu madde ile ilgili neler söylenebilir?

12 of 52

İtilaf Devletleri, barışı beklemeden Mondros’un maddelerine dayanarak aralarında yaptıkları gizli antlaşmalarla Osmanlı topraklarını işgale başladılar.

8.Sınıf

Mondros Ateşkes Antlaşması ve İşgaller

Haritaya göre hangi ülke nereyi işgal etmiş inceleyiniz.

İlk işgal edilen yer İngilizler tarafından Musul olmuştur.

Mondros Ateşkes Antlaşması sonrası İngilizlerin ilk olarak

Musul’u işgal etmesinin nedeni ne olabilir?

Musul

Mondros Ateşkes Anlaşması’nı imzalayan ve işgallere ses çıkaramayan

Osmanlı Devleti fiilen sona ermiştir.

13 of 52

8.Sınıf

İşgal Yıllarında Azınlıklar

İzmir’deki Yunan işgalini sevinçle karşılayan İzmirli Rumlar

Doğu Anadolu’da isyan çıkaran Ermeni çeteleri

Azınlıklar fırsattan yararlanarak toprak almak ve bağımsızlık kazanmak amacı ile İtilaf Devletleri ile işbirliği içinde hareket etmişlerdir.

14 of 52

8.Sınıf

İşgallere Karşı Osmanlı Yönetiminin Tutumu

İstanbul Hükûmeti’nin işgaller karşısındaki tutumunu nasıl değerlendiriyorsunuz?

Sadrazam

Damat Ferit Paşa

Padişahımız Vahdeddin ve ben; işgallerin geçici olacağını düşünüyor ve halktan işgaller karşısında sakin kalmalarını, aşırı tepki vermemelerini istiyoruz. Bunu sağlamak için Anadolu’ya heyet-i nasiha (öğüt kurulları) gönderiyoruz. İtilaf Devletlerinin güvenliğini tehdit edecek davranışta bulunmamalıyız. Çünkü işgallere karşı koymak imkansız.

İşgallere karşı İstanbul Hükûmeti çekingen, karamsar, teslimiyetçi, duyarsız ve sessiz bir tutum izlemiştir.

15 of 52

“Mondros Ateşkesi, Osmanlı Devleti’nin müttefikleriyle beraber sürüklendiği acı mağlubiyetin yüz kızartıcı bir sonucudur. Bu ateşkes maddeleri, Türk topraklarını yabancı işgaline açık hâle getirmiştir.”�

(Kemal Atatürk, Nutuk, s. 608)

İtilaf Devletlerinin donanmaları 13 Kasım 1918’de İstanbul’a geldi. O gün düşman gemilerini gören Mustafa Kemal Paşa “Geldikleri gibi giderler.” diyerek bir mücadeleye gireceğinin işaretini verdi.

8.Sınıf

‘‘Geldikleri Gibi Giderler!’’

“Geldikleri gibi giderler.” sözünden Mustafa Kemal’in hangi kişilik özelliğini çıkarabiliriz?

Mustafa Kemal yukarıdaki sözüyle Mondros Ateşkes Antlaşması’nın hangi maddesine tepki göstermiştir?

İleri görüşlülük

Vatanseverlik

Kararlılık

Mücadelecilik

İşgallere karşı Mustafa Kemal, bağımsızlığa düşkün, vatansever, milliyetçi, kararlı ve örgütleyici bir tutum izlemiştir.

16 of 52

8.Sınıf

İşgallere Karşı Türk Halkının Tutumu

Türk halkı işgallere karşı sessiz kalmamış, işgalleri protesto eden mitingler düzenlemiş ve bölgesel kurtuluş için Müdafaa-i Hukuk Cemiyetleri kurmuştur.

İşgallere karşı kendi bölgesini korumak amacı ile Kuvayı Milliye denilen silahlı direniş birliklerini kurmuştur. Bu birlikler düzen ve disiplinden uzaktır.

Türk halkının Müdafaa-i Hukuk Cemiyetleri ve Kuvayı Milliye birliklerini kurmasının nedeni nedir?

1

İtilaf Devletleri’nin ülke genelinde yaptığı işgaller

2

İstanbul Hükümeti’nin işgallere tepkisiz kalması

İşgallere Karşı Türk Halkının Tutumu

Mondros Ateşkesi ile başlayan işgaller karşısında Türk halkı ilk başlarda bölgesel kurtuluş çareleri arasa da Mustafa Kemal’in liderliğinde ulusal kurtuluş etrafında birleşerek; bağımsızlığa düşkün, kararlı, vatansever ve milliyetçi bir tutum sergilemiştir.

17 of 52

Sultan Ahmet’te Bugünkü Halk Toplantısı Bütün İstanbul sakinleri hak istemek için toplandı. Saat ikiden beri Sultan Ahmet şimdiye kadar görülmemiş bir manzara arz eylemektedir. Şehrimizin bütün Müslüman halkı, akın akın Sultan Ahmet’e gelmektedir. Sancağımızın siyaha bürünerek hazin hazin dalgalanması bugünün heyecanlı bir derdi olmuştur. Bütün Müslüman dükkânları kapanmış ve her sınıf halk hakkı istemek için büyük bir istekle İstanbul’un bu tarihi meydanında toplanmıştır. Toplanma büyük bir düzen içinde geçmektedir.

(Tercüman-ı Hakikat, 23 Mayıs 1919)

8.Sınıf

Sıra Sizde

“Müslümanlar, Türkler! Türk ve Müslüman bugün en kara gününü yaşıyor. Gece, karanlık bir gece. Fakat insanın hayatında sabahı olmayan gece yoktur. Yarın bu korkunç geceyi yırtıp parıldayan bir sabah yaratacağız. Bugün elimizde top tüfek denilen alet yok. Fakat ondan daha büyük, ondan daha kudretli bir silah var; hak ve Allah.” (Selahattin Tansel, Mondros’tan Mudanya’ya Kadar, Cilt I, s.246-248)

Halide Edip “karanlık bir gece” benzetmesiyle neyi anlatmak istemiştir?

Türk milletinin işgaller karşısındaki tepkileri için neler söyleyebilirsiniz?

İşgaller karşısında Türk milletinin mitingler düzenlemesinde

etkili olan duygular nelerdir?

18 of 52

8.Sınıf

Paris Barış Konferansı 18 Ocak 1919

Paris Barış Konferansı’nın toplanış amacı nedir?

Paris Barış Konferansı, savaşın galip devletleriyle malûp devletleri arasında yapılacak olan barış antlaşmalarının şartlarını belirlemek amacıyla toplandı.

ASIL

AMAÇ

Avrupa’nın sınırlarını yeniden belirlemek

Sömürge alanlarını ve Osmanlı topraklarını paylaşmak

Paris Barış Konferansı’nın toplanış amacı,

Wilson İlkeleri ile uyuşuyor mu? Tartışınız.

Sömürgeci devletler, sömürgecilik faaliyetlerine devam edebilmek için nasıl bir çözüm yolu bulmuşlardır?

19 of 52

8.Sınıf

Manda ve Himayecilik

Manda ve himaye sistemi hakkında ne düşünüyorsunuz?

20 of 52

Paris Barış Konferansı’nda Osmanlı toprakları ile ilgili

nasıl bir karar alınmıştır?

I. Dünya Savaşı’nda yapılan gizli anlaşmalara göre Osmanlı Devleti’nin Akdeniz ve Ege kıyıları İtalyanlara bırakılmıştı.

İngiltere sömürgelerine giden yol olan Doğu Akdeniz’de güçlü bir devlet istemediği için İzmir çevresini Yunanlılara vermek istedi.

Haksızlığa uğradığını düşünen İtalya, bu durumu beğenmemiş ve İtilaf Devletler arasında görüş ayrılığı çıkmıştır.

İtilaf Devletleri arasında yaşanan toprak paylaşım anlaşmazlıkları

Türk halkının mücadelesini nasıl etkilemiştir?

Manda ve Himayecilik

8.Sınıf

İtilaf Devletleri ile yapılacak olan Sevr Anlaşması gecikmiştir.

Bu gecikme milli bilinci uyandırmış Kurtuluş Savaşı için halkın örgütlenmesini sağlamıştır.

Ayrıca İzmir’in Yunanlılara verilmesi Türk halkında büyük bir infiale neden olmuş ve mücadele ruhunu artırmıştır.

21 of 52

8.Sınıf

İzmir’in İşgali 15 Mayıs 1919

Paris Barış Konferansı’nda İzmir ve çevresi, Yunanistan’a verildi.

Yunanistan, İngiltere’nin de desteğiyle İzmir’i işgal etti.

22 of 52

8.Sınıf

İzmir’in İşgali 15 Mayıs 1919

Yunanlılar, işgali haklı göstermek için bölgede Rumların Türklerden daha fazla olduğunu ve Türklerin Hristiyan Rumları katlettiğini savundular. Oysa durum tam tersiydi.

23 of 52

8.Sınıf

İzmir’in İşgali 15 Mayıs 1919

Yunanlıların yaptığı katliamlara karşı ilk kurşunu gazeteci Hasan Tahsin sıkmıştır.

İzmir’in işgali, Anadolu’nun pek çok yerinde milletçe protesto edildi.

Padişah ve İstanbul Hükûmeti, işgallere karşı sessiz kaldı.

İngilizlerin baskısıyla miting ve protestoları yasakladı.

Bunun üzerine Türk Direnişi ve Kuvayımilliye Hareketi ortaya çıktı.

İzmir’in Yunanlılar tarafından işgaline halkın tepkisi

neden büyük olmuştur?

24 of 52

Amiral Bristol

İzmir’in işgalini araştırıp soruşturmak için bir komisyon gönderildi. Hazırladığım raporda İzmir’de çoğunluğu Rumların değil; Türklerin oluşturduğunu, katliamları Rumların yaptığını ve işgalin haksız olduğunu belirtildim.

Amiral Bristol Raporu, Türklerin haklı olduğunu dünyaya duyuran ilk uluslar arası belgedir.

Amiral Bristol Raporu

8.Sınıf

25 of 52

Osmanlı Devleti, Birinci Dünya Savaşı’ndan Mondros Ateşkes Antlaşması’nı imzalayarak ayrılmıştır.

Doğru mu? Yanlış mı?

8.Sınıf

26 of 52

Mondros Ateşkes Antlaşması Akdeniz’deki Limni Adası’nın Mondros Limanı’nda imzalanmıştır.

8.Sınıf

Doğru mu? Yanlış mı?

27 of 52

Yunanistan’ın savaştan çekilmesi ile Almanya ile Osmanlı Devleti arasındaki kara bağlantısı kesilmiştir.

8.Sınıf

Doğru mu? Yanlış mı?

28 of 52

Siyasi açıdan başkentin bulunduğu bir yerin kontrolünün başkasında olması egemenlik hakkını zedeler.

8.Sınıf

Doğru mu? Yanlış mı?

29 of 52

Mondros Ateşkes Anlaşmasının ‘‘Osmanlı Devleti orduları terhis edilecek.’’ maddesi Osmanlı Devleti’nin iletişim imkanlarını engellemek için koyulmuştur.

8.Sınıf

Doğru mu? Yanlış mı?

30 of 52

Amiral Bristol Raporu ile Ege Bölgesi Yunanlılara verilmiştir.

8.Sınıf

Doğru mu? Yanlış mı?

31 of 52

İzmir’in işgali karşısında yurdun çeşitli yerlerinde protesto mitingleri yapılması Türk halkının vatansever ve bağımsızlığına düşkün olduğunu gösterir.

8.Sınıf

Doğru mu? Yanlış mı?

32 of 52

SORU

Savaşan taraflar arasında silahların bırakılması ve savaş durumunun sona ermesidir.

8.Sınıf

Soru - Yanıt

YANIT

Mütareke (Ateşkes)

33 of 52

SORU

Mondros Ateşkes Antlaşması hangi gemide imzalanmıştır?

8.Sınıf

Soru - Yanıt

YANIT

Agamemnon Zırhlısı

34 of 52

SORU

Mondros Ateşkes Antlaşması’nın hangi maddesiyle doğuda bir Ermeni devletinin kurulmasına zemin hazırlanmıştır?

8.Sınıf

Soru - Yanıt

YANIT

24. Madde

35 of 52

SORU

Mondros Ateşkes Antlaşması’nın hangi maddesiyle bütün vatan toprakları işgale açık hale gelmiştir?

8.Sınıf

Soru - Yanıt

YANIT

7. Madde

36 of 52

SORU

İzmir’e çıkan ve katliamlar yapan Yunanlılara karşı ilk kurşunu kim atmıştır?

8.Sınıf

Soru - Yanıt

YANIT

Hasan Tahsin

37 of 52

SORU

İtilaf devletleri yenilen devletlerle yapılacak olan anlaşmaların maddelerini belirlemek amacı ile 18 Ocak 1919’da hangi toplantıyı yapmıştır?

8.Sınıf

Soru - Yanıt

YANIT

Paris Barış Konferansı

38 of 52

SORU

Gizli anlaşmalara göre, Ege kıyılarının İtalya’nın işgal etmesi gerekirken Paris Konferansında kimin işgaline verilmiştir?

8.Sınıf

Soru - Yanıt

YANIT

Yunanlılar

39 of 52

SORU

Wilson ilkelerine göre yasak olan sömürgeciliğin yerini, daha sonra ne almıştır?

8.Sınıf

Soru - Yanıt

YANIT

Manda ve Himaye

40 of 52

8.Sınıf

Örnek Sorular

Mondros Ateşkes Antlaşması’ndan sonra İtilaf Devletleri yurdumuzu işgal etmeye başladılar. İşgaller karşısında hiçbir harekette bulunmayan İstanbul Hükûmeti, ülkeyi içinde bulunduğu kötü durum-dan kurtarmaya yönelik çalışmalarda da bulunmuyordu. İstanbul Hükûmeti, Anadolu’ya sadece nasihat heyetleri göndererek halkı, işgaller karşısında sükûnete davet ediyor, İtilaf Devletleri’ne silahla karşı konulmamasını istiyordu.

Buna göre, İstanbul Hükûmetinin işgaller karşısında izlediği politika;

I. Mücadelecidir. II. Duyarsızdır. III. Çekingendir.

IV. Teslimiyetçidir. V. Milliyetçidir.

yargılarından hangileriyle açıklanabilir?

A) I - II - III B) II - III - IV C) I - III - V D) I - II - IV- V

41 of 52

8.Sınıf

Örnek Sorular

Mondros Ateşkes Anlaşması’ndan sonra yurdumuzun işgal edilmesi karşısında İstanbul Hükûmeti sessiz ve kayıtsız kaldı. Yüzyıllarca Türklerle beraber huzurlu ve güvenli bir yaşam sürdüren bazı Rum ve Ermeniler de işgalcilerle iş birliği yaptılar.

Bu durum karşısında Türk milleti nasıl bir tepki göstermiştir?

A) Amerikan mandasını istemiştir.

B) Halifenin etrafında toplanmıştır.

C) Millî direniş cemiyetleri kurmuştur.

D) İşgallerin geçici olduğuna inanarak tepki göstermemiştir.

42 of 52

8.Sınıf

Örnek Sorular

I- Osmanlı Devleti’nin Birinci Dünya Savaşı’na girmesi

II-Anadolu’nun işgale uğraması

III-Mondros Ateşkes Antlaşması’nın imzalanması

IV-İstanbul Hükûmetinin işgallere karşı tepkisiz kalması

V-Bölgesel direniş cemiyetlerinin kurulması

Yukarıdaki olayların, sırasıyla meydana gelişini gösteren sebep-sonuç zinciri aşağıdakilerden hangisidir?

A) I-III-V-IV-II B) IV-I-III-II-V

C) I-III-II-IV-V D) V-I-IV-III-II

43 of 52

8.Sınıf

Örnek Sorular

Paris Barış Konferansında. Batı Anadolu'nun Yunanlılara verilmesi kararlaştırılmıştır.

Aşağıdakilerden hangisinin işgali, bu kararın eyleme geçirildiğinin bir göstergesidir?

A) Musul'un

B) İzmir'in

C) Samsun'un

D) İstanbul'un

44 of 52

8.Sınıf

Örnek Sorular

Mondros Ateşkes Anlaşması ülkede olumlu karşılanmış, hükümetin başarısı olarak kabul edilmiştir. Mustafa Kemal'e göre ise bu antlaşmayla Osmanlı, kendisini, kayıtsız şartsız düşmana teslim etmekle kalmamış, düşmanın memleketi işgali için yardım etmeyi kabul etmiştir.

Mondros Ateşkes Anlaşması'nın:

I. Osmanlı ordusu derhâl terhis edilecek,

II. Osmanlı savaş gemileri İtilaf Devletleri'ne teslim olacak,

III. Osmanlı demiryolları ve iletişim ağı, İtilaf Devletleri'nin hizmetine sunulacak,

IV. İtilaf Devletleri, güvenliklerini tehdit edecek bir durum oluşursa, herhangi bir stratejik noktayı işgal edebilecek

maddelerinden hangileri, Mustafa Kemal'in eleştirilerini destekler niteliktedir?

A) Yalnız IV B) I ve II

C) I, II ve III D) I, II, III ve IV

45 of 52

8.Sınıf

Örnek Sorular

Mondros Ateşkes Antlaşması’ndan sonra Anadolu’nun işgaline karşı Türk halkı, yerel direniş örgütleri kurarak mücadele etti.

Buna göre, Türk halkının işgaller karşısında;

I- teslimiyetçi, II- milliyetçi,

III- uzlaşmacı IV- dayanışmacı

tutumlarından hangilerini gösterdiği söylenebilir?

A) Yalnız II B) I ve III

C) II ve IV D) I, III ve IV

46 of 52

8.Sınıf

Örnek Sorular

(I) Osmanlı yönetimi, Mondros Ateşkes Antlaşması’ndan sonra işgallere karşı sessiz kalıyordu. (II) Yönetime göre işgale direnmek imkânsızdı ve istekler yerine getirilerek belki uygun şartlarda bir anlaşmaya varılabilirdi. (III) Ülkenin hemen her yerinde kargaşa ve düzensizlik vardı, halk ne yapacağını bilemez hâldeydi. (IV) Ancak işgallerin başlamasıyla birlikte Türk halkı kimseden emir ve talimat almadan vatanını, toprağını savunmaya başladı.

Yukarıda numaralandırılmış cümlelerin hangisinde, Osmanlı yönetiminin işgallere karşı duyarsız kalmasının sebebi verilmiştir?

A) I B) II C) III D) IV

47 of 52

8.Sınıf

Örnek Sorular

Mondros Ateşkes Antlaşması’ndan sonra İstanbul’a gelen Mustafa Kemal, yaptığı görüşmeler sonucunda siyasi açıdan yapılacak bir şey olmadığını anladı. Vatanın işgalden kurtulması için bir an önce çalışmalar yapılması gerektiğini düşündü. Bu amaçla yakın arkadaşlarıyla Şişli’deki evinde toplantılar yaptı. Toplantılarda, Anadolu’ya geçerek millî birliği sağlamak, halkı işgaller karşısında uyarmak gibi kararlar alındı. Ayrıca ordunun terhisinin engellenmesi, silah ve cephanenin teslim edilmemesi, komutanların kuvvetlerinin başında bulunması da alınan diğer kararlardı.

Verilen bilgiye göre Mustafa Kemal, kurtuluşun hangi yöntemle başarıya ulaşacağını düşünmektedir?

A) Diplomatik yöntemle

B) Basın-yayın yoluyla

C) Silahlı mücadeleyle

D) Ekonomik faaliyetlerle

48 of 52

8.Sınıf

Örnek Sorular

Mütarekeden sonra İstanbul’a gelen Mustafa Kemal, boğaza demirlenmiş düşman gemilerini görünce “Geldikleri gibi giderler!” demiştir.

Buna göre Mustafa Kemal’in, Mondros Ateşkes Antlaşması’nın uygulanması karşısındaki tutumu için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

A) İnançlı hareket etmiştir.

B) Kararlı duruş sergilemiştir.

C) Ümitsizliğe kapılmamıştır.

D) Uzlaşmacı politika izlemiştir.

49 of 52

8.Sınıf

Örnek Sorular

Mustafa Kemal, Mondros Ateşkes Antlaşması imzalandıktan sonra Türk milletinin esareti kabul etmeyeceğine inanıyor, milletin kendi gücüyle düşmana karşı çıkabileceğini düşünüyordu. İstanbul’a döndüğünde bu düşüncede olanlarla derhâl çalışmalara başladı.

Bu bilgiye göre Mustafa Kemal’in Mondros Ateşkes Antlaşması karşısındaki tutumu için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

A) Kararlı olduğu

B) Milletine güvendiği

C) Bireysel davrandığı

D) İnançla hareket ettiği

50 of 52

8.Sınıf

Örnek Sorular

Bu dayanak ve gelişmeler ilişkilendirildiğinde İtilaf Devletleri ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılamaz?

A) İşgal bölgelerinde asayişi sağlamışlardır.

B) Yapacakları işgallere zemin hazırlamışlardır.

C) Osmanlı topraklarını parçalamayı amaçlamışlardır.

D) Osmanlı Devleti’ne karşı ortak hareket etmişlerdir.

51 of 52

8.Sınıf

Örnek Sorular

İtilaf Devletleri ve Osmanlı Devleti arasında imzalanan Mondros Ateşkes Antlaşması ile Osmanlı orduları terhis edilmişti. Ardından İngilizler, Fransızlar, İtalyanlar ve Yunanlılar Anadolu’nun farklı yerlerinde işgal hareketlerine girişmişlerdi. Osmanlı yöneticileri işgallere karşı çaresizlik içinde bulunuyorlar, galip devletlerin insafına sığınmaktan başka yapacak bir şey kalmadığına inanarak onlarla iyi geçinmek gerektiğini düşünüyorlardı.

Bu metinde “Mondros Ateşkes Antlaşması” ile ilgili aşağıdakilerden hangisi ele alınmıştır?

A) Ateşkesin getirdiği ekonomik sınırlamalar

B) Ateşkese göre İtilaf Devletleri’nin işgal edecekleri topraklar

C) Ateşkesin uygulanışı ve Osmanlı yönetiminin tutumu

D) Osmanlı yönetiminin ateşkes sonrası İttifak Devletleri ile yapacakları işbirliğinin şartları

52 of 52

8.Sınıf

Örnek Sorular

“... Yabancı bir milletin himaye ve efendiliğini kabul etmek, insanlık vasıflarından yoksunluğu, acizlik ve miskinliği itiraftan başka bir şey değildir.”

ATATÜRK

Atatürk bu sözüyle aşağıdakilerin hangisinden ödün verilmesini eleştirmektedir?

A) Çağdaşlık B) Bağımsızlık

C) Batıcılık D) Laiklik