Διδακτική ενότητα 4
Εργαστήρια Εκπαίδευσης Βιολογικής Γεωργίας
με βάση την προσέγγιση Καθολικού Σχεδιασμού για τη Μάθηση, για Άτομα με Νοητική Αναπηρία και άλλες ειδικές μαθησιακές ανάγκες
Περιεχόμενο:
Ανδραγωγική και μάθηση για ενήλικες
01
02
03
04
05
Διαφορετικοί τρόποι μάθησης
4P Μαθησιακοί κύκλοι
Καθολικός σχεδιασμός για τη μάθηση
Πολυεπίπεδη αξιολόγηση
02
Ανδραγωγική
Τι είναι η μάθηση
για ενήλικες
Ενήλικες Εκπαιδευόμενοι
🡪 Κίνητρα
Οι ενήλικες εκπαιδευόμενοι έχουν, ως επί το πλείστον, μεγάλο κίνητρο για μάθηση.
Αυτό το κίνητρο μπορεί να είναι εσωτερικό ή εξωτερικό.
Ενήλικες Εκπαιδευόμενοι
🡪 Ειδικές ανάγκες
Οι ενήλικες αναζητούν μαθησιακές εμπειρίες για να τους βοηθήσουν να αντιμετωπίσουν επείγοντα ζητήματα και ανάγκες στη ζωή τους.
Μαθαίνουν καλύτερα όταν οι πληροφορίες σχετίζονται άμεσα με τις ανάγκες και τα προβλήματά τους.
Ενήλικες Εκπαιδευόμενοι
🡪 Ειδικές ανάγκες
Επειδή δεν είναι δυνατή η κάλυψη των αναγκών όλων, βεβαιωθείτε ότι:
- Αποσαφηνίστε τις ανάγκες και τις προσδοκίες.
Ενήλικες Εκπαιδευόμενοι
🡪 Σύστημα αξίας
Όταν οι ενήλικες συμμετέχουν στη μάθηση, έχουν αξίες που λειτουργούν σαν φίλτρο, επιτρέποντας την είσοδο κατάλληλων (ταιριαστών) ιδεών και αποτρέποντας την είσοδο «ανταγωνιστικών» ιδεών.
Ενήλικες Εκπαιδευόμενοι
🡪 Συναισθήματα
Η διαδικασία της μάθησης είναι τόσο συναισθηματική όσο και διανοητική.
Σκεφτείτε τα κίνητρα, την αυτοεκτίμηση, τις προηγούμενες μαθησιακές εμπειρίες..
Τι χρειάζονται οι ενήλικες εκπαιδευόμενοι;
Οι ενήλικες εκπαιδευόμενοι χρειάζονται…
🡪 άνεση
Ένα άνετο σωματικά και ψυχολογικά πλαίσιο ενισχύει τη μάθηση για όλους.
Adult Learners need …
🡪 Έναν αρχηγό ομάδας
Οι 7 ιδιότητες που εκτιμούν οι ενήλικες στους ηγέτες της ομάδας τους:
Οι ενήλικες εκπαιδευόμενοι χρειάζονται…
Adult Learners need …
🡪 Ενεργός συμμετοχή
Έχετε συνεχώς υπόψη σας ότι το πιο επιτυχημένο είδος μάθησης λαμβάνει χώρα όταν οι άνθρωποι συμμετέχουν ενεργά.
Οι ενήλικες εκπαιδευόμενοι χρειάζονται…
“Το μυαλό δεν είναι ένα δοχείο που πρέπει να γεμίσει αλλά μια φωτιά που πρέπει να ανάψει.”
Πλούταρχος
Μαθητοκεντρική διδασκαλία
Ο παραδοσιακός ρόλος τους εκπαιδευτικού…
… οργανώνει και παρουσιάζει πληροφορίες που αναγνωρίζονται ως σημαντικές για να γνωρίζει ο εκπαιδευόμενος
… παίρνει το μεγαλύτερο μέρος του χρόνου και αφήνει τον μαθητή κυρίως σε λειτουργία «ακρόασης».
Μαθητοκεντρική διδασκαλία
Στη μαθητοκεντρική προσέγγιση…
… η εστίαση είναι στη χρήση των γνώσεων και των εμπειριών των μαθητών για τη δημιουργία νοήματος μέσω της ενεργητικής μάθησης.
Η ανδραγωγική �στην πράξη�
Τρόποι μάθησης
02
Ποιοι είναι οι ενήλικες σαν εκπαιδευόμενοι;
Τρόποι μάθησης
Αντιλαμβανόμαστε και επεξεργαζόμαστε πληρο-φορίες κατά μήκος δύο διαφορετικών συνεχών …
Η μάθηση ξεκινά όταν αντιλαμβανόμαστε ή λαμβάνουμε πληροφορίες …
Συγκεκριμένη αντίληψη
Αφηρημένη αντίληψη
Τρόποι μάθησης
Η μάθηση δεν είναι πλήρης μέχρι να επεξεργαστούμε ή να κάνουμε κάτι με τις πληροφορίες που έχουμε λάβει …
Όταν οι δύο τρόποι αντίληψης και επεξεργασίας αναμειγνύονται… υπάρχουν τέσσερις διαφορετικοί τρόποι μάθησης
Δραστική
διαδικασία
Αντανακλαστική
διαδικασία
Τρόποι μάθησης
Τρόποι μάθησης
φανταστικός
αναλυτικός
Κοινής λογικής
δυναμικός
Τρόποι μάθησης
🡪 Με φαντασία (π.χ. αποκλίνουσα)
Αντιλαμβάνεται τις πληροφορίες συγκεκριμένα κι επεξεργάζεται στοχαστικά. Φέρνει τη δική της εμπειρία σε μια μαθησιακή εργασία, μαθαίνοντας ακούγοντας και συζητώντας ιδέες. Χρειάζεται κάτι συγκεκριμένο για να γίνουν κατανοητές οι αφηρημένες πληροφορίες.
γιατι?
Τρόποι μάθησης
🡪 Αναλυτικός (π.χ. αφομοίωση)
Αντιλαμβάνεται τις πληροφορίες αφηρημένα και επεξεργάζεται στοχαστικά. Απολαμβάνει διαλέξεις και προτιμά να γνωρίζει τι σκέφτονται οι ειδικοί. Έχει την ικανότητα να σκέφτεται μέσα από γεγονότα και να βρίσκει νέες και βελτιωμένες θεωρίες.
ΤΙ?
Τρόποι μάθησης
🡪 Κοινής λογικής (π.χ. συγκλίνουσα)
Αντιλαμβάνεται τις πληροφορίες αφηρημένα κι επεξεργάζεται ενεργά.
Μαθαίνει καλύτερα με την επίλυση προβλημάτων. Προτιμά να του δίνονται μόνο οι βασικές πληροφορίες για να συνεχίσει την εφαρμογή τους σε συγκεκριμένες καταστάσεις.
ΠΩΣ?
Τρόποι μάθησης
🡪 Δυναμικός (π.χ. φιλοξενία)
Αντιλαμβάνεται τις πληροφορίες συγκεκριμένα κι επεξεργάζεται ενεργά.
Μαθαίνει καλύτερα με δοκιμή και σφάλμα. Προτιμά να ανακαλύπτει πράγματα μόνος του, παίρνοντας ρίσκα, καταλήγοντας συχνά στο σωστό συμπέρασμα.
ΚΙ ΑΝ?
Ποιο μαθησιακό στυλ προτιμάτε;
“Ποτέ μην κάνετε για τους μαθητές ό,τι οι μαθητές μπορούν να κάνουν για τον εαυτό τους και ο ένας για τον άλλον“
Dave Meier
4Ρ κύκλοι μάθησης
Πώς να δουλέψετε με τους ενήλικες εκπαιδευόμενους;
4P Κύκλοι μάθησης
ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ
ΠΑΡΩΝ
ΠΡΑΚΤΙΚΗ
ΠΡΟΣΩΠΟΠΟΙΗΣΗ
4P Κύκλοι μάθησης
🡪 ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ
Δώστε στους εκπαιδευόμενους έναν λόγο για μάθηση. Ξεκινήστε τον μαθητή να σκέφτεται ένα συγκεκριμένο θέμα. Προκαλέστε την περιέργεια, δημιουργήστε ενδιαφέρον...
4P Κύκλοι μάθησης
🡪 ΠΑΡΩΝ
Βοηθήστε τους εκπαιδευόμενους να αποκτήσουν γνώσεις για ένα συγκεκριμένο θέμα, με τρόπους που είναι ενδιαφέροντες, ενεργοί, σχετικοί και ευχάριστοι. Ξεκινήστε από αυτά που ήδη γνωρίζουν οι εκπαιδευόμενοι …
4P Κύκλοι μάθησης
🡪 ΠΡΑΚΤΙΚΗ
Δημιουργήστε ευκαιρίες για τους εκπαι-δευόμενους να εξασκήσουν δεξιότητες που έμαθαν πρόσφατα, με ποικίλους πρακτικούς τρόπους. Παρέχετε καθοδήγηση και ανατρο-φοδότηση. Προωθήστε την πνευματική και σωματική άσκηση.
4P Κύκλοι μάθησης
🡪 ΠΡΟΣΩΠΟΠΟΙΗΣΗ
Δημιουργήστε ευκαιρίες για τους εκπαιδευόμενους να εφαρμόσουν και να ενσωματώσουν πληροφορίες σε δικές τους καταστάσεις και να γενικεύσουν. Χρησιμοποιήστε μεταγνωστικές στρατηγικές.
Πρακτική
εξάσκηση
Πώς θα εφαρμόζατε τους 4P κύκλους μάθησης?
Πώς θα εφαρμόζατε τους 4P κύκλους μάθησης?�� Επιλέξτε μία από τις επιλογές των λαχανικών και σχεδιάστε έναν κύκλο μάθησης 4P για το πώς να καλλιεργήσετε αυτό το φυτό. Μοιραστείτε το με άλλους εκπαιδευτές.
Διαφορετικότητα & Μάθηση
04
Γιατί να εφαρμόσουμε την Καθολική Προσέγγιση Μάθησης (UDL);
UDL ΘΕΜΕΛΙΕΣ ΒΑΣΕΙΣ
ΠΡΟΝΟΜΙΑ ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ
1) ΠΡΟΝΟΜΙΑ ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ�
Παράδειγμα 1 : Η αυτόματη πόρτα.
Παράδειγμα 2 : ράμπες πισίνας
Και πολλά πολλά άλλα παραδείγματα…
Το ξέρατε ότι αυτά τα αντικείμενα πρωτοσχεδιάστηκαν για άτομα με αναπηρία;
Γραφομηχανή
Ηλεκτρική οδοντόβουρτσα
Αναγνώριση φωνής και λόγου
Καλαμάκια που λυγίζουν
Ακουστικά βιβλία
ΠΡΟΝΟΜΙΑ ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ
ΕΑΝ ΔΟΥΛΕΥΕΤΕ ΣΕ ΜΙΑ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ή ΒΟΗΘΕΙΑ ΓΙΑ ΕΝΑΝ ΜΑΘΗΤΗ, ΕΙΝΑΙ ΑΥΤΟ ΔΙΑΘΕΣΙΜΟ ΚΑΙ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΑΛΛΟΥΣ?
• ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑΤΑ?
• ΟΠΟΙΟΔΗΠΟΤΕ ΟΠΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ – ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ, ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΗΜΕΡΑΣ, ….?
ΠΡΟΣΒΑΣΙΜΟΤΗΤΑ
2) ΠΡΟΣΒΑΣΙΜΟΤΗΤΑ
Έχετε επιλογή!
Example 3 : Ramp and stairs
2) ΠΡΟΣΒΑΣΙΜΟΤΗΤΑ
Σύμβολα, λέξεις ή χρώμα; �Τι προτιμάτε;
Παράδειγμα 4 : Προσβάσιμη πληροφορία
ΠΡΟΣΒΑΣΙΜΟΤΗΤΑ
ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΜΑΘΗΣΗΣ ΠΡΟΣΒΑΣΙΜΟ ΣΕ ΟΛΟΥΣ;
ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΤΥΧΟΝ ΕΜΠΟΔΙΑ:
• ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΟΝΤΑΙ ΟΛΑ ΛΕΚΤΙΚΑ – ΚΛΑΣΙΚΟΣ ΤΡΟΠΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ;
• ΤΟ ΥΛΙΚΟ ΕΊΝΑΙ ΜΟΝΟ ΕΚΤΥΠΩΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ;
• ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΤΥΧΟΝ ΓΛΩΣΣΙΚΑ ΕΜΠΟΔΙΑ;
ΠΡΟΣΒΑΣΙΜΟΤΗΤΑ
ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΜΑΘΗΣΗΣ ΠΡΟΣΒΑΣΙΜΟ ΣΕ ΟΛΟΥΣ;
ΟΙ ΣΠΟΥΔΑΣΤΕΣ ΣΑΣ ΕΜΠΛΕΚΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΜΑΘΗΣΗ;
• ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ;
• ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΕΣ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ;
• ΓΝΩΡΙΖΟΥΝ ΓΙΑΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΟΥΝ ΣΕ ΑΥΤΟ ΤΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ;
ΠΡΟΣΒΑΣΙΜΟΤΗΤΑ
ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΜΑΘΗΣΗΣ ΠΡΟΣΒΑΣΙΜΟ ΣΕ ΟΛΟΥΣ;
ΜΠΟΡΟΥΝ ΟΙ ΣΠΟΥΔΑΣΤΕΣ ΣΑΣ ΝΑ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΟΥΝ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΕΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ ΜΑΘΗΣΗΣ;
• ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ ΕΠΙΛΕΞΟΥΝ ΠΏΣ ΝΑ ΕΚΦΡΑΣΟΥΝ ΑΥΤΆ ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ ΔΙΔΑΧΘΕΙ;
• ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ ΚΑΝΟΥΝ ΧΡΗΣΗ ΠΟΛΛΑΠΛΩΝ ΜΕΣΩΝ;
• ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΠΟΙΕΙΤΕ ΤΙΣ ΕΚΤΙΜΗΣΕΙΣ ΣΑΣ;
ΔΥΝΑΜΙΚΟΣ�ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ
3) ΔΥΝΑΜΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ �
Παράδειγμα 3 : Το “stramp”
ΣΧΕΔΙΑΖΟΝΤΑΣ ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ, ΞΕΚΙΝΩΝΤΑΣ ΑΠΟ ΤΗ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΤΗΤΑ
ΌΤΑΝ ΣΧΕΔΙΑΖΕΙΣ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΣΟΥ, ΞΕΚΙΝΑΣ ΑΠΟ ΤΗ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ;
• ΠΑΡΟΥΣΙΣΑΣΗ;
• ΕΚΤΙΜΗΣΗ;
• ΣΥΜΠΕΡΙΛΗΨΗ/ΚΙΝΗΤΟΠΟΙΗΣΗ;
… ή ΛΑΜΒΑΝΟΝΤΑΣ ΥΠΟΨΗ ΤΟΝ “ΜΕΣΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΟΜΕΝΟ” ΚΑΙ ΠΡΟΣΑΡΜΟΖΕΤΕ ΑΝΑΛΟΓΑ;
�Ο “UDL ΤΡΟΠΟΣ”!�
ΣΚΕΦΤΟΜΕΝΟΙ ΚΑΙ ΑΠΟΜΑΚΡΥΝΟΝΤΑΣ ΤΟΥΣ ΦΡΑΓΜΟΥΣ...
Παρατηρήστε το βίντεο... Και συλλογιστείτε!
ΑΝ ΜΠΟΡΟΥΜΕ ΝΑ ΔΟΥΜΕ ΤΗ� ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΤΗΤΑ, ΜΠΟΡΟΥΜΕ ΝΑ ΤΗ� ΔΟΥΛΕΨΟΥΜΕ!
UDL Κατευθυντήριες γραμμές
UDL Κατευθυντήριες γραμμές
UDL Κατευθυντήριες γραμμές
UDL Κατευθυντήριες γραμμές
�ΜΙA “ΜΙΚΡΗ ΙΔΕΑ” ΝΕΥΡΟΕΠΙΣΤΗΜΩΝ...�
ΔΙΚΤΥΑ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗΣ
ΤΟ ΤΙ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ
ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΤΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ
ΤΟ ΓΙΑΤΙ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ
ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ
ΤΟ ΠΩΣ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ
Πολυεπίπεδη αξιολόγηση
…της εμπειρίας μάθησης
Πολυεπίπεδη αξιολόγηση
Σύμφωνα με το μοντέλο Kirkpatrick, τέσσερα επίπεδα λαμβάνονται υπόψη κατά την αξιολόγηση ενός εκπαιδευτικού προγράμματος ή δραστηριότητας :
Κάθε ένα από τα διαδοχικά επίπεδα του μοντέλου αντιπροσωπεύει ένα πιο ακριβές μέτρο της αποτελεσματικότητας ενός εκπαιδευτικού προγράμματος.
Η εκπαίδευση άλλαξε
τη συμπεριφορά;
Η εκπαίδευση επηρέασε
την απόδοση;
Έγινε η κατανόηση
της γνώσης;
Οι εκπαιδευόμενοι
απόλαυσαν την εκπαίδευση;
αποτελέσματα
Επιπτώσεις
Μάθηση
Αντίδραση
Πολυεπίπεδη αξιολόγηση
Πολυεπίπεδη αξιολόγηση
Διαφορετικές προσεγγίσεις, στρατηγικές κι εργαλεία μπορούν να χρησιμοποιηθούν για να φτάσουν το κάθε διαφορετικό επίπεδο …
Πολυεπίπεδη αξιολόγηση
Επίπεδο 1: Αντίδραση
Ερωτήσεις που μπορούν να απευθυνθούν στους εκπαιδευόμενους:
Πολυεπίπεδη αξιολόγηση
Επίπεδο 2: Μάθηση
Η μάθηση μπορεί να αξιολογηθεί με διαφορετικούς τρόπους:
Ίσως είναι χρήσιμο να “τεστάρουμε” τους εκπαιδευόμενους να καθορίσουν τις γνώσεις τους, τις δεξιότητές τους και τη στάση τους πριν την αξιολόγηση.. Μετά την εκπαίδευση, οι εκπαιδευόμενοι μπορούν να αξιολογηθούν για δεύτερη φορά για να μετρήσουμε το τι έχουν μάθει.
Πολυεπίπεδη αξιολόγηση
Επίπεδο 3: Συμπεριφορά
Η αποτελεσματική μέτρηση της συμπεριφοράς είναι μια πιο μακροπρόθεσμη διαδικασία.
Ορισμένες ερωτήσεις που μπορείτε να κάνετε μπορεί να περιλαμβάνουν:
Ένας από τους καλύτερους τρόπους μέτρησης της συμπεριφοράς είναι η διεξαγωγή παρατηρήσεων και συνεντεύξεων. Ένα άλλο είναι η ενσωμάτωση της χρήσης νέων δεξιοτήτων στα καθήκοντα που πρέπει να αναλάβουν οι εκπαιδευόμενοι.
Πολυεπίπεδη αξιολόγηση
Επίπεδο 4: Αποτελέσματα
�Η αξιολόγηση του επιπέδου 4 θα είναι πιθανότατα πιο δαπανηρή και χρονοβόρα. Μία από τις προκλήσεις είναι να προσδιοριστούν ποια παραδοτέα, οφέλη ή τελικά αποτελέσματα συνδέονται στενότερα με την εκπαίδευση. Μερικά αποτελέσματα που πρέπει να λάβετε υπόψη, ανάλογα με τους στόχους της εκπαίδευσής σας μπορεί να είναι:
ΑΠΟΛΑΥΣΕ ΤΙΣ ΣΤΙΓΜΕΣ ΣΤΟΝ ΚΗΠΟ
Η ΟΜΑΔΑ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ «EASY GARDENING» ΣΑΣ ΕΥΧΕΤΑΙ ΜΙΑ ΕΠΙΤΥΧΗΜΕΝΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ!
Εκπαιδεύτρια
Ana Teixeira
Εκπαιδεύτρια
Ângela Ferreira
Εκπαιδευτής & Project Manager
João Canossa Dias
Meet Our Team
Βιβλιογραφικές αναφορές
References
CAST (2018). Universal design for learning guidelines version 2.2. Retrieved February, 16, 2023, from http://udlguidelines.cast.org
Conklin, C., Pepper, J., Weitzman, E., & McDade, A. (2007). It takes two to talk. The hanen program for parents. Toronto: Hanen Early Language Program.
Graham, S. (2017). A simple, easy to understand guide to andragogy. Retrieved February, 13, 2023, from https://www.cornerstone.edu/blog-post/a-simple-easy-to-understand-guide-to-andragogy/
Kirkpatrick, D., & Kirkpatrick, J. (2006). Evaluating training programs: the four levels. (3rd ed.). San Francisco, CA: Berrett-Koehler Publishers.
Kirkpatrick, J., & Kirkpatrick, W. (2016). Kirkpatrick's four levels of training evaluation. Alexandria, VA: ATD press.
Knowles, M., Holton III, E., & Swanson, R. (2005). The adult learner. The definite classic in adult education and human resource development. (6th ed.). London: Elsevier, Inc.
Maestro (2021). What is kolb’s model? Understanding the experiential learning cycle. Retrieved February, 15, 2023, from https://maestrolearning.com/blogs/kolbs-model/
McLeod, S. (2017). Kolb's learning styles and experiential learning cycle. Retrieved February, 15, 2023, from https://www.simplypsychology.org/learning-kolb.html
Merrian, S. (2001). Andragogy and self-directed learning: pillars of adult learning theory. In S. Merrian (Ed.), The new update on adult learning theory (pp. 3-13). New York, NY: John Wiley & Sons, Inc.
Σας ευχαριστούμε για την προσοχή σας!