Dostlarımın merhametli, dürüst, çalışkan, yardım sever, hoşgörülü olmasını isterim.
DİNLEME SIRASINDA
ANLAMINI BİLMEDİĞİNİZ KELİMELERİ NOT ALINIZ.
HEZİMET
GAFİL
SEĞİRTMEK
DEBELENMEK
LEH
REHAVET
BADİRE
ALAYSI
DÖNEK
REHİN ALMAK
TELKİN ETMEK
Avcının kurduğu tuzağa düşmüştür.
Kediden yardım istemiştir.
Atasözü : “Denize düşen yılana sarılır.”
Dostluklar güven üzerine kuruludur ve güven için uzun bir zaman ihtiyaç vardır. Çıkar amaçlı kurulan dostluk bağına güvenmek doğru değildir.
Çıkar amaçlı arkadaşlık kuran insanları temsil etmektedir.
Kedi, farenin yardımıyla tuzaktan kurtulmuştur. Kedi fare ile dost olmak istemiştir. Fakat fare, çıkar amaçlı kurulan bu ilişkinin eski düşmanlığın yok olmasını sağlamayacağını söyleyerek bu dostluk teklifini geri çevirmiştir.
Dostluk ve güven
Çıkar amaçlı kurulan dostluklar uzun süre
devam edemez.
Kedi ruhi bir avcının kurduğu tuzağa düşmüştür. Fare Feridun düşmanından kurtulduğu için bu duruma çok sevinmiştir. Derken arkasında bir gelincik, tepesinde de bir baykuş far eder. İkisi de fareyi kapmak istemektedir. Fare bu durumdan kurtulmak için kediden yardım istemeye karar verir. Kediyi ikna eder. Fare kediyi düştüğü tuzaktan kurtarır. Baykuş ve gelincik kedinin fareye yaklaştığını görünce umutlarını yitirip giderler. Kedi ve fare içine düştükleri sıkıntıdan kurtulurlar. Kedi fareye dost olmayı teklif eder. Fare çıkar amaçlı kurulan dostluğun uzun sürmeyeceğini söyler ve bu teklifi reddeder.
Kahramanlar:
Her iki metnin de kahramanı aslan ve faredir.
Konu:
Her iki metnin de konusu farenin kendisine iyiliği dokunan aslanı düştüğü tuzaktan kurtarmasıdır.
Biçim:
Birinci metnin biçimi düz yazı, ikinci metnin biçimi şiirdir.
Anlatıcı:
Her iki metnin de anlatıcısı üçüncü şahıstır.
Ana Fikir:
Her iki metnin de ana fikri “İyilik yapan, iyilik bulur.”
TİLKİ İLE KEDİ
Tilki ile kedi sohbet ediyorlarmış.Tilki durmadan ne kadar hilekar ve kurnaz olduğunu anlatıyormuş. Söylediğine göre düşmanları onu alt edemezmiş çünkü onlardan kurtulacak bir sürü oyun ve hile bilirmiş.
Kedi biraz da utanarak; “Ben fazla oyun bilmem ki!” demiş. “Düşmanlarımın elinden kurtulmak için bir tek yol bilirim, o da kaçmaktır.”
Tilki; “Kedi kardeş!” demiş, “Ben her tehlike karşısında başımın çaresine bakabilirim ama senin durumuna üzülüyorum.Korkarım bir gün düşmanların seni çabuk alt edecek.”
Az sonra bir sürü tazının bağrışmalarını duymuşlar. Bir avcı topluluğuna ait olan bu köpekler, bütün hızlarıyla kendilerine doğru koşuyormuş. Kedi hemen yanındaki bir ağacın dallarına sıçrayarak en üstteki bir yaprak kümesinin içine saklanmış.
Tilki ise; “Acaba şu hileyi mi yapsam, yoksa bu hileyi mi?” diye düşünmeye başlamış. Çünkü o kadar çok hile biliyormuş ki, hangisini uygulamasının daha doğru olacağına karar veremiyormuş. Tam birisini uygulayacakmış ki tazılar etrafını çevirip tilkinin işini bitirivermişler.
Bütün olanları yukarıdan seyreden kedi, çok hile bilmediğine şükretmiş.
Yazının Konusu:
ÖRNEK
İki sıkı dostun haberleri olmadan birbirlerine yardım etmeleri.
Yazının Ana Fikri:
Dostun için yaptığın fedakarlıklardan asla zarar görmezsin.
Serim Bölümü:
Cihan ile Mustafa’nın dostluğunun özet olarak anlatılması.
Düğüm Bölümü:
Birbirlerine gizlice yardım etmek için yaptıklarının anlatılması.
Çözüm Bölümü:
Yapılan yardımların ortaya çıkması.
EKSİLMEYEN PARA
Cihan ile Mustafa ilkokuldan beri sıkı arkadaştılar. Yedikleri içtikleri ayrı gitmezdi. Birbirlerine karşı her zaman sevgi beslerler, saygılı davranırlardı. Birbirlerine güvenirlerdi. Yıllarca birbirlerine sadık kaldılar. Cihan evli, iki çocuk sahibi; Mustafa ise bekardı. İki arkadaş ortak bir döner dükkanı almışlar, beraber çalışıp her gün kazançlarını eşit olarak paylaşıyorlardı.
Bir gün Cihan kendi kendine düşündü: “Kazandığımız paraları eşit bölüşmemiz adaletli değil. Ben bekarım, Mustafa ise evli. İki de çocuğu var. Masrafı daha çok olur.” Böylelikle Cihan her gün kazançları paylaştıktan sonra kendi kazancının yüzde yirmisini Mustafa’nın cebine gizlice koymaya başladı.
Bu arada Mustafa da “Kazandığımız paraları eşit bölüşmemiz adaletli değil. Mustafa yalnız. Yarın evlenebilir. Düğün için, eşyalar için para lazım olur. Hem ben zorda kalırsam eşim de çalışıp bana destek olabilir. Cihan’ın kimsesi yok.” diye düşünüp her gün kazancının yüzde yirmisini Cihan’ın cebine gizlice koymaya başladı.
İki dost da yıllarca ne olup bittiğini bir türlü anlayamadılar çünkü her ikisinin de kazandığı para değişmiyordu. Bir akşam birbirlerinin cebine gizlice para koyarken karşılaştılar. O zaman olanı biteni anladılar. Her ikisi de birbirlerine anlayış gösterdiler, sıkıca kucaklaşıp böyle bir dostluğa sahip oldukları için Allah’a şükrettiler.
MEHMET POLAT
ŞEHİT METİN ÖZTÜRK
ORTAOKULU