KINH TẾ HỌC VĨ MÔ
CHƯƠNG 8
MÔ HÌNH IS - LM
(Phân tích chính sách vĩ mô trong điều kiện cân bằng chung)
I. Đường IS
1. Khái niệm
Đường IS phản ánh những tổ hợp khác nhau giữa lãi suất (r) với sản lượng (Y) mà tại đó thị trường hàng hóa cân bằng (Y = AD)
2. Xây dựng đường IS
Với lãi suất r1, đầu tư I1: TTHH cân bằng:Y1
Với lãi suất r2, đầu tư I2: TTHH cân bằng:Y2
Các tổ hợp A(r1,Y1); B(r2,Y2) cho ta đường IS
2
3
IS
r
AD
Y
Y
450
Y2
0
0
r2
r1
AD1= C+I1+G+X-M
Y1
Sự hình thành đường IS
A
B
Y2
Y1
AD2= C+I2+G+X-M
3. Tính chất của đường IS
Hay: S + T + M = I + G + X
4
4. Phương trình đường IS
Ta có: Y = C + I + G + X - M, Với:
C = C0 + Cm.Yd ; G = G0;
T = T0 + Tm.Y; M = M0 + Mm.Y; X = X0
5
Đây là phương trình đường IS, biểu diễn sự phụ thuộc của sản lượng (Y) vào lãi suất (r)
Dạng hàm là: Y = f(r), Y là hàm số, r biến số
6
Nếu đặt:
Phương trình IS viết lại như sau:
Ta thấy K > 0;
nên:
Y là hàm nghịch biến với r, IS có độ dốc âm
7
Ví dụ
C =100 + 0,75Yd; I = 100 + 0,05Y-50r; G = 300
T = 40 + 0,2Y; M = 70 + 0,15Y ;X = 150
Tìm phương trình đường IS
8
5. Sự dịch chuyển đường IS
9
AD
O
450
E1
AD1
Y2
AD2
△Y =K.△AD
△AD
Y
r
O
A1
Y
r0
E2
Y1
A2
IS2: Y2 = Y1 +△Y
IS1
Ví dụ:
Lấy lại ví dụ trên, ta có IS1:Y = 1100 - 100r
Bây giờ Chính phủ tăng thêm thuế 20, tăng chi mua hàng hóa và dịch vụ thêm 30, các doanh nghiệp giảm đầu tư bớt 10.
Viết phương trình đường IS mới.
10
II. Đường LM
1. Khái niệm
Đường LM phản ánh những tổ hợp khác nhau giữa lãi suất (r) và sản lượng (Y) mà tại đó thị trường tiền tệ cân bằng.
2. Xây dựng đường LM
Với Y1, cầu tiền DM1: TTtiền tệ cân bằng: r1
Với Y2, cầu tiền DM2: TTtiền tệ cân bằng: r2
Các tổ hợp A(r1,Y1); B(r2,Y2) cho ta đường LM
11
12
r
SM
r2
M1
r
r1
r2
r1
Y1 Y2
LM
E1
E2
Y
M ($)
A
B
3. Tính chất của đường LM
SM = DM hay
13
4. Phương trình đường LM
14
Ví dụ:
SM = 600; DM = 500 + 0,02Y - 100r.
Ta có: SM = DM hay:
500 + 0,02Y - 100r = 600
Phương trình LM có dạng:
r = -1 + 0,002Y
15
5. Sự dịch chuyển đường LM
16
r
r2
M1
r
r1
r2
r1
Y1
LM1
E2
E1
Y
M ($)
A
B
LM2
△M1
M1+△M1
17
Đường LM dịch chuyển như thế nào, ta đi xác định r
18
III. Tác động của các chính sách
1. Cân bằng đồng thời trên hai thị trường
Sự cân bằng đồng thời trên hai thị trường hàng hóa và thị trường tiền tệ chỉ xảy ra khi nền kinh tế vừa nằm trên (IS) và (LM), trên đồ thị là giao điểm của hai đường (IS) & (LM).
19
20
r1
r2
Y1
LM
Y
A
B
IS
r0
C
D
F
E0
r
Y0
Y2
Sự cân bằng và mất cân bằng của thị trường hàng hóa và thị trường tiền tệ
Khi nền kinh tế nằm tại điểm E0, lãi suất cân bằng r0 và sản lượng cân bằng Y0 thỏa mãn hệ phương trình IS-LM:
21
Ví dụ:
22
C =100 + 0,75Yd; I = 100 + 0,05Y-50r; G = 300
T = 40 + 0,2Y; M = 70 + 0,15Y ;X = 150
SM = 600; DM = 500 + 0,02Y - 100r.
Tìm lãi suất và sản lượng cân bằng chung
2. Tác động của chính sách tài chính
23
r1
r2
Y1
LM
Y
IS2
E1
r
Y2
Yp
Trường hợp 1: Nền kinh tế suy thoái (Y < Yp)
IS1
E2
2. Tác động của chính sách tài chính
24
r1
r2
LM
Y
IS2
r
Y2
Yp
Trường hợp 2: Nền kinh tế lạm phát (Y > Yp)
IS1
E2
Y1
E1
Tác động lấn át
25
AD
O
450
E1
AD1
Yp
AD2
△Y =K.△AD
△AD
Y
E2
Y1
r
O
E1
Y
r1
A
IS2
IS1
Yp
△Y =K.△AD
LM
E2
r2
Y1
Y2
3. Tác động của chính sách tiền tệ
26
r1
r2
Y1
LM1
Y
E1
r
Y2
Yp
IS
E2
Trường hợp 1: Nền kinh tế suy thoái (Y < Yp)
LM2
r’
A
△r
3. Tác động của chính sách tiền tệ
27
r1
r2
LM1
Y
IS
r
Y2
Yp
Trường hợp 2: Nền kinh tế lạm phát (Y > Yp)
E2
Y1
E1
LM2