Dikkat ederim. Kelimelerin doğru yazılışına göre konuşmaya çalışırım. Şiveli konuşmaktan kaçınırım
1.Günlük konuşmalarınızda, kullandığınız kelimelere dikkat eder misiniz? Açıklayınız.
HAZIRLIK ÇALIŞMALARI
Dil yanlış demek kısaca konuşurken veya yazarken, bilerek ya da bilmeyerek konuşulan dilin kurallarına uymamaktır. Kelimelerin yanlış telaffuz edilmesi, eklerin doğru yazılmaması, noktalama işaretlerinin doğru kullanılmaması, anlatım bozuklukları dil yanlışlıklarına girer. En çok yapılan dil yanlışlarına “herkes” yerine “herkez” demek, “beğen” yerine “beyen” demek, konuşulduğu gibi yazı yazmak (gitmiycem, yabıştırıcı, dövcem… gibi) dahi anlamına gelen “-de,-da” ekini bitişik yazmak gibi örnekler verilebilir.
2. « Diş yanlışı» ne demektir, en çok yapılan ddil yanlışları nelerdir? Açıklayınız.
Görsel Yorumlama
DİKKAT EDİNİZ!
Karşılıklı iletişimden sonra kişiler birbirlerinden ayrılırken giden kişi “hoşça kalın” der. Kalan kişi de “güle güle” der.
sekreter:
punduna getirmek:
Çileden çıkarmak
alaca:
ahenk:
Dalga geçmek
Dert yanmak
Sinirine dokunmak
KELİME OYUNU
AŞAĞIDA OKUDUĞUMUZ METİNDE GEÇEN BAZI KELİME, KELİME GRUBU VE DEYİMLERİN HARFLERİ VERİLMİŞTİR. BU HARFLERDEN YOLA ÇIKARAK KELİMEYİ BULMAYA ÇALIŞALIM.
1
4
3
2
F
A
K
T
I
M
K
M
K
A
D
V
M
A
K
K
A
A
R
I
I
Z
A
L
S
5
6
7
8
L
G
Ü
K
K
Ş
E
E
N
S
R
D
L
G
E
B
A
R
9
10
11
12
A
Ş
R
L
N
G
İ
İ
H
A
Z
D
N
Ü
Z
M
I
M
13
14
15
16
M
L
R
H
K
K
A
M
E
M
E
Y
L
A
T
T
K
K
D
K
A
D
K
Ş
CEVAPLAR
1-KAFAYI TAKMAK
2-VEDALAŞMAK
3-AĞZINI ARAMAK
5-MERHABA
4-SELAM
8-DERSANE
7-TEŞEKKÜR
16-DİKKAT ETMEK
6-GÜLE GÜLE
15-ARKADAŞ
11-MIZMIZ
9-İYİ GÜNLER
14-ALAY ETMEK
13-KAHROLMAK
12-GÜNDÜZ
10- HOŞÇA KAL
Vedalaşma sözlerinin yanlış kullanıldığından yakınmaktadır.
1.Yazar, yaşadığı hangi olaylardan yakınmaktadır?
Telefon konuşmaları “Güle güle!” diye bitirilmeyeceği için sinirleniyor.
2.Yazar, telefon konuşması «Güle güle!» denilerek bitirildiğinde neler hissediyor?
Telefonu eden kişi bir bakıma gelen kişidir. “Güle güle!” demek uğurlamaktır. Gelen kişi uğurlama yapamayacağına göre bu sözü söylemek yanlıştır.
3.Yazar göre telefon konuşmaları neden «Güle güle!» denilerek bitirilemez?
Yazar günlük konuşmalarda Türkçenin doğru kullanılmadığını düşünüyor. Bunu yabancı filmlere ve batı hayranlığına bağlıyor. İnsanların düşünmeden konuştuğunu belirtiyor.
4.Yazarın Türkçenin günlük kullanımı ile ilgili düşünceleri nelerdir? Açıklayınız.?
Arayan kişinin “Güle güle!” diyerek kapatması. Arayan kişinin gece olmasına rağmen “İyi günler.” diyerek telefonu kapatması.
5.Metinde yazar, telefonla konuşurken hangi hataların yapıldığından bahsediyor? İki tane örnek veriniz.
(örnek) Evet ediyorum. Sağlıklı bir iletişim için ana dilimizi doğru kullanmalıyız.
6. Telefonla konuşurken kullandığını zifadelere dikkat ediyor musunuz? Neden?
Günümüzde insanlar konuşurken dilimizin kurallarına dikkat etmiyorlar. Bu durum insanlar arasındaki iletişimi olumsuz olarak etkiliyor. Yazar da buna dikkat çekmek istemiştir.
7. Yazar, metindeki bu tür konuşma hatalarına neden dikkat çekiyor olabilir? Açıklayınız.
Günlük konuşmalarda dilin doğru kullanımı
Günlük konuşmalarımızda dilimizi düşünerek ve doğru kullanmalıyız.
Metnin ana fikri
Metnin konusu
Savunduğu düşünceyle ilgili örnek göstermek için vermiştir
Parçadaki savunulan düşüncenin daha anlaşılır ve akılda kalıcı olmasını sağlamıştır.
herkes” yerine “herkez” demek,
“beğen” yerine “beyen” demek,
konuşulduğu gibi yazı yazmak (gitmiycem, yabıştırıcı, dövcem… gibi).
a.Farklı karakterlerle verilen kullanma kılavuzunda okumakta zorlandığınız yerler oldu mu? Açıklayınız.
Kullanım kılavuzu; cihazımızın bakımı, saklanması, korunması vb. hakkında bizi doğru yönlendirmektedir. En doğru bilgileri cihazı üretenler verebilir. Kılavuzlara uymadan cihazı kullanmak sorunlara yol açabilir.
b. Kullanma kılavuzu; cihazınızın bakımı, saklanması, korunması vb. hakkında sizi nasıl yönlendirmektedir? Açıklayınız.
c. Oyuncaklarınızın kullanma kılavuzunu okuyor musunuz? Neden ?
(örnek) Okuyorum. Oyuncağın nasıl çalıştığını anlamak ve oyuncağın bozulmaması için neler yapmam gerektiğini bilmek için kılavuzu okuyorum.
KELİMEDE
ANLAM
1-GERÇEK (TEMEL ANLAM)
Bir kelimenin aklımıza gelen ilk anlamına gerçek anlam denir.
Ayağında eski bir spor ayakkabı var.
Biraz sonra toprak bir yola girdik.
Kanadı kırık bir martı gördüm.
Yataktan kalkarken başımı duvara çarptım.
AŞAĞIDA RESIMDE GÖRDÜKLERINIZI GERÇEK ANLAMIYLA CÜMLE IÇINDE KULLANINIZ.
GÖBEK
AT
ÇOCUK
MAYMUN
BEBEK
UYUMAK
KEDİ
TOP
2-MECAZ ANLAM
Kelimenin gerçek anlamı dışında tamamen farklı bir anlamda kullanılmasıdır.
Üzerinde ince bir gömlek vardı.
Gerçek anlam
Yaşlı kadına yer vermen ince bir davranıştı.
Mecaz
anlam
Kibar, nazik
Evin camlarını kırmışlar.
Gerçek anlam
Ne olur beni kırma, oraya birlikte gidelim.
Mecaz
anlam
İncitme,üzme
Aşağıdaki kelimeleri gerçek ve mecaz anlamıyla cümle içinde kullanınız?
SICAK
ACI
TAZE
SOĞUK
BOŞ
SERT
ÇIKMAK
YANMAK
TEMİZ-LE
DÜŞMEK
TUTMAK
KAPAMAK
BATMAK
ISINMAK
ATLAMAK
Hayır. Sözcüklerin ilk anlamları ile kullanılmamıştır.
Vardır. Mesela “Sinire dokunmak” denince gerçek olarak vücudumuzdaki bir sinire elimizle dokunulduğunu anlarız. Fakat burada kastedilen “sinirlenmek”tir. Anlam farkı vardır.
Bugün gelen arkadaşını gözüm pek tutmadı.
Elindeki resme bağlandı kaldı
Arkadaşım bugünlerde bana soğuk davranıyor.
Öğretmenin sert bakışlarından hepimiz korktuk.
ÖDEV
AŞAĞIDAKİ KELİMELERİ MECAZ ANLAMIYLA CÜMLE İÇERİSİNDE KULLANINIZ.
YANMAK
KARA
SOĞUK
KIRMAK
KÖPÜRMEK
BOŞ
ACI
DÜŞMEK
KOPMAK
AĞIR
BAYILMAK
ATMAK
KONUŞMAK
Konuşamadığımızı düşünün. Düşüncelerimizi, anlatmak istediklerimizi beden dilimizle anlatmak zorunda kaldığımızı hayal edin. Hayat ne kadar zor olurdu değil mi? Kendimizi tam olarak anlatamayız. Anlattıklarımız yanlış anlaşılabilir. Böyle düşününce konuşarak anlaşmanın ne kadar önemli olduğunu anlayabiliyoruz değil mi?
Peki doğru ve düşünerek konuşmaya ne kadar dikkat ediyoruz? Her kelimeyi anlamına uygun olarak kullanıyor muyuz? Cümlelerimizi kurallara uygun olarak kuruyor muyuz?
Çevrenizdeki insanlara bakın. Arkadaşlarınızla, ailenizle, öğretmenlerinizle konuşurken yanlış anlaşıldığınız oluyor mu? Aklınızdakileri tam olarak konuştuğunuz kişiye aktarabiliyor musunuz?
Cevabınız evetse, dilimizi doğru kullanıyorsunuz demektir. Yok, iletişim problemleri yaşıyorsanız, kimse sizi anlamıyorsa, kendinizi anlatmak için büyük bir çaba sarf ediyorsanız üzgünüm; böyle devam ederseniz etrafınızdaki kişiler sizi ciddiye almamaya başlayacaktır.
Sağlıklı bir iletişim için sadece doğru konuşmak yetmez. Aynı zamanda kibar da olmanız gerekiyor. Birini gördüğünüzde iletişime geçmeden önce “merhaba” demek, ayrılırken “hoşça kal”, “güle güle” gibi iyi dileklerde bulunmak, insanların sizin hakkınızda olumlu düşünmesini sağlar.
Toplum içinde sağlıklı bir iletişim kurmak çok önemlidir. İletişiminiz ne kadar iyi ise yaşamınız da o kadar kolay ve güzel olur. Bu nedenle ana dilimizi doğru kullanmalı, düşünerek konuşmalı ve her zaman kibar olmalıyız.