Prof. Dr. Vural ÖZDEMİR

Prof. Dr. Aysun ÇEVİK DEMİRKAN

Prof. Dr. İsmail TÜRKMENOĞLU

Anabilim Dalı Başkanı

Prof. Dr. Murat Sırrı AKOSMAN

Dr. Öğr. Üyesi Mehmet Aydın AKALAN

Anatomi nedir?

• Anatomi tabiat bilimleri içerisinde yer alan biyolojinin bir alt koludur.
• Anatomi en eski tıp bilimidir.
• Anatomi terimi, eski Yunanca Ana (=içinden, baştan sona) ve tome (-Temnein) (=kesmek, parçalara ayırmak) kelimelerinin birleşmesiyle oluşur. Keserek ayırma, parçalama anlamına gelir.
• Anatomi teriminin Latince’deki karşılığı dissection’dur. Dis (parçalama) + sectio (kesme) kadavranın bölgelere ayrılması ve bu bölgelerin kesilerek incelenmesi yöntemi için kullanılan bir terimdir.
• Anatomi: Vücudun oluşturan doku ve organların, normal şekil, yapı, doğal duruş ve komşu organlarla ilişkilerini işlevsel etkileşimleriyle makroskopik ve subgross olarak inceleyen bilim dalıdır.
• Anatomi bir tanım bilimidir.
• Makroskobik (gross) anatomi,
• Mikroskobik anatomi (histoloji, sitoloji)

ANATOMİ; Morfoloji’nin bir dalı olan Anatomi, vücudu oluşturan doku, organ ve sistemlerin yapı, şekil, bölge ve kabaca fonksiyonlarını inceler.

​

Anatomi terimi, eski Yunanca Ana (=içinden, baştan sona) ve tome (-Temnein) (=kesmek, parçalara ayırmak) kelimeleriden oluşur. Keserek ayırma, parçalama anlamına gelir.

​

Anatomi, Latince dissection’dur. Dis (parçalama) + sectio (kesme) kadavranın bölgelere ayrılması için kullanılan bir terimdir.

​

Anatomi bir tanım bilimidir.

​

Makroskobik (gross) anatomi,

Mikroskobik anatomi (histoloji, sitoloji)

​

Karşılaştırmalı Hayvan Anatomisi (Veterinaria Anatomia Comparativa)

Sistematik Anatomi

Topoğrafik Anatomi (Klinik Anatomi)

Kesit Anatomisi

Animalia domestica mammalia (Evcil memeliler hayvanlar)

Carnivora : Et yiyenler

Omnivora : Herşeyi yiyenler

Herbivora : Ot yiyenler

ZOOLOJİK SINIFLANDIRMA

Vertebratae - Omurgalılar

Mamalia: Memeliler

Aves: Kanatlılar

Carnivora (Et yiyenler)

• Canidae (köpekgiller)
• Canis famillaris : Evcil Köpek
• Felidae (kedigiller)
• Felis domestica: Evcil kedi

Omnivora (herşeyi yiyenler)

• Suidae (domuzgiller)
• Sus scrofa domesticus: Evcil domuz

• Bovidae-ruminantia (Çift tırnaklı) familyası
• Bos taurus: Evcil sığır
• Bos bubalis: Evcil manda
• Ovis aries : Evcil koyun
• Capra hircus : Evcil keçi
• Camellus dromedarius : Tek hörgüçlü deve
• Camellus barctianus: Çift hörgüçlü deve

​

• Equidae (tek tırnaklı) familyası
• Equus caballus: Evcil at
• Equus asinus: Evcil eşek
• Mullus: Katır

Herbivora : Ot yiyenler

Rhodentia (kemirgenler) familyası

Cavia porcellus : Kobay

Rattus norvegicus : Sıçan-Rat

Mus musculus : Fare

• Leporidea (tavşangiller)

​

Aves domestica (evcil kanatlılar)

• Gallus domesticus : Evcil tavuk
• Anas domesticus: Evcil ördek:
• Anser domestica: Evcil kaz:
• Meleagris gallopavo: Evcil hindi
• Columba domestica: Evcil güvercin

Düzlem Bildiren Terimler: Organların durumlarını ve birbirleriyle olan ilişkilerini tanımlamak için 3 temel düzlem esas alınır.

GENEL ANATOMİK TERİMLER

Anatomik Duruş

Anatomide vücut, organlar ve oluşumlara ait tüm tanımlamalar hayvanın normal anatomik duruş pozisyonunda yapılır.

Bu duruşta;

Baş önde

Gözler karşıya bakar

Ayaklar birbirine paralel

Rahat ve minumun enerji harcanır.

Sistematik Anatominin Bölümleri

​

Hareket Sistemi (Systema Locomotorium)

• Systema skeletale; ossa, cartilaginea, ligamentae ve articulationes
• Systema musculare

Sindirim Sistemi (Systema Digestorium)

Solunum Sistemi (Systema Respiratorium)

İdrar ve Üreme sistemi (Systema Urogenitale)

Dolaşım Sistemi (Systema Vasorum)

Sinir Sistemi (Systema Nervosum)

Duyu Sistemi (Aesthesiologia, Organa Sensuum)

GENEL TERİMLER

Superficialis Yüzeyel

Profundus Derin

Horizontalis Yatay

Verticalis Dikey

Periphericus Merkezden uzak

Centralis Merkeze yakın

Basilaris Taban ile ilgili

Apicalis Tepe ile ilgili

KEMİK TERİMLERİ

Apparatus locomotorius-Hareket Aygıtı: İskelet ve Kas

Systema skeletale; kemik (os), kıkırdak (cartilago), bağ (ligament) ve eklem (articulatio)

Osteoloji (Kemik Bilimi);

Os (Kemik);

-Kemik doku; %30-40 organik

(kollajen lifler ve ossein), %60-70

inorganik (kalsiyum fosfat ve

kalsiyum karbonat)

substantia compacta

substantia spongiosa

cavum medullare

-Endosteum ve periosteum

-Medulla osseum rubra-flava (kırmızı

sarı kemik iliği)

-Kan damarları ve sinirler

Uzun bir kemiğin kısımları; diaphysis

(corpus), metaphysis ve epiphysis

​

Kemikler görünüşlerine göre aşağıdaki

gibi gruplandırılır:

-uzun kemikler (ossa longa);

​

diaphysis (corpus)=subtantia compacta+cavum medullare ve

​

epiphysis (extremitas proximalis distalis) =substantia corticalis ve substantia spongiosa

​

​

-kısa kemikler (ossa brevia);silindirik, kübik, yuvarlak (hemoretiküler doku)

-düz ve yassı kemikler (ossa plana),

-havalı kemikler (ossa pneumatica) ve

-düzensiz kemikler (ossa irregularia).

-susam kemikleri (ossa sesamoidea)

-organ kemikleri

vasa nutricia

​

Memeli hayvanlar yere basış şekillerine göre 3 gruba ayırlır.

1- Plantigrad

2- Digitigrad

3- Unguligrad

SKELETON (İSKELET)

Skeleton axiale-

(Ana İskelet)

Columna vertebralis

Ossa cranii

Skeleton thoracis

Skeleton appendiculare-

(Eklenti iskelet)

Ossa membri thoracici

Ossa memmbri pelvini

OSSA MEMBRI THORACICI

(Ön Bacak Kemikleri)

​

Cingulum membri thoracici

(Ön Bacak Kemeri)

Scapula

Clavicula

Os coracoides

​

Synsarcosis

Ossa membri thoracici

​

Skeleton brachii- humerus (Stylopodium)

​

Skeleton antebrachii (Zeugopodium)

​

Skeleton manus (Autopodium)

​

a – Ossa carpi (Basipodium)

​

b – Ossa metacarpalia I-V (Metapodium)

​

c – Ossa digitorum manus (Acropodium)

K

​

​

Scapula (Kürek Kemiği)

​

​

​

​

Facies lateralis

Spina scapulae

Tuber spinae scapulae

Acromion

Proc. hamatus

Proc. suprahamatus (kedi)

Fossa supraspinata

Fossa infraspinata

​

​

K

​

​

​

​

​

​

​

​

​

Facies costalis

Facies serrata

Fossa subscapularis

​

​

​

​

Margo dorsalis

Cartilago scapulae

​

Margo cranialis

İncisura scapulae

​

Margo caudalis

​

Angulus cranialis

​

Angulus caudalis

​

Angulus ventralis

Collum scapulae

Cavitas glenoidalis

Incicura glenoidalis

Tuberculum supraglenoidale

Processus coracoideus

Tuberculum infraglenoidale (car.)

​