1 of 21

โลกและการเปลี่ยนแปลง

วิชาวิทยาศาสตร์

กายภาพ

2 of 21

1. นักเรียนสามารถอธิบายการเกิดลมได้

2. นักเรียนสามารถอธิบายความแตกต่างระหว่างลมบกและลมทะเลได้�3. นักเรียนสามารถอธิบายผลของมรสุมที่มีต่อการเกิดฤดูในประเทศไทยได้

4. นักเรียนสามารถอธิบายลักษณะและผลกระทบของภัยธรรมชาติและธรณีพิบัติภัยได้�5. นักเรียนสามารถบอกแนวทางการเฝ้าระวังและปฏิบัติตนให้ปลอดภัยจาก

ภัยธรรมชาติและธรณีพิบัติภัยได้

6. นักเรียนสามารถอธิบายการเกิดปรากฏการณ์เรือนกระจก รวมถึงผลของ

ปรากฏการณ์เรือนกระจกที่มีต่อการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศได้

จุดประสงค์การเรียนรู้

หน่วยการเรียนรู้

โลกและการเปลี่ยนแปลง

3 of 21

บท เรียนรู้เรื่องลม

บท ภัยธรรมชาติและธรณีพิบัติภัย

บท ปรากฏการณ์เรือนกระจก

แผนผังมโนทัศน์

หน่วยการเรียนรู้

โลกและการเปลี่ยนแปลง

4 of 21

เรียนรู้เรื่องลม

หน่วยการเรียนรู้

โลกและการเปลี่ยนแปลง

5 of 21

เรียนรู้เรื่องลม

ลม (wind)

อากาศร้อนจะลอยตัวขึ้นสูง

1

อากาศเย็นจะเคลื่อนที่ไปแทนที่

2

ลม

คือ การเคลื่อนที่ของอากาศในแนวระดับ จากบริเวณที่มีอุณหภูมิตำ

ไปยังบริเวณที่มีอุณหภูมิสูง

6 of 21

สาเหตุที่อุณหภูมิอากาศแต่ละที่แตกต่างกัน

40 °C

30 °C

35 °C

30 °C

30 °C

40 °C

35 °C

40 °C

เรียนรู้เรื่องลม

พื้นดินดูดความร้อนได้ดีกว่าพื้นนำ

1

พื้นดินคายความร้อนได้ดีกว่าพื้นนำ

2

7 of 21

เกิดในเวลากลางวัน

ลมทะเล (sea breeze)

อากาศเหนือพื้นดิน

มีอุณหภูมิสูง

เรียนรู้เรื่องลม

ลมทะเล

อุณหภูมิพื้นดินสูงกว่าพื้นนำ เกิดลมพัดจากทะเลเข้าสู่พื้นดิน

อากาศเหนือพื้นนำ

มีอุณหภูมิตำ

8 of 21

เกิดในเวลากลางคืน

ลมบก (land breeze)

เรียนรู้เรื่องลม

ลมบก

อากาศเหนือพื้นดิน

มีอุณหภูมิตำ

อากาศเหนือพื้นนำ

มีอุณหภูมิสูง

อุณหภูมิพื้นดินตำกว่าพื้นนำ เกิดลมพัดจากพื้นดินออกสู่ทะเล

9 of 21

เกิดจากความแตกต่างของอุณหภูมิระหว่างพื้นทวีปและพื้นสมุทร

เป็นลมที่เกิดบริเวณเขตร้อนของโลก ในประเทศไทยมีอยู่ 2 ประเภท ได้แก่

มรสุม (monsoon)

เกิดในช่วงเดือนตุลาคมถึงกุมภาพันธ์ ตรงกับฤดูหนาวในประเทศไทย

ลมมรสุมตะวันออกเฉียงเหนือ

เกิดลมพัดจากประเทศจีนมายังประเทศไทย

นำอากาศเย็นมาปกคลุมภาคเหนือและภาคตะวันออกเฉียงเหนือ

นำความชื้นจากอ่าวไทยมาปกคลุมภาคใต้ ทำให้ภาคใต้เกิดฝนตกชุก

เรียนรู้เรื่องลม

อุณหภูมิของพื้นทวีปตำกว่าพื้นสมุทร

10 of 21

เกิดจากความแตกต่างของอุณหภูมิระหว่างพื้นทวีปและพื้นสมุทร

เป็นลมที่เกิดบริเวณเขตร้อนของโลก ในประเทศไทยมีอยู่ 2 ประเภท ได้แก่

มรสุม (monsoon)

เกิดในช่วงเดือนพฤษภาคมถึงตุลาคม ตรงกับฤดูฝนในประเทศไทย

อุณหภูมิของพื้นทวีปสูงกว่าพื้นสมุทร

เกิดลมพัดจากมหาสมุทรอินเดียไปยังประเทศจีน

ลมมรสุมตะวันตกเฉียงใต้

เรียนรู้เรื่องลม

นำไอนำและความชื้นมาปกคลุม ทำให้มีเมฆมากและฝนตกชุก

11 of 21

ภัยธรรมชาติ

และธรณีพิบัติภัย

หน่วยการเรียนรู้

โลกและการเปลี่ยนแปลง

12 of 21

ภัยธรรมชาติและธรณีพิบัติภัย

ปริมาณนำมากเกินกว่าที่จะกักเก็บ

ไว้ได้ ทำให้นำล้นเข้าท่วมพื้นที่ต่าง ๆ

อุทกภัยหรือนำท่วม

จัดเตรียมอาหาร ยารักษาโรค และสิ่งของที่จำเป็น

แนวทางการป้องกัน

ติดตามข่าวสารอย่างใกล้ชิด

ระวังสัตว์เลื้อยคลานที่มากับนำ

เคลื่อนย้ายสิ่งของให้สูงเหนือนำ

นำกระสอบทรายมาทำแนวกันนำ

13 of 21

การกัดเซาะชายฝั่ง

สร้างกำแพงหรือเขื่อนกันคลื่น

แนวทางการป้องกัน

ปลูกและอนุรักษ์ป่าชายเลน

เพื่อช่วยป้องกันคลื่นลม

การเกิดมรสุม คลื่นลมแรงบริเวณชายฝั่ง

การทำลายพื้นที่ป่าชายเลน

การสร้างสิ่งปลูกสร้างบริเวณชายฝั่ง

สาเหตุการกัดเซาะชายฝั่ง

ก่อนการกัดเซาะชายฝั่ง

หลังการกัดเซาะชายฝั่ง

ภัยธรรมชาติและธรณีพิบัติภัย

คลื่นและกระแสนำพัดพาตะกอนออกสู่ทะเล

ทำให้พื้นที่ชายฝั่งลดลง

การเกิดนำขึ้นนำลง พัดพาตะกอนออกจากฝั่ง

14 of 21

มวลดินและหินเคลื่อนที่ลงมาตามทางลาดภูเขา ทำให้พื้นที่บริเวณเชิงเขาเสียหาย

ดินถล่ม

อพยพไปยังพื้นที่ปลอดภัย เมื่อเกิดฝนตกหนักติดต่อกันหลายวัน

แนวทางการป้องกัน

ช่วยกันปลูกป่าและป้องกันการทำลายป่า

ติดตามข่าวพยากรณ์อากาศ

อย่างต่อเนื่อง

ภัยธรรมชาติและธรณีพิบัติภัย

15 of 21

การสั่นสะเทือนของพื้นโลก เกิดจากการเคลื่อนที่ของแผ่นเปลือกโลก

แผ่นดินไหว

จัดเตรียมอาหาร ยารักษาโรค และเครื่องมือสื่อสาร

ควรมุดลงใต้โต๊ะที่แข็งแรง เพื่อป้องกันสิ่งของหล่น

หากอยู่นอกอาคาร ให้หลีกเลี่ยงเสาไฟฟ้า อาคารสูง

ออกแบบอาคารให้สามารถรับรองแผ่นดินไหวได้

มีการซ้อมการหลบภัยบริเวณพื้นที่เสี่ยง

ไม่ควรใช้ลิฟต์ขณะเกิดเหตุ

แนวทางการป้องกัน

ภัยธรรมชาติและธรณีพิบัติภัย

16 of 21

คลื่นทะเลขนาดใหญ่ เกิดจากการสั่นสะเทือนอย่างรุนแรงใต้ท้องทะเล เช่น แผ่นดินไหวใต้ทะเล

สึนามิ

แนวทางการป้องกัน

ถ้าอยู่ในเรือที่จอดบริเวณชายฝั่งให้นำเรือออกไปกลางทะเล

ออกแบบอาคารให้ต้านแรงสึนามิได้

ติดตามข่าวสารอย่างใกล้ชิดและต่อเนื่อง

แผ่นดินไหวใต้ทะเล

ภัยธรรมชาติและธรณีพิบัติภัย

ให้รีบขึ้นที่สูง เมื่อรู้สึกว่ามีแผ่นดินไหวหรือนำทะเลลดลงอย่างรวดเร็วบริเวณชายฝั่ง

มวลนำได้รับแรงสั่นสะเทือน

เกิดเป็นคลื่นขนาดใหญ่

17 of 21

ปรากฏการณ์เรือนกระจก

หน่วยการเรียนรู้

โลกและการเปลี่ยนแปลง

18 of 21

ปรากฏการณ์เรือนกระจก

เกิดจาก แก๊สเรือนกระจก ในชั้นบรรยากาศ

กักเก็บความร้อนไว้แล้วคายกลับสู่ผิวโลก ทำให้โลกมีอุณหภูมิที่เหมาะสมต่อการดำรงชีวิต

ปรากฏการณ์เรือนกระจก (greenhouse effect)

แก๊สเรือนกระจกที่มากเกินไป ทำให้ความร้อน

ถูกกักเก็บมากขึ้น อุณหภูมิของโลกจึงสูงขึ้น

ภาวะโลกร้อน (global warming)

สภาวะปกติ

ภาวะโลกร้อน

แก๊สเรือนกระจก

รังสีจากดวงอาทิตย์

รังสีที่ทะลุผ่าน

ชั้นบรรยากาศ

รังสีที่สะท้อนจากผิวโลก

แก๊สเรือนกระจกดูดซับความร้อนไว้

แก๊สเรือนกระจก

ดูดซับความร้อนไว้มากขึ้น

แก๊สเรือนกระจก

ที่เพิ่มขึ้น

19 of 21

ปรากฏการณ์เรือนกระจก

ตัวอย่างแก๊สเรือนกระจก

เกิดจากการเผาไหม้เชื้อเพลิง และการตัดไม้ทำลายป่า

เกิดจากการเกษตร และอุตสาหกรรมบางชนิด

แก๊สมีเทน

แก๊สคาร์บอนไดออกไซด์

แก๊สไนตรัสออกไซด์

เกิดจากการทำเหมืองถ่านหิน การผลิตแก๊สธรรมชาติ

CO2

CH4

N2O

20 of 21

ปรากฏการณ์เรือนกระจก

ป่าไม้ช่วยดูดซับแก๊สคาร์บอนไดออกไซด์

ช่วยกันอนุรักษ์พื้นที่ป่าไม้

แนวทางการลดแก๊สเรือนกระจก

ใช้พลังงานทดแทน

ลดใช้เชื้อเพลิงที่ทำให้เกิดแก๊สเรือนกระจก เช่น ถ่านหิน

หันมาใช้พลังงานทดแทน เช่น พลังงานลม พลังงาน

แสงอาทิตย์

21 of 21

จบหน่วยการเรียนรู้

โลกและการเปลี่ยนแปลง

อย่าลืมทำแบบฝึกหัดทบทวนกันนะ