SICAKTA ÇALIŞMA KAYNAKLI SAĞLIK SORUNLARI

İSGB BÜLTENİ

SICAK ÇARPMASI

Sıcak çarpması, sıcağa bağlı en ciddi hastalıktır.

Vücut artık sıcaklığını kontrol edemediğinde ortaya çıkar: vücut sıcaklığı hızla yükselir, terleme mekanizması bozulur ve vücut soğuyamaz. 

Sıcak çarpması meydana geldiğinde, vücut ısısı 10 ila 15 dakika içinde 41°C veya daha yükseğe çıkabilir. Kişi acil tedavi görmezse, sıcak çarpması kalıcı sakatlığa veya ölüme neden olabilir.

SICAK ÇARPMASI BELİRTİLERİ

• Bilinç bulanıklığı, zihinsel durum değişikliği, konuşma bozukluğu
• Bilinç kaybı (koma)
• Sıcak, kuru cilt
• Nöbetler (ateşli havale)
• Çok yüksek vücut ısısı
• Tedavi gecikirse ölümcül olabilir.

​

SICAK ÇARPMASINDA İLK YARDIM

• Acil tıbbi bakım için 4444’ü arayın.
• Acil tıbbi hizmetler gelene kadar çalışanın yanında kalın.
• Çalışanı gölgeli, serin bir alana taşıyın ve dış giysilerini çıkarın.
• Aşağıdaki yöntemleri kullanarak çalışanı hızla soğutun:
• Mümkünse soğuk su veya buz banyosu ile deriyi ıslatın.
• Cildin üzerine (soğuk suyla ıslatılmış) ıslak bezler yerleştirin (sirke, alkol vb. gereksizdir).
• Giysileri soğuk suyla ıslatın.
• Soğutmayı hızlandırmak için çalışanın etrafında hava akımını artırın.
• Sıcak ergitme fırınları, döküm alanı, pişirme ocakları vb. yerlerden camı açılabilir taze hava akımı olan serin bir alana taşıyın.
• Hava akımını artırmak için vantilatörler kullanılabilir.
• Baş, boyun, koltuk altı ve kasıklara soğuk ıslak bezler veya buz koyun; veya giysiyi soğuk suyla ıslatın.
• Bilinci açıksa ağızdan soğuk içecek verin (soğuk su, ayran, meyve suyu, maden suyu, limonata verebilirsiniz. Soda, kola, gazoz gibi gazlı içecekler, toz içecekler vermeyin) .

​

SICAK BİTKİNLİĞİ

• Sıcak bitkinliği, vücudun genellikle aşırı terleme yoluyla aşırı su ve tuz kaybına verdiği tepkidir. Sıcak bitkinliği büyük olasılıkla şu kişileri daha çok etkileyecektir:
• Yaşlı (65 yaş üstü)
• Yüksek tansiyonu olanlar
• Sıcak ortamda çalışanlar

​

SICAK BİTKİNLİĞİ BELİRTİLERİ

• Baş ağrısı
• Mide bulantısı
• Baş dönmesi
• Huzursuzluk
• Sinirlilik
• Susuzluk
• Ağır terleme
• Yüksek vücut ısısı
• Azalmış idrar çıkışı
• İdrar renginin koyulaşması

​

SICAK BİTKİNLİĞİ İLK YARDIM

• Tıbbi değerlendirme için 4444’ü arayın.
• Yardım gelene kadar birinin (tercihen ilk yardımcı bir çalışanın) çalışanın yanında kalmasını sağlayın.
• Çalışanı sıcak alandan uzaklaştırın ve içmesi için sıvı verin.
• Ayakkabı ve çoraplar dâhil gereksiz kıyafetleri çıkarın.
• Çalışanı soğuk kompreslerle soğutun veya çalışanın başını, yüzünü ve boynunu soğuk suyla yıkamasını sağlayın.
• Sık sık soğuk su yudumları almasını teşvik edin.

​

KAS YORGUNLUĞU VE KAS YIKIMI (RABDOMYOLİZ)

• Kas yorgunluğu sıcak stresi ve uzun süreli fiziksel eforla ilişkili tıbbi bir durumdur. Kas yıkımı, kas yorgunluğunun daha ileri evresidir. Kasın hızlı bozulmasına, yırtılmasına ve ölümüne neden olur. Kas dokusu öldüğünde, elektrolitler ve büyük proteinler kan dolaşımına salınır. Bu hamlıktan kas kramplarına, düzensiz kalp ritimlerine, nöbetlere ve böbreklerde hasara neden olabilir.

​

• Uzun süredir kaslarını kullanmayanlarda, olağan üstü çalışmalarda, az su içme alışkanlığı olanlarda, dolaşımı bozan kıyafetler (ya da kişisel koruyucu) giyenlerde, yüksek sıcaklık ve nemde çalışanlarda kas yorgunluğu-yıkımı riski daha fazladır. Atletler, askerler, açık hava işçileri, ağır kaldırma işi yapanlar ve vücut geliştirme çalışmaları yapanlar kas yorgunluğu ve kas yıkımına neden olan çalışmalardır.

​

• Aşırı alkol kullanımı, eroin, kokain kullanımı yanı sıra bazı ilaçlar da kas yıkımının şiddetini artırabilir (siklosporin, makrolit antibiyotikler, digoksin, varfarin, statinler, kolşisin, lityum, antihistaminikler, antipsikotikler, SSRI anti depresanlar). Beslenme bozukluğu, kalsiyum, magnezyum ve fosfat düşüklüğü olanlar da kas yorgunluğu ve yıkımından daha fazla etkilenirler.

​

• En sık sırttaki postüral kaslar, bacak ve baldır kasları tutulur. Kaslarla ilgili aşağıdaki belirtiler hastaların yarısında görülmeyebilir. Tutulan kaslarda şişlik, hassasiyet, kızarıklık nadir görülür.

​

KAS YORGUNLUĞU VE KAS YIKIMI BELİRTİLERİ

• Halsizlik, yorgunluk
• Kaslarda gerginlik hissi
• Kas krampları / kas ağrısı
• Hafif ateş
• Anormal derecede koyu (çay veya kola renginde) idrar yapma.
• Egzersiz intoleransı
• Bazen bu belirtiler olmadan da kas yıkımı ortaya çıkabilir (Asemptomatik)

​

KAS YORGUNLUĞU VE KAS YIKIMINDA İLK YARDIM

• Etkinliği durdurun
• Daha fazla sıvı içmesini sağlayın (su tercih edilir)
• En yakın tıbbi yardım isteyin.
• Hastanede çalışma ortamının sıcaklığı, çalışma temposu (aşırı efor harcanması), idrar rengi ve miktarı ile ilgili bilgileri vererek Kreatinin kinaz (CK) testi ve diğer gerekli testlerin yapılmasını sağlayın.

​

SICAK BAYGINLIĞI (SICAK SENKOPU-SICAĞA BAĞLI BAYILMA)

Sıcak baygınlığı, genellikle çok uzun süre ayakta kalındığında ya da oturduktan veya yattıktan sonra aniden ayağa kalkıldığında ortaya çıkan bayılma (senkop) veya baş dönmesidir. 

​

Sıcak senkopuna katkıda bulunabilecek faktörler arasında sıvı kaybı (Dehidrasyon) ve iklimlendirme eksikliği bulunur.

SICAK BAYGINLIĞI BELİRTİLERİ VE İLK YARDIM

Sıcak Senkopunda İlk Yardım:

• Serin bir yerde oturun veya uzanın.
• Yavaşça su, berrak meyve suyu (durultma ve filtrasyon işleminden geçmiş) veya spor içeceği için.

​

SICAK KRAMPLARI

Sıcak krampları genellikle yorucu faaliyetler sırasında çok terleyen çalışanları etkiler. Bu terleme vücudun tuz ve nem seviyelerini tüketir. Kaslardaki düşük tuz seviyeleri ağrılı kramplara neden olur. Sıcak krampları ayrıca Sıcak bitkinliğinin bir belirtisi olabilir.

SICAK KRAMPI BELİRTİLERİ VE İLK YARDIM

Sıcak Krampı Belirtileri:

• Karın, kol veya bacaklarda kas krampları, ağrı veya spazmlar

​

Sıcak Kramplarında İlk Yardım:

• Her 15 ila 20 dakikada bir su için ve karbonhidrat ve elektrolitleri yerine koyan (spor içecekleri gibi) bir atıştırmalık veya içecek alın.
• Tuz tabletlerinden kaçının.
• Kalp sorunları olan işçiler
• Düşük sodyum diyetinde olanlar
• 1 saat içinde geçmeyen krampları olan işçiler için tıbbi yardım alınmalıdır.

​

SICAK DÖKÜNTÜSÜ(İSİLİK)-SICAK ÖDEMİ-SICAK KAŞINTISI

Sıcak döküntüsü, sıcak ve nemli havalarda aşırı terlemenin neden olduğu bir cilt tahrişidir.

Derideki gözeneklerin tıkanması, cilt altı damarların genişlemesine bağlı olarak kaşıntı, kızarıklık ve döküntüler meydana gelebilir.

Ödem genellikle yaşlı hastalarda el ve ayaklarda meydana gelebilir.

SICAK DÖKÜNTÜSÜ BELİRTİLERİ VE TEDAVİSİ

Sıcak Döküntüsü Belirtileri:

• Kırmızı sivilce kümeleri veya küçük kabarcıklar
• Genellikle boyun, göğüsün üst bölümü, kasık, meme altı ve dirsek kıvrımlarında görülür
• Kaşıntı
• El ve ayaklarda şişlik (ödem)

​

Sıcak döküntüsü olan işçiler şunları yapmalıdır:

• Mümkünse daha serin, daha az nemli bir ortamda çalışın.
• Döküntü alanını kuru tutun.
• Rahatlığı artırmak için pudra uygulayın.
• Merhem ve krem kullanmayın.

​

ÖNERİLER

• Sıcak ortamlarda yapılan işlerde çalışma hızı azaltılmalı, düzenli olarak çalışmaya ara verilmelidir.
• Isı stresinin (baş ağrısı, aşırı terleme, yüksek tansiyon, hızlı soluma vb.) belirtilerine dikkat edilmelidir.
• Karbonhidratlı ve aşırı yağlı yiyeceklerden sakınmalıdır.
• Dehidratasyon’u (su kaybı) engellemeli, sık aralıklarla su içilmelidir.
• Vücuttaki tuz oranı korunmalıdır(sağlık problemi olmayanlar biraz fazla tuz tüketmelidir).
• Güneşte fazla durulmamalıdır.
• Bahsedilen bulgular oluştuğunda revire başvurulmalıdır.