1 of 22

«М.О.ӘУЕЗОВ шығармаларындағы құндылық және оқыту әдістемесі»

атты

I қалалық панорамалық сабақ.

2 of 22

Дамеля

Толоухан

қазақ тілі мен әдебиеті

пәні мұғалімі

3 of 22

М.Әуезов және

адамзаттық

құндылық

Тақырыбы

4 of 22

Сабақтың мақсаты:

​

    • М.Әуезов өнегелі өмірмен танысу.
    • Нәтижеге бағытталған оқыту бағдарламасына сай жаңа технологияны қолдана отырып, құзырлы білім беру;
    • Оқушының шығармашылық, танымдық қабілеттерін арттыру;
    • М.Әуезовтың шығармалары арқылы адамгершілік, ұлттық құндылықтарды оқушы бойына сіңіре отырып тәрбиелеу;

​

5 of 22

Жазушы 4 рет үйленген. Жүсіпбек Аймауытовпен бірге «Абай» журналын шығарған. «Жыл келгендей жаңалық сеземіз» деген бір ауыз атақты сөзін 1960 жылы 26 желтоқсанда ҚазҰУ-да әдеби бірлестіктің ұйымдастыруымен өткен жастар поэзиясының кешінде айтқан. 1961 жылы 27 маусымда Мәскеу қаласындағы 

Кремль ауруханасында операция кезінде, 63 жасында қайтыс болған.

​

​

(1897, 28 қыркүйек – 1961, 27 маусым) -

қазақ әдебиетінің

классигі, қоғам қайраткері,

филология ғылымының докторы, профессор,

Қазақ КСР ҒАның

академигі (1946), Қазақ КСРнің еңбек сіңірген ғылым қайраткері (1957).

​

Мұхтар Әуезов

​

6 of 22

Адам бар жерде құндылық та қатар жүреді. Ол адамға ғана емес, оны қоршаған ортаға да тікелей байланысты. Құндылық - әлдебір дүниенің маңыздылығын аңғартатын сипаты іспетті. Ол әр затқа табиғатынан тиесілі емес. Әр адамның таным-түсінігіне, көзқарасына байланысты әр түрлі сипатта болмақ. Қоғамда "рухани құндылықтар", "материалдық құндылықтар", "мәңгілік құндылықтар" сынды ұғымдар қалыптасқан. Иә, бұл жеке-дара құндылықтардың жалпы атауы болғанымен, жалпы құндылық түгелдей жалқы адамға тән бола бермейді. Мысалы, рухани құндылықты құрайтын махаббат, иман, адамгершілік,т.б. сынды жеке-жеке құндылықтардың барлығы да бір адамға тиесілі болмауы мүмкін. Біреулерге махаббат құндылық болғанымен, иманның не екенін білмей, оған пысқырып та қарамайтын жандар бар. Ал көркем құндылықтарды бiз оқыған әдебиет пен өнер туындыларынан танып бiлемiз...

7 of 22

    • «Миға шабуыл» әдісі арқылы өткен тақырыппен жаңа сабақты байланыстыру мақсатында ой қозғау сұрақтарын ұжымдық талқылау.
    • Сұрақтар:
    • 1.Құндылық дегенді қалай түсінесіз?
    • 2. Сіз үшін өмірдегі құндылық не?
    • 3. Мәңгілік құндылыққа не жатқыза аласыз?
    • 4. Ол уақытқа бағына ма?
    • 5. Белгілі бір ортамен шектеле ме?
    • 6. Ол нәсілге, ұлтқа бөліне ме?

8 of 22

Ежелгі дәуірден тамыр тартатын батаның екі түрі бар, қандай?

Жiктеп берсеңiз.

9 of 22

Ежелгi дәуiрден тамыр тартатын батаның екі түрі - бірі - оң бата, бірі - қарғыс - теріс бата. Теріс бата беруші қолын теріс қаратып ұстайды.

Ертеде адамдар сез киелі деп қабылдаған, сондыктан кандай сөз айтылса, сол орындалады деп сенген. Оң батаны үлкен шаруаны бастардың алдында абыройлы аксакалдардан сұрайды. Жастардың тарапынан жақсылық көрген кезде де улкен адамдар куанып, бата береді. Ал адамның жаны куйзелгенде, қарғыс айтылады. Дегенмен өзін сыйлайтын адам қарғыс айтпайды. Кез келген Дау-дамайды, ренiштi мәдениетті түрде шешуге тырысу керек. Халық даналығы «Женсiз қарғыс иесін табады» деп сактандырады

10 of 22

Қилы заман туындысы 1916 жылғы ұлт - азаттық қозғалысының деректерi бойынша жазылды ...

Кеңес кезінде коммунистiк идеология бұл шығарманы орысқа қарсы жазылған шығарма ретінде оқуға тыйым салды делiнген. Жазушы көзі тiрiсiнде оның қайта басылып, халқымен қауышқанын көре алмай кетті. Сұрақ, қилы заман қазақтардың қандай азапты күндердi көргенiн суреттеген?

11 of 22

Ал шындығында Мұхтар Әуезовтің "Қилы заман" патшалық отаршыл саясаттың кесiрiнен қазақтардың жан - жаққа тарап (Қытайға көшуiне) сол жолда көрген азапты суреттеген еді.

12 of 22

Мұхтар Әуезовтың "Абай жолы" эпопеясында қазақтың ұлттық ерекшелігі қалай танылады?

13 of 22

"Абай жолы"эпопеясында қазақтың ұлттық ерекшелігі айқын танылады. Кейіпкерлердің қайталанбас тұлғасы, олардың ішкі жан-дүниесін ашудағы сезімталдық, бір-біріне, отбасына деген , табиғатқа, қоғамға деген көзқарастарын ашу арқылы бүкіл бір ұлттың тұтас бейнесін қимыл-қозғалыс үстінде көрсетеді.

14 of 22

Сергіту сәті: «Әдемі ойлай және демала біл».

Мұғалім: «Толқыған кезде, асықпай дем алуға үйрен. Түзу отыр, қолдарыңды тізелеріңе салып, көздеріңді жұмыңдар, терең дем алыңдар:

- ойша: «Мен арыстанмын», - деп деміңді ішке ал, сыртқа шығар;

- дауыстап: «Мен құспын», - деп деміңді ішке ал, сыртқа шығар;

- «Мен гүлмін», - деп деміңді ішке ал, сыртқа шығар;

- «Мен сабырлымын», - деп деміңді ішке ал, сыртқа шығар. Сен сабырлысың, сенің қолыңды бәрі келеді».

15 of 22

ТОПТЫҚ ЖҰМЫС БАРЫСЫ

16 of 22

17 of 22

18 of 22

19 of 22

    • Мұхтар Әуезов,бізге жалпыадамзаттық құндылықтың құндылығын ,не екендігін мағынасын жазып кеткен болатын...

М.Әуезов әлем әдебиетінде жалпыадамзаттық

құндылықтар негізінде өрнекті із, тағылымды табыс қалдырды.

    • Мұхтар Әузов мұрасы адамзат өмірінің сан-саласына қарай пайдалы қызмет атқарып, жалпыадамзаттық құндылықтар биігінен көз тастайды
    • Мұхтар Әуезов адамзаттық құндылықтар шеңберін шеберлікпен дамытуымен де айналысып бізге жеткізгісі келді.
    • Мұхтар Әуезов шығармаларында жалпыадамзаттық құндылықтар негізі ізгілік пен қайырымдылықты бір бағытта ғажап үндестіре білді.

20 of 22

21 of 22

22 of 22

Назарларыңызға рахмет!