1 of 34

John Kerstens

Voorzitter Koepel Gepensioneerden

Maarn , 27 oktober 2023

2 of 34

Iets over mezelf

Brabander in Arnhem
Was asiel- en arbeidsjurist, cao-onderhandelaar, vakbondsvoorzitter, voorzitter Pensioenfondsen, lid Tweede Kamer
Is voorzitter Koepel Gepensioneerden/NOA/BMNL-TIC Nationale Milieudatabase, Lid bestuur MKB NL, toezichthouder
‘Charmante verbinder’, doortastende diplomaat’, ‘vriendelijke vechter’
‘Komt op voor gewone mensen’
…

3 of 34

Koepel Gepensioneerden (www.koepelgepensioneerden.nl)

Ontstaan in 2020 door fusie KNVG/NVOG
Grootste seniorenvereniging van Nederland
Vereniging van verenigingen

Alle verenigingen van gepensioneerden bij bedrijfstak- en ondernemingspensioenfondsen en verzekerde regelingen
Seniorenvereniging FASv

Partner Seniorencoalitie (met ANBO, KBO-PCOB, NOOM)
Aangesloten bij AGE EUROPE

4 of 34

Aandachtsgebieden

Pensioen
Inkomen/Koopkracht
Wonen
Zorg
Welzijn
Etc.

5 of 34

Ambities

Leidende positie op pensioengebied behouden
Leidende positie verwerven op terrein inkomen/koopkracht senioren
Versterken positie op andere thema’s (wonen, welzijn, zorg)

Samenwerking met andere seniorenorganisaties versterken
Zorgen dat stem senioren luider klinkt en beter wordt gehoord
Doorbreken frame dat ‘senioren niks te klagen hebben, maar dat wel steeds doen’

7 of 34

Uitwerking pensioenakkoord

In 2019 (na aanloop van tien jaar) gesloten door kabinet, vakbonden en werkgevers:
Zicht op koopkrachtig pensioen (door eerder indexeren), vertraging verhoging AOW-leeftijd, regeling zware beroepen, pensioen voor flexwerkers
‘Van weten wat je krijgt naar weten wat je betaalt’
Juist bij uitwerking moeten nog belangrijke knopen worden doorgehakt
Gebeurt niet automatisch door partijen bij het akkoord (belangen voor hen te groot, laten het akkoord niet uit hun handen vallen)
Dus druk door partijen van buitenaf noodzakelijk, Koepel Gepensioneerden voorop

8 of 34

Hoofdpunten

Koopkrachtig pensioen (via –inhaal-indexatie) niet pas bij ingang eventuele nieuwe pensioenstelsel (2026/2027), maar zo snel mogelijk
Eerlijke overstap naar eventuele nieuwe pensioenstelsel (waarbij rekening wordt gehouden met overdracht geld in pensioenfondsen ‘van oud naar jong’)
Meer zeggenschap gepensioneerden in aanloop naar eventuele nieuwe pensioenstelsel, maar ook daarná

9 of 34

Motie

De Kamer,

gehoord de beraadslaging,

overwegende dat inmiddels ruim twee jaar geleden een pensioenakkoord is gesloten; overwegende dat de uitwerking daarvan fors vertraging heeft opgelopen en tot op de dag van vandaag nog geen helderheid bestaat over belangrijke zaken als een snel perspectief op indexatie, een eerlijke overstap naar het mogelijke nieuwe pensioenstelsel (waarbij in het huidige systeem gegroeide onevenwichtigheden als bijvoorbeeld vermogensoverdrachten van oud naar jong afdoende worden geadresseerd) en meer zeggenschap van gepensioneerden in de aanloop naar die overstap alsook daarna;

constaterende dat mede daardoor de onvrede onder gepensioneerden (maar ook onder werkenden) toeneemt en het draagvlak voor het pensioenakkoord navenant afneemt;

verzoekt de regering, nu het hier met name voor senioren belangrijke onderwerpen betreft, om seniorenorganisaties nauwer bij het overleg over die uitwerking te betrekken, alsook op zo kort mogelijke termijn met een heldere uitwerking van genoemde punten op de hierboven bedoelde wijze (leidend tot perspectief op indexatie per 2022, een eerlijke overstap en meer zeggenschap) te komen,

en gaat over tot de orde van de dag.

11 of 34

Stapjes vooruit dankzij druk

Partijen bij het pensioenakkoord erkennen dat (inhaal-)indexatie eerder mogelijk moet zijn (AMvB eerder indexeren)
Partijen bij het pensioenakkoord erkennen dat bij overstap rekening moet worden gehouden met overdracht geld van oud naar jong
Partijen bij het pensioenakkoord erkennen dat zeggenschap gepensioneerden (hoorrecht/adviesrecht) in aanloop naar nieuwe stelsel groter moet en dat nagedacht moet worden over zeggenschap daarna

12 of 34

Koopkrachtig pensioen

In transitieperiode

Minder snel korten (vanaf beleidsdekkingsgraad lager dan 90%)
Sneller indexeren (vanaf beleidsdekkingsgraad van 105% of hoger, mits overstap naar nieuwe stelsel)�

In nieuwe stelsel

Minder prominente rol rekenrente (want: ‘minder harde toezegging’), dus minder buffers

13 of 34

Eerlijk overstappen naar nieuwe stelsel

Handreiking voor pensioenfondsbesturen om te komen tot evenwichtige transitie (kwam pas na stemming in Tweede/Eerste Kamer)
Moet comfort bieden dat bij die transitie (ook) de voor gepensioneerden juiste elementen worden betrokken

14 of 34

Zeggenschap

Individueel bezwaarrecht vervalt
Gang naar rechter voor individu blijft open
Hoorrecht seniorenorganisaties
Verzwaard adviesrecht (geleding) verantwoordingsorgaan
Instemmingsrecht Raad van Toezicht

15 of 34

Oordeel wetsvoorstel

In huidige vorm onacceptabel

Koopkrachtig pensioen een illusie
Overstappen naar nieuwe stelsel een black-box
Zeggenschap een lege huls

16 of 34

Activiteiten Koepel Gepensioneerden

Lobby

Gesprekken leden Tweede Kamer/Eerste Kamer/Pensioenfederatie
Overleg seniorennetwerken politieke partijen/vakbonden
Spreker namens Seniorencoalitie in rondetafelgesprekken parlement�

Publiciteit

Actiewebsite pasdepensioenwetaan.nl
Petitie pas de pensioenwet aan
Radiospotjes pas de pensioenwet aan
Artikel in Seniorenbijlage/Twee keer voorpagina Telegraaf
Ingezonden stukken
Gesprekken met journalisten
…

18 of 34

https://pasdepensioenwetaan.nl/

19 of 34

Telegraaf 9 september 2022

20 of 34

Tweede Kamer

Aanbieding petitie (67.000 handtekeningen)
Wetgevingsoverleg (12/09, 15/09, 10/10,12/10)
Plenair debat (02/11, 10/11, 15/12)
Artikelgewijze behandeling (02-12)
Briefing commissie parameters (06-12)
Hoofdelijke stemming laatste avond voor Kerstreces (93-48)

21 of 34

Eerste Kamer

Alles dunnetjes over in race tegen de klok
Verkiezingen Provinciale Staten 15/03
Verkiezingen Eerste Kamer 30/05
Nieuwe Eerste Kamer treedt aan op 13/06
Zomerreces 12/07
Debat 15-16/05
Hoofdelijke stemming 30/05 (46-27)

22 of 34

‘Afdronk’

Hoewel de uitkomst vantevoren al vaststond, heeft het verrekte lang geduurd
Niet in laatste plaats door onhandigheid minister (die met tabel wilde aantonen dat pensioen in toekomst koopkrachtig is, waaruit echter tegendeel bleek)
Zestien partijen lieten van zich horen (‘alles is politiek’)
Veel kritiek, veel vragen (ook bij coalitiepartijen)
Beroerde timing: fors verlies op aandelen, maar door stijgende rente hogere dekkingsgraden (betekent in huidige stelsel indexatie, in nieuwe niet)

23 of 34

Inhoudelijk

‘Iedereen gaat erop vooruit’ (?)
Makkelijker verhogen/moeilijker verlagen pensioenen in aanloop
Beweging op speerpunten zeggenschap/hoorrecht en comfort bij overstappen (als 1500 miljard euro moet worden toebedeeld)

Maar of wet vertrouwen terugbrengt en einde aan koopkrachtverlies oplevert, is de vraag.

25 of 34

Inzet Koepel Gepensioneerden naar toekomst toe

Lobby tot in laatste minuut blessuretijd (en daarna)�
Ondersteunen lidverenigingen in vervolgfase

Beroep op Pensioenfederatie omtrent verplichting fondsen rondom informatieverstrekking gepensioneerdenverenigingen
Handleiding hoorrecht/handleiding adviesrecht
Scholingsdagen hoorrecht/adviesrecht
Platform voor uitwisselen ‘tips and tricks’
Spreekuur voor individuele lidverenigingen
‘Mantelcontract’ adviseurs
Ondersteunen/voeren ledenwerfactie lidverenigingen
...�

Signaleringsfunctie richting landelijke politiek en media ingeval van knelpunten in uitvoering (over hoorrecht, indexatie enz.)

26 of 34

‘Position paper’ in kader hoorrecht

Verenigingen van gepensioneerden enige stem gepensioneerden bij overgang naar nieuwe regeling
Snel in gesprek met sociale partners en pensioenfonds
Inzet:

Koopkrachtig pensioen
Geen grote schommelingen
Juiste volgorde bij verdeling pensioenpot (rekening houden met indexatie-achterstand etc.)

27 of 34

Pensioen in de politiek

Geen prominente plek in verkiezingsprogramma’s (hoewel BBB, PVV en SP inzetten op terugdraaien WTP en PVDA/GL op het alsnog realiseren van hun in de WTP niet vervulde wensen omtrent ‘witte vlekken’ en zware beroepen);
Nieuw kabinet komt met ‘Veegwet’ en wetsvoorstel om ook politieke ambtsdragers onder WTP te brengen;
Kamer komt mogelijk met initiatiefvoorstellen rondom zeggenschap (waarbij sommige partijen vinden dat juist positie van jongeren en vrouwen moet worden versterkt), beleggingsbeleid (mvo/uit fossiele brandstoffen), witte vlekken en zware beroepen;
Bij misstanden ongetwijfeld Kamervragen, debataanvragen en debatten.

28 of 34

Pensioenparagraaf Nieuw Sociaal Contract

Niet: intrekken WTP
Aanpakken witte vlekken
Regeling zware beroepen
Versoepelen indexatie en kortingsregels in huidige pensioenstelsel
Instemming deelnemers nodig bij overstap naar premieregeling
Bij overstap wordt bestaande pensioenopbouw niet ingevaren
Vereenvoudiging door meer open normen
In premieregeling beter sturen op koopkracht