1 of 23

ΜΠΕΚΑ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ

ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΕΣ ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ

2 of 23

ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΕΣ ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ

Λοίμωξη: είναι η νοσηρή κατάσταση που δημιουργείται στον άνθρωπο, μετά από την είσοδο, εγκατάσταση και ανάπτυξη ενός παθογόνου μικροοργανισμού.

3 of 23

Χειρουργική λοίμωξη ονομάζεται:

α) Η λοίμωξη που συμβαίνει μετά από μια χειρουργική επέμβαση, αφορά το τραύμα και τα όργανα, που βρίσκονται κάτω από αυτό

β) Η λοίμωξη που απαιτεί χειρουργική επέμβαση για την αντιμετώπισή της

γ) Χειρουργική λοίμωξη μπορούμε να έχουμε και όταν προσβάλλεται ένα όργανο ή σύστημα από κάποιο μικροοργανισμό ως αποτέλεσμα της επέμβασης (π.χ. πνευμονία μετά από χολοκυστεκτομή).

4 of 23

Οι μικροοργανισμοί που προκαλούν χειρουργικές λοιμώξεις, συνήθως είναι:

  • Αερόβια Gram (+):σταφυλόκοκκος, στρεπτόκοκκος, βάκιλοι, κορυνοβακτηρίδια.
  • Αερόβια Gram (-): κολοβακτηρίδιο, κλεμπσιέλα, πρωτέας, ψευδομονάδα.
  • Αναερόβια: κλωστηρίδια, βακτηριοειδή.
  • Μύκητες: Candida albicans.
  • Ιοί: ηπατίτιδαςΒ και C

5 of 23

ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΠΟΥ ΚΙΝΔΥΝΕΥΟΥΝ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΟ ΑΠΟ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΕΣ ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ

Γενικά οι προϋποθέσεις που ευνοούν τις χειρουργικές λοιμώξεις αφορούν:

α) το είδος της επέμβασης

β) τη γενική κατάσταση του αρρώστου

α) το είδος της επέμβασης

  • Μεγάλης διάρκειας.
  • σε περιοχές με κακή αιμάτωση.
  • σε σημεία του σώματος, που έχουν πολλά μικρόβια (π.χ. έντερο)
  • που χρειάζονται πολλές παροχετεύσεις

6 of 23

β) τη γενική κατάσταση του αρρώστου

  • Ασθενείς με παχυσαρκία ή χαμηλή θρέψη.
  • Ασθενείς μεγάλης ηλικίας ή παιδιά (κάτω των 2 ετών με ανώριμο ανοσοποιητικό σύστημα).
  • Ασθενείς με συνυπάρχουσες χρόνιες παθήσεις (χρόνια νεφρική ανεπάρκεια, διαβήτης κτλ.).
  • Ασθενείς με ανοσοκαταστολή (AIDS, θεραπεία με χημειοθεραπευτικά).
  • Ασθενείς στους οποίους έχουν χορηγηθεί πολλά αντιβιοτικά (αλόγιστη χρήση αντιβίωσης).

7 of 23

Τα σημεία του οργανισμού, που είναι φυσιολογικά στείρα μικροβίων είναι:

  • Καρδιά και μεγάλα αγγεία και συστηματική φλεβική κυκλοφορία.
  • Αναπνευστικό κάτω από τις φωνητικές χορδές.
  • Περικαρδιακή κοιλότητα.
  • Περιτοναϊκή κοιλότητα.
  • Υπεζωκοτική κοιλότητα.
  • Χοληφόρα αγγεία, παγκρεατικός πόρος.
  • Νεφροί, ουρητήρες, ουροδόχος κύστη.
  • Σώμα της μήτρας, ωαγωγοί, ωοθήκες

8 of 23

9 of 23

Οι περιοχές με πλούσια μικροβιακή χλωρίδα, είναι:

  • Στοματική κοιλότητα.
  • Παχύ έντερο.
  • Κόλπος.
  • Δέρμα

Άρα, χειρουργικές επεμβάσεις με χειρισμούς σε αυτά τα όργανα, αυξάνουν την πιθανότητα λοίμωξης.

10 of 23

Οι περιοχές που προσβάλλονται πιο εύκολα από μικροοργανισμούς είναι οι εξής:

1. Το τραύμα:

2. Το αναπνευστικό σύστημα:

3. Το ουροποιητικό σύστημα:

4. Το φλεβικό αγγειακό σύστημα:

Πύλες εισόδου των μικροβίων και μικροοργανισμών σε χειρουργημένους ασθενείς

11 of 23

1. Το τραύμα:

Στην περιοχή του τραύματος υπάρχει λύση του δέρματος και συρραφή του. Έτσι, λοιπόν, κακή συρραφή του τραύματος, μη αποστειρωμένα ράμματα και γάζες που σκεπάζουν το τραύμα, είναι μερικοί από τους παράγοντες που μπορούν να μολύνουν το χειρουργικό τραύμα και να οδηγήσουν σε λοίμωξη.

Πύλες εισόδου των μικροβίων και μικροοργανισμών σε χειρουργημένους ασθενείς

12 of 23

2. Το αναπνευστικό σύστημα:

Όταν το αναπνευστικό σύστημα για κάποιους λόγους (πόνος, δυσκολία στην κίνηση, πολλές εκκρίσεις) δεν λειτουργεί καλά μετά από μια χειρουργική επέμβαση, είναι δυνατό να προσβληθεί από μικρόβια και ν’ αναπτυχθεί πνευμονία (δηλαδή, λοίμωξη του ανα- πνευστικού).

Πύλες εισόδου των μικροβίων και μικροοργανισμών σε χειρουργημένους ασθενείς

13 of 23

3. Το ουροποιητικό σύστημα:

Όταν εισέρχονται μικρόβια στην ουροδόχο κύστη με κάποιους χειρισμούς (π.χ. τοποθέτηση ουροκα- θετήρα) είναι ενδεχόμενο να προκληθεί ουρολοί- μωξη.

Πύλες εισόδου των μικροβίων και μικροοργανισμών σε χειρουργημένους ασθενείς

14 of 23

4. Το φλεβικό αγγειακό σύστημα:

Όταν τοποθετούνται φλεβοκαθετήρες, μπορεί να δημιουργηθεί θρομβοφλεβίτιδα στον άρρωστο και είσοδος μικροοργανισμών στο αίμα.

Πύλες εισόδου των μικροβίων και μικροοργανισμών σε χειρουργημένους ασθενείς

15 of 23

ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΠΡΟΔΙΑΘΕΤΟΥΝ ΣΤΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ

  • Γενική κατάσταση του αρρώστου (πόσο ανθεκτικός είναι ο άρρωστος απέναντι στις λοιμώξεις).
  • Η μολυσματικότητα του παθογόνου μικροοργανισμού (πόσο ισχυρός είναι ο μικροοργανισμός).
  • Είδος της επέμβασης (διάρκεια, περιοχή σώματος κτλ.).
  • Άλλοι χειρισμοί (τοποθέτηση παροχετεύσεων, φλεβοκαθετήρων, ουροκαθετήρων κτλ.).
  • Αλόγιστη χρήση αντιβίωσης.

16 of 23

Εντοπισμένες χειρουργικές λοιμώξεις

Ασυμπτωματική Βακτηριαιμία

Βακτηριαιμία

Σηψαιμία

Πυαιμία

Σηπτικό shock

17 of 23

  • Ασυμπτωματική Βακτηριαιμία: η κυκλοφορία μικροοργανισμών μέσα στο αίμα (χωρίς συμπτώματα).

  • Βακτηριαιμία: περιοδική μικροβιαιμία με συμπτώματα (υψηλό πυρετό, ρίγος).

  • Σηψαιμία: όταν η μικροβιαιμία συνοδεύεται και από εγκατάσταση μικροοργανισμών και αλλοιώσεις των οργάνων, ονομάζεται σηψαιμία.

Εντοπισμένες χειρουργικές λοιμώξεις

18 of 23

  • Πυαιμία: όταν η σηψαιμία ακολουθείται και από την ανάπτυξη πολλαπλών αποστημάτων σε ολόκληρο τον οργανισμό, ονομάζεται πυαιμία.

  • Σηπτικό shock: όταν εγκατασταθεί σηψαιμία στον οργανισμό, η οποία δεν υποχωρεί, τότε ο άρρωστος θα οδηγηθεί σε σηπτικό shock.

Εντοπισμένες χειρουργικές λοιμώξεις

19 of 23

Απόστημα

Η εντοπισμένη συλλογή πύου στους ιστούς, ονομάζεται απόστημα. Το αίτιο του αποστήματος είναι η εγκατάσταση μικροοργανισμών και η δημιουργία φλεγμονής στο συγκεκριμένο σημείο. Η είσοδος των μικροβίων μπορεί, για παράδειγμα, να πραγματοποιηθεί από το χειρουργικό τραύμα.

Η θεραπεία του αποστήματος είναι η διάνοιξή του, έτσι ώστε να παροχευτεί. Αν κριθεί απαραίτητο, μπορεί συγχρόνως να χορηγηθεί και αντιβίωση

20 of 23

ΠΡΟΛΗΨΗ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ

Οι χειρουργικές λοιμώξεις είναι βαριές και επικίνδυνες καταστάσεις για έναν ασθενή, όπως αναλύθηκε προηγουμένως.

Η πρόληψη των χειρουργικών λοιμώξεων μπορεί να διαιρεθεί σε τρία στάδια.

1. Προεγχειρητικά

2.Κατά τη διάρκεια της επέμβασης:

3. Μετεγχειρητικά:

21 of 23

1. Προεγχειρητικά

Οι παράγοντες, ο οποίοι παίζουν ρόλο στην πρόληψη των λοιμώξεων σε προεγχειρητικά επίπεδο, είναι πολλοί. Σε γενικές γραμμές, η πρόληψη σε αυτό το επίπεδο μπορεί να επιτευχθεί με δύο τρόπους:

  • Με τη βελτίωση της γενικής κατάστασης του αρρώστου

  • Με τη σωστή εκτίμηση κάποιων καταστάσεων, που μπορούν να οδηγήσουν σε λοίμωξη

22 of 23

2. Κατά τη διάρκεια της επέμβασης

Οι παράγοντες πρόληψης λοιμώξεων αφορούν:

α) τη χειρουργική αίθουσα

β) τον άρρωστο

γ) τα χειρουργικά εργαλεία

δ) τη χειρουργική ομάδα

23 of 23

3. Μετεγχειρητικά

  • Καλό πλύσιμο των χεριών του προσωπικού
  • Τα εργαλεία και τα διάφορα αντικείμενα να
  • είναι αποστειρωμένα.
  • Οι διάφοροι καθετήρες, παροχετεύσεις και κ.τ.λ. να τοποθετούνται με άσηπτη τεχνική
  • Ο αριθμός των ασθενών στον ίδιο θάλαμο να είναι ο μικρότερος δυνατός.