Θεματική Ενότητα 3: Η διαδικασία του Προσωποκεντρικού Σχεδιασμού PCP
Κεφάλαιο 2: Θετικές Προσεγγίσεις και Μεθοδολογία
Μέρος 2ο: Προετοιμασία για το εργαλείο «Σχετικά με Εμένα»
A holistic approach to person-centered planning for people with autism
Erasmus+ KA2: Strategic partnership for innovation for adult education
Agr. No: 2018-1-EL01-KA204-047788
AUTISM_PCP Masterclass of facilitators
AUTISM_PCP
Εισαγωγή
Κατά την πρώτη φάση του προγράμματος, οι εταίροι του έργου ανέπτυξαν ορισμένα εργαλεία, τα οποία περιλαμβάνουν όλες τις σημαντικές πληροφορίες που χρειάζεται ένας συντονιστής(facilitator), ώστε να συμβάλλει αποτελεσματικά στη διαδικασία σχεδιασμού των μεταβάσεων (μικρής ή μεγαλύτερης διάρκειας).
Erasmus+ Key Action 2: Strategic Partnerships for innovation in adult education
AUTISM_PCP - 2018-1-EL01-KA204-047788
Τα εργαλεία είναι:
Το εργαλείο ‘Σχετικά με Εμένα’
Erasmus+ Key Action 2: Strategic Partnerships for innovation in adult education
AUTISM_PCP - 2018-1-EL01-KA204-047788
Το εργαλείο ‘Σχετικά με Εμένα’
Το εργαλείο "Σχετικά με εμένα" είναι ένα ερωτηματολόγιο κατασκευασμένο από «κομμάτια»(blocks) με στόχο να εμφανιστεί στο τέλος ως ένα παζλ. Όταν μπαίνει ένα κομμάτι στη θέση του, συμπληρώνεται τμηματικά και το παζλ ώστε στη συνέχεια να μπορέσει,
ο ‘συντονιστής’ στην δική μας περίπτωση, να διαθέτει «ολόκληρη την εικόνα» του εν λόγω ατόμου.
Erasmus+ Key Action 2: Strategic Partnerships for innovation in adult education
AUTISM_PCP - 2018-1-EL01-KA204-047788
Το εργαλείο ‘Σχετικά με Εμένα’
Κάθε κομμάτι επικεντρώνεται, περισσότερο ή λιγότερο άμεσα, σε μια πτυχή της ζωής. Όλα τα κομμάτια δομούνται γύρω από βασικά ρήματα που δηλώνουν συναισθήματα ή λογική/πράξη:
Είμαι, προτιμώ, μου αρέσει, αισθάνομαι, μοιράζομαι και χρειάζομαι.
Ο συντονιστής μπορεί να χρησιμοποιήσει αυτό το εργαλείο ως το πρώτο βήμα για την «Ανάπτυξη προσωπικού προφίλ».
Πολλές δε από τις πληροφορίες που συλλέγονται εδώ θα χρησιμοποιηθούν και στο εργαλείο αυτοαξιολόγησης.
Erasmus+ Key Action 2: Strategic Partnerships for innovation in adult education
AUTISM_PCP - 2018-1-EL01-KA204-047788
Το εργαλείο ‘Σχετικά με Εμένα’
Στην ουσία, το εργαλείο "Σχετικά με εμένα" παρέχει μια συνολική εικόνα του ατόμου με αυτισμό, ενώ ταυτόχρονα ενισχύει την αυτογνωσία αυτού του ατόμου και παρέχει μια διαδρομή αυτοπροσδιορισμού.
Επιπλέον, μπορεί να διευκολύνει την οικοδόμηση μιας σχέσης εμπιστοσύνης μεταξύ του ατόμου με Αυτισμό και του Συντονιστή/διευκολυντή.
Οι συντονιστές, επομένως, θα χρησιμοποιήσουν το εργαλείο σαν οδικό χάρτη και θα προχωρήσουν ανάλογα (προσαρμόζοντάς τον, συζητώντας περαιτέρω ορισμένα σημεία, διευκρινίζοντας κ.λπ. ) ΜΑΖΙ με το αυτιστικό άτομο.
Erasmus+ Key Action 2: Strategic Partnerships for innovation in adult education
AUTISM_PCP - 2018-1-EL01-KA204-047788
Το εργαλείο ‘Σχετικά με Εμένα’
Η Προσωποκεντρική προσέγγιση σε συνδυασμό με συγκεκριμένα εργαλεία μπορούν να παρέχουν μία δομή στις διαδικασίες μετάβασης.
Όταν σχεδιάζετε μια μετάβαση από το νηπιαγωγείο στο σχολείο, μεταξύ σχολείων ή μια αλλαγή δασκάλων, συχνά λειτουργεί καλύτερα μια αργή, σταθερή και προγραμματισμένη μετάβαση.
Κατά τη διάρκεια της μετάβασης, είναι χρήσιμο να έχετε αναπτύξει ένα προφίλ του παιδιού σας (εργαλείο Σχετικά με Εμένα).
Είναι σημαντικό να προσδιορίσετε τα πλεονεκτήματα και τις αδυναμίες του μαθητή, τις επισημάνσεις "μου αρέσει" και "δεν μου αρέσει", τυχόν άλλες πληροφορίες που πιστεύετε ότι οι εκπαιδευτικοί θα βρουν χρήσιμες. Ακόμη, είναι σημαντικό να συγκεντρωθούν πολλαπλές οπτικές και πλευρές του ατόμου.
Το προφίλ μπορεί να περιγράψει τις δυνατότητες και τις αδυναμίες του παιδιού.
Erasmus+ Key Action 2: Strategic Partnerships for innovation in adult education
AUTISM_PCP - 2018-1-EL01-KA204-047788
Το εργαλείο ‘Σχετικά με Εμένα’
Σε έρευνα – εφαρμογή των εργαλείων που πραγματοποιήθηκε σε περιβάλλον σχολικής δομής, συμμετείχαν 22 άτομα (παιδιά, έφηβους και ενήλικες).
Όλοι τους ολοκλήρωσαν τουλάχιστον το εργαλείο "Σχετικά με εμένα" και ένα από τα εργαλεία Σχεδιασμού Ζωής και μερικά από αυτά δοκίμασαν κάθε εργαλείο που σχεδιάσαμε.
Η πλειονότητα των συντονιστών/διαμεσολαβητών (12 συνολικά) ήταν έμπειροι (1-10 χρόνια εμπειρίας) με τους περισσότερους να είναι εκπαιδευτικοί (58,33%), μέντορες / προπονητές (33,33%) και μέλη του κύκλου υποστήριξης ( 8,33%).
Μετά την εφαρμογή, οι συντονιστές έπρεπε να συμπληρώσουν μία αξιολόγηση διατυπώνοντας τις σκέψεις τους.
Erasmus+ Key Action 2: Strategic Partnerships for innovation in adult education
AUTISM_PCP - 2018-1-EL01-KA204-047788
Το εργαλείο ‘Σχετικά με Εμένα’
Ανατροφοδότηση απο την εφαρμογή του εργαλείου
Τα σχόλια που λάβαμε από τους συντονιστές ήταν θετικά από όλες τις πλευρές.
Τα εργαλεία φάνηκαν να εξάπτουν την περιέργεια των νέων με αυτισμό οι οποίοι έδειχναν χαρούμενοι, με διάθεση να μιλήσουν για τα θέματα που θιγόταν σε αυτά.
Οι συντονιστές πιστεύουν ότι τα εργαλεία είναι χρήσιμα (ειδικά σε συνδυασμό με το εξατομικευμένο πρόγραμμα εκπαίδευσης ενός μαθητή) και ότι τους βοήθησαν να κατανοήσουν καλύτερα την προσωπικότητα των παιδιών.
Το μόνο πράγμα που απουσίαζε, σύμφωνα με έναν μαθητή, ήταν η συμπερίληψη της κατηγορίας "ταλέντα / ικανότητες" στο εργαλείο "Σχετικά με εμένα".
Erasmus+ Key Action 2: Strategic Partnerships for innovation in adult education
AUTISM_PCP - 2018-1-EL01-KA204-047788
Το εργαλείο ‘Σχετικά με Εμένα’
Σημειώσεις του σχολικού εκπαιδευτικού ψυχολόγου που ενήργησε ως Συντονιστής:Μελέτη Περίπτωσης
Η συμπλήρωση του ερωτηματολογίου έγινε για έναν πρώην μαθητή στο σχολείο μας. Όλα έγιναν διαδικτυακά και στο τηλέφωνο με τη συγκατάθεση της μητέρας η οποία ενημερώθηκε πλήρως για τα αποτελέσματα.
Πρόκειται για έναν ευαίσθητο μαθητή που του αρέσει να κοινωνικοποιείται και να συσχετίζεται με άλλους, αλλά που ήταν πραγματικά μοναχικός (εξαιτίας ανασταλτικών παραγόντων από το κοινωνικό περιβάλλον)
Ένα άτομο που αλληλεπιδρά με άλλους πιο εύκολα μέσω του υπολογιστή (στο διαδικτυακό περιβάλλον).
Η οικογένεια του παραμένει το περιβάλλον όπου νιώθει ασφαλής.
Μετά την εφαρμογή του εργαλείου «Σχετικά με εμένα», προέκυψαν ορισμένες μορφές βελτίωσης της κοινωνικότητας : διατήρηση επαφής με πρώην εκπαιδευτικούς, επικοινωνία μαζί τους για διάφορα θέματα, ενθάρρυνση του μαθητή, επιβράβευση για την πρόοδό του, ευχαριστίες και λόγια επαίνου για την απόδοσή του.
Είμαστε πραγματικά ευχαριστημένοι με την τροπή των πραγμάτων.
Στο σχολείο μας δεν υπήρξε ποτέ τόσο καλή συνεργασία προς όφελος του μαθητή και δεν έχουμε δουλέψει ποτέ με ένα ερωτηματολόγιο τόσο καλής ποιότητας.
Erasmus+ Key Action 2: Strategic Partnerships for innovation in adult education
AUTISM_PCP - 2018-1-EL01-KA204-047788
Το εργαλείο ‘Σχετικά με Εμένα’
Το Εργαλείο ‘Σχετικά με Εμένα’ αναπτύσσεται με βάση την υπόσχεση ότι κάθε άτομο είναι μοναδικό και πολύπλοκο.
Όπως αναφέρεται στο σχετικό άρθρο που παρουσιάζεται στο πλαίσιο της έρευνάς μας, «για τη διευκόλυνση της περαιτέρω κατανόησης των καθημερινών καταστάσεων και ρουτίνων που προκαλούν και επηρεάζουν τα άτομα με Αυτισμό, σε διάφορες πτυχές και στάδια ζωής θα πρέπει να συμπεριλάβουμε τα ακόλουθα θέματα:
Το Σχετικά με Εμένα είναι ένα εργαλείο που στοχεύει στη διευκόλυνση της αποκάλυψης του ατόμου ως ον που εξελίσσεται ( σαν ένα παζλ) .Είναι ένα παζλ που επιδιώκει να χτίσει την εικόνα του Ποιός Έίμαι, ρωτώντας μεμονωμένα ώστε να βρεθούν τα κομμάτια και στη συνέχεια να ανακατασκευαστούν τα κομμάτια σε ένα όλο.
Erasmus+ Key Action 2: Strategic Partnerships for innovation in adult education
AUTISM_PCP - 2018-1-EL01-KA204-047788
Το εργαλείο ‘Σχετικά με Εμένα’
Η φύση του εργαλείου. Βασικά χαρακτηριστικά
Το Εργαλείο είναι μια σύνθεση ομάδων (μπλοκ) ερωτήσεων. Είναι οργανωμένο σε ένα σύστημα υπο-πινάκων όπου το καθένα επικεντρώνεται σε μια πτυχή της ζωής, λίγο πολύ άμεσα.
Μας ενδιαφέρει να βασιστούμε στις καθημερινές ρουτίνες και τις προτιμήσεις – τι αρέσει και τι δυσαρεστεί - όπως επίσης και συναισθήματα και ανάγκες.
Οι περιπτώσεις που παρουσιάζονται εδώ μπορούν να τροποποιηθούν για να ταιριάζουν στις ανάγκες κάθε χρήστη και ως επί το πλείστον λειτουργούν ως οδικός χάρτης. Μπορούμε να προσθέσουμε ή να μειώσουμε ή να προσαρμόσουμε, ζητώντας ή συζητώντας άλλα σημεία που θέλουμε να διευκρινίσουμε μαζί με το αυτιστικό άτομο. Κατά την διαδικασία χρήσης του εργαλείου βήμα-βήμα, μεταβαίνουμε από τα περιγραφικά ρήματα (μου αρέσει / προτιμώ) στα βαθύτερα (αισθάνομαι / έχω ανάγκη) και σε ένα πιο περίπλοκο σύστημα καθημερινών ζητημάτων.
Erasmus+ Key Action 2: Strategic Partnerships for innovation in adult education
AUTISM_PCP - 2018-1-EL01-KA204-047788
Το εργαλείο ‘Σχετικά με Εμένα’
Το εργαλείο συνδυάζει ομάδες ερωτήσεων που αντιπροσωπεύουν τις επιθυμίες,συναισθήματα, προτιμήσεις του ατόμου με ASC σε σχέση με μεγάλες κατηγορίες όπως: θέματα ρουτίνας, συναισθήματα, επικοινωνία, μάθηση κ.λπ.
Πιο συγκεκριμένοι στόχοι του ‘Σχετικά με εμένα’:
3. Να παρέχει μια διαδρομή αυτοπροσδιορισμού του αυτιστικού ατόμου (ανάγκες)
4. Να ενισχύσει την αυτογνωσία του αυτιστικού ατόμου (ποιος είμαι εγώ)
5. Για να διευκολυνθεί η οικοδόμηση μιας σχέσης εμπιστοσύνης μεταξύ του αυτιστικού ατόμου και του άτομου που παρέχει υποστήριξη (συναισθήματα)
Erasmus+ Key Action 2: Strategic Partnerships for innovation in adult education
AUTISM_PCP - 2018-1-EL01-KA204-047788
Επίλογος
Εν κατακλείδι, κατά την εφαρμογή των κανόνων και των υποσυνόλων που συμπεριλαμβάνονται στο εργαλείο «Σχετικά με εμένα»
(A holistic approach of person-centred planning for people with Autism (AUTISM_PCP)
Erasmus+ (KA 2) Agreement Number:
2018-1-EL01-KA204-047788)
ορισμένες πολύτιμες λεπτομέρειες έπεσαν στην αντίληψή μας που, διαφορετικά, θα χρειαζόταν χρόνος και παρατήρηση για να τις κατανοήσουμε.
Η προσέγγιση αυτή είναι ιδιαίτερα σημαντική για έναν εκπαιδευτικό που ασχολείται με παιδιά στο φάσμα του αυτισμού.
Erasmus+ Key Action 2: Strategic Partnerships for innovation in adult education
AUTISM_PCP - 2018-1-EL01-KA204-047788
A holistic approach to person-centered planning for people with autism
Erasmus+ KA2: Strategic partnership for innovation for adult education
Agr. No: 2018-1-EL01-KA204-047788
AUTISM_PCP
This project is funded by the European Commission through the Erasmus+ Programme (KA204 - Strategic Partnerships for adult education).
The European Commission support for the production of this publication does not constitute an endorsement of the contents which reflects the views only of the authors, and the Commission cannot be held responsible for any use which may be made of the information contained therein.
Supervised by IKY (State Scolarships Foundation) Erasmus+ National Agency Greece
This work is created under the Erasmus+ project and is licensed under the Creative Commons Attribution-Share Alike – 3.0 License