1 of 33

2 of 33

สถานการณ์และสภาพปัญหาด้านเด็กและเยาวชนชนเผ่าพื้นเมือง

เด็กชนเผ่าพื้นเมืองกำลังเผชิญกับการ ติดเกมส์ ติดโซเชียล ท้องก่อนวัย ซึมเศร้า สูบบุหรี่ ดื่มเหล้า และติดยาเสพติดเพิ่มมากขึ้น

ด้านสุขภาพและพฤติกรรมเสี่ยง

เด็กไม่ได้เรียนรู้บนฐานภาษาและวัฒนธรรม เรียนไม่เข้าใจ ออกกลางคัน มุ่งเข้าสู่เมืองมากขึ้น และชุมชนขาดผู้รู้รุ่นใหม่ขึ้นมาสืบสานวัฒนธรรม ภูมิปัญญา

ด้านการศึกษาและสืบสานวัฒนธรรม

เด็กมีปัญหาเรียนไม่ทัน ผู้ปกครองมีค่าใช้จ่ายเพิ่ม เด็กเริ่มติดมือถือ เครียด รวมทั้งเยาวชนว่างงาน

การแพร่ระบาดของโควิด-19

ยังมีเด็กชนเผ่าพื้นเมืองที่ไม่มีสัญชาติจำนวนมาก ทำให้ขาดโอกาสในการเข้าถึงสวัสดิการขั้นพื้นฐานของรัฐ และขาดโอกาสในการพัฒนาศักยภาพ

ด้านสถานะบุคคล

ชุมชนไม่มีงานรองรับ เยาวชนเองขาดทักษะการใช้ชีวิตอยู่ในชุมชนตนเอง ต้องออกไปหางานทำในเมืองและต่างประเทศ เสี่ยงต่อการถูกค้ามนุษย์ และ ชุมชนขาดคนรุ่นใหม่ในการสืบทอดวิถีของชุมชน

ด้านอาชีพและเศรษฐกิจในชุมชน

เด็กและเยาวชนไม่เท่าทันสื่อ เป็นภัยคุกคามต่อการพัฒนาศักยภาพของเด็กและเยาวชนชนเผ่าพื้นเมือง

ด้านการเท่าทันสื่อ

01

02

03

04

05

06

3 of 33

สถานการณ์ด้านภาษาและวิถีวัฒนธรรมของชนเผ่าพื้นเมือง

ภาษาชนเผ่าพื้นเมืองในประเทศไทยมี 70 กว่าภาษา และมี 7-8 ภาษาที่สูญหายไปแล้ว และอยู่ในวิกฤตอีกหลายภาษา

ปัจจัยที่ส่งผลให้เกิดการสูญเสียภาษา

  • ค่านิยมของชนเผ่าพื้นเมืองที่เปลี่ยนแปลงไป
  • นโยบายของรัฐที่ไม่ส่งเสริมและสนับสนุนการสืบสาน

นำไปสู่การสูญเสียภาษาและอัตลักษณ์ชนเผ่าพื้นเมือง

4 of 33

สนับสนุนการจัดการเรียนรู้โดยชุมชน

สนับสนุนการจัดทำหลักสูตรท้องถิ่น การจัดกระบวนการเรียนรู้ การพัฒนาศักยภาพครู ผู้รู้ภูมิปัญหา และการระดมทุน

5 of 33

กระบวนการเรียนรู้ภาษาแม่

6 of 33

องค์ความรู้พื้นบ้าน

7 of 33

กระบวนการเรียนรู้สิ่งแวดล้อมและวิถีชุมชน

8 of 33

สิ่งแวดล้อม

9 of 33

10 of 33

11 of 33

12 of 33

ความมั่นคงทางอาหาร

13 of 33

14 of 33

ทักษะอาชีพ

15 of 33

16 of 33

17 of 33

เป้าหมาย

  • เรียนรู้แบบพหุวัฒนธรรม หรือบูรณาการความรู้ทั้งด้านวิชาการ และวิถีวัฒนธรรม
  • เป็นผู้นำพหุวัฒนธรรม

18 of 33

ข้อจำกัด/ข้อท้าทาย

  • ศูนย์การเรียนไม่ได้รับการสนับสนุนจากรัฐใดๆตามหมายกกำหนดว่าจะต้องได้ เช่น งบประมาณรายหัว /พัฒนาศักยภาพของบุคลากรฯลฯ
  • นโยบายไม่ได้ส่งเสริมการสืบทอดถ่ายทอดองค์ความรู้ ภูมิปัญญา วิถีชีวิต ภาษาในระบบโรงเรียนของรัฐ

19 of 33

ข้อเสนอ

  • ส่งเสริมสนับสนุนกการจัดการเรียนรู้ด้านองค์ความรู้แบบองค์รวม
  • พัฒนานานวัตกรรมด้านสื่อการเรียนรู้บนฐานภาษาและวัฒนธรรม
  • ต้องส่งเสริมให้เด็กเยาวชนมีทางเลือกในการที่เรียนรู้ตามความถนัด และเนื้อหาที่สอดคล้องกับบริบทตนเอง

20 of 33

ความสำเร็จ

  • การปรับตัวได้กับบริบทต่างกัน
  • ความภาคภูมิใจในตนเอง
  • ทักษะชีวิต และทักษะอาชีพ
  • ต้นทุนชีวิตที่หลากหลาย สูง
  • ฯลฯ

21 of 33

กระบวนการเรียนรู้ศิลปะดนตรีพื้นบ้าน

22 of 33

23 of 33

24 of 33

25 of 33

ค้นหากลุ่มเด็กและเยาวชนที่สนใจเข้าร่วมโครงการ โดยผ่านการประสานงานกับชุมชนสมาชิก ภาคี องค์กร และเครือข่ายที่เกี่ยวข้อง เพื่อให้ได้เด็กที่ตรงกับความต้องการ

1

26 of 33

จัดกระบวนการพัฒนาศักยภาพเด็กและเยาวชน ทั้งระยะสั้นและระยะยาว เพื่อนำไปสู่การเป็นผู้นำสองวัฒนธรรมที่ไปสร้างการเปลี่ยนแปลงทั้งในระดับชุมชนและสังคมชนเผ่าพื้นเมือง

2

27 of 33

ส่งเสริมการมีส่วนร่วม

โดยสนับสนุนและส่งเสริมให้แกนนำเด็กและเยาวชนเข้าไปมีส่วนร่วมในกลไกการพัฒนาศักยภาพเด็กและเยาวชนในทุกระดับทั้งในและต่างประเทศ

3

28 of 33

เสริมสร้างความเข้มแข็งให้กับกลุ่มหรือเครือข่ายเด็กเยาวชน ให้มีกลไกที่ชัดเจนและสามารถขับเคลื่อนงานได้ด้วยตนเอง

4

29 of 33

สนับสนุนโครงการที่ริเริ่มโดยเด็ก

เป็นเครื่องมือสำคัญในการพัฒนาศักยภาพเด็กในมิติต่าง ๆ เช่น การทำงานเป็นทีม จิตอาสา การบริหารจัดการองค์กร ฯลฯ รวมทั้ง ช่วยให้เด็กได้รู้จักตนเอง และรู้จักชุมชนมากขึ้นอีกด้วย

5

30 of 33

ประสานและสร้างความร่วมมือกับภาคีองค์กรและเครือข่าย

เป็นกลไกสำคัญในการหนุนเสริมงานพัฒนาศักยภาพเด็กและเยาวชนทุกระดับให้สามารถขับเคลื่อนงานอย่างต่อเนื่องและมีพลัง

6

31 of 33

ฝึกอบรมให้ความรู้ด้านวิชาการต่าง ๆ เช่น การคิดวิเคราะห์ การบริหารจัดการองค์กร การเป็นผู้เอื้อกระบวนการ การจัดทำแผนที่ชุมชน การพัฒนาโครงการ การผลิตสื่อรณณงค์ การติดตามและประเมินผลอย่างมีส่วนร่วม รวมทั้งนโยบายและกฎหมายที่เกี่ยวข้อง เป็นต้น

32 of 33

สนับสนุนและช่วยเหลืออาชีพสำหรับกลุ่มเด็กและเยาวชนที่ออกเรียนกลางคัน (Drop out)

เช่น จัดกระบวนการฝึกอบรมทักษะอาชีพพร้อมทั้งมอบทุนประกอบอาชีพ หรือสนับสนุนข้อมูลสถานศึกษาสถานฝึกอาชีพที่เหมาะสมให้กับกลุ่มเป้าหมาย และประสานและส่งต่อ

33 of 33