1 of 33

BỘ SÁCH GIÁO KHOA

SỬ DỤNG THỐNG NHẤT TOÀN QUỐC

LỚP 7

2 of 33

KHOA HỌC TỰ NHIÊN 7

Tổng Chủ biên: GS.TS Vũ Văn Hùng

Đồng Chủ biên: GS.TS Mai văn Hưng, PGS.TS Lê Kim Long,

Nhà giáo Bùi Gia Thịnh (ĐCB)

PGS.TS Nguyễn Thị Thanh Chi – PGS.TS Ngô Tuấn Cường

PGS.TS Trần Thị Thanh Huyền – TS Nguyễn Thị Bích Ngọc

PGS. TS Phạm Thị Phú – PGS.TS Vũ Trọng Rỹ

ThS Mai Thị Tình – ThS Vũ Thị Minh Tuyến

3 of 33

TẬP HUẤN, BỒI DƯỠNG GIÁO VIÊN

SỬ DỤNG SÁCH GIÁO KHOA

KHOA HỌC TỰ NHIÊN 7

Chủ đề: CHẤT VÀ �SỰ BIẾN ĐỔI CỦA CHẤT

Nội dung:

Chương I. Nguyên tử.

Sơ lược về bảng tuần hoàn � các nguyên tố hoá học

Chương II. Phân tử. Liên kết hoá học

4 of 33

NỘI DUNG TRÌNH BÀY

I. NỘI DUNG HOÁ HỌC TRONG KHTN

II. TÍCH HỢP HOÁ HỌC TRONG KHTN 7

III. CẤU TRÚC CÁC CHƯƠNG VỀ HOÁ HỌC - KHTN 7

IV. CẤU TRÚC BÀI HỌC VỀ HOÁ HỌC-KHTN 7

IV. SÁCH GV-KHTN 7

5 of 33

HOÁ HỌC

SINH HỌC

VẬT LÍ

(KHOA HỌC TỰ NHIÊN)

Chương trình cũ

I. Nội dung chất và sự biến đổi của chất

6 of 33

KHOA HỌC TỰ NHIÊN

(Chương trình GDPT 2018)

NĂNG LƯỢNG VÀ SỰ BIẾN ĐỔI

Các lớp 6,7,8,9

TRÁI ĐẤT VÀ BẦU TRỜI

Các lớp 6,8,9

VẬT SỐNG

Các lớp 6,7,8,9

CHẤT VÀ SỰ BIẾN ĐỔI CỦA CHẤT

Các lớp 6,7,8,9

I. Nội dung Chất và sự biến đổi của chất

7 of 33

KHOA HỌC TỰ NHIÊN 7

(Chương trình GDPT 2018)

NĂNG LƯỢNG VÀ SỰ BIẾN ĐỔI

(VẬT Lí)

VẬT SỐNG (SINH HỌC)

CHẤT VÀ SỰ BIẾN ĐỔI CỦA CHẤT (HOÁ HỌC)

I. Nội dung Chất và sự biến đổi của chất

8 of 33

KHTN 7 – Nội dung Chất và sự biến đổi của chất

CHẤT VÀ SỰ BIẾN ĐỔI CỦA CHẤT Các lớp 6, 7, 8, 9

CHẤT CÓ Ở XUNG QUANH TA

– Các thể (trạng thái) của chất

– Oxygen và không khí

– Một số vật liệu, nhiên liệu,

nguyên liệu, lương thực,

thực phẩm thông dụng

– Dung dịch

– Tách chất ra khỏi hỗn hợp

Thành phần hoá học, cấu trúc và tính chất của nước. Trao đổi nước ở sinh vật

– DNA

(Deoxyribonucleic acid) và RNA

(Ribonucleic acid) và

gene

6

7

8

9

9 of 33

CHẤT VÀ SỰ BIẾN ĐỔI CỦA CHẤT Các lớp 6, 7, 8, 9

CẤU TRÚC CỦA CHẤT

– Nguyên tử

– Nguyên tố hoá học

– Sơ lược về bảng tuần hoàn các nguyên tố hoá học

– Phân tử; đơn chất; hợp chất

– Sơ lược về liên kết hoá học

– Hoá trị; công thức hoá học

6

7

8

9

KHTN 7 – Nội dung Chất và sự biến đổi của chất

10 of 33

CHẤT VÀ SỰ BIẾN ĐỔI CỦA CHẤT Các lớp 6, 7, 8, 9

CHUYỂN HOÁ �HOÁ HỌC

– Biến đổi vật lí và biến đổi hoá học

– Phản ứng hoá học

– Năng lượng trong các phản ứng hoá học

– Định luật bảo toàn khối lượng

– Phương trình hoá học

– Tính theo phương trình hoá học

– Mol và tỉ khối của chất khí

– Nồng độ dung dịch

– Tốc độ phản ứng và chất xúc tác

– Acid – Base – pH – Oxide – Muối

– Phân bón hoá học

– Tính chất chung của kim loại

– Dãy hoạt động hoá học của kim loại

– Tách kim loại và việc sử dụng hợp kim

– Sự khác nhau cơ bản giữa phi kim và kim loại

– Giới thiệu về chất hữu cơ

– Alkane và alkene

– Ethylic alcohol và acetic acid

– Lipid –Carbohydrate –

Protein

– Polymer

6

7

8

9

KHTN 7 – Nội dung Chất và sự biến đổi của chất

11 of 33

Bồi dưỡng GV sử dụng SGK KHOA HỌC TỰ NHIÊN 7

(Nội dung Chất và sự biến đổi của chất)

II. Tích hợp Hoá học trong KHTN 7

  1. Quan điểm tích hợp trong KHTN 7

  • Tích hợp theo chương trình: Xóa bỏ ranh giới truyền thống giữa các lĩnh vực khác nhau của KHTN; trình bày các nội dung của KHTN như là một chủ thể thống nhất, có cấu trúc chặt chẽ, gắn kết với nhau một cách logic.

  • 4 mạch nội dung:

+ Chất và sự biến đổi của chất

+ Vật sống

+ Năng lượng và sự biến đổi

+ Trái Đất và bầu trời

  • Các nội dung của các lĩnh vực khác nhau được trình bày theo những khái niệm, nguyên lí, định luật, phương pháp chung và hướng tới mục tiêu chung là phát triển hệ thống các năng lực chung của KHTN.

12 of 33

  1. Vai trò của các nội dung Hoá học trong KHTN 7

  • Các nội dung Hoá học trong KHTN 7 đều là các nội dung cơ sở của Hoá học như nguyên tử, bảng tuần hoàn, phân tử, liên kết hoá học, …
  • Do vậy các nội dung Hoá học trước hết để hình thành các kiến thức nền tảng và phát triển các kĩ năng của môn Hoá học.

  • Bên cạnh đó các nội dung Hoá học được đề cập đến ở môn khác thuộc KHTN, hoặc ở mức độ sâu hơn được sử dụng làm cơ sở để hình thành và phát triển kiến thức và kĩ năng của các môn học khác thuộc KHTN.

Bồi dưỡng GV sử dụng SGK KHOA HỌC TỰ NHIÊN 7

(Nội dung Chất và sự biến đổi của chất)

II. Tích hợp Hoá học trong KHTN 7

13 of 33

III. Cấu trúc nội dung Chất và sự biến đổi của chất trong KHTN 7 (2 chương, 6 bài)

1. Cấu trúc chương của KHTN 7

Cấu trúc thường gặp

trong các SGK KHTN

Cấu trúc trong SGK KHTN 7

  • Trang giới thiệu chương (Tên chương; Hình minh họa; Các vấn đề chính của chương).

  • Các bài học.

  • Tổng kết chương (Sơ đồ kiến thức; Bài tập cuối chương; Mở rộng kiến thức; Hoạt động trải nghiệm).
  • Tên chương (viết trong bài đầu tiên của chương).

  • Các bài học.

Bồi dưỡng GV sử dụng SGK KHOA HỌC TỰ NHIÊN 7

(Nội dung Chất và sự biến đổi của chất)

14 of 33

2. Cấu trúc nội dung Chất và sự biến đổi của chất trong SGK KHTN 7

Bồi dưỡng GV sử dụng SGK KHOA HỌC TỰ NHIÊN 7

(Nội dung Chất và sự biến đổi của chất)

III. Cấu trúc nội dung Chất và sự biến đổi của chất trong KHTN 7 (2 chương, 6 bài)

Chương I. Nguyên tử. Sơ lược về bảng tuần hoàn các nguyên tố hoá học

Trang

Bài 2

Nguyên tử

14

Bài 3

Nguyên tố hoá học

19

Bài 4

Sơ lược về bảng tuần hoàn các nguyên tố hoá học

23

Chương II. Phân tử. Liên kết hoá học

32

Bài 5

Phân tử - Đơn chất – Hợp chất

32

Bài 6

Giới thiệu về liên kết hoá học

36

Bài 7

Hoá trị và công thức hoá học

40

15 of 33

  • Có sự khác biệt về quy trình xây dựng CT và viết SGK trước đây và hiện nay.

  • Nhận xét:

  1. Chương trình GDPT 2018 có các mục tiêu và yêu cầu cần đạt, trong khi đó CT cũ có các chuẩn kiến thức – kĩ năng.

  • Khối lượng kiến thức và mục tiêu, yêu cầu cần đạt của chương I, II sách KHTN 7 tương đồng với chương I sách Hoá học 8 cũ. Tuy nhiên có một số nội dung trong chương I, II sách KHTN 7 không có trong Hoá học 8 cũ.

  • Thời gian học các nội dung tương ứng tăng.

Bồi dưỡng GV sử dụng SGK KHOA HỌC TỰ NHIÊN 7

(Nội dung Chất và sự biến đổi của chất)

III. Cấu trúc nội dung Chất và sự biến đổi của chất trong KHTN 7 (Chương I và II, 6 bài)

2. Phân tích cấu trúc các chương I và II của KHTN 7 với các nội dung tương ứng trong CT và SGK hiện hành

16 of 33

Mở bài

Thân bài

Kết thúc bài

Hoạt động khởi động

Các hoạt động học tập đa dạng

Chốt về kiến thức và phát triển năng lực

IV. Cấu trúc bài học của các chương I, II

  1. Cấu trúc chung của bài học trong KHTN 7

Bồi dưỡng GV sử dụng SGK KHOA HỌC TỰ NHIÊN 7

(Nội dung Chất và sự biến đổi của chất)

17 of 33

IV. Cấu trúc bài học của các chương I, II

2. Cấu trúc bài học

MỞ BÀI: Hoạt động khởi động

Không chỉ còn là lời dẫn để vào bài mà là một hoạt động có sự tham gia của HS:

  • Phản ánh vấn đề sẽ học để định hướng sự suy nghĩ của HS.

  • Nêu tình huống có vấn đề của bài.

  • Khơi dậy trí tò mò khoa học của HS.

  • Câu hỏi đủ sâu sắc để lưu lại trong suy nghĩ của HS trong suốt thời gian của bài học.

Bồi dưỡng GV sử dụng SGK KHOA HỌC TỰ NHIÊN 7

(Nội dung Chất và sự biến đổi của chất)

18 of 33

THÂN BÀI: Các hoạt động học tập

  • Mỗi bài có từ 2 đến 4 đơn vị kiến thức. Ví dụ:

  • Bài 5. Phân tử-Đơn chất-Hợp chất (2 đơn vị kiến thức: Đơn chất và hợp chất; Phân tử)
  • Bài 6. Giới thiệu về liên kết hoá học (3 đơn vị kiến thức: Cấu trúc electron bền vững của khí hiếm; Liên kết ion; Liên kết cộng hoá trị)
  • Bài 7. Hoá trị và công thức hoá học (3 đơn vị kiến thức: Công thức hoá học; Hoá trị; Lập công thức hoá học)

  • Một đơn vị kiến thức có cấu trúc sau: - Hoạt động đọc hiểu.

- Hoạt động khám phá.

- Hoạt động vận dụng.

IV. Cấu trúc bài học của các chương I, II

2. Cấu trúc bài học

Bồi dưỡng GV sử dụng SGK KHOA HỌC TỰ NHIÊN 7

(Nội dung Chất và sự biến đổi của chất)

19 of 33

IV. Cấu trúc bài học của các chương I, II

2. Cấu trúc bài học

Sự đa dạng về các hoạt động trong 1 đơn vị kiến thức

  • Về hình thức tổ chức (cá nhân/nhóm, …)
  • Mục đích hoạt động (đọc hiểu/ khám phá/ vận dụng)
  • Tính chất hoạt động (lí thuyết/ thực hành)
  • Mức độ yêu cầu (mọi HS/ HS khá/ HS giỏi).

KẾT THÚC BÀI

  • Kiến thức – Em đã học.
  • Kĩ năng - Em có thể.

Bồi dưỡng GV sử dụng SGK KHOA HỌC TỰ NHIÊN 7

(Nội dung Chất và sự biến đổi của chất)

20 of 33

IV. Cấu trúc bài học của các chương I, II

Cấu trúc của một bài Hoá học:

Bài 5. Phân tử - Đơn chất – Hợp chất

  • Mở bài (Hoạt động khởi động)
  • Thân bài

Các đơn vị kiến thức:

  • Đơn chất và hợp chất.
    • Phân loại chất
    • Đơn chất
    • Hợp chất
  • Phân tử.
    • Khái niệm phân tử
    • Khối lượng phân tử

Kết thúc bài

- Em đã học.

- Em có thể.

Bồi dưỡng GV sử dụng SGK KHOA HỌC TỰ NHIÊN 7

(Nội dung Chất và sự biến đổi của chất)

21 of 33

Bồi dưỡng GV sử dụng SGK KHOA HỌC TỰ NHIÊN 7

(Nội dung Chất và sự biến đổi của chất)

22 of 33

Bồi dưỡng GV sử dụng SGK KHOA HỌC TỰ NHIÊN 7

(Nội dung Chất và sự biến đổi của chất)

23 of 33

Bồi dưỡng GV sử dụng SGK KHOA HỌC TỰ NHIÊN 7

(Nội dung Chất và sự biến đổi của chất)

Câu hỏi của bài đọc: Tượng đồng, nhiên liệu hydrogen, đồ trang sức bằng kim cương trong Hình 5.2 là ví dụ về ứng dụng của đồng, hydrogen và carbon. Em hãy kể ra các ứng dụng khác của đồng, hydrogen và carbon mà em biết.

24 of 33

Bồi dưỡng GV sử dụng SGK KHOA HỌC TỰ NHIÊN 7

(Nội dung Chất và sự biến đổi của chất)

25 of 33

Bồi dưỡng GV sử dụng SGK KHOA HỌC TỰ NHIÊN 7

(Nội dung Chất và sự biến đổi của chất)

26 of 33

27 of 33

Bồi dưỡng GV sử dụng SGK KHOA HỌC TỰ NHIÊN 7

(Nội dung Chất và sự biến đổi của chất)

28 of 33

V. Sách giáo viên KHTN 7

  1. Cấu trúc của sách giáo viên KHTN 7

  • Một số đặc điểm của sách giáo viên KHTN 7

Trong mục Gợi ý tổ chức hoạt động dạy, học có các nội dung sau:

  • Ý tưởng
  • Phương pháp
  • Lưu ý
  • Hướng dẫn đánh giá

Phần một. Hướng dẫn chung

Phần hai. Hướng dẫn dạy học các bài cụ thể

I. Mục tiêu

II. Chuẩn bị

III. Thông tin bổ sung

IV. Gợi ý tổ chức hoạt động dạy, học

V. Gợi ý kiểm tra, đánh giá

Bồi dưỡng GV sử dụng SGK KHOA HỌC TỰ NHIÊN 7

(Nội dung Chất và sự biến đổi của chất)

29 of 33

Bồi dưỡng GV sử dụng SGK KHOA HỌC TỰ NHIÊN 7

(Nội dung Chất và sự biến đổi của chất)

30 of 33

Bồi dưỡng GV sử dụng SGK KHOA HỌC TỰ NHIÊN 7

(Nội dung Chất và sự biến đổi của chất)

31 of 33

Bồi dưỡng GV sử dụng SGK KHOA HỌC TỰ NHIÊN 7

(Nội dung Chất và sự biến đổi của chất)

32 of 33

TÀI LIỆU HỖ TRỢ GIẢNG DẠY VÀ HỌC TẬP

  • Sách giáo viên giúp hướng dẫn giáo viên sử dụng hiệu quả �sách giáo khoa và xây dựng kế hoạch dạy học.
  • Sách bài tập cung cấp thêm hệ thống câu hỏi, bài tập cho học sinh và giáo viên.
  • Sách bài tập tham khảo: Cung cấp cho GV và HS hệ thống bài tập phong phú, đa dạng phù hợp với các đối tượng học sinh
  • Hỗ trợ tập huấn giáo viên trên website: taphuan.nxbgd.vn
  • Trang facebook: Sách giáo khoa “Kết nối tri thức với cuộc sống”

33 of 33