1 of 55

CHÀO MỪNG CÁC EM ĐẾN VỚI TIẾT HỌC HÔM NAY

Khoa học tự nhiên 8

2 of 55

Bài 34: HỆ HÔ HẤP Ở NGƯỜI

3 of 55

4 of 55

Cơ quan thực hiện việc trao đổi khí giữa cơ thể và môi trường bên ngoài được gọi là gì?

Đáp án: Cơ quan hô hấp.

5 of 55

Cơ quan hô hấp gồm:

Đáp án: Mũi, khí quản, phế quản và hai lá phổi

6 of 55

Cột A

Cột B

1. Lông mũi

a. sưởi ấm không khí vào phổi.

2. Mạch máu nhỏ li ti

b. Cản bớt bụi làm không khí vào phổi sạch hơn.

3. Chất nhầy

c. diệt vi khuẩn và làm ẩm không khí vào phổi.

Ghép nối các cột để hoàn thành vai trò của các bộ phận bên trong mũi.

1-b; 2-a; 3-c

7 of 55

Kể tên ba bệnh viêm đường hô hấp thường gặp?

​

Đáp án: viêm họng, viêm phế quản, viêm phổi

8 of 55

Nêu 3 cách đề phòng bệnh viêm đường hô hấp?

Đáp án: giữ ấm cơ thể, giữ vệ sinh mũi, họng ; giữ nơi ở đủ ấm, thoáng khí, tránh gió lùa ; ăn uống đủ chất, tập thể dục thường xuyên,

9 of 55

Khi hít vào và thở ra, lồng ngực thay đổi như thế nào?

Đáp án: phồng lên, xẹp xuống

10 of 55

Vì sao hít thở không khí trong lành có lợi cho sức khỏe?

Đáp án:

+ Ngăn ngừa oxi hóa

+ Giảm Stress

+ Kích thích hệ miễn dịch, giảm dị ứng, hen suyễn hoặc các tình trạng hô hấp

+ Cơ thể khỏe khoắn và tràn đầy năng lượng

+ Loại bỏ độc tố tích tụ trong cơ thể.

+ Cải thiện sức khỏe và tâm trạng.

11 of 55

Quan sát hình dưới đây và mô tả đường đi của các loại khí mà em đã biết?

Không khí (mang oxygen) đi vào từ mũi, đi qua khí quản vào hai lá phổi trái và phải. Ngược lại khi thở không khí (mang carbon dioxide) từ phổi trả lại qua khí quản và thở ra từ mũi.

12 of 55

I.

II.

Cấu tạo và chức năng của hệ hô hấp

Một số bệnh về phổi, đường hô hấp

Nội dung bài học

IIl.

Thuốc lá và tác hại của khói thuốc lá

IV.

Thực hành: hô hấp nhân tạo, cấp cứu người đuối nước

13 of 55

I.

Cấu tạo và chức năng của hệ hô hấp

14 of 55

Nhiệm vụ học tập

⃰ Quan sát H34.1.

​

* Nhóm thực hiện theo nhóm 4 (hoặc 6) và hoàn thành phiếu học tập số 1.

​

⃰ Thời gian: 10 phút.

15 of 55

a. Mô tả sự thay đổi của cơ hoành và cơ liên sường ngoài trong trường hợp hít vào, thở ra.

b. Sự trao đổi khí ở phổi và tế bào diễn ra theo cơ chế nào?

c. Sự phối hợp hoạt động của các cơ quan trong hệ hô hấp diễn ra như thế nào?

Nhiệm vụ 1: Đặc điểm và chức năng của cơ quan hô hấp

Cơ quan của hệ hô hấp

Đặc điểm

Chức năng

Mũi

​

​

Họng

​

​

Thanh quản

​

​

Khí quản

​

​

Phế quản và tiểu phế quản

​

​

Phế nang

​

​

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1

TÌM HIỂU CẤU TẠO VÀ CHỨC NĂNG CỦA HỆ HÔ HẤP

16 of 55

Cơ quan của hệ hô hấp

Đặc điểm

Chức năng

Mũi

- Có nhiều lông mũi, lớp niêm mạc tiết chất nhầy và lớp mao mạch dày đặc.

Ngăn bụi, làm ẩm, làm ấm không khí vào phổi.

Họng

Có tuyến amidan, nơi tập trung của các tế bào lympho 

Tiêu diệt vi khuẩn trong không khí trước khi vào phổi

Thanh quản

Có nắp thanh quản

 

Cử động đậy kín đường hô hấp khi nuốt thức ăn.

Khí quản

Có lớp niêm mạc tiết chất nhầy với nhiều lông rung chuyển động liên tục.

Dẫn khí, đẩy các vật lạ ra khỏi đường hô hấp.

Phế quản và tiểu phế quản

Có dạng ống, phân nhánh nhiều

 

Dẫn khí vào phổi đến phế nang.

Phế nang

Có mao mạch dày đặc 

Nơi diễn ra quá trình trao đổi khí.

NHIỆM VỤ 1

17 of 55

NHIỆM VỤ 2

a. Mô tả sự thay đổi của cơ hoành và cơ liên sường ngoài trong trường hợp:

  • Khi hít vào: cơ liên sường ngoài co 🡪 xương ức, xương sườn chuyển động lên trên và ra hai bên; cơ hoành co 🡪 lồng ngực nở rộng xuống dưới 🡪 thể tích tăng.
  • Khi thở ra cơ liên sường ngoài dãn 🡪 xương ức, xương sườn hạ xuống; cơ hoành dãn 🡪 thể tích lồng ngực giảm.

b. Sự trao đổi khí ở phổi và tế bào diễn ra theo cơ chế nào?

  • Cơ chế khuếch tán

c. Sự phối hợp hoạt động của các cơ quan trong hệ hô hấp diễn ra như thế nào?

  • Mỗi cơ quan thực hiện một chức năng nhất định nhưng kết hợp lại sẽ đảm bảo chức năng của hệ hô hấp.

18 of 55

19 of 55

CẤU TẠO HỆ HÔ HẤP Ở NGƯỜI

20 of 55

TRAO ĐỔI KHÍ Ở PHỔI

21 of 55

I. Cấu tạo và chức năng của hệ hô hấp

22 of 55

I. Cấu tạo và chức năng của hệ hô hấp

- Sự phối hợp của đường dẫn khí và phổi đảm bảo chức năng lưu thông và trao đổi khí của hệ hô hấp.

- Sự phối hợp chức năng của các cơ quan trong hệ hô hấp:

- Cử động hô hấp (hít vào, thở ra) làm tăng hoặc giảm thể tích lồng ngực để thông khí vào phổi.

- Phổi và các tế bào trong cơ thể trao đổi khí theo cơ chế khuếch tán.

​

23 of 55

II.

Một số bệnh về phổi,

đường hô hấp

24 of 55

MỘT SỐ BỆNH HÔ HẤP THƯỜNG GẶP

25 of 55

Nhiệm vụ học tập

⃰ Quan sát H34.1.

​

* Nhóm thực hiện theo nhóm và hoàn thành phiếu học tập số 2.

​

⃰ Thời gian: 10 phút.

26 of 55

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 2

Tên bệnh

Nguyên nhân

Giải pháp

Viêm đường hô hấp

​

​

Viêm phổi

​

​

Lao phổi

​

​

27 of 55

Tên bệnh

Nguyên nhân

Giải pháp

Viêm đường hô hấp

- Tiếp xúc với không khí cứa vi sinh vật hoặc chất có hại

- Đeo khẩu trang, vệ sinh môi trường, trồng cây xanh, giữ ấm cơ thể, tập luyện hít thở, ăn uống khoa học…

Viêm phổi

- Vi khuẩn, nấm, hóa chất độc

- Đeo khẩu trang, vệ sinh môi trường, thường xuyên vệ sinh đường hô hấp.

Lao phổi

- Vi khuẩn Mycobacterium tuberculosis.

- Không tiếp xúc với người bị bệnh lao.

- Tiêm vaccine.

- Thăm khám định kỳ đường hô hấp.

28 of 55

1. Em hãy nhận xét về tỉ lệ người mắc bệnh đường hô hấp mà nhóm em khảo sát?

2. Nói “bệnh hô hấp” là vấn đề ý thức của mỗi người. Em có đồng tình với nhận định trên không? Vì sao.

​

​

  1. HS trả lời theo kết quả nhóm khảo sát.
  2. Bệnh hô hấp lây lan chủ yếu qua đường không khí, một số người có thể bị bệnh hô hấp từ các tác nhân ngoài môi trường nên mọi người phải chung tay để phòng tránh bệnh.

29 of 55

II. Một số bệnh về phổi, đường hô hấp

30 of 55

III.

Thuốc lá và tác hại của khói thuốc lá

31 of 55

THUỐC LÁ VÀ TÁC HẠI CỦA THUỐC LÁ

32 of 55

33 of 55

NỘI QUY

  • Nhóm trình bày có 3 phút trình bày về
  • (1) bằng chứng hút thuốc lá/ kinh doanh;
  • (2) lý do thuyết phục nên hút/ kinh doanh thuốc lá hay không;
  • (3) poster.
  • Nhóm tranh luận được phép đặt 3 câu hỏi liên quan đến 3 nội dung trên trong 1 phút.
  • Nhóm phản biện trả lời 3 câu hỏi trên trong 3 phút.
  • Các đại diện thuyết trình, đặt câu hỏi, trả lời các câu hỏi không được trùng nhau.
  • 2 nhóm quan sát sẽ chấm điểm 2 nhóm trình bày và phản biện.

​

34 of 55

+ Tác hại của khói thuốc lá: Khói thuốc lá chứa nhiều chất độc có hại cho hệ hô hấp như khí CO, khí NO, nicotine,...

+ Các biểu hiện của tác hại: CO chiếm chỗ của oxygen, trong hồng cầu, làm cho cơ thể ở trạng thái thiếu oxygen, NO gây viêm, sưng lớp niêm mạc, cản trở trao đổi khi. Nồng độ khí CO và NO, trong không khi vượt quá giới hạn cho phép gây nguy hiểm đến sức khoẻ, có thể dẫn đến tử vong. Nicotine làm tê liệt lớp lông rung trong phế quản, giảm hiệu quả lọc sạch không khí, chất này còn làm tăng nguy cơ ung thư phổi.

+ Biện pháp phòng chống: Tuyệt đối không hút thuốc lá, hạn chế tiếp xúc với khói thuốc lá của người khác, tăng cường vận động, ăn uống đầy đủ dinh dưỡng.

III. Thuốc lá và tác hại của khói thuốc lá

35 of 55

IV.

Thực hành: hô hấp nhân tạo, cấp cứu người đuối nước

36 of 55

HƯỚNG DẪN HÔ HẤP NHÂN TẠO

37 of 55

HƯỚNG DẪN CẤP CỨU NGƯỜI ĐUỐI NƯỚC

38 of 55

Nêu ý nghĩa của việc bịt mũi nạn nhân trong phương pháp hà hơi thổi ngạt.

Hạn chế việc không khí sau khi thổi vào quay trở lại mũi đi ra ngoài. Nhờ đó, nạn nhân sẽ nhận được nhiều oxygen hơn vào phổi hơn, tăng hiệu quả của biện pháp hô hấp nhân tạo

39 of 55

Tại sao phải dùng tay ấn vào lồng ngực trong phương pháp ấn lồng ngực?

Khi dùng tay ấn vào lồng ngực sẽ tạo ra lực ép tác động gián tiếp vào tim và phổi, giúp khôi phục tuần hoàn và cử động hô hấp

40 of 55

41 of 55

  1. Phương pháp hà hơi thổi ngạt
  2. Phương pháp ấn lồng ngực

IV. Thực hành hô hấp nhân tạo, cấp cứu người đuối nước.

42 of 55

Câu 1: Bộ phận nào của đường hô hấp có vai trò chủ yếu là bảo vệ, diệt trừ các tác nhân gây hại?

​

A. Phế quản

B. Khí quản

C. Thanh quản

D. Họng

​

LUYỆN TẬP

43 of 55

Câu 2: Khi chúng ta thở ra thì

​

A. cơ liên sườn ngoài co.

B. cơ hoành co.

C. thể tích lồng ngực giảm.

D. thể tích lồng ngực tăng.

44 of 55

Câu 3: Các tác nhân có hại cho hệ hô hấp đó là

​

  1. Bụi
  2. Nitrogen oxide
  3. Vi sinh vật gây bệnh
  4. Tất cả các đáp án trên

​

45 of 55

Câu 4: Đường dẫn khí có chức năng gì? 

​

A. Thực hiện trao đổi khí giữa cơ thể và môi trường

B. Trao đổi khí ở phổi và tế bào

C. Dẫn khí, làm ấm, làm ẩm không khí và bảo vệ phổi

D. Bảo vệ hệ hô hấp

​

46 of 55

Câu 5: Khi chúng ta hít vào, cơ liên sườn ngoài và cơ hoành sẽ ở trạng thái nào?

​

A. Cơ liên sườn ngoài dãn còn cơ hoành co

B. Cơ liên sườn ngoài và cơ hoành đều dãn

C. Cơ liên sườn ngoài và cơ hoành đều co

D. Cơ liên sườn ngoài co còn cơ hoành dãn

​

47 of 55

Câu 6: Quá trình trao đổi khí ở người diễn ra theo cơ chế

​

  1. bổ sung.
  2. chủ động.
  3. thẩm thấu.
  4. khuếch tán.

​

48 of 55

Câu 7: Trong quá trình hô hấp, con người sử dụng khí gì và loại thải ra khí gì?

​

  1. Sử dụng khí nitrogen và loại thải khí carbonic
  2. Sử dụng khí carbonic và loại thải khí oxygen
  3. Sử dụng khí oxygen và loại thải khí carbonic
  4. Sử dụng khí oxygen và loại thải khí nitrogen

​

49 of 55

Câu 8: Bộ phận nào dưới đây ngoài chức năng hô hấp còn kiêm thêm vai trò khác?

​

A. Khí quản

B. Thanh quản

C. Phổi

D. Phế quản

50 of 55

Câu 9: Bộ phận nào dưới đây không thuộc hệ hô hấp?

​

A. Thanh quản

B. Thực quản

C. Khí quản

D. Phế quản

51 of 55

Câu 10: Để bảo vệ phổi và tăng hiệu quả hô hấp, chúng ta cần lưu ý điều nào sau đây?

​

A. Đeo khẩu trang khi tiếp xúc với khói bụi hay môi trường có nhiều hoá chất độc hại

B. Thường xuyên luyện tập thể dục thể thao, bao gồm cả luyện thở

C. Nói không với thuốc lá

D. Tất cả các phương án trên

52 of 55

Câu 11: Đâu là nguyên nhân gây bệnh lao phổi?

​

A. Không khí ô nhiễm

B. Vi khuẩn Mycobacterium tuberculosis

C. Virus

D. Nấm

53 of 55

Câu 12: Vì sao công nhân làm trong các hầm mỏ than có nguy cơ bị mắc bệnh bụi phổi cao? 

​

A. Môi trường làm việc có bụi than, cứ hít vào là sẽ mắc bệnh

B. Môi trường làm việc quá sức nên dễ bị bệnh

C. Hệ bài tiết không bài tiết hết bụi than hít vào

D. Vì hít vào nhiều bụi than, hệ hô hấp không thể lọc sạch hết được

54 of 55

Bạn Nam cho rằng, một số người hút thuốc lá nhưng vẫn sống đến gần 100 tuổi. Chứng tỏ hút thuốc lá không ảnh hưởng đến sức khỏe như mọi người nói. Em có đồng tình với nhận định trên không? Vì sao.�

Hút thuốc lá ảnh hưởng đến sức khỏe của người hút làm tăng nguy cơ các bệnh tim mạch, hô hấp… bên cạnh đó còn ảnh hưởng đến mọi người xung quanh.

55 of 55

YÊU CẦU VỀ NHÀ

  • Thuyết phục một người bỏ thuốc lá/ giữ sức khỏe đường hô hấp.
  • Viết vào hồ sơ học tập

​