درباره ارائه

پالایشگاه گاز فاز 20-21 پارس جنوبی- عسلویه، مرداد ۱۳۹۵

• 81 شرکت تولیدکننده در حوزه سیمان و کلینکر با ظرفیت اسمی حدود ۸۸ میلیون تن
• صنعت سیمان یکی از قدیمی‌ترین صنایع کشور محسوب می‌شود که قدمتی حدود 100 ساله
• غنی بودن ایران از نظر معادن سنگ آهک، رس، سیلیس و آهن به‌عنوان مواد اولیه مورد استفاده برای تولید سیمان
• سهم دو درصدی از تولید ناخالص داخلی و پنج درصد از اشتغال پایدار کشور
• بانک محور بودن نظام تامین مالی کشور

​

بیان مساله

کسب جایگاه سوم جهان با تولید سالانه ۱۲۰ میلیون تن به عنوان رتبه اول ظرفیت تولید در منطقه و صادرات جهانی با عرضه ۳۲ میلیون تن سیمان به کشورهای منطقه در سال ۱۴۰۴ (برنامه راهبردی توسعه صنعت سیمان، وزارت صنعت، معدن و تجارت)

چشم‌انداز صنعت سیمان

• افزایش شدید قیمت ماشین آلات و تجهیزات بیش از ۱۰۰ درصد به دلیل نوسانات شدید نرخ ارز
• افزایش شدید قیمت آجر نسوز بیش از ۲۰۰ درصد به دلیل نوسانات شدید نرخ ارز
• افزایش شدید قیمت پاکت سیمان بیش از ۲۵۰ درصد
• افزایش نرخ انرژی در سال ۹۹ و همچنین افزایش آن در بودجه سال ۱۴۰۰
• مشکلات مربوط به حمل و نقل جاده ای و هزینه بالای حمل و نقل ریلی
• مشکلات مربوط به تأمین منابع مالی و بازارگردانی
• مشکلات نقدینگی و عدم تناسب بین افزایش در نرخ فروش سیمان با میزان افزایش در هزینه‌ها
• مشکلات متعدد در استفاده از سوخت مازوت از نظر زیست محیطی و حمل

​

مهم ترین مشکلات فعلی صنعت سیمان در سال 1401

مهم ترین مشکلات فعلی صنعت سیمان در سال 1401

• عدم استفاده کامل از ظرفیت تولید
• شرایط دشوار فروش و مازاد عرضه بر تقاضا به دلیل رکود اقتصادی و کاهش شدید بودجه عمرانی
• قیمت گذاری دستوری
• عدم تأمین پایدار انرژی مورد نیاز شرکت‌های سیمان، قطعی مکرر برق و وارد شدن خسارت‌های هنگفت به شرکت‌ها
• وابستگی شدید صادراتی به کشور عراق و به دنبال آن کاهش میزان صادرات به این کشور به دلیل مسائل امنیتی و افزایش عوارض گمرکی، همچنین بهره­برداری از برخی طرح­های توسعه­ای و روند افزایش ظرفیت در کشور عراق،
• افزایش بی رویه واحدهای تولید سیمان بدون عدم برآورد صحیح و منطقی از میزان ظرفیت و کشش مصرف سیمان
• رقابت ناسالم و منفی مانند اعمال تخفیفات نامتعارف ضمن ورود به بازارهای غیرمشترک و تاثیر منفی بر فروش سایر کارخانجات سیمانی
• ارزآوری نسبتا کم در برخی از شرکت‌های صادراتی به دلیل مشکلات ناشی از تحریم‌های بین المللی جهت انتقال ارز

​

سوالات پژوهش

چالش‌ها و نیازهای سرمایه‌بر صنعت سیمان کدامند؟

۱

۲

۳

مدل عملیاتی، روابط حقوقی و فرآیند انتشار صکوک در هر کدام از راهکارهای پیشنهاد شده کدامند؟

راهکارهای پیشنهادی مناسب به منظور مرتفع کردن چالش‌ تامین مالی شرکت های سیمانی از محل بازار سرمایه کدامند؟

نگاهی بر اوراق بدهی و کاربردهای آن

کاربرد

صکوک

مبتنی بر بدهی

اجاره

مرابحه

استصناع

مشارکت

سلف موازی استاندارد

خرید دین

جعاله

منفعت

تامین مالی و نقدینگی در خصوص اجاره و خرید دارایی

​

تامین مالی و نقدینگی در خصوص خرید دارایی

​

سفارش ساخت و تحویل دارایی مشخصی در زمان معین

مشارکت در طرح های انتفاعی دولت مطابق بودجه کشور و یا طرح های تولیدی، خدماتی و ساختمانی

تامین مالی و نقدینگی برای تحویل کالا در سررسید/مدیریت برنامه ریزی تولید و فروش

تامین مالی و نقدینگی در خصوص تامین سرمایه در گردش، اجرای طرح ها و ...

تامین مالی طرح های دولتی

تامین مالی طرح های پیمانکاری

فرآیند تولید سیمان

تعداد پروانه های احداث ساختمان

مقدار تولید سیمان در جهان

عمده کشورهای تولید کننده سیمان در جهان بر حسب میلیون تن

بزرگترین وارد کنندگان سیمان درسال 2020

تعداد کارخانجات تولید سیمان در جهان

نقاط قوت و ضعف صنعت سیمان

فرصت ها و تهدید های صنعت سیمان

ظرفیت اسمی، تولید و مصرف سیمان در کشور بر حسب میلیون تن

نرخ دلاری سیمان داخلی

نسبت بدهی به حقوق صاحبان سهام

حاشیه سود خالص

میانگین هندسی نسبت فوق برای دوره ده ساله برابر با 4/88 درصد می­باشد که این نسبت می­تواند در برآورد میزان نیاز آتی شرکت به وجه نقد طی سال های 1401 و 1402 مورد استفاده قرار گیرد.

ضرورت تجدید ساختار بدهی و سرمایه بنگاه ها

هم اکنون چند روند اقتصادی موثر بر نحوه تامین مالی شرکت ها در کشور جاری است:

نرخ تامین مالی در بازار بین بانکی و نرخ بهره موثر تا سررسید در بازار بدهی فرابورس به محدوده ۲۶ درصد(نرخ اخزا ۲۳ درصد) رسیده است.

​

نرخ تورم به دلیل چشم انداز منفی رشد اقتصادی و نرخ رشد نقدینگی به همراه عوامل انتظاری، در محدوده ۴۰ تا ۴۵ درصد برآورد می گردد.

​

مجموع عوامل فوق منجر به پدیده نرخ بهره حقیقی منفی شده، بدین معنا که سپرده گذاران به دلیل کاهش قدرت خرید سپرده شان متضرر شده و بدهکاران با خرید دارایی به روش اهرمی، سود بیشتری از بازده دارایی خود کسب می کنند.

در این روش بایستی ضمن تحلیل ترکیب بدهی های شرکت، بدهی های با نرخ بهره بالا یا شرایط پرداخت نامتناسب با جریان نقدی شرکت را با بدهی های جدید تعویض کرد.

​

به عنوان نمونه میتوان از اوراق اجاره کنسرسیوم اعتماد مبین نام برد که بدهی هایی با نرخ ۲۶ تا ۲۹ درصد را در سال مالی 1396 برعهده داشت. در سال 1396 این شرکت به منظور تجدید ساختار بدهی خود با استفاده از تامین مالی از محل اوراق اجاره و با اجاره دادن سهام شرکت مخابرات اقدام به تامین مالی با نرخ موثر 22 درصپ کرده که نتیجتا منجر به صرفه جویی حدود ۱۸۲ میلیارد تومانی طی دوره 1397 تا 1401 برای شرکت شده است.

در این روش مدیران شرکت بایستی ضمن محاسبه نسبت مطلوب بدهی، اقدام مناسب در این راستا را انجام دهند.

الف) چنانچه نسبت بدهی فعلی شرکت کمتر از نسبت مطلوب باشد وضعیت نقدینگی و چشم انداز عملیات شرکت اجازه دهد بایستی اقدام به انتشار اوراق بدهی جدید کنند و یا با تقسیم سود بیشتر حقوق صاحبان سهام را کاهش دهند. وجوه نقد مازاد شرکت نیز بایستی جهت تملیک دارایی هایی که ریسک تورم را پوشش دهند به کار رود.

ب) همچنین در صورتیکه نسبت بدهی بالاتر از حد مطلوب بوده و ساختار اهرمی ترازنامه ریسک شرکت را بالا برده باشد بایستی از طریق تامین مالی از محل سود انباشته، آورده نقدی صاحبان سهام، آورده نقدی از محل سلب حق تقدم، تهاتر بدهی ها و .. وضع شرکت را تغییر دهند. در صورتی که شرکت به دلیل بدهی انباشته امکان انتشار بدهی جدید را نداشته باشد افزایش سرمایه از محل تجدید ارزیابی دارایی ها، عرضه شرکت های زیرمجموعه در بورس و به عنوان آخرین گزینه فروش دارایی مازاد را بایستی مد نظر قرار دهند.

الف) تجدید ساختار بدهی ها

ب) تغییر ساختار سرمایه

راهکارهای پیش روی بنگاه های ایرانی

پیشینه صکوک منتشره در صنعت سیمان کشور

تامین مالی طرح­های توسعه­ای

نوسازی خطوط قدیمی تولید شرکت به صورت کلان

تامین مالی سرمایه در گردش

نوسازی تجهیزات مکانیکال کارخانه

احداث شرکت حمل و نقل سیمان و یا نوسازی ناوگان حمل و نقل موجود

تعویض تکنولوژی سایش و جداسازی سیمان در آسیاب­های سیمان

پروژه احداث نوار نقاله

آب، برق، گاز و مازوت مصرفی

هزینه­های بسته­بندی مربوط به کیسه پلاستیکی سیمان

آجر، مواد نسوز و سایش

راهکارهای تامین مالی مطلوب صنعت سیمان از محل بازار سرمایه

تعویض گیربکس­­های آسیاب غلطکی

1

تامین مالی طرح­های توسعه­ای

بررسی محل افزایش سرمایه بر صورت­های وضعیت مالی، سود و زیان و جریان وجوه نقد

فرآیند انتشار اوراق اجاره

در این ساختار، مدیریت از مالکیت تفکیک شده است و در عرض هم قرارگرفته‌اند. درواقع مدیریت صندوق، با تعیین ارکان صندوق توسط مالکان واحدهای سرمایه‌گذاری ممتاز صورت می‌پذیرد و تأمین مالی صندوق توسط مالکان واحدهای سرمایه‌گذاری عادی. مالکان واحدهای سرمایه‌گذاری عادی از سود سرمایه‌گذاری خود منتفع می‌شوند اما حق دخالت در تعیین مدیر را نخواهند داشت.

صندوق سرمایه گذاری پروژه

عمر صندوق محدود بوده و با تکمیل پروژه، واحدهای صندوق از سرمایه‌گذاران خریداری شده و وجوه حاصله به سرمایه‌گذاران پرداخت خواهد شد.

تامین مالی سرمایه در گردش

2

اوراق خرید دین

دریافتنی‌های تجاری و سایر دریافتنی‌ها - صنعت سیمان

از تاریخ ایجاد مطالبات، حداقل ۱۰ درصد مدت قرارداد سپری شده و اقساط سررسیدشده، وصول شده یا از سررسید آن بیش از ۲ ماه نگذشته باشد.

هیچگونه محدودیت یا منع قانونی، قراردادی یا قضایی برای انتقال مطالبات به نهاد واسط وجود نداشته باشد.

قراردادهای مبنای مطالبات در راستای موضوع فعالیت در اساسنامه شرکت باشد.

مطالبات مبنای انتشار اوراق حداکثر به میزان ۵۰ درصد خالص مطالبات شرکت بر اساس آخرین صورت‌های مالی حسابرسی شده باشد.

مطالبات مبنای انتشار اوراق، از سهامداران، شرکت‌های زیرمجموعه و همگروه نباشد.

اظهارنظر حسابرس به واسطه مطالبات موضوع انتشار اوراق، مشروط، مردود یا عدم اظهارنظر نباشد.

مطالبات مبنای انتشار، شامل مطالبات رهنی شرکت نباشد.

شرایط دارایی مبنای انتشار

در سال 1400 بالغ بر 18500 میلیارد ریال مطالبات سی شرکت تولید کننده سیمان پذیرفته شده در بورس تهران برآورد شده است که خود حاکی از ظرفیت عظیم این بخش از ترازنامه صنعت برای انتشار اوراق خرید دین می­باشد.

اوراق سلف موازی استاندارد

• عدم نیاز به تاسیس نهاد واسط برای انتشار و به تبع آن هزینه کمتر نسبت به سایر اوراق
• خريدار در مالكيت و مديريت بنگاه شريك نخواهد بود؛
• ثانياً با توجه به امكان تعيين دامنه سود آن، براي افراد ريسك گريز و متعارف جاذبه خواهد داشت
• کاهش هزینه‌های معاملاتی،
• افزایش نقدشوندگی بازار،
• تضمین نقدشوندگی اوراق به دلیل وجود بازارگردان،
• معافیت مالیاتی،
• دارای عمر کوتاه‌ مدت یک تا ۲ سال،
• کشف قیمت روزانه و لحظه‌ای برای کالاها در چارچوب مکانیسم بازار،
• دارای حداقل سود تضمین شده که این سود بر اساس رشد قیمت دارایی پایه تا سقف مشخص می‌تواند رشد کند،
• امکان خرید و فروش قراردادهای سلف موازی در بازار ثانویه
• ریسک پایین

پیش­بینی مصرف انرژی سیمان سپاهان در سال مالی 1401

3

تامین مالی پروژه احداث نوار نقاله به منظور انتقال کلینکر خروجی از کوره به مکان مناسب جهت نگهداشت و انبار تا زمان بارگیری

مدل عملیاتی اوراق استصناع و اجاره به شرط تملیک

ریاست کارخانه

۳

بهره‌برداری از پروژه

تضمین پرداخت عواید ناشی از فروش سیمان و کلینکر به شرکت واسط به منظور پوشش ریسک اوراق

عقد مرابحه(انتقال مالکیت)

انتشار اوراق سفارش ساخت و جمع‌آوری وجوه

مدل ترکیبی استصناع و مرابحه

قرارداد سفارش ساخت

4

5

نوار نقاله

مدل عملیاتی اوراق استصناع و مرابحه

فرآیند پژوهش

فرآیند شبکه‌ای مدل رتبه‌بندی

صندوق سرمایه‌‌گذاری پروژه: A7

استصناع: A8

نتایج رتبه بندی

سپاس از توجه شما