1. 19. yüzyılda gerçekleşen bilimsel gelişmelerle ilgili yaptığınız araştırmayı arkadaşlarınızla paylaşınız.

HAZIRLIK ÇALIŞMALARI

Bilim dünyası açısından 19. yüzyıl bir dönüm noktası olmuştur. Bilim dünyasında yaşanan gelişmeler düşünce deneylerinden sonra teoriler üzerinden kanunlara dönüşmeye başlamıştır. Bununla beraber teknik ilerleme de sağlanmıştır. Bilimsel gelişmeler arasında teknik gelişmelerin olması dünyada yeni bir çağın başlangıcı olmuştur. 19. yüzyılda gerçekleşen bilimsel gelişmeler telgraf, telefon, radyo, televizyon, otomobil gibi araçlar olarak dünyada insan hayatının değişmesine neden olmuştur. Bununla beraber fizik, kimya, biyoloji alanında yaşanan diğer gelişmeler sağlık, eğitim ve sanayi alanında ilerlemenin yaşanması anlamına gelmiştir. Bilim dünyası her geçen gün gelişmesini sürdürmektedir. Bilimsel gelişmeler teknik ilerlemenin sağlanmasını da gerçekleştirmiştir.

2. Sizce önümüzdeki yüzyıllarda günlük hayatı etkileyecek ne tür bilimsel gelişmeler olabilir?

Bilim her geçen gün daha da gelişmektedir. Bilimin gelişmesiyle teknolojik gelişmeler de yaşanmaktadır. Teknoloji ilerledikçe insan hayatı da kolaylaşmaktadır. Hayatın kolaylaşması sayesinde insanların ihtiyaçlarını karşılaması da daha kolay, ucuz ve çabuk olmaktadır. Geçmişten günümüze kadar gelişen bilim ve teknoloji gelişmeye devam etmektedir. Bilim ve teknoloji her an gelişmektedir. Önümüzdeki yıllarda günlük hayatı değiştirecek bilimsel gelişmeler de yaşanacaktır. İnsanların yapay doğal alanlar kurarak hava üretmeye çalışması söz konusu olabilir. Özel uçan araçların varlığından söz edilebilir, su kaynaklarının tükenmesine karşı su depolama ve kullanma sistemleri de özel olarak kurulabilir.

GÖRSEL YORUMLAMA

popüler

TAHMİN

SÖZLÜK ANLAMI

CÜMLEM

Halkın arasında yaşayan motiflere, ögelere yer veren, onlardan yararlanan, halkın zevkine uygun, halk tarafından tutulan

Okuduğum yazarın kitabı bu aralar çok popüler.

TAHMİN

SÖZLÜK ANLAMI

CÜMLEM

prototip

İlk örnek, model

Yeni çıkan ürünün protipini piyasya sürdüler.

TAHMİN

SÖZLÜK ANLAMI

CÜMLEM

Uzay gemisi.

mekik

Uzaya yeni bir mekik gönderdiler.

TAHMİN

SÖZLÜK ANLAMI

CÜMLEM

Kalıtım bilimi.

genetik

Bazı canlıların genetiğiyle oynuyorlar.

1.20. yüzyılda ortaya çıkan bilimsel gelişmeler nelerdir?

Otomobil, telefon, bilgisayar, atom bombası, uzaya yolculuk ve DNA’nın bulunması.

2. Metinde yer alan bilimsel gelişmelerden hangilerini günlük hayatımızda kullanıyoruz?

 Fotoğraf çekmek, iletişim, televizyon, barkod, mobil telefon, sanal gerçeklik.

3. Sizce insanlık tarihini değiştiren en önemli icatlar nelerdir? Sıralayınız.

Uçak, telefon, televizyon, DNA’nın bulunması.

4. Size göre metinde verilen 20. yüzyıldaki gelişmelerden en önemlisi hangisidir, neden?

DNA’nın bulunmasıdır. Çünkü günümüzdeki birçok hastalığın nedenleri ve tedavisi bu buluş sayesinde mümkün hale gelmiştir.

5. Metinde verilen bilimsel gelişmelerin ortaya çıkardığı sonuçların ortak yönleri nelerdir? Bilimsel gelişmeler her zaman iyi sonuçlar sağlamış mıdır?

Ortak yönleri insanların hayatlarını kolaylaştırmasıdır. Her zaman iyi sonuçlar sağlamamıştır. Örneğin atom bombası nedeniyle birçok insan ölmüştür. Doğa zarar görmüştür.

6. 20. yüzyıldaki bir bilimsel gelişme (örneğin uçağın icadı) ile ilkel dönemlerdeki bir gelişmeyi (örneğin tekerleğin icadını) karşılaştırın. Bu iki icadın insanlığın gelişimindeki etkilerini tartışınız.

Tekerleğin icadı ulaşımdaki ilk adımdır. Uçağın icadı da daha hızlı ulaşımın ilk adımıdır. Tekerleğin icadı ile insanlar ağır nesneleri ve kendilerini bir noktadan bir noktaya kolay bir şekilde ulaştırmaya başlayıp mesafe sorunu büyük ölçüde giderilmiştir. Böylece insanlar gelişmeye başlamıştır. Uçağın icadı ile mesafe sorunu tamamen ortadan kalkmıştır.

a) Okuduğunuz metindeki gelişmelerden de hareketle yangın söndürme araçlarını karşılaştırınız.

19. yüzyılda yangın söndürme aracı olarak, insanların taşıdığı içi su dolu olan tulumba adlı araçlar kullanılıyordu. 20. yüzyılda ise deposu su dolu olan uçaklar kullanılabiliyor.

b) Sizce yangın ihbarı konusunda 19. yy. ile 20. yy. arasında nasıl bir değişim olmuştur?

19. yüzyılda yangın ihbarı, yangını gören kişinin bağırması ya da itfaiyenin bulunduğu yere giderek haber vermesi ile yapılmaktaydı. 20. yüzyılda ise ihbarlar telefon ile yapılabiliyor.

c) Yangın anında ilk olarak ne yapmalıyız?

Telaşlanmadan yangın butonu veya çan vasıtasıyla, bunlar yoksa bağırarak yangın olduğunu çevremizdekilere haber vermeliyiz.

d) Talimatnameye göre yangının yayılmasını önlemek için neler yapılmalıdır?

Kapı ve pencereler kapatılmalıdır.

e) Evinizde yangın için alınabilecek önlemler ve yangın esnasında kullanabileceğiniz malzemeler nelerdir?

Duman sensörü takılabilir. Elektrik tesisatına belirli aralıklarla bakım yaptırılabilir. Yangına neden olabilecek gaz ocağı, fırın gibi aletler evin ahşap kısımlarından uzak tutulur. Evde yangın tüpü bulundurulmalıdır.

f) Talimatnamelerin uygulanmasının günlük hayatımızdaki önemi nedir?

Yangın çıktığında yangının daha fazla yayılmaması ve çıkan yangını en az zararla atlatmak için talimatlara uyulması gerekir.

g) Başka hangi konularda talimatname olabilir?

Deprem, su baskını, bir aletin kullanımı gibi konularda talimatname olabilir.

Geleceği düşünmek ve ileride neler olabileceğini tahmin etmek bizi hep heyecanlandırmıştır.

Acaba bu önemli gelişmelerden hangileri tahmin edilebilmiştir?

Geleceği düşünmek ve ileride neler olabileceğini tahmin etmek bizi hep heyecanlandırmıştır.

Acaba bu önemli gelişmelerden hangileri tahmin edilebilmiştir?

TÜREMİŞ

BİRLEŞİK

Yaptığı projeyle bölüm şefinin gözüne girdi.

19. yüzyılın sonlarına doğru siyah beyaz fotoğraflar popüler hâle geldi.

Yaptığı projeyle bölüm şefinin gözüne girdi.

19. yüzyılın sonlarına doğru siyah beyaz fotoğraflar popüler hâle geldi.

BİRLEŞİK

BASİT

1907 yılında Lumiere (Lumyır) kardeşlerin renkli filmi bulmalarıyla fotoğrafçılık daha da yaygınlaştı.

Uzaya gönderilen ilk otomobil oldu.

1907 yılında Lumiere (Lumyır) kardeşlerin renkli filmi bulmalarıyla fotoğrafçılık daha da yaygınlaştı.

Uzaya gönderilen ilk otomobil oldu.

TÜREMİŞ

BASİT

Günümüzde jet uçakları ses hızından daha hızlı uçabiliyor.

Dünyanın en güçlü roketi Mars’a doğru yol aldı.

Günümüzde jet uçakları ses hızından daha hızlı uçabiliyor.

Dünyanın en güçlü roketi Mars’a doğru yol aldı.

BİRLEŞİK

BİRLEŞİK

Bu motor 1941’de kullanılmaya başlandı.

Wright Kardeşler, 12 saniye boyunca uçarak 44 metrelik bir mesafe katettiler.

Bu motor 1941’de kullanılmaya başlandı.

Wright Kardeşler, 12 saniye boyunca uçarak 44 metrelik bir mesafe katettiler.

TÜREMİŞ

BİRLEŞİK

NASA şimdi bu kırmızı gezegene astronot göndermek için hazırlıklar yapıyor.

Bu telefonlarla internet bağlantısı kuruluyor.

NASA şimdi bu kırmızı gezegene astronot göndermek için hazırlıklar yapıyor.

Bu telefonlarla internet bağlantısı kuruluyor.

TÜREMİŞ

BASİT

Graham Bell, telefonu icat etti.

Bugünlerde robotlar, hızlıca hayatımıza giriyorlar.

Graham Bell, telefonu icat etti.

Bugünlerde robotlar, hızlıca hayatımıza giriyorlar.

BASİT

BİRLEŞİK

a) Telefonu icat etmekteki maksadı ne olabilir?

İnsanların mesafeleri sorun etmeden kolayca iletişim kurabilmesini sağlamak.

b) Alexander Graham Bell icadının günümüzde ulaştığı nokta için ne düşünüyor?

Günümüzde ulaştığı noktadan çok gurur duyuyor ve şaşırıyor.

c) İleriki zamanlarda mobil telefondan daha gelişmiş bir iletişim yöntemi ile aranması hususunda ne düşünür?

Bunu destekler. Teknolojinin yerinde sayacağını düşünmüyor.

Bir iş istediğimiz şekilde sonuçlandığında bunu bir başarı olarak adlandırırız. Bazı işlerimiz de istediğimiz şekilde sonuçlanmaz. “Başarısızlık” olarak nitelendirdiğimiz bu sonuçların elbette bir çok sebebi bulunur.

Öncelikle başarılı olmak için önümüzde bir hedef olması gerekir. O hedefe doğru yolculuğumuzda yaptıklarımız ya da yapmadıklarımız, bizi başarıya veya başarısızlığa götürür. Başarıya ulaşmak için yapılması gereken birçok şey bulunur. Fakat bunlardan iki önemli unsur vardır ki, yerine getirilmediği zaman sonuç kesin olarak başarısızlık olacaktır: Çalışma ve azim…

Ünlü kişisel gelişim uzmanı Cihan Akyol “Kazananlar hiç hata yapmayanlar değil, asla vazgeçmeyenlerdir.” sözüyle başarılı olmada çalışma ve azmin önemi konusunda güzel bir tespitte bulunmuştur. Başarı yolunda hatalarımız mutlaka olacaktır. Fakat hata yapıldı diye yapılan işten vazgeçenler, hiçbir işte başarıya ulaşamayacaklardır. Burada önemli olan, yapılan hatadan ders çıkarıp yola devam etmek; azimle çalışmaktır.

Tarihe baktığımızda bugünün aydınlatma teknolojisinde en önemli buluşu olan ampulün icat edilme sürecinde, Edison’un çalışma ve azmini görüyoruz. Edison ampulü icat edebilmek için bine yakın farklı yol denemiş. Başarılı olamayacağına inanan yardımcısı, artık bu işten vazgeçmeleri gerektiğini söylemiş. Edison “Bu doğru değil! Evet, amacımıza ulaşamadık ama hiçbir netice elde edemediğimiz doğru değildir. Çünkü aradığımız şeyin bin farklı yapılamama şeklini öğrenmiş olduk.” demiş.

Edison, ampulü icat etme sürecinde neredeyse sağlığında olma durumuna gelmiştir. Ama o yılmamış, çalışmaya devam etmiş ve azimle hedefine doğru ilerlemiş, başarılı olmuştur. Eğer yardımcısının sözünü dinleyip vazgeçseydi, ampulü asla icat edemeyecekti.

Kendi tarihimize de baktığımızda azmin en güzel örneğini Fatih Sultan Mehmet’te görebiliyoruz. İstanbul, onun zamanına kadar 28 kere kuşatılmıştı. Fakat Fatih, 29. kuşatmada İstanbul’u almıştır. Eğer Fatih, “28 kere kuşatıldı alınamadı, ben hiç uğraşmayayım.” deseydi, bugün İstanbul belki de Türkiye topraklarında olmayacaktı.

Sonuç olarak başarı yolunda yapılacak en büyük hata vazgeçmek olacaktır. Hedeflerimize koşarken önümüze birçok engel çıkacaktır. Bu engelleri aşmanın en kolay yolu ise inancımızı kaybetmeden, durmadan çalışmaktır.

GELECEK DERSE HAZIRLIK

1. Doğada uzun süre yok olmayan sanayi ürünleri ile ilgili araştırma yapınız.

2. Geçmişten günümüze ünlü Türk matematikçileri ile ilgili bir araştırma yapınız.