Pnömokonyoz Yapan Tozlarla
Çalışmalarda Sağlık Gözetimi
Dr. Bülent GEDİKLİ
07/10/2022
Uygulamalı İş Sağlığı Eğitimleri
Tarih - Yer
İçerik
Pnömokonyoz ile İlgili Düzenlemeler
Tozla Mücadele Yönetmeliği
Tozla Mücadele İle İlgili Uygulamalara İlişkin Tebliğ
Asbestle Çalışmalarda
Kimyasal Maddelerle Çalışmalarda
Kanserojen veya Mutajen Maddelerle Çalışmalarda
Maden İşyerlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği
6331 İSG Kanunu
İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetleri
İş Sağlığı ve Güvenliği Risk Değerlendirmesi
İş Güvenliği Uzmanlarının Görev, Yetki, Sorumluluk ve Eğitimleri
İş Hijyeni Ölçüm, Test ve Analiz Laboratuvarları
İşyeri Hekimi ve Diğer Sağlık Personelinin Görev, Yetki, Sorumluluk ve Eğitimleri
Pnömokonyoz ile İlgili Düzenlemeler
meslek hastalığına bağlı çalışma gücü, meslekte kazanma gücünde kayıplar, maluliyet, maddi olanaklar ve sosyal güvenlik haklarına ilişkin faaliyetler
Sosyal Güvenlik Kurumu
Çalışan Sağlığı Dairesi Başkanlığı
ÇALIŞANLARIN SAĞLIK GÖZETİMİNE YÖNELİK TIBBİ TETKİKLERİN USUL VE ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK
Sağlık Bakanlığı - ÇSGB
Kapsam ve Uygulama
maden işyerlerinde/ çalışanların, ortam havasında bulunan tozun zararlı etkilerinden korunması için bu Yönetmelik hükümleri ile beraber tozla mücadeleyle ilgili mevzuat hükümlerinin de dikkate alınacağı
Maden İşyerlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği
çalışanların yaptıkları işlerden dolayı toz maruziyetinin olabileceği işyerlerinde
Tozla Mücadele
Çalışanların kanserojen ve mutajen maddelere maruz kalma riski bulunan işlerin yapıldığı işyerlerinde uygulanır. Asbest ile çalışmalarda Asbestle Çalışmalarda Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Hakkında Yönetmelikte belirtilen hükümlerle birlikte bu Yönetmelik hükümleri de uygulanır.
Kanserojen veya Mutajen Maddelerle Çalışmalarda
asbest veya asbestli malzeme ile yapılan çalışmalarda, asbest tozuna maruziyetin olabileceği tüm işlerde ve işyerlerinde
Asbestle Çalışmalarda
Risk Değerlendirmesi
İşyeri Hekimi
Tozlu İşlerde Özellikle Dikkate Al
1
Tozun çeşidi
2
Tozun tehlike ve zararları
3
Maruziyetin düzeyi, süresi ve sıklığı
4
Mesleki maruziyet sınır değerleri
5
Toz ölçüm sonuçları
RISK DEĞERLENDIRMESI ÇALIŞMA VE UYGULANMASINA KATILIM
YAKIN TAKIP VE KORUMA ALTINA AL, BILGILENDIR, RISK DEĞERLENDIRMESINDE ÖZEL OLARAK DIKKAT ET.
İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLIĞI RISK DEĞERLENDIRMESI YÖNETMELIĞI
RISK DEĞERLENDIRMESI SONUCUNDA ALINMASI GEREKEN SAĞLIK VE GÜVENLIK ÖNLEMLERI KONUSUNDA IŞVERENE ÖNERILERDE BULUN VE TAKIBINI YAP.
Önceki sağlık gözetim sonuçları
6
Risk Değerlendirmesi
Tozla Mücadele Komisyonu (TMK)
Tozla Mücadele Yönetmeliği çerçevesinde çalışma hayatında tozla ilgili konularda ihtiyaç ve öncelikleri belirleyerek teknik ve tıbbi açıdan görüş ve öneri hazırlamak amacıyla Bakanlıkça oluşturulan komisyondur.
Komisyon tozla ilgili hangi sektörlerde rehber hazırlanması gerektiğine karar verir ve bu rehberlerin hazırlanmasında hangi kurum ve/veya kuruluşların görev alacağını belirler
İş Hijyeni Ölçümleri
Toz Ölçümleri (Her türlü tozun meydana geldiği işyerlerinde)
01
Risk değerlendirmesi sonucuna göre belirlenen periyodik aralıklarla toz ölçümleri gerçekleştirilecek,
02
Toz maruziyetinin bulunduğu koşullarda herhangi bir değişiklik olduğunda bu ölçümler tekrarlanacak,
03
Ölçüm sonuçları, mesleki maruziyet sınır değerleri dikkate alınarak değerlendirilecek
04
Toz ölçümleri yetki verilen laboratuvarlarca yapılacak,
05
Asbest ölçme ve numune alma işlemleri yetkilendirilmiş laboratuvarlarca alınan asbest numunelerinde lif sayımı
Mesleki Maruziyet Sınır Değerleri
Tozlar için mesleki maruziyet sınır değerleri, Tozla Mücadele Yönetmeliği’nin Ek-1’inde yer alan tabloda belirtilen değerlerin üstünde olamaz.
Tozlu işyerlerinde toz oluşumunun önlenmesi, tozun çalışma ortamına yayılmadan kaynağında yok edilmesi veya tozun bastırılması gibi diğer yöntemler ile toz yoğunluğunun Ek-1’deki değerlerin altına düşürülmesi için çalışmalar yapılır. Bu çalışmalar sonucunda toz ölçümü yenilenir ve toz yoğunluğunun uyulması gereken değerde olduğu veya altına düştüğü tespit edildiğinde çalışma izni verilir
İşveren, “Asbestle Çalışmalarda Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Hakkında Yönetmelik kapsamındaki çalışmalarda çalışanların maruz kaldığı havadaki asbest konsantrasyonunun, sekiz saatlik zaman ağırlıklı ortalama değerinin (ZAOD-TWA) 0,1 lif/cm3’ü geçmemesini sağlar.
Mesleki Maruziyet Sınır Değerleri
Tozlar için mesleki maruziyet sınır değerleri, Tozla Mücadele Yönetmeliği’nin Ek-1’inde yer alan tabloda belirtilen değerlerin üstünde olamaz.
01
Tozlu işyerlerinde toz oluşumunun önlenmesi, tozun çalışma ortamına yayılmadan kaynağında yok edilmesi veya tozun bastırılması gibi diğer yöntemler ile toz yoğunluğunun Ek-1’deki değerlerin altına düşürülmesi için çalışmalar yapılır. Bu çalışmalar sonucunda toz ölçümü yenilenir.
02
İşveren, “Asbestle Çalışmalarda Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Hakkında Yönetmelik kapsamındaki çalışmalarda çalışanların maruz kaldığı havadaki asbest konsantrasyonunun, sekiz saatlik zaman ağırlıklı ortalama değerinin (ZAOD-TWA) 0,1 lif/cm3’ü geçmemesini sağlar.
03
Pnömokonyoz
Pnömokonyoz (Akciğer Toz Hastalığı), Akciğerlerde tozun birikmesi sonucu ortaya çıkan doku reaksiyonu ile oluşan hastalık olarak tanımlanır.
Serbest asbest liflerine maruziyet; Asbestoz, Mezotelyoma, Akciğer kanseri (bronşiyal karsinom) ve Mide-bağırsak kanserine neden olabilir.
Dökümanlar
Yayınlara Nasıl Ulaşalım?
https://www.csgb.gov.tr/isggm
Yayınlara Nasıl Ulaşalım? – «Kitaplar»
Yayınlara Nasıl Ulaşalım? «Rehberler»
Yayınlara Nasıl Ulaşalım? «Rehberler»
Yayınlara Nasıl Ulaşalım? «Rehberler»
2021 Yayımlanan
Rehberler: 1. Maden İşyerlerinde Biyolojik Etkenlerle Çalışmalarda Sağlık Gözetimi, 2. Pnömokonyoz (Akciğer Toz Hastalığı), 3. Madencilik Sektöründe Psikososyal Risk Faktörleri, 4. Maden Çalışanlarında Kas-İskelet Sistemi Hastalıkları Rehberi, 5. Gürültülü Ortamlarda Çalışanlarda Sağlık Gözetimi, 6. Maden İşyerlerinde İlkyardım Uygulamaları
Kontrol Listeleri: 1. Biyolojik Etkenlerle Çalışma Yapılan İşyerlerinde Kayıt ve Bildirim, Önlemler, Sağlık Gözetimi, 2. Maden Sektöründe Psikosoyal Faktörler, 3. Pnömokonyoz Yapan Tozlarla Çalışanların Akciğer Radyografilerinin Pnömokonyoz Yönünden, 4. Kas-İskelet Sistemi Rahatsızlıkları, 5. Maden İşyerlerinde İlkyardım Uygulamaları)
İSGİnfo Assist
2021 Yayımlanan
2021 Yayımlanacak
6331 – İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu
Sağlık Gözetimi
İşyeri Hekimi - Rehberlik
SAĞLIK GÖZETIMI
ÇALIŞMA ORTAMI GÖZETIMI
SAĞLIĞI GELIŞTIRME AKTIVITELERI
İŞ PLANLAMA, ORGANIZASYON
KIŞISEL KORUYUCU DONANIM SEÇIMI
ARAŞTIRMA, ERGONOMİ, PSİKOSOSYAL
GENEL HİJYEN ŞARTLARI
BESLENME, İÇME SUYU
İŞ KAZALARI VE MESLEK HASTALIKLARI ARAŞTIRMA-ÖNLEM
İŞ PLANLAMA, ORGANIZASYON
ZARAR POTANSİYELİ OLAYLAR
YAZILI BİLDİRİM - ÖNLEMLER
Sağlık Gözetimi
Sağlık Sorunları Devamsızlık
Sağlık Tehlikeleri
Ölçüm�Değerlendir
İşe Dönüş Muayenesi
Bulaşıcı Hastalık
Bağışıklama
Hijyen Eğitimi
Kayıt
İş Kazaları Değerlendirme
Meslek Hastalıkları Değerlendirme
Yıllık Çalışma Planı
Yıllık Değerlendirme Raporu, Ek-3
Sağlık Gözetimi
400
İşe Giriş/
Periyodik Muayene
Tetkik
Çalışanların bilgilendirilmesi ve rızası
Çalışanın kişisel özellikleri, işyerinin tehlike sınıfı ve işin niteliği öncelikli olarak göz önünde bulundurularak uluslararası standartlar ile işyerinde yapılan risk değerlendirmesi sonuçları doğrultusunda;
Sınıflardaki İşler - En geç – Periyodik Muayene Süre
İşyeri hekimi kısaltır.
Çalışan veya işveren sağlık muayenesi ve tetkiklerinin yeniden yapılmasını isteme hakkına sahiptir.
İşe Giriş/Periyodik Muayene Formu
400
İşe Giriş/
Periyodik Muayene
Tetkik
İşe Giriş/Periyodik Muayene Formu, Ek-2 sonuçları işle, işyerinde muhafaza et.
Özel politika gerektiren grupları uygun işe yerleştir
Meslek hastalığı tanısı veya ön tanısı almış çalışan var - diğer çalışanların da sağlık muayenelerini tekrarla
Bir başka işverenden iş görmek için işyerine geçici olarak gönderilen çalışanlar ile alt işveren çalışanlarının yapacakları işe uygun olduğunu gösteren sağlık raporlarının süresinin dolup dolmadığını kontrol et.
Ek-2: İşe Giriş / Periyodik Muayene Formu
Ek-2: İşe Giriş / Periyodik Muayene Formu
Ek-2: İşe Giriş / Periyodik Muayene Formu
Ek-2: İşe Giriş / Periyodik Muayene Formu
Ek-2: İşe Giriş / Periyodik Muayene Formu
Ek-2: İşe Giriş / Periyodik Muayene Formu
Ek-2: İşe Giriş / Periyodik Muayene Formu
Ek-2: İşe Giriş / Periyodik Muayene Formu
Tozla Mücadele Yönetmeliği - Sağlık Gözetimi
Sağlık Gözetimi - Asbestle Çalışmalarda Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Hakkında Yönetmelik
Asbestle Çalışmalarda Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Hakkında Yönetmelik, Ek – I
Asbestle Çalışmalarda Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Hakkında Yönetmelik, Ek – I
Asbestle Çalışmalarda Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Hakkında Yönetmelik, Ek – I
Tozla Mücadele - Asbest - Sağlık Gözetimi
Akciğer Radyografisi
Akciğer Radyografisi
Akciğer radyografisi, en az 35x35 cm
Standart akciğer radyografisini veya dijital akciğer radyografisi
Değerlendirilebilir uygun standartlarda (Rehbere göre)
Akciğer Radyografisi
Uluslararası Çalışma Örgütü tarafından akciğer radyografilerinin pnömokonyoz yönünden sınıflandırılmasıdır. Bu sınıflama ILO tarafından yayınlanan “Uluslararası ILO Pnömokonyoz Radyografilerinin Uluslararası Sınıflandırması Rehberi”ne göre yürütülmektedir.
ILO Pnömokonyoz Radyografilerinin Uluslararası Sınıflandırması Rehberi
Türkçe diline tercüme edilen haline İSGÜM’ün internet sitesinden https://www.csgb.gov.tr/medias/9818/pnoemokonyoz-radyografİlerİnİn-ilo-uluslararasi-siniflandirmasi-kullanim-rehberİ-2011.pdf
Orjinaline ILO’nun internet sitesinden (https://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/---ed_protect/---protrav/---safework/documents/publication/wcms_168260.pdf)
Rehber:
Güncel ILO Pnömokonyoz Radyografilerinin Uluslararası Sınıflandırması Rehberini,
Akciğer Radyografilerinin Teknik Kalitesi
Akciğer Radyografilerinin Teknik Kalitesi
Akciğer Radyografisi
Değerlendirme Kriteri
Pnömokonyoz Tanı Şeması - Tozla Mücadele Yönetmeliği, Ek-2
Pnömokonyoz Tanı Şeması - Tozla Mücadele Yönetmeliği, Ek-2
Akciğer Radyografisinin Pnömokonyoz Yönünden Değerlendirilmesi
Akciğer Radyografisinin Pnömokonyoz Yönünden Değerlendirilmesi
Tozla Mücadele Yönetmeliği kapsamına giren asbest ve türleri, kuvars içeren tozlar hariç, diğer tozların bulunduğu işyerlerinde çalışanların ILO Uluslararası Pnömokonyoz Radyografi Sınıflandırılmasına uygun standartlardaki akciğer radyografisi işyeri hekimi tarafından maruz kalınan tozun özelliklerini dikkate alınarak (pnömokonyoza sebep olması) değerlendirilir ve ihtiyaç duyulması halinde ileri tetkik ve değerlendirme için (pnömokonyoza sebebiyet veren bir toz ise) okuyucuya gönderilir.
Okuyucu, Okuyucu Sayısı �ve Okuyucu Listesine Erişim
Okuyucu Listesine Nasıl Ulaşırım?
Nihai Değerlendirme Sonuç Raporu ve Yapılacak İşlemler
Nihai Değerlendirme Sonuç Raporu ve Yapılacak İşlemler
0. Kategori | 0/- | 0/0 | 0/1 |
I. Kategori | 1/0 | 1/1 | 1/2 |
II. Kategori | 2/1 | 2/2 | 2/3 |
III. Kategori | 3/2 | 3/3 | 3/+ |
Yetkili Sağlık Hizmet Sunucusu Raporu
Kayıt
Kayıt - Asbest
Kayıt - Asbest
Önemli Hususlar
Sağlık gözetimi sonucunda, çalışanın sağlığında şüpheli durum saptandığında, benzer biçimde maruz kalan diğer çalışanların sağlık durumu da gözden geçirilmektedir.
Meslek hastalığı tanısı veya ön tanısı almış çalışanın olması durumunda kişinin çalıştığı ortamdaki diğer çalışanların sağlık muayenelerini tekrarlaması,
Çalışanların sağlık nedeniyle tekrarlanan işten uzaklaşmalarından sonra işe dönüşlerinde talep etmeleri halinde işe dönüş muayenesi yaparak eski görevinde çalışması sakıncalı bulunanlara mevcut sağlık durumlarına uygun bir görev verilmesini tavsiye ederek işverenin onayına sunması,
İşyerinde çalışanların toz maruziyetinin bulunduğu koşullarda herhangi bir değişiklik olduğunda toz ölçümleri tekrarlanmaktadır.
Toz ölçüm sonuçları, mesleki maruziyet sınır değerleri dikkate alınarak değerlendirilmektedir.
Eğitim
Çalışanların Eğitimleri
67
Dinlediğiniz İçin Teşekkür Ederim
Dr. Bülent GEDİKLİ
505 333 0 999
07/10/2022