Kavram Öğretimi

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

2

15.04.2019

Bir «Sosyal Bilgiler Öğretmeni» olarak

«Gece» ve «Gündüz» kavramını nasıl tanımlarsınız?

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

3

15.04.2019

«Kronospitkoplar» sayesinde hata payı «0» dır.

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

5

15.04.2019

Kavram Nedir?

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

6

15.04.2019

• Kavram, insan zihninde anlamlanan, farklı obje ve olayların değişebilen ortak özelliklerini temsil eden bir bilgi formu yapısıdır, değişkendir (Ülgen, 2001, Akt. Acar, 2009).
• Kavramlar, bilgiyi oluşturma sürecinde, düşüncelerin ifade edilmesini sağlayan soyut araçlardır. Aynı zamanda, bir konuya ilişkin var olan bilgileri düzenleyip, ilişkilendiren unsurlardır (Öktem, 2006, s. 25, Akt: Tural, 2011).
• Kavramlar deneyimlerimizin ve bilgilerimizin zihnimizde gruplandırılmış kategorileridir. Bu kategoriler, nesneleri ve olayları ifade edebilen kelimelerle etiketlenir. Aynı kategoride etiketlenen nesneler ve olaylar yine aynı kategorideki nesnelerle ilişkilendirilmeye çalışılır (Çağlayan, 2006).

Kavram Nedir?

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

7

15.04.2019

• Kavramlar, dış dünyada değil insanın düşünce sisteminde yer alır. Kavramlar nesnelerden, olgulardan soyutlanırken kullanılan atlama taşlarıdır. Kavramlar soyut ve somutun düğüm yerleridir (Gürdal, 2001).
• Kavramlar eşyayı, olayları, insanları ve düşünceleri benzerliklerine göre sınıflandırdığımızda bu sınıflara verdiğimiz addır. Dolayısıyla kavramlar somut eşya, olaylar veya varlıklar olmaktan çok, belirli gruplar altında topladığımızda ulaştığımız soyut düşünce birimleridir. Gruplama ve/veya sınıflama benzerlik ve farklılıklara göre yapılır. “İnsan zihni benzerlikleri ve farklılıkları ayırt etme konusunda deneyimlidir”. Gruplama yapma ve bu gruplara isim verme doğal bir süreç olmayıp deneyimlerle ilgilidir (Doğanay, 2003).

Kavram Nedir?

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

8

15.04.2019

Kavram Nedir?

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

9

15.04.2019

• Gagne’ye göre kavramlar somut ve soyut kavramlar olarak 2 grupta ele alınırken; Martorella’ya göre ise kavramlar 4 boyut altında incelenmektedir.

Kavram Türleri

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

10

15.04.2019

Kavramların Özellikleri

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

11

15.04.2019

Bir masa çiziniz.

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

12

15.04.2019

1. Kavramlar insanların yaşantılarına bağlı olarak zamanla değişir. Yaşantıların çeşitliliğine göre kavramların özellikleri nicelik ve nitelik açısından yeniden tanımlanır. Kavramlar hangi yollarla kazanılırsa kazanılsın sadece kişilerin yaşantılarında anlam kazanır (Kaptan 1998).
2. Nesneler ve kavramlar algılanış özelliklerine göre insanlar tarafından değişik şekillerde algılanabilir.
3. Kavramın orijinali (prototype) vardır. Kavramın orijinali, bireyin düşüncelerindeki ilk oluşumudur. Bu oluşum, birey onu farklı alanlarda kullanma durumuyla karşılaştığı ana kadar devam eder. Bu durumun bir gelişme olup olmadığına karar vermek için, yeni algıları daha önce edindiği bu kavramlarla karşılaştırır, karar vermede orijinal kavramı ölçüt alırız (Ülgen, 2001).

Kavramların Özellikleri

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

13

15.04.2019

4. Bazı kavramların özellikleri nitelikleri itibarıyla başka kavramların da özelliği olabilir. Örneğin, eğitim ve öğrenme iki ayrı kavramdır. Ancak her ikisinin de ortak özeliği, davranış değişikliğini içermesidir (Ülgen, 2001).
5. Kavramlar nesnelerin ve olayların doğrudan ya da dolaylı yoldan gözlenen özelliklerinden oluşur. Doğrudan gözlenen özelikler, obje ya da olayın fiziksel özelikleridir. Dolaylı gözlenen özelikler ise onun anlamlarıdır (Ülgen, 2001).
6. Kavramlar çok boyutludur. Kimi kavramlar birbiriyle ilişkili birçok kavramı içerir. Örneğin bina (ev, dükkân, fabrika, otel vb. kavramları içine alır) ve araba (at arabası, otomobil, el arabası gibi kavramları içerir) farklı kavramları içeren kavramlardır (Kaptan, 1998).

Kavramların Özellikleri

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

14

15.04.2019

7. Kavramlar kendi içlerinde özeliklerine uygun belli ölçütlere göre gruplanabilir. Bir kavram iki ayrı ölçütle gruplandığında çok sayıda gruplar oluşur. Ölçütler değiştikçe, özelikler, bu nedenle de gruplar nitelik ve nicelik açısından değişirler (Fidan, 1996).
8. Kavramlar dille ilgilidir. Her kavram bir sözcükle ifade edilir. Bir kültürü oluşturan insanların duygu ve düşünce zenginliği, eğilimleri ve ihtiyaçlarının çeşitliliği, geliştirdikleri değerlerin niteliği, o insanların yaşam biçimleri, kavram oluşturma ve geliştirme sürecini etkiler (Gürdal, 2001).

Kavramların Özellikleri

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

15

15.04.2019

9. Kavramların özellikleri de kendi içinde bir kavramdır. Örneğin, eğitim kavramının öğrenebilmesi için bireyin, davranış değişikliği, öğrenme yaşantısı, istendik davranışlar, planlı eğitim gibi sözcüklerin anlamlarını bilmesi gerekir (Ülgen, 2001).
10. Kavramların isimleri ve tanımları vardır. Örneğin; birim zamanda alınan yol “hız” olarak adlandırılır. Kavramın ismi “hız” tanımı, “birim zamanda alınan yol “ dur (Erden ve Akman, 1997; Yağdıran, 2005).

Kavramların Özellikleri

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

16

15.04.2019

Kavram Öğretimi

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

17

15.04.2019

Devlet

Merkezi Yönetim

Cumhurbaşkanı

Bakanlar Kurulu

İl Yönetimi

Vali

Belediye

İlçe

Kaymakam

İl Milli Eğitim Müdürlüğü

İl Sağlık Müdürlüğü

İlçe Tarım Müdürlüğü

Yerel Yönetim

Belediye

Köy

Muhtar

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

18

15.04.2019

Yardımcı Kuvvetler

Tımarlı sipahiler

Kapıkulu Askerleri

Kapıkulu Süvarileri

Acemi Ocağı

Silahtar

Yayalar ve Müsellemler

Cebeciler

Topçular

Sipahiler

Eyalet Askerleri

Kara Kuvvetleri

Deniz Kuvvetleri

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

19

15.04.2019

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

20

15.04.2019

• Kavram öğretimi ile ilgili özellikle Ausubel ve Bruner’in fikirleri öne çıkmaktadır. Ausubel’e göre belli bir kavram öğretilirken tümdengelimci anlayış benimsenirken; Bruner’e göre ise sezgi ve genellemelerden belli kuralların geliştirilmesi suretiyle bir öğretim süreci benimsenmektedir (Alkış, 2006, s.70, Akt: Tural, 2011).
• Kavram öğretimini etkileyen birçok faktörün olduğu da bilinmektedir. Bu faktörler: kavramların yapısı, öğrencilerin ilgi ve özellikleri, öğrenme ortamının yapısı ve koşulları, öğretmenlerin kavram öğretim sürecine ilişkin yeterlikleri şeklinde kısaca özetlenebilir (Tural, 2011).

Kavram Öğretimi

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

21

15.04.2019

1. Kavramların öğrenilmesi sürecinde öncelikle, kavramların tamamının sunulması gerekir.
2. Kavram öğretilmesi için çok sayıda olumlu örneklerinin sunulması kavramın şematik yapısının oluşmasına yardımcı olur.
3. Kavram öğrenmede kavramın ne olmadığı belli sayıda özelliklerle beraber verilmelidir.
4. Olumlu ve olumsuz durumlar birlikte sunulmalıdır. Kavram öğrenmede kavrama özellik olan durumlarla kavramın tanımlayıcı özelliği olmayan durumların birlikte islenmesi kavram öğrenmeyi hızlandırdığı belirtilmektir.
5. Yeni örnekleri sınıflandırarak öğrencilerin kavramları anlayıp anlamadıklarını test etmek gerekir.

Kavram Öğretimi

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

22

15.04.2019

6. Öğrencilerden kendi örneklerini vermelerini istemek ve bunları uygulatmak kavram öğrenmeyi kolaylaştırır.
7. Belli kavramların öğrenilmesi için gerekli becerileri belirlemek ve kavramlar arasındaki ilişkileri göstermek kavram öğrenmede dikkate alınmalıdır.
8. Kavramlar genel kategorilerinden özele doğru verilmelidir.
9. Somut ve basit kavramlar kavram haritalamada önemli kolaylıklar sağlar.
10. Kavramların öğretilmesinde resimlerden, şekillerden, kişisel yaşantılardan, gösterimlerden faydalanılması kavramların daha kolay öğrenilmesini sağlar

Kavram Öğretimi

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

23

15.04.2019

Kavram Öğretimi Stratejileri

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

24

15.04.2019

A. Michaelis ve Garcia’nın Kavram Öğretimi Stratejisi

1. Tanımlama ve Açıklama:

2. Örnek Olan ve Olmayanı Ayırt Etme

3. Listeleme-gruplama isimlendirme

4. Problem Çözme veya Araştırma:

5. Öğrenme Aktivite Çeşitlerini Sağlamak

​

Kavram Öğretimi Stratejileri

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

25

15.04.2019

B. Kavram Analizi Stratejisi: Martorella’nın kavram analizi stratejisi, kavramın adı, kavramın tanımı, kavramın belirleyici özellikleri, kavramın belirleyici olmayan özellikleri, en iyi örnek, diğer kavram örnekleri ve örnek olamayan örneklerin sunulması

Kavram Adı: Küre

Kavram Tanımı: Üzerinde dünya haritası çizili yuvarlak nesne

Kavramın belirleyici özellikleri: Yuvarlaklık, dünya haritası ve çizim

Kavramın belirleyici olmayan özellikleri: Büyüklük, renk, kompozisyon, yapılan materyal

En iyi örnek: Piyasada satılan standart ölçü ve eğiklikteki küre

Diğer kavram örnekleri: Balon küreler,

Örnek Olmayan örnekler: Dünya haritası, yuvarlak nesneler

Kavram Öğretimi Stratejileri

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

26

15.04.2019

C. Kavram Öğretiminde De CECCO Modeli

​

1. Aşama: Öğrenciler kavramı öğrendikten sonra onlardan beklenenler açıklanır.

2.Karmaşık kavramlarda öğrenilecek özellik sayısı azaltılır ve önemli özellikler ortaya konur.

3.Öğrencilere sözlü aracılar verilir.

4.Kavramın olumlu ve olumsuz örnekleri verilir.

5.Yakın çevreden örnekler sunulur.

6.Yeni olumlu bir örnek verili ve öğrencinin teşhis etmesi sağlanır.

7.Öğrenci sorumlulukları ve bu sorumlulukların pekişmesi için fırsatlar sağlanır.

8.Öğrencilere kavram kendi sözcükleriyle tanımlatılır.

9.Kavramın öğrenilip öğrenilmediği değerlendirilir.

Kavram Öğretimi Stratejileri

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

27

15.04.2019

Stones’un Kavram Öğretimi Modeli

​

1. Etkileşim Öncesi: Öğretim konularının analizi yapılarak, ikinci derecede kavramlar, özel örnekler, sunum yöntemleri, öğrenci aktiviteleri ve değerlendirme şekillerini içeren anahtar kavramlar belirlenir. Öğrencilerin ön bilgileri saptanır.

2. Etkileşimsel:

a. Yeni öğrenmenin doğası gereği ön bilgi verilir.

b. Yeni öğrenilenlerle mevcut kavramların ilişkisine dikkat çekilir.

c. Başlangıçta basit örnekler verilir.

d. Öğrencilerin örnek olan ve olmayan özellikler arasındaki farkı anlamaları için olanak sağlanır.

e. Öğrencilerin kavramların özelliklerini anlamalarını sağlamak için çeşitli örnekler verilir.

f. Yeni örnek ve örnek olmayan kavramlar verilir ve öğrencilere tanımlatılır. Her ayrım için geri bildirim sağlanır.

g. Öğrenciler kavramları açıklarken kendi ifadelerini kullanmaları için cesaretlendirilir.

h. Baştan sonra uygun örnekleme sağlanır.

3. Değerlendirme

a. Öğrencilerin yeni örnekleri örnek olmayanlardan ayırmaları sağlanır.

Kavram Öğretimi Stratejileri

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

28

15.04.2019

Kavram Haritaları

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

29

15.04.2019

• Kavram haritası; insanların nasıl öğrendikleri ile anlamlı öğrenme konuları arasında köprü kuran bir öğrenme stratejisidir (Kendall, 1994).
• Kavram haritaları, bilgiyi organize ederek göstermek için kullanılan araçlardır (Novak, 1984).
• Mc Aleese’e göre kavram haritası; bilginin zihinde somut ve soyut olarak düzenlenmesini sağlar (Erdoğan, 2000).
• Kavram haritaları, insanların nasıl öğrendikleri ile anlamlı öğrenme konuları arasında köprü kuran bir öğrenme, öğretme stratejisidir. Bir kavram haritası, daha geniş bir kavram başlığı altındaki kavramların birbirleriyle bağlantılarını gösteren iki boyutlu bir şemadır (Gürdal, 2001).

Kavram Haritaları

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

30

15.04.2019

Kavram Haritası Türleri

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

31

15.04.2019

1. Örümcek Kavram Haritası
2. Zincir Kavram Haritası
3. Hiyerarşik Kavram Haritası
4. Balık Kılçığı Kavram Haritası
5. Zihin Haritası
6. Bilgi Haritası
7. Yapılandırılmış Grid
8. Tanılayıcı Dallanmış Ağaç
9. Anlam Çözümleme Tabloları
10. Kavram Karikatürleri
11. Kavram Bulmacaları

Kavram Haritası Türleri

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

32

15.04.2019

• Aynı türden merkezi bir kavramın ilişkili olduğu diğer kavramları göstermek için çizilen örümcek ağı kavram haritaları, konuyla ilgili en genel kavramın haritanın ortasına yerleştirilmesi ve diğer kavramların onunla bağlanmasını sağlama yoluyla oluşturulur.
• Merkezde bir kavram vardır. Bu kavramın temel özelliği bağlantı okları ve önermeler yoluyla merkeze bağlanmasıdır.
• Bu tip haritalarda anahtar kavram tam ortaya yerleştirilir ve çevresinde öncelikle ana kelimeler kümelenir ve her ana kelime her defasında daha spesifik olarak dallanır, yani yine merkezden uçlara doğru bir hiyerarşi vardır.

​

1. Örümcek Kavram Haritası

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

33

15.04.2019

1. Örümcek Kavram Haritası

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

34

15.04.2019

• Hiyerarşik kavram haritaları, kavram haritalarının bilgiyi yapılandırmada en genel kavramdan en özel kavrama doğru ilişkilerin ortaya konulduğu türüdür.
• Haritanın farklı kısımlarındaki kavramlar arası ilişkileri göstermek için, bağlantı kelimeleri veya ekleri yardımı ile çapraz bağlantılar kurulur. Kavramların, haritadaki diğer elemanlardan kolayca ayırt edilebilmesi için, daireler veya kutular içerisine alınması gerekir (Kaya, 2003).

​

2. Hiyerarşik Kavram Haritası

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

35

15.04.2019

2. Hiyerarşik Kavram Haritası

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

36

15.04.2019

• Yapılandırılmış griddeki her bir kutucuğun içinde bir kavram, tanım, önerme, şekil vb. olabilir. Bu grid ile ilgili birden çok soru sorulabilir. Bu soruların yanıtı genellikle birden fazla kutucuktadır.
• Kutucuklarda yer alan bilgiler birbirleriyle ilişkilidir. Öğrencilerden sorularla ilgili olan kutucukları ve ilgili olmayan kutucukları ayırt etmeleri beklenir. Kutucuklarda tek bir doğru yanıtın olmaması ve yanlış yanıtların yer almaması grid tekniğinin en önemli özelliğidir.
• Yapılandırılmış grid yaşa ve seviyeye bağlı olarak 9-12 kutucuktan oluşur. Tablodaki her bir kutucuk sıra ile numaralandırılır. Konuyla ilgili bir soru hazırlanır ve sorunun yanıtı kutucuklara rastgele dağıtılır.

3. Yapılandırılmış Grid

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

37

15.04.2019

3. Yapılandırılmış Grid

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

38

15.04.2019

• İlk kez 1992 yılında Keogh ve Naylor tarafından tanımlanarak alternatif değerlendirme aracı olarak geliştirilen kavram karikatürleri; özel bir bilim dalı ile ilgili görüşlerin karikatür yardımıyla sunulması anlamına gelir. Bu araçlar, farklı karakterlerin günlük yaşamla ilgili bir olayı farklı bakış açılarıyla değerlendirdikleri karikatür şeklindeki çizimlerdir (Keogh ve Naylor, 1999).
• Aydın (2007), kavram karikatürlerini üç ya da daha fazla karakter içeren diyalogların resimleştirilmesi olarak tanımlamaktadır. Şaşmaz-Ören‟e (2009) göre ise kavram karikatürleri bilimsel kavramların günlük olaylarla ilişkilendirilmesini sağlayan, olaylar üzerinde konuşan, düşünen, tartışan üç ya da daha fazla karakterin bulunduğu bir öğrenme-öğretme stratejisidir.

4. Kavram Karikatürleri

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

39

15.04.2019

4. Kavram Karikatürleri

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

40

15.04.2019

• Aynı türden merkezi bir kavramın ilişkili olduğu diğer kavramları göstermek için çizilen örümcek ağı kavram haritaları, konuyla ilgili en genel kavramın haritanın ortasına yerleştirilmesi ve diğer kavramların onunla bağlanmasını sağlama yoluyla oluşturulur.
• Merkezde bir kavram vardır. Bu kavramın temel özelliği bağlantı okları ve önermeler yoluyla merkeze bağlanmasıdır.
• Bu tip haritalarda anahtar kavram tam ortaya yerleştirilir ve çevresinde öncelikle ana kelimeler kümelenir ve her ana kelime her defasında daha spesifik olarak dallanır, yani yine merkezden uçlara doğru bir hiyerarşi vardır.

​

5. Balık Kılçığı Kavram Haritası

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

41

15.04.2019

5. Balık Kılçığı Kavram Haritası

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

42

15.04.2019

6. Zihin Haritası

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

43

15.04.2019

7. Kavram Bulmacaları

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

44

15.04.2019

8. Tanılayıcı Dallanmış Ağaç

• Bu araç, öğrencilerin de katıldığı bir etkinlik ile iki boyutlu bir tablo olarak geliştirilir.
• Tablonun bir boyutunda özellikleri çözümlenecek olan varlıklar veya kavramlar yer alır, diğer boyutunda özellikler sıralanır. AÇT aracının hazırlanış aşamaları aşağıdaki gibidir:
• Öğretmen ders kitabından veya diğer yazılı kaynaklardan bir konu seçer.
• Konu başlığı tahtaya yazılır. Örnek: Madde ve maddelerin özellikleri
• Öğrenciler bulabildikleri kadar çok madde adı bulurlar. Öğretmen öğrencilerin buldukları adları tahtanın sol tarafına alt alta yazar (Taş, tahta, su, hava, vb.).
• Öğrencilere adları yazılan maddelerin özellikleri sorulur; onlardan bulabildikleri kadar çok özellik bulmaları istenir. (Katı, sıvı, gaz; suda yüzer, batar, hareketlidir; taneciklerden oluşmuştur; element bileşik karışım; ağır, hafif, vb.)
• Bundan sonra iki boyutlu bir maddeler/özellikleri tablosu hazırlanır. Satır ve sütun başlıkları belirlenmiş tabloyu her öğrenci defterine çizer.
• Öğrencilerden, bir maddede bir özelliğin varlığını göstermek üzere, tabloyu X ile işaretlemeleri istenir.

​

​

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

45

15.04.2019

9. Anlam Çözümleme Tabloları

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

46

15.04.2019

9. Anlam Çözümleme Tabloları

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

47

15.04.2019

10. Bilgi Haritası

Kavram haritalarının yapımında izlenmesi önerilen genel kurallar aşağıdaki gibi sıralanır:

• Öğretilecek konunun kavramları listelenir.
• Kavramlarla ilgili açıklama gerekmez.
• Eşya ve olayların tekil örnekleri, özel adlar kavram olmadıkları için bu listeye alınmaz.
• İlkeler ve kavramlar arası ilişkiler de bu listeye dahil değildir.
• Kavramlar listesinden en genel veya en üst düzeyde olan sözcük ayrı bir sayfanın başına yazılır. Bu bir kavram olabileceği gibi bir tema da olabilir.
• Bundan sonra öğretilmek istenen ilişkili kavramlar aşamalı bir düzende sayfaya yerleştirilir.
• Düşey düzenlemede en genel kavram en üstte, eşit genellikteki kavramlar aynı satırda, diğerleri genellik derecelerine göre azalan sırada sayfanın altına doğru sıralanır.
• KH aşamalılığı öğreteceği için bu sıralama önemlidir. Her kavram haritada yalnız bir kez yer almalıdır.

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

48

15.04.2019

Kavram haritalarının yapımında izlenmesi önerilen genel kurallar aşağıdaki gibi sıralanır:

• Kavramlar haritadaki diğer sözcüklerden kolayca ayırt edilebilmelidir; bunun için kavramlar kutu veya yuvarlak içine alınır.
• Öğretilmek istenilen kavramlar arası ilişkiler, genelleme ve ilkeler ayrıca listelenir.
• Kavram haritasında iki kavram arasındaki ilişkiyi göstermek üzere iki kutu bir çizgi ile bağlanır.
• İlişki bu çizginin üzerine birkaç kelimelik bir ibareyle yazılır.
• Bu ilişki haritadaki kavramlardan en az birini ilgilendiren bir önermedir. İlişkiler ve ilkeler kutulanmaz.
• Bazı hallerde ilişkinin yönü önemli olduğu için belirtilecek ilişki yönü ok ile gösterilir.
• İlişkileri içermeyen bir kavram haritası daha ziyade bir akış diyagramına benzer, öğretimde yeterince etkili olmaz.

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

49

15.04.2019

Kavram haritalarının yapımında izlenmesi önerilen genel kurallar aşağıdaki gibi sıralanır:

• Kavram haritası gereğinden fazla şişirilmemelidir.
• Harita başlangıçta basit tutulmalıdır. Harita çok sayıda kavramı, ilişkiyi ve ilkeyi içeriyorsa önce en önemli elemanları topluca gösteren bir genel harita, sonra genel haritanın bölümlerini ayrı ayrı gösteren ayrıntılı haritalar yapılmalıdır.
• Kavram haritaları bir olayı veya konuyu topluca gösteren, kavramları, kavramlar arası ilişkileri ve ilkeleri kısaca belirten araçlardır.
• Doğru yapılmaları halinde öğretimin her basamağında kullanılabilir.
• Haritalar tüm sınıf etkinliğinde veya küçük grup etkinliklerinde öğrencilerin katılımlarıyla geliştirilebilir. Ayrıca, KH hazırlandığı seviyeye göre kelimeler içermelidir.

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

50

15.04.2019

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

51

15.04.2019

Özel Öğretim Yöntemleri I Dersi

52

15.04.2019

Acar, S. (2009). 10. sınıf coğrafya dersinde toprak konularının kavram haritası tekniği ile işlenmesinin öğrenci başarına etkisi. Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.

Kaynakça