1 of 9

น้ำมันดีเซล และน้ำมันเตา

62

สมรรถนะประจำหน่วย

สมรรถนะประจำหน่วย

แสดงความรู้เกี่ยวกับเการกลั่นน้ำมัน การกลั่นเปลี่ยนโครงสร้างทางเคมี

น้ำมันดีเซลและน้ำมันเตา

จุดประสงค์การเรียนรู้

สาระการเรียนรู้

1. กระบวนการกลั่น

2. การกลั่นเปลี่ยนโครงสร้างทางเคมี

1.อธิบายความหมายของการกลั่นน้ำมันได้

2.อธิบายกระบวนการกลั่นเปลี่ยนโครงสร้างทางเคมีได้

สมรรถนะประจำหน่วย

กิจกรรมเตรียมความพร้อม�สู่ประชาคมอาเซียน

ศึกษาค้นคว้ากระบวนการกลั่นน้ำมันในประเทศสมาชิกอาเซียนทั้ง 10 ประเทศ

2 of 9

4

70

สมบัติของน้ำมันดีเซล

1) ค่าซีเทน (Cetane Number)

2) การระเหยกลายเป็นไอ (Volatility)

3) ความหนืด (Viscosity)

4) เชื้อเพลิงที่สามารถหล่อลื่น (Fuel Lubricity)

5) จุดวาบไฟ (Flash Point)

น้ำมันดีเซล

3 of 9

4

71

6) จุดเดือด (Boiling Point)

7) ค่าความร้อน (Calorific Value)

8) ปริมาณกำมะถัน (Sulphur Content)

9) กากคาร์บอนที่ตกค้าง (Carbon Residue)

10) เถ้า (Ash)

11) เสถียรภาพทางความร้อน (Thermal Stability)

4 of 9

4

72

ชนิดของน้ำมันดีเซล

1) น้ำมันดีเซลหมุนเร็ว

2) น้ำมันดีเซลหมุนช้า หรือเรียกว่า น้ำมันขี้โล้

ปัญหาประสิทธิภาพของน้ำมันดีเซล

1) ควันที่เกิดกับเครื่องยนต์

2) การปนเปื้อนของเชื้อเพลิงดีเซล

3) สีของเชื้อเพลิงดีเซลแปรเปลี่ยนไปตามแหล่งของน้ำมันดิบ

4) การผสมน้ำมันหล่อลื่นในเชื้อเพลิงดีเซลซึ่งเป็นวิธีปฏิบัติเพื่อ�เพิ่มความสามารถในการหล่อลื่นสำหรับปั๊มเชื้อเพลิงและหัวฉีด

5 of 9

4

73

การนำไปใช้งานและการเก็บรักษา

การนำไปใช้งาน

(1) ใช้ในงานทางการเกษตร เช่น เครื่องเกี่ยวข้าว เครื่องปลูกอ้อย รถไถ

(2) ใช้ในงานก่อสร้าง เช่น รถขุดดิน รถบรรทุกขนาดใหญ่�รถบดถนน รถโรยหิน รถเกลี่ยดิน รถแทรกเตอร์

(3) ใช้ในการขนส่ง เช่น รถยนต์ รถยนต์บรรทุกขนาดเล็ก�เครื่องกำเนิดไฟฟ้า เรือเดินทะเล

6 of 9

4

74

การเก็บรักษา

(1) เก็บไว้ในที่ที่มีอากาศระบายเป็นอย่างดี

(2) สถานที่เก็บน้ำมันดีเซลต้องไม่มีประกายไฟจากอุปกรณ์ไฟฟ้าหรืออุปกรณ์ที่ทำให้เกิดประกายไฟ

(3) ควรจัดเก็บให้พ้นจากแสงแดด

(4) ควรจัดเก็บโดยไม่ปะปนกับน้ำมันชนิดอื่น

(5) ควรจัดเก็บให้พ้นมือเด็กและต้องอยู่ในที่ปลอดภัยหากเกิดเพลิงไหม้ต้องมีอุปกรณ์ดับเพลิงให้พร้อมในการใช้งาน

7 of 9

4

75

4.3.1 สมบัติของน้ำมันเตา

1) ปริมาณเถ้า (Ash Content) ระดับของเถ้าจะอยู่ในช่วง 0.03-0.07% เถ้ามีผลต่อการกัดกร่อนที่ส่วนปลายของหัวเผา มีผลต่อการทำให้เกิดความเสียหายของวัสดุทนไฟในอุณหภูมิสูง และเกิดการกัดกร่อนและสกปรกของอุปกรณ์�ที่เกี่ยวข้อง

2) กากคาร์บอนที่เหลือหรือตกค้างอยู่ (Carbon Residue) จะบ่งบอกแนวโน้มของน้ำมันที่ตกตะกอนเป็นกากของแข็งที่ประกอบด้วยคาร์บอนบนผิวหน้าที่ร้อน

น้ำมันเตา

8 of 9

4

76

3) ปริมาณของน้ำ (Water Content) เมื่อมีการจัดส่งเป็นผลิตภัณฑ์�จะมีปริมาณของน้ำต่ำมาก

4) ความหนืด (Viscosity) คือ การวัดความต้านทานภายในของ�การไหล ความหนืดขึ้นอยู่กับอุณหภูมิ โดยที่ความหนืดจะลดลงเมื่ออุณหภูมิสูงขึ้น

5) ความถ่วงจำเพาะ (Specific Gravity) กำหนดอัตราส่วนของน้ำหนักของปริมาตรที่กำหนดให้ของน้ำมันกับน้ำหนักของน้ำที่ปริมาตรเดียวกัน�ที่อุณหภูมิที่กำหนดให้

9 of 9

4

77

4.3.2 การเก็บรักษา

การจัดเก็บน้ำมันเตาควรจัดเก็บในถังทรงกระบอก เหนือพื้นดิน�หรือใต้ดินก็ได้ เพื่อให้เกิดความปลอดภัย และเป็นผลดีต่อสภาพแวดล้อม ควรทำ�การสร้างกำแพงล้อมรอบแท็งก์น้ำมันเพื่อป้องกันอุบัติเหตุจากการล้นทะลักจาก�แท็งก์น้ำมัน