CHÀO MỪNG CÁC EM ĐẾN VỚI BÀI HỌC NGÀY HÔM NAY!
KHỞI ĐỘNG
NaOH
Đơn chất chlorine ở thể khí màu vàng lục
Vậy thứ gì giữ các nguyên tử lại với nhau ở dạng “kết hợp”? Có những dạng “kết hợp” nào giữa các nguyên tử?
BÀI 6: GIỚI THIỆU VỀ LIÊN KẾT HÓA HỌC
01
02
03
NỘI DUNG BÀI HỌC
Liên kết cộng hóa trị
Liên kết ion
Cấu trúc electron bền vững của khí hiếm
01
I. Cấu trúc electron bền vững của khí hiếm
Đọc mục I. Cấu trúc electron bền vững của khí hiếm và trả lời câu hỏi:
Vì sao khí hiếm lại có cấu trúc electron bền vững?
Ở điệu kiện thường, các khí hiếm tồn tại dưới dạng đơn nguyên tử vền vững, khó bị biến đổi hóa học.
Lớp electron ngoài cùng của khí hiếm thường có 8 electron (trừ trường hợp của He có 2 electron).
Trả lời
Nguyên tử của các nguyên tố khác có xu hướng tham gia liên kết hóa học để đạt lớp ngoài cùng giống khí hiếm.
Trả lời
Thảo luận nhóm đôi
Quan sát hình 6.1, so sánh số electron lớp ngoài cùng của He, Ne và Ar.
Lớp ngoài cùng của Ne, Ar đều được điền đầy có 8 electron. He chỉ có một lớp đã điền đầy 2 electron.
02
Liên kết ion
Sự hình thành liên kết ion trong phân tử muối ăn.
Thảo luận
Câu 1: Quan sát Hình 6.2 và so sánh số electron ở lớp ngoài cùng của nguyên tử Na, Cl với ion Na+ ,Cl-.
Câu 2: Cho sơ đồ mô tả sự hình thành liên kết ion trong phân tử magnesium oxide như sau:
Mg
O
Mg2+
O2-
Hãy cho biết nguyên tử Mg đã nhường hay nhận bao nhiêu electron.
Nguyên tử Mg đã nhường 2 electron.
03
III. Liên kết cộng hóa trị
Sự hình thành phân tử hydrogen.
Khi hình thành phân tử, mỗi nguyên tử H đã góp chung 1 electron tạo thành một cặp electron dùng chung.
1. Liên kết cộng hóa trị trong phân tử đơn chất
Sự hình thành phân tử oxygen.
1. Liên kết cộng hóa trị trong phân tử đơn chất
1. Liên kết cộng hóa trị trong phân tử đơn chất
Thảo luận nhóm
Câu 1: Quan sát hình 6.4 và hình 6.5, cho biết số electron lớp ngoài cùng của H và O trước và sau khi tạo thành liên kết cộng hóa trị.
Câu 2: Hãy mô tả sự hình thành liên kết cộng hóa trị trong phân tử khí chlorine, khí nitrogen.
Câu trả lời 1.
Số electron lớp ngoài cùng của H và O trước khi tạo liên kết cộng hoá trị lần lượt là 1 và 6, sau khi tạo thành liên kết cộng hoá trị là 2 (giống với khí hiếm He) và 8 (giống với khi hiếm Ne).
Sự hình thành liên kết cộng hoá trị trong phân tử Cl2, mỗi nguyên tử Cl có 7 electron ở lớp ngoài cùng. Trong phân tử Cl2, mỗi nguyên tử Cl góp 1 electron ở lớp ngoài cùng của nó tạo thành 1 cặp electron dùng chung. Như vậy mỗi nguyên tử Cl đều có 8 electron lớp ngoài cùng giống khí hiếm Ar.
Câu trả lời 2:
Sự hình thành liên kết cộng hoá trị trong phân tử N2 : Mỗi nguyên tử N có 5 electron lớp ngoài cùng. Trong phân tử N2, mỗi nguyên tử N góp 3 electron ở lớp ngoài cùng để tạo thành 3 cặp electron dùng chung. Mỗi nguyên tử N đều có 8 electron lớp ngoài cùng giống khí hiếm Ne.
Câu trả lời 2:
2. Liên kết cộng hóa trị trong phân tử hợp chất:
Sự hình thành phân tử nước:
VD: oxygen, hydrogen, ammonia, carbon dioxide, đường ăn,..
Thảo luận nhóm
Câu 1: Quan sát Hình 6.6 và cho biết nguyên tử O liên kết với hai nguyên tử H theo cách dùng chung electron thì lớp vỏ của nguyên tử oxygen giống với lớp vỏ của nguyên tử khí hiếm nào?
Câu 2: Hãy mô tả sự hình thành liên kết cộng hóa trị trong phân tử carbon dioxide, ammonia (gồm một nguyên tử N liên kết với ba nguyên tử H).
Câu trả lời 1.
Hình 6.6 cho thấy khi nguyên tử O liên kết với hai nguyên tử H theo cách dùng chung electron, lớp vỏ của nguyên tử oxygen giống với khí hiếm Ne (có 8 electron ở lớp ngoài cùng).
Câu trả lời 2.
Câu trả lời 2.
3. Khối lượng phân tử
Khối lượng phân tử của một chất bằng tổng khối lượng của các nguyên tử trong phân tử chất đó. (đơn vị: amu)
Câu hỏi: Sử dụng giá trị khối lượng nguyên tử của một số nguyên tố trong bảng tuần hoàn để tính khối lượng phân tử của các chất được biểu diễn trong Hình 5.3 và Hình 5.3b.
Trả lời
2.14 = 28 (amu)
12 + 4.1 = 16 (amu)
Bảng giá trị khối lượng nguyên tử của một số nguyên tố
Nguyên tố | Na | Mg | Al |
Số thứ tự của nhóm trong bảng tuần hoàn |
|
|
|
Số electron ở lớp ngoài cùng |
|
|
|
Số electron nhường đi để đạt được lớp electron ngoài cùng giống khí hiếm. |
|
|
|
Điện tích ion tạo thành |
|
|
|
Bài 1: a) Điền các thông tin còn thiếu để hoàn thành bảng sau về các kim loại:
b) Hãy nhận xét về số thự tự của nhóm trong bảng tuần hoàn và điện tích của các ion kim loại tạo thành.
LUYỆN TẬP
Câu trả lời
Nguyên tố | Na | Mg | Al |
Số thứ tự của nhóm trong bảng tuần hoàn |
|
|
|
Số electron ở lớp ngoài cùng |
|
|
|
Số electron nhường đi để đạt được lớp electron ngoài cùng giống khí hiếm. |
|
|
|
Điện tích ion tạo thành |
|
|
|
I
II
III
1
2
3
1
2
3
1+
2+
3+
b) Số thứ tự của nhóm trong bảng tuần hoàn bằng số đơn vị điện tích của các ion kim loại tạo thành.
Nguyên tố | Cl | O |
Số thứ tự của nhóm trong bảng tuần hoàn |
|
|
Số electron ở lớp ngoài cùng |
|
|
Số electron nhận vào để đạt được lớp electron ngoài cùng giống khí hiếm. |
|
|
Điện tích ion tạo thành |
|
|
Bài 2.
a) Điền các thông tin còn thiếu để hoàn thành bảng sau về các phi kim:
b) Hãy nhận xét về mối quan hệ giữa số thứ tự của nhóm trong bảng tuần hoàn và điện tích của các ion phi kim tạo thành.
Câu trả lời
Nguyên tố | Cl | O |
Số thứ tự của nhóm trong bảng tuần hoàn |
|
|
Số electron ở lớp ngoài cùng |
|
|
Số electron nhận vào để đạt được lớp electron ngoài cùng giống khí hiếm. |
|
|
Điện tích ion tạo thành |
|
|
VII
VI
7
6
1
2
1-
2-
b) Số thứ tự của nhóm trong bảng tuần hoàn bằng 8 trừ đi số đơn vị điện tích của các ion phi kim tạo thành.
Nhạc nền
Nguyên tử carbon góp chung 1 electron với mỗi nguyên tử hydrogen
Nguyên tử carbon góp chung 3 electron với mỗi nguyên tử hydrogen
Nguyên tử carbon góp chung 2 electron với mỗi nguyên tử hydrogen
Nguyên tử carbon góp chung 4 electron với mỗi nguyên tử hydrogen
Phân tử methane gồm một nguyên tử carbon liên kết với bốn nguyên tử hydrogen. Khi hình thành liên kết cộng hóa trị trong methane, nguyên tử carbon góp chung bao nhiêu electron với mỗi nguyên tử hydrogen?
01
Âm thanh
khi chọn Đúng
Âm thanh
khi chọn Sai
Cộng hóa trị
Kim loại
Ion
Phi kim
Liên kết giữa các nguyên tử trong phân tử nước là liên kết
02
Nguyên tử oxygen và nguyên tử hydrogen góp chung electron
Nguyên tử oxygen nhận electron, nguyên tử hydrogen nhường electron
Nguyên tử oxygen nhường electron, nguyên tử hydrogen nhận electron
Nguyên tử oxygen và nguyên tử hydrogen góp chung proton
Liên kết hóa học giữa các nguyên tử oxygen và hydrogen trong phân tử nước được hình thành bằng cách
03
Góp chung electron
Chuyển proton từ nguyên tử này sang nguyên tử kia
Góp chung proton
Chuyển electron từ nguyên tử này sang nguyên tử kia
Trong phân tử oxygen (O2) khi hai nguyên tử oxygen liên kết với nhau, chúng
04
Ion
Kim loại
Cộng hóa trị
Phi kim
Trong phân tử KCL, nguyên tử K (kali) và nguyên tử C (chlorine) liên kết với nhau bằng liên kết
05
Âm thanh
khi chọn Đúng
Âm thanh
khi chọn Sai
VẬN DỤNG
Bài 1. Hãy giải thích các câu sau dựa trên tính chất của liên kết (ion hay cộng hoá trị) giữa các nguyên tử trong phân tử các chất.
a) Vì sao ammonia là chất khí ở nhiệt độ phòng.
b) Vì sao nhiệt độ nóng chảy của sodium chloride và iodine rất khác nhau? Nhiệt độ nóng chảy của chất nào cao hơn?
Câu trả lời:
a) Ammonia là hợp chất cộng hoá trị (liên kết giữa các nguyên tử N và H trong NH3 là liên kết cộng hoá trị), có nhiệt độ sôi thấp nên là chất khí ở nhiệt độ phòng.
b) Nhiệt độ nóng chảy của sodium chloride và iodine rất khác nhau vì sodium chloride (NaCl) là hợp chất ion còn iodine (I2) là hợp chất cộng hoá trị. Nhiệt độ nóng chảy của NaCl cao hơn.
a) Vẽ sơ đồ mô tả sự hình thành liên kết ion trong hợp chất MgCl2 từ các nguyên tử Mg và Cl (xem hình 6.2, trang 37 SGK). Cho biết số proton trong hạt nhân của Mg là 12 và của Cl là 17.
b) Lập bảng mô tả một số tính chất của đơn chất magnesium, đơn chất chlorine và hợp chất magnesium chloride. Các tính chất bao gồm:
(i) thể của chất ở nhiệt độ phòng (25°C).
(ii) tính tan trong nước (hoặc phản ứng với nước).
(iii) màu sắc.
(iv) tính dẫn điện.
Bài 2. Đơn chất magnesium và đơn chất chlorine phản ứng với nhau tạo thành hợp chất magnesium chloride, là hợp chất có cấu trúc tinh thể.
Câu trả lời
a) Sơ đồ mô tả sự hình thành liên kết ion trong hợp chất MgCl, từ các nguyên tử Mg và Cl:
2 nguyên tử Cl
Nguyên tử Mg
Ion Mg2+
2 ion Cl-
Chất Tính chất | Thể (ở 25oC) | Tính tan trong nước | Màu sắc | Tính dẫn điện |
Magnesium | Rắn | Không tan | Trắng | Dẫn điện |
Chlorine | Khí | Ít tan | Vàng | Không dẫn điện |
Magnesium chloride | Rắn | Tan nhiều | Trắng | Dẫn điện khi tan trong nước |
b) Bảng mô tả một số tính chất của đơn chất magnesium, đơn chất chlorine và hợp chất magnesium chloride.
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
Ôn lại kiến thức đã học.
Làm bài tập trong Sách bài tập KHTN 7.
Đọc và tìm hiểu trước Bài 7: Hóa trị và công thức hóa học.
CẢM ƠN CÁC EM ĐÃ
LẮNG NGHE BÀI GIẢNG!