แนวคิด�เชิงนามธรรม

(Abstraction)

โดย นายมนวัฒน์ คำรินทร์

ครูโรงเรียนบ้านดุงวิทยา

นักเรียนมีวิธีการเดินทางไปบิกซีบ้านดุงอย่างไรได้บ้าง

นักเรียนมีวิธีการเดินทางไปแฟชันไอส์แลน์อย่างไรได้บ้าง

ถ้าตอนนี้เวลา 15.30 น. และนักเรียนนัดคุณพ่อและคุณแม่ไว้ในเวลา 16.00 น. นักเรียนควรจะเดินทางด้วยวิธีใด เพราะเหตุใด

นักเรียนมีวิธีการเดินทางไปแฟชันไอส์แลน์อย่างไรได้บ้าง

หากนักเรียนมีเงินเพียง

20 บาท จะเลือกเดินทาง

ด้วยวิธีใด

“รายละเอียด”

หนึ่งสถานการณ์หรือปัญหา

อาจมีทางแก้ที่หลากหลาย

จะเป็นตัวกำหนดทางแก้ที่เหมาะที่สุด

กิจกรรม “ปริศนาแนวคิดเชิงนามธรรม”

1. ให้นักเรียนจับกลุ่ม 2 – 3 คนกับเพื่อนที่นั่งติดกัน
2. ให้นักเรียนเขียนคำว่า “HELLO” ในภาษาอังกฤษ ตามจินตนาการของตนเอง สามารถเลือกใช้สี รูปแบบตัวอักษร และตัวอักษรพิมพ์เล็ก/ใหญ่ได้ตามชอบ
3. มีเวลาในการทำงาน 5 นาที จากนั้นนำผลงานมาติดบนกระดานหน้าชั้นเรียน

Hello

นักเรียนเห็นว่าผลงานทุกชิ้น

มีอะไรที่เหมือนกัน ?

Hello

สิ่งใดเป็นลักษณะเฉพาะของผลงานแต่ละชิ้น ?

คัดกรองรายละเอียดของคำว่า “HELLO”�เมื่อมีการระบุความต้องการที่แตกต่างกัน

รายละเอียดที่ต้องการ

คำอธิบายคุณลักษณะ

รูปแบบคำว่า HELLO

ข้อมูลประกอบด้วย

คำกี่คำ

คำภาษาอังกฤษ 1 คำ

ข้อมูลประกอบด้วย

ตัวอักขระกี่ตัว

คำภาษาอังกฤษที่ประกอบด้วย

อักขระ 5 ตัว

ข้อมูลประกอบด้วย

อักขระใดบ้าง

อักขระ H, E, L, L และ O

HELLO

คัดกรองรายละเอียดของคำว่า “HELLO”�เมื่อมีการระบุความต้องการที่แตกต่างกัน

รายละเอียดที่ต้องการ

คำอธิบายคุณลักษณะ

รูปแบบคำว่า HELLO

ข้อมูลประกอบด้วยอักขระใดบ้าง แต่ละอักขระประกอบด้วยสีอะไร

อักขระ H, E, L, L และ O

ที่แต่ละอักขระมีสีเหลือง เขียว น้ำเงิน แดง และม่วงตามลำดับ

HELLO

ข้อมูลประกอบด้วยอักขระใดบ้าง แต่ละอักขระเป็นอักษรตัวพิมพ์ใหญ่หรือพิมพ์เล็ก และมีสีอะไร

อักขระ H, e, l, l และ o

ที่แต่ละอักขระมีสีเหลือง เขียว น้ำเงิน แดง และม่วงตามลำดับ มีเฉพาะอักขระ H ที่เป็นอักษรตัวพิมพ์ใหญ่

ส่วนอักขระที่เป็นอักษรตัวพิมพ์เล็ก

Hello

ระดับ

ความละเอียด

ของข้อมูล

ลักษณะทั่วไป

ลักษณะเฉพาะ

แนวคิดเชิงนามธรรม (Abstract Thinking)

• แนวคิดเชิงนามธรรม (Abstract Thinking หรือ abstraction) �เป็นองค์ประกอบหนึ่งของแนวคิดเชิงคำนวณ ซึ่งใช้กระบวนการคัดแยกคุณลักษณะที่สำคัญออกจากรายละเอียดปลีกย่อยในปัญหาหรืองานที่กำลังพิจารณา เพื่อให้ได้ข้อมูลที่จำเป็นและเพียงพอในการแก้ปัญหา

พิจารณาว่ารูปต่อไปนี้คืออะไร ?

ทำไมจึงมองว่าเป็นปากกา

มีไส้หมึก

มีที่กดปากกา

มีปลอกหุ้มที่ปลายด้าม

มีด้ามจับ

มีที่หนีบที่ด้าม

ด้ามจับสีฟ้า

ปลอกหุ้มสีแดง

ด้ามจับแข็ง

ไส้สีน้ำเงิน

ไส้สีแดง

ไส้สีเขียว

ทำไมจึงมองว่าเป็นปากกา

มีไส้หมึก

มีที่กดปากกา

มีปลอกหุ้มที่ปลายด้าม

มีด้ามจับ

มีที่หนีบที่ด้าม

ด้ามจับสีฟ้า

ปลอกหุ้มสีแดง

ด้ามจับแข็ง

ไส้สีน้ำเงิน

ไส้สีแดง

ไส้สีเขียว

ลักษณะเฉพาะ

ลักษณะทั่วไป

ทำไมจึงมองว่าเป็นปากกา

ลักษณะเฉพาะ

ลักษณะทั่วไป

มีไส้หมึก

มีด้ามจับ

ด้ามจับสีฟ้า

ด้ามจับแข็ง

ไส้สีน้ำเงิน

ไส้สีแดง

ไส้สีเขียว

สถานการณ์ปัญหา “แชร์กับฉัน”

ห้องเรียนชั้น ม.1/15 ของโรงเรียนตัวอักษรย่อ �ด.ม. ซึ่งเป็นโรงเรียนชื่อดังในกุมภวาปี�ซึ่งมีนักเรียนในห้อง 25 คน ซึ่งหนึ่งในนั้นมีกลุ่มเพื่อนรัก 4 คน คือ ก้อย กุ้ง ปู และปลา ซึ่งทั้ง 4 คนตั้งใจจะไปฉลองเปิดเทอมที่ร้านชิวชิว ใกล้ ๆ กันกับโรงเรียน โดยทุกคนตกลงกันไว้ว่าไม่ว่าใครจะสั่งอะไรก็จะจ่ายค่าอาหารคนละเท่า ๆ กัน

สถานการณ์ปัญหา “แชร์กับฉัน”

ห้องเรียนชั้น ม.1/15 ของโรงเรียนตัวอักษรย่อ �ด.ม. ซึ่งเป็นโรงเรียนชื่อดังในกุมภวาปี�ซึ่งมีนักเรียนในห้อง 25 คน ซึ่งหนึ่งในนั้นมีกลุ่มเพื่อนรัก 4 คน คือ ก้อย กุ้ง ปู และปลา ซึ่งทั้ง 4 คนตั้งใจจะไปฉลองเปิดเทอมที่ร้านชิวชิว ใกล้ ๆ กันกับโรงเรียน โดยทุกคนตกลงกันไว้ว่าไม่ว่าใครจะสั่งอะไรก็จะจ่ายค่าอาหารคนละเท่า ๆ กัน

สถานการณ์ปัญหา “แชร์กับฉัน”

สถานการณ์ปัญหา “แชร์กับฉัน”

สถานการณ์ปัญหา “แชร์กับฉัน”

ก้อย

สั่งสลัดผักและข้าวผัด

กุ้ง

สั่งก๋วยเตี๋ยวและชาเย็น

ปู

สั่งสลัดผักและทับทิมกรอบ

ปลา

สั่งก๋วยเตี๋ยว ชามะนาวและทับทิมกรอบ

“รายละเอียดทั่วไป”

“รายละเอียดเฉพาะ”

...กับ...

“แนวคิดเชิงนามธรรม”

กระบวนการคัดแยกคุณลักษณะที่สำคัญออกจากรายละเอียดปลีกย่อยในปัญหาหรืองานที่กำลังพิจารณา เพื่อให้ได้ข้อมูลที่จำเป็นและเพียงพอ

ในการแก้ปัญหา

แนวคิดเชิงนามธรรม

การคัดเลือก

คุณลักษณะ

ที่จำเป็นต่อ

การแก้ปัญหา

ร้านค้าแห่งหนึ่ง มีสินค้าต่าง ๆ ประกอบด้วย ส้ม 5 กิโลกรัม แตงโม 4 กิโลกรัม เนื้อหมู 2 กิโลกรัม องุ่น 7 กิโลกรัม

ข้าวสาร 2 กิโลกรัม และคะน้า 2 กิโลกรัม

รวมแล้วร้านค้าแห่งนี้มีผลไม้ทั้งหมดกี่กิโลกรัม

คุณลักษณะใดที่จำเป็นต่อการแก้ปัญหา

สิ่งที่ต้องการ

ร้านค้าแห่งหนึ่ง มีสินค้าต่าง ๆ ประกอบด้วย ส้ม 5 กิโลกรัม

แตงโม 4 กิโลกรัม เนื้อหมู 2 กิโลกรัม องุ่น 7 กิโลกรัม

ข้าวสาร 2 กิโลกรัม และคะน้า 2 กิโลกรัม

รวมแล้วร้านค้าแห่งนี้มีผลไม้ทั้งหมดกี่กิโลกรัม

คุณลักษณะใดที่จำเป็นต่อการแก้ปัญหา

ข้อมูลที่จะเป็น :

ข้อมูลที่จะไม่เป็น :

น้ำหนักส้ม, น้ำหนักแตงโม, น้ำหนักองุ่น

น้ำหนักเนื้อหมู, น้ำหนักข้าวสาร, น้ำหนักคะน้า

ร้านค้าแห่งหนึ่ง มีสินค้าต่าง ๆ ประกอบด้วย ส้ม 5 กิโลกรัม

แตงโม 4 กิโลกรัม เนื้อหมู 2 กิโลกรัม องุ่น 7 กิโลกรัม

ข้าวสาร 2 กิโลกรัม และคะน้า 2 กิโลกรัม

รวมแล้วร้านค้าแห่งนี้มีผลไม้ทั้งหมดกี่กิโลกรัม

คุณลักษณะใดที่จำเป็นต่อการแก้ปัญหา

วิธีการแก้ปัญหา :

นำน้ำหนักส้ม + น้ำหนักแตงโม + น้ำหนักองุ่น

ร้านค้ามีผลไม้ทั้งหมด = 5 + 4 + 7

= 16 กิโลกรัม

ร้าน TUN Balloon นำลูกโป่งมาขายในงานกีฬาสี 78 ใบ

โดยขายในราคาใบละ 5 บาท แตกไป 6 ใบ

แจกให้ครูเก้อ 2 ใบ ขายให้กับนักเรียนดุงวิทย์40 ใบ ร้านค้า�ได้เงินจากการขายลูกโป่งเท่าใด

คุณลักษณะใดที่จำเป็นต่อการแก้ปัญหา

สิ่งที่ต้องการ

ร้าน TUN Balloon นำลูกโป่งมาขายในงานกีฬาสี 78 ใบ

โดยขายในราคาใบละ 5 บาท แตกไป 6 ใบ

แจกให้ครูเก้อ 2 ใบ ขายให้กับนักเรียนดุงวิทย์40 ใบ

ร้านค้าได้เงินจากการขายลูกโป่งเท่าใด

คุณลักษณะใดที่จำเป็นต่อการแก้ปัญหา

ข้อมูลที่จะเป็น :

ข้อมูลที่จะไม่เป็น :

จำนวนลูกโป่งที่ขายให้ น.ร., ราคาลูกโป่งแต่ละใบ

จำนวนลูกโป่งที่เอามาขาย, จำนวนลูกโป่งที่แตก,

จำนวนลูกโป่งที่แจกฟรี

ร้าน TUN Balloon นำลูกโป่งมาขายในงานกีฬาสี 78 ใบ

โดยขายในราคาใบละ 5 บาท แตกไป 6 ใบ

แจกให้ครูเก้อ 2 ใบ ขายให้กับนักเรียนดุงวิทย์ 40 ใบ

ร้านค้าได้เงินจากการขายลูกโป่งเท่าใด

คุณลักษณะใดที่จำเป็นต่อการแก้ปัญหา

วิธีการแก้ปัญหา :

นำจำนวนลูกโป่งที่ขายให้ น.ร. x ราคาลูกโป่งแต่ละใบ

ร้านค้าได้เงิน = 40 x 5

= 200 บาท

ออกแบบแนวคิดเชิงนามธรรม

การถ่ายทอดความคิดในการแก้ปัญหา

ภารกิจการเรียนรู้ที่ 2.1

1. ให้นักเรียนเข้าระบบ Facebook
2. ให้นักเรียนทำภารกิจการเรียนรู้ที่ 2.1 เรื่อง การใช้ไอทีอย่างสร้างสรรค์
3. ใบงานที่นักเรียนทำจะอยู่ในรูปแบบ Google Doc
4. กำหนดส่งภายในเวลา .......

ซักถาม

ข้อสงสัยในการเรียน