ਫਾਸਲੇ ਨਾਟਕ : ਵਿਸ਼ਾ ਪੱਖ

ਲੇਖਕ ਬਾਰੇ :

• ਫਾਸਲੇ ਨਾਟਕ ਜਤਿੰਦਰ ਬਰਾੜ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ।
• ਜਤਿੰਦਰ ਬਰਾੜ ਇਕ ਉੱਘਾ ਨਾਟਕਕਾਰ ਹੈ।
• ਸਾਹਿਤ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਝੋਲੀ ਪਾਈਆਂ।
• ਫਾਸਲੇ ਨਾਟਕ ਲੇਖਕ ਦੀ ਸ਼ਾਹਕਾਰ ਰਚਨਾ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
• ਇਹ ਨਾਟਕ ਅਨੇਕ ਵਾਰ ਸਟੇਜ ਤੇ ਖੇਡਿਆ ਜਾ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।

ਵਿਸ਼ਾ ਪੱਖ :

ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ :

ਨਾਟਕ ਦਾ ਨਿਮਿਨਲਿਖਿਤ ਪਾਤਰ ਇਸ ਵਿਸ਼ੇ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ।

1. ਕਰਮਚੰਦ

​

• ਔਰਤ ਦੀ ਦੋਹਰੀ ਮਾਨਸਿਕਤਾ :
• ਇਸ ਵਿਸ਼ੇ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਨਾਟਕ ਦੀ ਪਾਤਰ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਮਾਂ ਬਹੁਤ ਹੀ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕਰਦੀ ਹੈ।
• ਦੋਹਰਾ ਰੂਪ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
• ਮਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ‘ਚ
• ਸੱਸ ਦੇ ਰੂਪ ‘ਚ

​

• ਇਮਾਨਦਾਰੀ :
• ਇਸ ਵਿਸ਼ੇ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਨਾਟਕ ਦਾ ਪਾਤਰ ਬੂਟਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।
• ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਸੰਬੰਧੀ ਵੀ
• ਇਨਸਾਨੀਅਤ ਸੰਬੰਧੀ

​

• ਪਿਆਰ :
• ਇਸ ਵਿਸ਼ੇ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਨਾਟਕ ਦੀ ਮੁੱਖ ਪਾਤਰ ਨੂਰੀ ਕਰਦੀ ਹੈ।
• ਡਾਕਟਰ ਦਾ ਪਾਤਰ ਪਿਆਰ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵੀ ਕਰਦਾ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।

​

​

• ਪਿਆਰ ‘ਚ ਅਸਫ਼ਲਤਾ :
• ਡਾਕਟਰ ਨਾਮਕ ਪਾਤਰ ਦੁਆਰਾ ਇਸ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
• ਨੂਰੀ ਨਾਲ ਹਮਦਰਦੀ
• ਮਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਮੰਨਣਾ

​

​

​

​

• ਸਮਾਜਿਕ ਕਦਰਾਂ ਕੀਮਤਾਂ :
• ਸਮਾਜ ਨੂੰ ਪਹਿਲ ਦੇ ਆਧਾਰ ਤੇ ਰੱਖਣਾ
• ਸਮਾਜ ਕਾਰਨ ਵਿਆਹ ਕਰਨਾ
• ਸਮਾਜ ਕਾਰਨ ਜਾਤ ਪਾਤ ਨੂੰ ਪਹਿਲ ਦੇਣਾ।
• ਸਮਾਜ ਲਈ ਪਿਆਰ ਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਕਰਨਾ।

​

​

​

​

• ਅਮੀਰੀ ਗਰੀਬੀ :
• ਡਾਕਟਰ ਪਾਤਰ ਅਮੀਰ ਘਰਾਣੇ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ।
• ਨੂਰੀ ਗਰੀਬ ਘਰ ਦੀ ਧੀ ਹੈ।
• ਡੌਲੀ ਅਮੀਰ ਘਰਾਣੇ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਕਰਦੀ ਹੈ।
• ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਮਾਂ ਦਾ ਅਮੀਰੀ ਪ੍ਤੀ ਵਤੀਰਾ।

• ਲਾਲਚ:
• ਕਰਮ ਚੰਦ ਦੀ ਲਾਲਸਾ ਜੋ ਅਮੀਰ ਗਰੀਬ ਕਿਸੇ ਵਿੱਚ ਫਰਕ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ।
• ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਮਾਂ ਦਾ ਵਤੀਰਾ : ਡੌਲੀ ਪ੍ਤੀ
• : ਨੂਰੀ ਪ੍ਤੀ

​

​

​

• ਪੇਂਡੂ ਸ਼ਹਿਰੀ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ
• ਨਾਟਕ ਵਿਚਲੇ ਨਿਮਿਨਲਿਖਿਤ ਪਾਤਰ ਇਸ ਵਿਸ਼ੇ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਕਰਦੇ ਹਨ।
• ਪੇਂਡੂ :
• ਨੂਰੀ
• ਬੂਟਾ
• ਦਾਰਾ
• ਸ਼ਹਿਰੀ :
• ਡੌਲੀ
• ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਮਾਂ

​

• ਡਾਕਟਰ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਪਾਤਰ ਹੈ, ਜੋ ਸ਼ਹਿਰੀ ਵਾਤਾਵਰਣ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ
• ਪਰ ਨੂਰੀ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ‘ ਚ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੇਂਡੂ ਵਾਤਾਵਰਣ ਨਾਲ ਜੁੜ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

• ਸਿੱਟਾ:
• ਇਸ ਪ੍ਕਾਰ ਨਾਟਕਕਾਰ ਨੇ ਇਸ ਨਾਟਕ ਵਿੱਚ ਸਾਡੇ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਉਪਜੇ ਭਿੰਨ- ਭਿੰਨ ਫਾਸਲਿਆਂ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ।
• ਲੇਖਕ ਇਸ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਯਥਾਰਥਵਾਦ ਢੰਗ ਨਾਲ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।
• ਸੱਪ ਦਾ ਜਹਿਰ ਚੂਸ ਕੇ ਇਲਾਜ਼ ਕਰਨਾ ਅਤਿਕਥਨੀ ਹੈ।