Βραβεία Ζαχάρωφ
Πρόγραμμα:
«Σχολεία-Πρέσβεις του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου»
4ο ΓΕΛ Σερρών
2ο Πρότυπο ΓΕΛ Αθηνών
Περιεχόμενα:�
Ο δρόμος για τα Βραβεία Ζαχάρωφ
Ο δρόμος για τα Βραβεία Ζαχάρωφ:
Το βραβείο πήρε το όνομά του από τον σοβιετικό επιστήμονα, αντιφρονούντα και νικητή του Βραβείου Νόμπελ Ειρήνης, Andrei Sakharov (1921-1989). Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο απονέμει το βραβείο σε εκείνους που, σαν τον Ζαχάρωφ, αφιερώνουν τη ζωή τους στον ειρηνικό αγώνα υπέρ των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Το βραβείο απονέμεται για εξαιρετικά επιτεύγματα σε έναν από τους ακόλουθους τομείς: προάσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών, ιδίως του δικαιώματος της ελευθερίας της γνώμης, προστασία των δικαιωμάτων των μειονοτήτων, σεβασμός του διεθνούς δικαίου, ανάπτυξη της δημοκρατίας και εφαρμογή του κράτους δικαίου.
Βραβεία Ζαχάρωφ 1988-2004
2ο Πρότυπο ΓΕΛ Αθηνών
1988
Anatoly Marchenko, Ρωσία
Παλαιός Σοβιετικός αντιφρονών που έφερε στο φως τις
φρικτές συνθήκες φυλάκισης των πολιτικών κρατούμενων,
προτάθηκε για το βραβείο από τον ίδιο τον Andrei Sakharov.
Πέθανε στη φυλακή της Chistopol σε ηλικία 48 ετών έπειτα
από τρίμηνη απεργία πείνας για την απελευθέρωση όλων των
Σοβιετικών κρατουμένων συνείδησης.
Nelson Rolihlahla Mandela, Νότια Αφρική
Εμβληματική μορφή του αγώνα κατά του ρατσισμού,
πρωτοστάτησε στην ιστορική μετάβαση της Νότιας Αφρικής
από το απαρτχάιντ σε μια δημοκρατία χωρίς φυλετικούς
αποκλεισμούς και επιδίωξε ισότητα ευκαιριών και ειρήνη για
όλους.
Επιμέλεια: Έλενα Καναβού
1989
Alexander Dubček, Τσεχοσλοβακία
Ηγετική μορφή της Άνοιξης της Πράγας, πάλεψε να εφαρμόσει ένα πρόγραμμα φιλελευθεροποίησης και εκδημοκρατισμού της Τσεχοσλοβακίας. Οι προσπάθειές του να δώσει στον σοσιαλισμό ένα ανθρώπινο πρόσωπο συνετρίβησαν στις 21 Αυγούστου 1968, όταν τα τεθωρακισμένα του Συμφώνου της Βαρσοβίας κατέλαβαν την Πράγα.
Επιμέλεια: Κατερίνα Ζούπα
1990
Aung San Suu Kyi, Μιανμάρ
Πρωτοστάτησε στον αγώνα υπέρ της δημοκρατίας και κατά της
στρατιωτικής δικτατορίας της Μιανμάρ και δεν κατόρθωσε να
παραλάβει αυτοπροσώπως το Βραβείο Ζαχάρωφ παρά στις 22
Οκτωβρίου 2013, 23 ολόκληρα χρόνια μετά τη βράβευσή της.
Στις 10 Σεπτεμβρίου 2020, η Διάσκεψη των Προέδρων του
Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου αποφάσισε να αναστείλει τη
συμμετοχή της κ. Aung San Suu Kyi στις δραστηριότητες της
κοινότητας του Βραβείου Ζαχάρωφ
Επιμέλεια: Κατερίνα Ζούπα
1991
Adem Demaçi Κοσσυφοπέδιο
Συγγραφέας, πολιτικός, σύμβολο του αγώνα για την
ανεξαρτησία του Κοσσυφοπεδίου. Πέρασε 28 χρόνια στη
φυλακή, επειδή κατήγγειλε την αντιμετώπιση που είχαν οι
αλβανικής καταγωγής πολίτες και άσκησε κριτική στο
κομμουνιστικό καθεστώς του γιουγκοσλάβου δικτάτορα Τίτο.
Επιμέλεια: Αλεξία Κάλβο
1992
Las Madres de Plaza de Mayo (Μητέρες της Πλατείας
του Μαΐου), Αργεντινή
Οι Μητέρες της Πλατείας του Μαΐου πρωτοστάτησαν σε ένα
ειρηνικό κίνημα αντίστασης εναντίον της στρατιωτικής
δικτατορίας και της καταστολής στην Αργεντινή, αντιδρώντας
στις βίαιες εξαφανίσεις και στους βασανισμούς των πολιτικών
αντιπάλων του καθεστώτος.��
Επιμέλεια: Αλεξία Κάλβο
1993
Oslobođenje, Βοσνία-Ερζεγοβίνη
Οι δημοσιογράφοι της εφημερίδας Oslobođenje του Σαράγιεβο, που σημαίνει «απελευθέρωση», αγωνίστηκαν, με κίνδυνο της ζωής τους, για να διαφυλάξουν την ενότητα και τον πολυεθνοτικό χαρακτήρα της πόλης και της χώρας τους κατά τη διάρκεια του πολέμου στην πρώην Γιουγκοσλαβία.
Επιμέλεια: Έλενα Καναβού
1994
Taslima Nasreen, Μπαγκλαντές
Εργαζόταν ως γυναικολόγος και παράλληλα ήταν συγγραφέας.
Εγκατέλειψε την ιατρική της ιδιότητα ύστερα από διαδηλώσεις
ενάντια στα βιβλία της, εξορίστηκε από τη χώρα της και
προσηλώθηκε στη συγγραφή. Μέσα από τα έργα της,
αγωνίστηκε ενάντια στην καταπίεση των γυναικών και τον
θρησκευτικό φονταμενταλισμό
Επιμέλεια: Ελένη Κατσούπη
1995
Leyla Zana, Τουρκία
Ήταν η πρώτη γυναίκα κουρδικής καταγωγής που εξελέγη βουλευτής του τουρκικού κοινοβουλίου. Έμεινε στη φυλακή για πάνω από 10 χρόνια, για τον φιλοκουρδικό πολιτικό ακτιβισμό της.
Επιμέλεια: Κατερίνα Στεφάνου
1996
Wei Jingsheng, Κίνα
Ο «πατέρας του κινεζικού δημοκρατικού κινήματος», ζει εξόριστος, αλλά παραμένει δραστήριος ηγέτης της αντίστασης κατά του κομμουνιστικού καθεστώτος στην Κίνα. Πήρε το βραβείο Ζαχάρωφ για τα ανατρεπτικά του δοκίμια υπέρ της Δημοκρατίας.
Επιμέλεια: Εφραίμ Πανταζόπουλος
1997
Salima Ghezali, Αλγερία
Αρχισυντάκτρια της αντιπολιτευόμενης εφημερίδας La Nation και πρόεδρος της Ένωσης για τη Χειραφέτηση των Γυναικών, πήρε το βραβείο Ζαχάρωφ για τις ενέργειές της υπέρ των γυναικείων δικαιωμάτων και της δημοκρατίας, ενώ παράλληλα πάλευε για να λήξει ο εμφύλιος πόλεμος στην πατρίδα της.
Επιμέλεια: Εφραίμ Πανταζόπουλος
1998
Ibrahim Rugova, Κοσσυφοπέδιο
Κοσοβάρος συγγραφέας, πανεπιστημιακός και πολιτικός αφοσιωμένος στον ειρηνικό αγώνα για την ανεξαρτησίατων Αλβανών του Κοσσυφοπεδίου. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο του απένειμε το Βραβείο Ζαχάρωφ ως φόρο τιμής σε έναν άνθρωπο προσηλωμένο στην αρχή της ειρηνικής αντίστασης κατά της βίας.
Επιμέλεια: Αλέξανδρος Σκαρόπουλος
1999
Xanana Gusmao, Ανατολικό Τιμόρ
Πρόεδρος του Ανατολικού Τιμόρ από το 2002, οπότε η χώρα έγινε ανεξάρτητη, μέχρι το 2007 και πρωθυπουργός της χώρας από το 2007 ως το 2015. Το 1993, ο αγωνιστής για την ανεξαρτησία της χώρας, καταδικάστηκε σε ισόβια από τις ινδονησιακές αρχές.
Επιμέλεια: Αλέξανδρος Σκαρόπουλος
2000
¡BASTA YA! (Φτάνει πια!), Ισπανία
Δημοφιλής πρωτοβουλία πολιτών εναντίον της τρομοκρατίας
και της πολιτικής βίας στη Χώρα των Βάσκων στην Ισπανία.
Επιμέλεια: Χριστίνα Ροδιά, Μαντώ Λουλέντο-Θεολόγου
��
Izzat Ghazzawi, Κράτος της Παλαιστίνης
Παρά τη φυλακή, τη λογοκρισία και τον θάνατο του γιου του, αγωνίστηκε θαρραλέα για να προωθήσει τον ειρηνικό διάλογο και την ιδέα ότι Ισραηλινοί και Παλαιστίνιοι πρέπει να είναι εταίροι.
Dom Zacarias Kamwenho, Ανγκόλα
Ενέπνευσε τον λαό της Αγκόλα να διεκδικήσει τα δικαιώματά του και διαδραμάτισε καίριο ρόλο στην ειρηνευτική διαδικασία που οδήγησε στον τερματισμό του εμφυλίου πολέμου στη χώρα.
Nurit Peled-Elhanan, Ισραήλ
Αγωνίζεται για να αλλάξει τις απόψεις της ισραηλινής κοινωνίας για την Παλαιστίνη.
2001
Επιμέλεια: Χριστίνα Ροδιά, Μαντώ Λουλέντο-Θεολόγου
2002
Oswaldo Paya, Κούβα
Κουβανός αντιφρονών, περισσότερο γνωστός ως ιδρυτής του «σχεδίου Βαρέλα», μιας εκστρατείας υπέρ της διενέργειας δημοψηφίσματος, προκειμένου να κατατεθεί νομοσχέδιο που θα εγγυάται τα πολιτικά δικαιώματα, τις ελεύθερες πολυκομματικές εκλογές, την αποφυλάκιση των πολιτικών κρατουμένων και μεταρρυθμίσεις στην Κούβα.
Επιμέλεια: Ευαγγελία Τάσσιου
2003
Kofi Annan, Γκάνα
Διπλωμάτης ο οποίος υπηρέτησε ως ο έβδομος γενικός γραμματέας του Ο.Η.Ε. Το 2001 του απονεμήθηκε από κοινού με τον ΟΗΕ το βραβείο Νόμπελ Ειρήνης.
Επιμέλεια: Ευαγγελία Τάσσιου
2004
Ένωση των Δημοσιογράφων της Λευκορωσίας, Λευκορωσία
Μη κυβερνητικός οργανισμός που ιδρύθηκε το 1995 από τη Zhanna Litvina, του οποίου ο σκοπός είναι η προστασία δημοσιογράφων που εργάζονται υπό ιδιαίτερα αντίξοες συνθήκες. Εκπροσωπεί περισσότερους από 1.000 επαγγελματίες και αποτελεί την κύρια ένωση για ανεξαρτησία Τύπου στη Λευκορωσία.
Επιμέλεια: Μαριέττα Κόκολα
ΒΡΑΒΕΙΑ ΖΑΧΑΡΩΦ�2005-2021�4 Ο ΓΕΛ ΣΕΡΡΩΝ
2005/06
Το βραβείο το 2005 απονεμήθηκε στις Κυρίες στα Λευκά, οι οποίες είναι μια ομάδα που σχηματίστηκε αυθόρμητα στην Κούβα, το 2003. Διεξάγουν εβδομαδιαίες πορείες ειρηνικής διαμαρτυρίας, διεκδικώντας δημοκρατία και την απελευθέρωση των πολιτικών αντιφρονούντων στην Κούβα.
Ηγέτης του Κινήματος για την Ελευθερία, της δημοκρατικής αντιπολίτευσης στην Λευκορωσία, κατήγγειλε τα εγκλήματα του καθεστώτος της Λευκορωσίας εναντίον της δημοκρατίας και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.�
Κυρίες στα Λευκά
Ομάδα
Κυρίες στα Λευκά
Alaksandar Milinkevich,
καθηγητής Φυσικής,
2007/08
Την επόμενη χρονιά βραβεύτηκε ο Σουδανός δικηγόρος Salih Mahmoud
Osman, ο οποίος υπερασπίζεται ανθρώπους που έπεσαν θύματα αυθαίρετων κρατήσεων, βασανιστηρίων και κακομεταχείρισης από τις αρχές, έχοντας φυλακιστεί και ο ίδιος.
�Ως ακτιβιστής, δραστηριοποιείται στον τομέα των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και του περιβάλλοντος και ξεκίνησε να ασχολείται με το πρόβλημα του AIDS, όταν ο ιός HIV/AIDS ήταν ακόμα απαγορευμένο θέμα στην Κίνα και οι ανάλογες περιπτώσεις αντιμετωπίζονταν ως «κρατικό μυστικό».
Δικηγόρος
Salih Mahmoud Osman .
Hu Jia
ακτιβιστής
2009/10
Η οργάνωση Memorial ιδρύθηκε στη Σοβιετική Ένωση το 1988 και αρχικός της σκοπός ήταν να φέρει στο φως τη μαζική καταστολή υπό την ηγεσία του Στάλιν αλλά και να διατηρήσει ζωντανή τη μνήμη των θυμάτων της, μέσω ερευνών και δημόσιων εκδηλώσεων.
Τη σειρά του στην βράβευση έχει ο Salih Mahmoud Osman, ο οποίος υπερασπίζεται ανθρώπους που έπεσαν θύματα αυθαίρετων κρατήσεων, βασανιστηρίων και κακομεταχείρισης από τις αρχές, έχοντας φυλακιστεί και ο ίδιος.
Memorial
Oργάνωση
Salih Mahmoud Osman .
Δικηγόρος
2011
Το 2011 ήταν μια ιδιαίτερη χρονιά, καθώς το βραβείο μοιράστηκαν 5 άτομα από διαφορετικές χώρες, τα οποία συμμετείχαν στο κίνημα
<ΑΡΑΒΙΚΗ ΑΝΟΙΞΗ>: ένα κύμα διαδηλώσεων και διαμαρτυριών, που εκδηλώθηκε στη Μέση ανατολή και τη Βόρεια Αφρική από τον Δεκέμβριο του 2010
��
Razan Zaitouneh
Δημοσιογράφος και νομικός
AhmEl Senussi
Πολιτικός
ed
Ali Ferzat
πολιτικός γελοιογράφος και σκιτσογράφος
Mohamed Bouazizi
Πλανώδιος πωλητής
Asmaa Mahfouz
Ακτιβίστρια
2012
Το 2012 το βραβείο μοιράστηκαν ο Jafar Panahi και η Nasrin Sotoudeh.
Ο βραβευμένος Ιρανός σκηνοθέτης Jafar Panahi
καταγγέλλει την αδικία και την καταπίεση, ενώ υπερασπίζεται την καλλιτεχνική ελευθερία και καταδικάζει τη θανατική ποινή.
H Ιρανή δικηγόρος και ακτιβίστρια των ανθρωπίνων δικαιωμάτων
Jafar Panah υπερασπίζεται θρησκευτικές μειονότητες, γυναίκες, ανήλικους και διαμαρτυρόμενους κατά της εκλογικής νοθείας, της θανατικής ποινής και των βασανιστηρίων, που εφαρμόζει το καθεστώς�
Jafar Panahi
Σκηνοθέτης
Nasrin Sotoudeh
ακτιβίστρια
2013/14
Το 2013 η Malala τιμήθηκε με το βραβείο ζαχάρωφ. Μόλις έντεκα χρονών όταν ξεκίνησε τον αγώνα της υπέρ του δικαιώματος των κοριτσιών στην εκπαίδευση και κατά του εξτρεμισμού των Taliban στο Πακιστάν.
Ο Denis Mukwege έχει αφιερώσει τη ζωή του στην αποκατάσταση δεκάδων χιλιάδων γυναικών που έχουν πέσει θύματα βιασμών και πράξεων βάναυσης σεξουαλικής βίας, αλλά και πολλών άλλων που ζουν υπό την απειλή της βίας.
Malala Yousafzai
Ακτιβίστρια
Denis Mukwege
Ιατρός
2015/16
Το 2015 το βραβείο απονέμεται στον Raif
Badawi .Ήταν κήρυκας φιλελευθερισμού στη Σαουδική Αραβία. Ίδρυσε και διηύθυνε τον ιστότοπο Saudi Liberals και αργότερα το δίκτυο Free Saudi Liberals, διαδικτυακά fora συζήτησης σχετικά με τη θρησκεία και την πολιτική στη συντηρητική πατρίδα του.
Το 2016 το βραβείο αποδίδεται σε δύο γυναίκες. Έχουν επιζήσει από τη σεξουαλική δουλεία που υπέστησαν στα χέρια του ISIS, και υψώνουν την φωνή τους στο όνομα των γυναικών, των οποίων οι ζωές καταστρέφονται από τη σεξουαλική βία και στο όνομα της κοινότητας των Γεζίντι του Ιράκ.�
Raif Badawi
Συγγραφέας και ακτιβιστής
Nadia Murad και Lamiya Aji Basha
Ακτιβίστριες
2017/18
�Το 2017, το Βραβείο Ζαχάρωφ απονεμήθηκε στη δημοκρατική αντιπολίτευση της Βενεζουέλας, ήτοι στην Εθνοσυνέλευση της χώρας (η οποία εκπροσωπείται από τον Julio Borges) και σε όλους τους πολιτικούς κρατουμένους.
Το 2018 το βραβείο παρέλαβε ο Oleg Sentsov. Οργάνωσε ανθρωπιστική βοήθεια για τους εγκλωβισμένους Ουκρανούς, παρέχοντάς τους όλα τα απαραίτητα αγαθά.
Δημοκρατική αντιπολίτευση της Βενεζουέλας
Oleg Sentsov
Παραγωγός ταινιών
2019/20
Το 2019 το όνομα του lham Tohti γράφτηκε στα βραβεία Ζαχάρωφ. Μάχεται για τα δικαιώματα της μειονότητας των Ουιγούρων στην Κίνα, όπου περισσότεροι από ένα εκατομμύριο Ουιγούροι
κρατούνται σε στρατόπεδα συγκέντρωσης.
Το Βραβείο Ζαχάρωφ για το 2020 απονέμεται στη δημοκρατική αντιπολίτευση της Λευκορωσίας, μια πρωτοβουλία γενναίων γυναικών και άλλων προσωπικοτήτων της κοινωνίας των πολιτών και του πολιτικού στίβου στην τελευταία δικτατορία της Ευρώπης.
lham Tohti
Οικονομολόγος
Δημοκρατική αντιπολίτευση της Λευκορωσίας,
2021
Φέτος το βραβείο δόθηκε στον Alexei Navalny.
Ο Alexei Navalny
είναι Ρώσος ηγέτης της αντιπολίτευσης, δικηγόρος και ακτιβιστής κατά της διαφθοράς, ο οποίος έχει γίνει γνωστός για την οργάνωση αντικυβερνητικών διαδηλώσεων και την καθιέρωση του ως ο ισχυρότερος υποψήφιος της αντιπολίτευσης στο κυβερνών κόμμα στη Ρωσία.
Alexei Navalny
Πολιτικός,δικηγόρος και ακτιβιστής
Πηγές και χρήσιμες υπερσυνδέσεις:
ΑΝΝΑ ΒΑΡΟΥΤΗ