GÖKYÜZÜNDEKİ KOMŞUMUZ: GÜNEŞ

Bu konumuzda

• Güneş’in ısıyı ve ışığı nasıl ürettiğini,

​

• Güneş’in yapısının nasıl olduğunu,

​

• Hangi geometrik şeklin Güneş’in şekline benzediğini

​

öğreneceğiz.

​

Yıldız nedir?

• Çevresine ışık ve ısı yayan gök cisimlerine yıldız adı verilir.
• Yıldızlar genellikle küre şeklindedir.
• Uzayda milyarlarca yıldız vardır.

​

​

• Güneş’te bir yıldızdır.

Güneş

Yıldızların Büyüklükleri

Güneşin Özellikleri:

• Güneş orta büyüklükte bir yıldızdır.
• Dünya’nın ısı ve ışık kaynağıdır.
• Küre şeklindedir.
• Dünya’ya en yakın yıldızdır.

​

• Güneş etrafına ısı ve ışık enerjisi yayan bir gaz topudur. Güneş enerjisinin çok az bir kısmı yeryüzüne ulaşır. Bu enerji Dünya’da yaşamın devam etmesini sağlar. Güneş enerjisi olmasaydı Dünya’da yaşam olmazdı. ��

• Güneş, Dünya gibi katmanlardan oluşmaktadır.

​

​

​

​

​

​

​

​

• Katmanlar arasında sıcaklıklar birbirinden farklıdır. Dış katmandan iç katmana doğru gidildikçe sıcaklık artar. Güneş’in yüzey sıcaklığı yaklaşık 6000 °C, en iç bölgedeki sıcaklığı ise 15 milyon °C’ye ulaşmaktadır.

​

​

​

​

​

​

​

• Güneş yüzeyi kütlesinin büyük çoğunluğunu hidrojen gazı ve helyum gazı oluşturur. Dolayısıyla Güneş gaz yapısındadır diyebiliriz.

​

• Güneş’ten yayılan ısı ve ışık hidrojen gazının helyum gazına dönüşmesiyle oluşur.

​

• Güneş lekeleri, Güneş’in yüzeyinde görünen koyu renkli ,karanlık bölgelerdir. Bu bölgeler, Güneş'in yüzey sıcaklığına göre daha soğuk olduğu için koyu renkli görünür. �

​

​

Güneş’in yapısında en çok hidrojen gazı bulunur.

Güneş lekesi

​

• Galileo Galilei, yüzyıllar önce geliştirdiği teleskobuyla kâğıt üzerine Güneş lekelerini düşürmüştür. Belirli zaman aralıklarıyla Güneş lekelerini gözlemlemiş ve bu lekelerin aynı yöne doğru kaydığını fark etmiştir. Bu şekilde Güneş’in kendi ekseni etrafında döndüğünü Galileo ispatlamış oldu. ��

​

• Güneş kendi ekseni etrafında saat yönünün tersine dönmektedir.

​

​

​

​

​

​

​

• Güneş, Dünya’ya göre oldukça, büyük bir yapıya sahiptir. Güneş'in çapı, Dünya'nın çapının yaklaşık 109 katına eşittir. Güneş’in içerisine yaklaşık 1.300.000 Dünya sığabilir.

​

​

​

​

• Güneş’in Dünyaya uzaklığı yaklaşık 150 milyon km ’dir. Uzak cisimler olduklarından küçük görünür. Dünya'dan bakan bir gözlemci, Güneş'in Dünya’ya olan uzaklığı sebebiyle Güneş'i olduğundan küçük görür. �

​

​

​

​

​

​

​

Güneş'le ilgili ifadelerin bulunduğu tablo, ifadelerin doğru ya da yanlış olma durumlarına göre işaretlenecektir.

�• Güneş, katı bir yapıya sahiptir.�• Güneş, hareketsizdir.�• Güneş bir yıldızdır.��Buna göre tablo aşağıdakilerin hangisindeki gibi işaretlenmelidir? �

I. Güneş, hareketsizdir.

II. Güneş, gaz yapısındadır.

III. Güneş'in büyüklüğü hemen hemen Dünya'nın büyüklüğüyle aynıdır.

Yukarıdaki ifadelerden hangileri doğrudur?

A) Yalnız I B) Yalnız II

C) Yalnız III D) I ve II

• Güneş ve Dünya'nın büyüklüklerinin akılda kalması açısından çevremizdeki nesnelerle ilişkilendirebiliriz. Örneğin Güneş'in karpuz büyüklüğünde olduğunu varsayarsak, Dünya can eriği büyüklüğünde olur. Güneşi basketbol topu büyüklüğünde kabul edersek, Dünya pinpon topu büyüklüğünde olur.

​

• Güneş ışınlarına doğrudan bakmak göz sağlığı için olumsuz etkiler oluşturur. Güneş’e doğrudan ya da Güneş filtresi bulunmayan dürbün, teleskop, mercek vb. araçlar ile bakılmaması gerekir. Güneş’in zararlı ışınlarını filtreleyen özel gözlükler (örneğin Güneş tutulması gözlüğü) kullanılmalıdır.

1. ( ) Güneş küresel bir şekle sahiptir.

2. ( ) Güneş Dünya'dan yaklaşık olarak 400 kat daha büyüktür.

3. ( ) Güneş gaz yapısındadır.

4. ( ) Güneş hareketsizdir.

5. ( ) Güneş Dünya'ya en uzak yıldızlardan biridir.

6. ( ) Güneş’in yapısında hidrojen ve helyum gazları bulunur.

7. ( ) Güneş’in kendi etrafında döndüğünü Galileo ispatlamıştır.

Aşağıdaki ifadeleri doğru veya yanlış olma durumlarına göre, D ve Y harfleri kullanarak sınıflandırınız.

D

Y

D

D

Y

Y

D

DEĞERLENDİRME SORULARI