1 of 8

ΠΡΟΣΥΓΓΡΑΦΙΚΗ ΦΑΣΗ ΣΕ ΤΡΙΑ ΒΗΜΑΤΑ

Η ιδέα των 4 βημάτων από την «Ελευθεροτυπία»

3ο ΘΕΜΑ # 27597

Συνδυάζοντας τις ιστορικές σας γνώσεις με τις απαραίτητες πληροφορίες από το κείμενο που σας δίνεται,

α. να παρουσιάσετε την αρχιτεκτονική δομή των θολωτών τάφων κατά τη μυκηναϊκή περίοδο. (Μονάδες 15)

β. να αναφερθείτε στο σπουδαιότερο δείγμα θολωτών τάφων.

(Μονάδες 10)

Μονάδες 25

2 of 8

3ο ΘΕΜΑ # 27597

Συνδυάζοντας τις ιστορικές σας γνώσεις με τις απαραίτητες πληροφορίες από το κείμενο που σας δίνεται,

α. να παρουσιάσετε την αρχιτεκτονική δομή των θολωτών τάφων κατά τη μυκηναϊκή περίοδο.

β. να αναφερθείτε στο σπουδαιότερο δείγμα θολωτών τάφων.

Μονάδες 25

ΚΕΙΜΕΝΟ

Η πιο «αρχέγονη» ομάδα τάφων εμφανίζει όλα τα ουσιώδη αρχιτεκτονικά χαρακτηριστικά. Ένας βαθύς κυκλικός χώρος σκαμμένος μέσα στο βράχο. […] Ένας μακρύς διάδρομος, ο δρόμος, οδηγεί κατωφερικά στον τάφο από τη φυσική επιφάνεια, περνώντας μέσα από την είσοδο, το στόμιον, προς το θάλαμο. Το στόμιον πλαισιώνεται από μεγάλους κατεργασμένους λίθους για να δημιουργηθή κομψότερη και πιο γερή πρόσοψη. […] Ο Θησαυρός του Ατρέως αποτελεί το πιο φημισμένο αντιπροσωπευτικό δείγμα: ένας εκπληκτικά μακρύς δρόμος που φέρει πλευρικά τοιχώματα, […] είσοδος με τέλεια επένδυση κατεργασμένων λίθων, […] ένας θάλαμος κατασκευασμένος εξ ολοκλήρου από ογκόλιθους, αρκετά γερός για να αντέχη στην πίεση νερού και χώματος, ένας πλευρικός θάλαμος με δικό του υπέρθυρο και ανακουφιστικό τρίγωνο. Πιστεύεται ότι η σκοτεινή θόλος έφερε κάποτε διακόσμηση από χάλκινους ρόδακες οι οποίοι είχαν καρφωθή στους τοίχους.

Vermeule, E., Ελλάς, Εποχή του Χαλκού, (μτφρ. Θεόδωρος Ξένος), Καρδαμίτσα, Αθήνα 1983, σσ. 131-132.

3 of 8

3ο ΘΕΜΑ # 27597

Συνδυάζοντας τις ιστορικές σας γνώσεις με τις απαραίτητες πληροφορίες από το κείμενο που σας δίνεται,

α. να παρουσιάσετε την αρχιτεκτονική δομή των θολωτών τάφων κατά τη μυκηναϊκή περίοδο.

β. να αναφερθείτε στο σπουδαιότερο δείγμα θολωτών τάφων.

Μονάδες 25

ΚΕΙΜΕΝΟ

Η πιο «αρχέγονη» ομάδα τάφων εμφανίζει όλα τα ουσιώδη αρχιτεκτονικά χαρακτηριστικά. Ένας βαθύς κυκλικός χώρος σκαμμένος μέσα στο βράχο. […] Ένας μακρύς διάδρομος, ο δρόμος, οδηγεί κατωφερικά στον τάφο από τη φυσική επιφάνεια, περνώντας μέσα από την είσοδο, το στόμιον, προς το θάλαμο. Το στόμιον πλαισιώνεται από μεγάλους κατεργασμένους λίθους για να δημιουργηθή κομψότερη και πιο γερή πρόσοψη. […] Ο Θησαυρός του Ατρέως αποτελεί το πιο φημισμένο αντιπροσωπευτικό δείγμα: ένας εκπληκτικά μακρύς δρόμος που φέρει πλευρικά τοιχώματα, […] είσοδος με τέλεια επένδυση κατεργασμένων λίθων, […] ένας θάλαμος κατασκευασμένος εξ ολοκλήρου από ογκόλιθους, αρκετά γερός για να αντέχη στην πίεση νερού και χώματος, ένας πλευρικός θάλαμος με δικό του υπέρθυρο και ανακουφιστικό τρίγωνο. Πιστεύεται ότι η σκοτεινή θόλος έφερε κάποτε διακόσμηση από χάλκινους ρόδακες οι οποίοι είχαν καρφωθή στους τοίχους.

Vermeule, E., Ελλάς, Εποχή του Χαλκού, (μτφρ. Θεόδωρος Ξένος), Καρδαμίτσα, Αθήνα 1983, σσ. 131-132.

4 of 8

α. Από τις ταφικές κατασκευές, οι θολωτοί τάφοι αποτελούν το σημαντικότερο επίτευγμα της μυκηναϊκής αρχιτεκτονικής. Διαμορφώνονταν από ένα θάλαμο εξ ολοκλήρου κτιστό σε σχήμα κυψέλης. Στη μια πλευρά του θαλάμου ανοιγόταν είσοδος μεγάλη με τριγωνική απόληξη στο επάνω μέρος. Στην είσοδο οδηγούσε μακρύς διάδρομος με κτιστές τις πλευρές του. Η είσοδος έκλεινε μάλλον με ξύλινη θύρα. Μετά την ταφή του νεκρού, όλος ο θάλαμος και ο διάδρομος καλύπτονταν με χώμα. Έτσι όλη η κατασκευή παρουσίαζε την εικόνα ενός μικρού λόφου. 

β. Το σπουδαιότερο δείγμα θολωτού τάφου είναι ο «θησαυρός του Ατρέως» στις Μυκήνες.

5 of 8

ΣΥΓΓΡΑΦΙΚΗ ΦΑΣΗ: ΠΑΡΑΘΕΣΗ ΑΠΑΝΤΗΣΗΣ: Κείμενο βιβλίου + μεταβατική φράση + κείμενο πηγής

Συνθέτω

την απάντησή μου

α. Από τις ταφικές κατασκευές, οι θολωτοί τάφοι αποτελούν το σημαντικότερο επίτευγμα της μυκηναϊκής αρχιτεκτονικής. Διαμορφώνονταν από ένα θάλαμο εξ ολοκλήρου κτιστό σε σχήμα κυψέλης. Στη μια πλευρά του θαλάμου ανοιγόταν είσοδος μεγάλη με τριγωνική απόληξη στο επάνω μέρος. Στην είσοδο οδηγούσε μακρύς διάδρομος με κτιστές τις πλευρές του. Η είσοδος έκλεινε μάλλον με ξύλινη θύρα. Μετά την ταφή του νεκρού, όλος ο θάλαμος και ο διάδρομος καλύπτονταν με χώμα. Έτσι όλη η κατασκευή παρουσίαζε την εικόνα ενός μικρού λόφου. 

Σύμφωνα και με τα δεδομένα της ιστορικής πηγής, οι πρώτοι τύποι θολωτών τάφων εμφάνιζαν ήδη όλα τα βασικά αρχιτεκτονικά χαρακτηριστικά: έναν βαθύ, κυκλικό χώρο σκαμμένο στον βράχο και έναν μακρύ κατηφορικό δρόμο που οδηγούσε από την επιφάνεια της γης στο εσωτερικό. Η είσοδος, το στόμιο, πλαισιωνόταν από μεγάλους κατεργασμένους λίθους, ώστε να αποκτήσει σταθερότητα και αισθητική συμμετρία, προσδίδοντας κομψότητα και αντοχή στην πρόσοψη του τάφου.

6 of 8

ΣΥΓΓΡΑΦΙΚΗ ΦΑΣΗ: ΠΑΡΑΘΕΣΗ ΑΠΑΝΤΗΣΗΣ: Κείμενο βιβλίου + μεταβατική φράση + κείμενο πηγής

Συνθέτω

την απάντησή μου

β. Το σπουδαιότερο δείγμα θολωτού τάφου είναι ο «θησαυρός του Ατρέως» στις Μυκήνες.

Σύμφωνα και με τα στοιχεία που αντλούμε από την ιστορική πηγή, ο Θησαυρός του Ατρέως ξεχωρίζει για τη μεγαλοπρέπεια και την τεχνική του τελειότητα: διαθέτει έναν εντυπωσιακά μακρύ δρόμο με πλευρικά τοιχώματα, μια είσοδο επενδεδυμένη με κατεργασμένους λίθους και έναν κυκλικό θάλαμο χτισμένο εξ ολοκλήρου από ογκόλιθους, ικανό να αντέχει την πίεση του χώματος και του νερού. Διαθέτει επίσης έναν μικρότερο πλευρικό θάλαμο με δικό του υπέρθυρο και ανακουφιστικό τρίγωνο. Πιστεύεται ότι στο εσωτερικό της σκοτεινής θόλου υπήρχε διακόσμηση από χάλκινους ρόδακες, καρφωμένους στους τοίχους, που θα πρόσδιδαν μια λαμπερή, σχεδόν ιερή όψη στο μνημείο.

7 of 8

Ο μαθητής:

  • Θα πρέπει να έχει κατανοήσει επακριβώς τι ζητά η ερώτηση.
  • Να συμπεριλάβει όλες τις πληροφορίες του σχολικού βιβλίου.
  • Να σταχυολογήσει από το παράθεμα επίσης τις σχετικές πληροφορίες, αποφεύγοντας τη γενικόλογη αναφορά.
  • Να αποφεύγει την αυτούσια αντιγραφή τμημάτων της πηγής.
  • Να ιεραρχεί, να ομαδοποιεί τις πληροφορίες, να επισημαίνει ένα νέο ή διαφορετικό από την ιστορική αφήγηση στοιχείο.

8 of 8

Παρατίθενται στη συνέχεια ορισμένες εκφράσεις που μπορούν να αξιοποιήσουν οι υποψήφιοι, προκειμένου να επιτευχθεί η επαρκής νοηματική σύνδεση των δεδομένων του βιβλίου με τις πληροφορίες της πηγής:

  • Σύμφωνα [μάλιστα και] με τα δεδομένα / στοιχεία που εξάγουμε / συνάγουμε / αντλούμε από το ιστορικό παράθεμα / πηγή …
  • Ανάλογες / Σχετικές / Παραπλήσιες είναι και οι πληροφορίες που παρέχει το ιστορικό παράθεμα / πηγή …
  • Η συγκεκριμένη άποψη μπορεί να τεκμηριωθεί βάσει της σχετικής μαρτυρίας που παρέχει το ιστορικό παράθεμα…
  • Τα όσα αναφέρθηκαν προηγουμένως γίνονται τεκμαρτά / κατανοητά / αντιληπτά κι από το κείμενο του ιστορικού παραθέματος …
  • Ενισχυτικά / Προς επίρρωση των συγκεκριμένων δεδομένων, το ιστορικό παράθεμα καταγράφει ανάλογες πληροφορίες …
  • Πραγματικά / Όντως / Ειδικότερα / Γενικότερα / Συγκεκριμένα / Τελικά / Καταληκτικά / Ανακεφαλαιωτικά / Συνολικά / Επιπρόσθετα / Διευκρινιστικά / Συμπερασματικά / Επεξηγηματικά / Αντίθετα / Συμπληρωματικά είναι δυνατόν / είναι αναγκαίο / είναι εύλογο / είναι σημαντικό / να επισημανθεί / να σημειωθεί ότι …
  • Πρέπει / Οφείλει βέβαια / οπωσδήποτε / πάντως / φυσικά / εν τέλει / ίσως / πιθανόν να λάβει κανείς υπόψη το γεγονός ότι και στο ιστορικό παράθεμα διατυπώνονται παρόμοιες / παραπλήσιες / πανομοιότυπες πληροφορίες …
  • Πέρα από τα όσα σημειώθηκαν, είναι αναγκαίο να επισημανθεί / διευκρινιστεί / σημειωθεί και με βάση τα δεδομένα του κειμένου της πηγής ότι …
  • Η συγκεκριμένη άποψη / πληροφορία μπορεί να ερμηνευτεί / ενισχυθεί με σχετική παραπομπή σε ανάλογες πληροφορίες του ιστορικού κειμένου…
  • Οι προαναφερθείσες απόψεις / στοιχεία έρχονται σε [πλήρη / μερική] συμφωνία / σε ευθεία αντίθεση / συγκλίνουν / αποκλίνουν / διαφοροποιούνται / ταυτίζονται με όσα καταγράφονται στο ιστορικό παράθεμα…