1 of 34

Makkelijk schrijven

Simpel boven slim

Kennis-sessie 17 mei 2024

2 of 34

Allemaal dure woorden…

3 of 34

”Simpel boven slim.”

Dutch Special Forces

4 of 34

“Als je het niet simpel kunt uitleggen, begrijp je het zelf niet.”

Albert Einstein

5 of 34

”Beantwoord gewoon je tentamen alsof je het aan mij uitlegt.”

Willemijn Dijk

6 of 34

Common European Framework

Bron: Raad van Europa

7 of 34

Iemand die (alleen) taalniveau A1 begrijpt en spreekt, is een beginnend taalgebruiker. Hij begrijpt eenvoudige woorden en namen en heel korte zinnen.

�“Dit is mijn huis. Ik woon hier. Kom je mee?”

8 of 34

Taalniveau A2 is ook heel eenvoudig. Maar de zinnen zijn al iets langer. Iemand met dit niveau begrijpt de boodschap van korte, eenvoudige teksten. Die teksten moeten duidelijk zijn en gaan over de eigen omgeving. Als je schrijft voor laaggeletterden, is dit niveau geschikt.

�“Ik ga naar huis om te koken. Het liefst eet ik zuurkool.”

9 of 34

Het niveau dat de meeste Nederlanders begrijpen. B1 draait om eenvoudige en duidelijke taal. Mensen met dit taalniveau begrijpen de meeste teksten die over veelvoorkomende onderwerpen gaan. Het lijkt een beetje op spreektaal. Een van de kenmerken van taalniveau B1 en de onderliggende niveaus, is een duidelijke tekststructuur.

�“Wilt u een nieuw paspoort aanvragen? Maak dan een afspraak met ons. Dat kan via de telefoon, maar ook via onze website. Neem naar de afspraak altijd uw oude paspoort mee, ook al is dat verlopen.”

10 of 34

Iemand die taalniveau B2 begrijpt, snapt ingewikkeldere teksten. Al helemaal als het gaat over een (wat moeilijker) onderwerp dat hij in zijn eigen beroep of interessegebied tegenkomt.

�“Wanneer u een omgevingsvergunning heeft aangevraagd, moet er binnen de gemeente sprake zijn van consensus over uw aanvraag. Vervolgens krijgt u de uitslag. Dit kan een positief of negatief besluit zijn.”

11 of 34

Heeft iemand taalniveau C1, dan begrijpt hij moeilijke, lange teksten, ook als die abstract (vaag) zijn. Hij begrijpt vaktaal, uitdrukkingen, ouderwetse woorden en moeilijke woorden. En hij kan taal zelf goed inzetten om iets uit te leggen.

�“Aan de andere kant wordt er door de wetgever bij de inrichting en vormgeving van de medezeggenschap binnen de instelling veel ruimte gegeven voor maatwerk. Evenals voor vernieuwende manieren om medezeggenschap vorm te geven."

12 of 34

Dit is de moeilijkste van alle taalniveaus. Iemand die C2 begrijpt, begrijpt eigenlijk alles wat in het Nederlands wordt gezegd of geschreven.

�“Het identificeren van de persoonlijke risicofactoren die voorspellers zijn van een open leefklimaat, kan aanknopingspunten bieden voor toekomstige alternatieve interventies gericht op het verbeteren van het leefklimaat.”

13 of 34

95% van de bevolking?

Merendeel van overheden en bedrijven?

60% van de bevolking begrijpt dit…

niet!

14 of 34

Is taalniveau B1 dom?

15 of 34

Rijksoverheid:

Bureau Taal:

Daniel M. Oppenheimer:

16 of 34

Heb jij ooit in een tekst een moeilijk woord verwerkt om slim(mer) te lijken?

17 of 34

Bloggers CK (verandering in zorg) op 25 maart 2024

“Ik vraag me af of we het hoger management aanspreken met dit taalgebruik.”

18 of 34

Frankwatching:

  • Onderzoek laat zien dat bijna iedereen (86%) dat doet. Slimme mensen gebruiken moeilijke woorden, dus dan laten moeilijke woorden je slimmer lijken?
  • Mensen aan lage status universiteiten gebruiken meer jargon dan mensen aan betere universiteiten, volgens onderzoekers Brown, Anicich & Galinsky. Hoe lager een universiteit staat op de US News and World Reports universiteitsranglijst, hoe lastiger leesbaar de titels van hun proefschriften zijn. Ze zijn langer en hebben moeilijkere woorden met meer lettergrepen.
  • Is het dus een slimme strategie om moeilijke woorden te gebruiken? Word je daarmee ook slimmer ingeschat? “Nee”, zeggen wetenschappers. Het is juist omgekeerd. Hoe helderder en eenvoudiger je iets uitlegt, hoe slimmer je wordt ingeschat door je publiek en hoe overtuigender je bent.

19 of 34

Een koekje van eigen deeg?

Komt deze tekst voor bij Changekitchen?

20 of 34

Het paradoxale van deze interventies is, is dat ze een vermeende contraproductieve uitwerking hebben op teamleden, in tegenstelling tot de genormeerde werkwijze in de huidige manier van werken binnen het GMT.

Daarmee beoogt het MT een eclectisch model aan werkwijze en tegelijkertijd is het wel de bedoeling het een bestuurbaar geheel te houden.

Rechtermuisklik naast de slide en kies voor de optie ‘Achtergrond opmaken.’

Klik vervolgens bij ‘Bron afbeelding’ op invoegen om een afbeelding te kiezen.

Kies rechts in de sidebar voor de optie ‘Opvulling met afbeelding of bitmappatroon’

Bekijk hierboven de stappen om een achtergrond toe te voegen

21 of 34

In de aanpak willen jullie dat er goed wordt teruggekeken naar de eerdere procedures van het samenstellen van het CvB, dat er wordt gekeken hoe de organisatie nu functioneert, dat bestuurlijke aandachtspunten in de omgeving in beeld zijn en dat we een aantal mogelijke besturingsscenario’s schetsen tegen de achtergrond van de zich ontwikkelende (netwerk-) organisatiefilosofie.

Deze schaalgrootte voegt namelijk niet alleen complexiteit toe, maar vraagt ook om een heel eigen ontwerp van de team werk en planningscyclus. 

Rechtermuisklik naast de slide en kies voor de optie ‘Achtergrond opmaken.’

Klik vervolgens bij ‘Bron afbeelding’ op invoegen om een afbeelding te kiezen.

Kies rechts in de sidebar voor de optie ‘Opvulling met afbeelding of bitmappatroon’

Bekijk hierboven de stappen om een achtergrond toe te voegen

22 of 34

We starten met een vast omlijnde planning en plannen deze 14 sessies gezamenlijk in, zo zorgen we voor een vast ritme. Maar om de gevraagde flexibiliteit te behouden bepalen we gaandeweg kortcyclisch gezamenlijk wat de coachingsbehoefte is van het team.

Met een BRP streven we een overzicht na waarbij het van belang is om alle stakeholders dusdanig aangehaakt te krijgen en te houden, dat we op basis daarvan richting kunnen geven aan keuzes voor de toekomst.

Rechtermuisklik naast de slide en kies voor de optie ‘Achtergrond opmaken.’

Klik vervolgens bij ‘Bron afbeelding’ op invoegen om een afbeelding te kiezen.

Kies rechts in de sidebar voor de optie ‘Opvulling met afbeelding of bitmappatroon’

Bekijk hierboven de stappen om een achtergrond toe te voegen

23 of 34

Om het momentum te behouden zowel op inhoud als op energie van het team is het belangrijk de voor de change geïnitieerde projecten op de juiste manier aan te sturen, te ondersteunen en te communiceren naar alle stakeholders; medewerkers, klanten, capital partner en andere spelers.

Versimpelen in plaats van nog ingewikkelder maken. Dat betekent bijvoorbeeld in bestaande casusoverleggen interveniëren in plaats van aparte tafels organiseren, uit discussies blijven die niet direct bijdragen aan sneller beter met elkaar leren (bijv. over ophanging van het programma).

Rechtermuisklik naast de slide en kies voor de optie ‘Achtergrond opmaken.’

Klik vervolgens bij ‘Bron afbeelding’ op invoegen om een afbeelding te kiezen.

Kies rechts in de sidebar voor de optie ‘Opvulling met afbeelding of bitmappatroon’

Bekijk hierboven de stappen om een achtergrond toe te voegen

24 of 34

We verkennen én ontwikkelen een herkenbare structuur, ingegeven door voorwaartse (intrinsieke) energie en potentie in de markt, om te komen tot PMC’s (product markt combinatie) c.q. marktgerichte propositie-cellen.

Onze leidende werkwijzen zijn co-creatie (wij stellen leertrajecten samen met HRM, adviseurs, managers en medewerkers), maatwerk en het hele systeem aan tafel (wetenschap, burger, overheid en bedrijfsleven).

Rechtermuisklik naast de slide en kies voor de optie ‘Achtergrond opmaken.’

Klik vervolgens bij ‘Bron afbeelding’ op invoegen om een afbeelding te kiezen.

Kies rechts in de sidebar voor de optie ‘Opvulling met afbeelding of bitmappatroon’

Bekijk hierboven de stappen om een achtergrond toe te voegen

25 of 34

Tot slot willen we de aandacht vestigen op het belang van integrale samenwerking in de volledige horizontale keten, opdat teams multidisciplinair en end-to-end in staat gesteld worden om de juiste (deel)resultaten op te leveren voor eindgebruikers. Deze groep wordt middels de eerder gememoreerde participatie aangehaakt zodat kortcyclische sturing mogelijk is.

Samenvattend nemen we de tijd om de opgave goed te verkennen en af te bakenen, te leren van de opgave Stedelijke Ontwikkeling & Beheer en zo tot een kanteling op maat te komen die aan de exit criteria voldoet en past bij de realiteit van het fysieke domein.

Rechtermuisklik naast de slide en kies voor de optie ‘Achtergrond opmaken.’

Klik vervolgens bij ‘Bron afbeelding’ op invoegen om een afbeelding te kiezen.

Kies rechts in de sidebar voor de optie ‘Opvulling met afbeelding of bitmappatroon’

Bekijk hierboven de stappen om een achtergrond toe te voegen

26 of 34

Wat zijn de alternatieven voor dit ABC’tje?

Bron: changekitchen.nl

  • Accountability
  • Betrokken organisaties
  • Complexiteit
  • Duurzaam veranderen
  • Excelleren
  • Flexibele principes
  • Gezamenlijkheid
  • Heldere analyses
  • Implementatietrajecten
  • Jongstleden
  • Katalysator voor vernieuwing
  • Lonkend perspectief
  • Multidisciplinaire deskundigheid
  • Niet-rationeel
  • Operationele doelstellingen
  • Pragmatische benadering
  • Quickscan
  • Renovatietrajecten
  • Systemisch (re)organiseren
  • Transitievraagstukken
  • Uiteenlopend
  • Veranderdoel
  • Wankelmoed
  • Xenofobie
  • Yuppengedrag
  • Zinvolle oplossingen

27 of 34

Waarom zou Changekitchen taalniveau B1 gebruiken?

  • Aanleiding voor een blog (‘Vanaf nu schrijven we …’)
  • Verfrissend voor klanten en onszelf
  • Inclusief (intern en extern)
  • Content voor een breder publiek
  • Minder taalfouten
  • Beter (mobiel) leesbaar 
  • We lijken (of zijn?) slim
  • Minder klanten-feedback: “We snappen het niet.”
  • Alles hierboven en misschien nog meer…

28 of 34

Is het slim om helemaal geen C1 meer te gebruiken?

De 6 taalniveaus lopen van standaard eenvoudige communicatie naar zeer lastige communicatie. Maar iets valt op. Taalniveau B1 wordt ook wel normale communicatie genoemd. Maar normale communicatie, dat is toch het taalniveau dat iedereen begrijpt?

Waarom hebben we dan nog 5 andere niveaus nodig?

Maak in duo’s een voor- en nadelenlijst van taalgebruik op niveau C1 of hoger.

29 of 34

Tips om eenvoudiger te schrijven ~ 1 van 2

Overdrijf het niet�Ga niet te krampachtig te werk als het gaat om synoniemen zoeken en bepaalde begrippen beschrijven. Je lezer stoort zich juist als het je niet lukt om to the point te komen. Gebruik dus af en toe moeilijke woorden en verwijs naar een begrippenlijst. En zo leert de lezer er ook nog iets van.

�Vraag om feedback

Laat iemand die niets over het onderwerp afweet, je tekst tegenlezen. Begrijpt hij alles? Wat valt op? Stoort hij zich ergens aan? Twee paar ogen zien meer dan een. Maak gebruik van de feedback die je krijgt en verwerk het in je tekst om die te optimaliseren. 

�B1 ≠ A1

Het laagste taalniveau is A1. Ideaal om kinderen te leren welk geluid een hond maakt, maar niet om jouw publiek aan te spreken. Een tekst leest dan ook niet prettig weg. Met het B1-niveau is dat wel het geval. De boodschap is dan duidelijk voor mensen die een inburgeringscursus voltooiden. En is klare taal voor hoogopgeleiden. Bijna iedereen dus.

�Onthoud: B1 is niet dom�B1-taalniveau betekent meer dan het opsommen van eenvoudige woorden. Deze teksten zijn gestructureerd en overzichtelijk. En vooral prettig leesbaar. Dat maakt dat hoogopgeleiden en mensen met een hoog taalniveau, deze teksten ook waarderen. Van boardroom tot bedrijfsvloer.

30 of 34

Tips om eenvoudiger te schrijven ~ 2 van 2

Schrijf zoals je praat�Als je schrijft zoals je praat, gebruik je (vooral) spreektaal. Een tekst in spreektaal leest lekkerder dan een tekst in schrijftaal. Doe alsof je praat tegen je doelgroep, gewoon, op straat bijvoorbeeld. Wat zou je tegen hem zeggen?

�Schrijf duidelijk, kort en krachtig (MAND!)

Bij begrijpelijk schrijven is het belangrijk dat je boodschap meteen duidelijk is. Er kunnen geen misverstanden ontstaan en dat is wel zo prettig. Draai er dus niet omheen en schrijf wat je bedoelt. Het MAND-principe helpt je hierbij, en korte zinnen schrijven ook. Wees dus duidelijk, maar niet bot. 

�Voorkom jip-en-janneke-taal

Veel mensen zijn bang dat als ze begrijpelijk gaan schrijven, dat hun tekst kinderachtig wordt. Jip-en-janneke-taal noemen ze dat. Een manier om dit taaltje te voorkomen is om te blijven schrijven over volwassenenonderwerpen. Gebruik ook geen kinderachtig toontje.

�Gebruik eenvoudige woorden�Gebruik alledaagse woorden, dus woorden die iedereen kent en begrijpt. Moeilijke woorden of ouderwetse woorden staat misschien chic, maar maken je tekst minder toegankelijk. Twijfel je of een woord te moeilijk is? Wie weet brengt www.synoniemen.net je op ideeën voor eenvoudigere woorden.

31 of 34

Vertaal in duo’s deze teksten naar B1

Mede in het licht van de maatschappelijke ontwikkelingen vonden wij het noodzakelijk te onderzoeken of de kostenstructuur op het onderdeel van de beheerkosten van uw beleggingsverzekering voldoende duidelijk is.

Wij vinden het belangrijk dat de kosten van onze beleggingsverzekeringen duidelijk zijn voor u.

�Het verkrijgen van extra vrij van school is meestal afhankelijk van de toestemming van de directeur van de school en soms, indien het om verlof op grond van gewichtige omstandigheden gaat dat meer dan 10 dagen in een schooljaar omvat, van die van de leerplichtambtenaar.

Meestal beslist de directeur van de school of uw kind vrij krijgt van school. Maar als u langer dan tien dagen vrij wil, beslist de leerplichtambtenaar hierover.

32 of 34

Vertaal in duo’s deze teksten naar B1

Het Vincent Van Gogh Museum heeft de afgelopen jaren een grote groei doorgemaakt op zowel nationaal als internationaal niveau. Continu is de organisatie op zoek naar nieuwe ontwikkelingen en kansen. In het Strategisch plan van 2021-2024 staat dat het VGM meer focus wil op het betrekken van de stakeholders/eindgebruikers. Om zo, niet alleen duurzaam te kunnen blijven aansluiten bij de huidige klant maar ook samen tot nieuwe creatieve oplossingen / innovatie te komen zoals bijvoorbeeld het ontwikkelen van digitale producten. 

Jullie zijn gegroeid en willen dat blijven doen. In het strategisch plan van 2021-2024 staat dat jullie belanghebbenden belangrijker willen maken. Met deze belanghebbenden willen jullie nieuwe producten en diensten bedenken.

�In ons gesprek vertelde je over de innovatiewerkplaats, een multidisciplinair team dat niet alleen innovatie, maar ook transformatie, ketensamenwerking en andere verbeteringen realiseert in het sociale domein.

Je vertelde over een team dat bestaat uit mensen met verschillende specialiteiten. Dit team helpt het sociale domein met veranderen en beter samenwerken. Ze kijken ook naar andere verbeteringen. 

33 of 34

  • De zinnen zijn niet langer dan 15 woorden. Liever zelfs 10.
  • De content is overzichtelijk met witregels, tussenkopjes en kaders.
  • Je schrijft actief.
  • Je tekst heeft een logische opbouw en gaat niet van de hak op de tak.
  • De belangrijkste boodschap staat bovenaan.
  • Alle woorden overleven de B1-check.
  • De tekst heeft geen metaforen en beeldspraken.

Checklist

34 of 34