Қазақстанның әкімшілік бөлінісі
Мемлекеттік құрылымның эволюциясы және заманауи ұйымы
Тарихи даму жолы
1
1991
Қазақстан Республикасының тәуелсіздігі
2
1993
Әкімшілік-аумақтық құрылыс туралы заң қабылдануы
3
2024
Құрылымның соңғы өзгерістері мен толықтырулары
Қазақстанның әкімшілік бөлінісі қазіргі тәуелсіз мемлекеттің қалыптасуымен бірге үздіксіз дамып келеді. 1993 жылғы заң негізінде үш деңгейді қамтитын орталықтандырылған жүйе құрылды.
1993 жылғы Заң: құқықтық негіз
8 желтоқсан 1993 жыл
Қазақстан Республикасының № 2572-XII Заңы қабылданды
Негізгі ережелер
Бірінші деңгей: Облыстар және республикалық маңызы бар қалалар
17 облыс
2025 жылғы 1 қаңтардағы деректер бойынша
3 республикалық қала
Астана, Алматы, Шымкент
Жаңа облыстар
Абай облысы құрылды
Республикалық маңызы бар қалалар арнайы мәртебеге ие болып, облыстардан тәуелсіз басқарылады. Бұл қалаларда өзінің облыстық әкімдігі жоқ, бірақ аудандары бар.
Екінші деңгей: Аудандар және облыстық маңызы бар қалалар
170
Аудандар
Облыстардағы аудандар
39
Облыстық қалалар
Облыстық маңызы бар қалалар
18
Қала аудандары
Республикалық қалалардағы аудандар
Аудандар облыстардың ішіндегі екінші деңгейлі әкімшілік бөліністер болып табылады. Облыстық маңызы бар қалалар аудандар деңгейіндегі мәртебеге ие.
Үшінші деңгей: Елді мекендер және әкімдіктер
48
Аудандық маңызы бар қала әкімдігі
4
Облыстық қаладағы аудан әкімдігі
27
Кент әкімдігі
2165
Ауылдық округ әкімдігі
101
Ауыл әкімдігі
Елді мекендер саны
Қазақстан: Әкімшілік құрылымның картасы
Қазақстанның 17 облысы және 3 республикалық маңызы бар қаласы үлкен аумақты қамтиды. Әр облыс өзінің әкімдігімен басқарылады, ал республикалық қалалар орталық үкіметке тікелей бағынады.
Ресей Федерациясының жалға алған аумақтары
Байқоңыр ғарыш айлағы
Байқоңыр қаласы мен әскери полигондар
Жалға беру шарты
1994 жылғы шарт бойынша
Аумақтың көлемі
Жалпы аумақтың 3,51% - 95 727 км²
Әкімдіктердің байланыс ақпараттары
Бірыңғай байланыс орталығы
1414 қызметі арқылы барлық әкімдіктерге қолжетімді
Облыстық әкімдіктер
17 облыс бойынша толық байланыс ақпараты
Қалалық әкімдіктер
Республикалық және облыстық маңызы бар қалалар
ҚР облыстық, қалалық және аудандық әкімдіктерінің байланыс ақпараттары ашық және қолжетімді. Бірыңғай байланыс орталығы 1414 арқылы азаматтар кез-келген әкімдікке шақыру жасай алады.
Қорытынды: Мемлекеттік басқару жүйесінің негізі
Тиімді басқару
Үш деңгейлі әкімшілік жүйесі елдің барлық аймақтарын басқаруға мүмкіндік береді
Жергілікті өзін-өзі басқару
Азаматтардың жергілікті өзін-өзі басқару органдарына қатысуы қамтамасыз етіледі
Даму қепілі
Әкімшілік бөлініс елдің тұрақты дамуы мен әлеуметтік-экономикалық өсуінің кепілі