Білет №16. Пытанне №1. Палітыка беларусізацыі: асноўныя мерапрыемствы і вынікі. Асноўныя дасягненні навукі і адукацыі, літаратуры і мастацтва ў БССР у 1920-1930-я гг.

Матэрыялы для падрыхтоўкі да экзамену па Гісторыі Беларусі 9 клас. Праект " Скарбонка гісторыка»

​

​

​

​

​

​

​

​

​

​

​

​

Беларусізацыя

• комплекс мер па адраджэнню беларускай культуры, пашырэнню выкарыстання беларускай мовы, а таксама развіццю беларускай адукацыі.

Мерапрыемствы беларусізацыі

• пераклад навучання ў школах пераважна на беларускую мову
• пераклад дзяржаўнага апарату (чыноўнікаў) на беларускую мову
• пераклад вайсковых частак, размешчаных на тэрыторыі Беларусі, на беларускую мову

Мерапрыемствы беларусізацыі

• У вышэйшых навучальных установах (універсітэтах і інстытутах) уводзілася беларуская мова
• У рамках палітыкі "карэнізацыі" пашыралася практыка вылучэння беларусаў на кіруючыя пасады ў БССР
• Выдавалася літаратура на беларускай мове, актыўна развівалася вывучэнне беларускага краю і яго гісторыі.

Вынікі беларусізацыі

• Да 1928 г. каля 80% агульнаадукацыйных школ было пераведзена на беларускую мову навучання
• У 1927 г. каля 80% служачых у Цэнтральных установах улады валодалі беларускай мовай
• Да 1927 г. доля прадстаўнікоў беларускай нацыянальнасці (карэнных жыхароў) сярод раённага начальства павялічылася на 48%

Перапіс насельніцтва БССР у 1926 г.

Справа " Саюз вызвалення Беларусі»

Асноўныя мерапрыемствы ў сістэме адукацыі

• Ліквідацыя непісьменства дарослага насельніцтва
• Падрыхтоўка кваліфікаваных кадраў для правадзімай індустрыялізацыі
• Будуць адкрывацца школы, а таксама вячэрнія курсы для барацьбы з непісьменнасцю

Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт

Уладзімір Іванавіч Пічэта

• першы рэктар Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта (ліпень 1921-кастрычнік 1929), акадэмік АН БССР з 1928 года, заслужаны прафесар БССР (1926)

Беларусазнаўства

• Вывучэнне гісторыі і культуры беларускага краю і народа
• Сярод вядомых беларусазнаўцаў варта адзначыць Мітрафана Віктаравіча Доўнар-Запольскага, Аркадзя Антонавіча Смоліча, Яўхіма Фёдаравіча Карскага, Усевалада Макаравіча Ігнатоўскага, якія ўнеслі значны ўклад у вывучэнне гісторыі, культуры і мовы беларускага краю.

Беларуская Акадэмія Навук

Ота Юльевіч Шміт

• удзельнік асваення Паўночнага марскога шляху, арганізатар шэрагу экспедыцый у Арктыку, даследчык матэматычных і эканамічных законаў, аўтар «халоднай тэорыі» стварэння зямлі (зямля з'явілася з газавага-пылавога воблака).

Кузьма Черный

• Беларускі паэт, празаік, публіцыст, перакладчык
• Лічыцца адным з першапраходцаў рамана на беларускай мове. У 1927 годзе быў апублікаваны яго першы раман «Сястра».

Якуб Колас

• У 1920-я гг. былі апублікаваныя паэмы «Новая зямля» і «Сымон-музыка». Выйшла другая частка аднаго з самых значных яго твораў «На росстанях» — аповесць «Углыбі Палесся». Лепшым узорам прозы 1930-х гг. стала аповесць Якуба Коласа «Дрыгва», прысвечаная дзейнасці Петрыкаўскага партызана, народнага героя

Янка Купала (Іван Луцэвіч)

беларускі савецкі паэт і перакладчык, драматург, публіцыст.

Асноўныя палажэнні

• Беларускі дзяржаўны тэатр (БГТ-1) – Мінск
• БДТ - 2-Віцебск
• БДТ - 3-Гомель
• Асноўная тэматыка тэатральных твораў будзе прысвечана гісторыі беларускага народа, а таксама будаўніцтву савецкай будучыні.

Іосіф Лангбард

• беларускі савецкі архітэктар, заслужаны дзеяч мастацтваў Беларускай ССР (1934), уладальнік Гран-пры Сусветнай выстаўкі ў Парыжы, 1937, доктар архітэктуры (з 1939 года).

«Лясная быль» Юрыя Тарыча

Не забудь подписаться!

vk.com/teacher_historikan

t.me/his38_bot