MOTORLU ARAÇLARDA GÜVENLİK

KARAYOLLARI TRAFİK KANUNU (2918)

• Araç : Karayolunda kullanılabilen motorlu, motorsuz ve özel amaçlı taşıtlar ile iş makineleri ve lastik tekerlekli traktörlerin genel adıdır.

​

• Taşıt: Karayolunda insan, hayvan ve yük taşımaya yarayan araçlardır.

Bunlardan makine gücü ile yürütülenlere “motorlu taşıt”, insan ve hayvan gücü ile yürütülenlere “motorsuz taşıt” denir.

KARAYOLLARI TRAFİK KANUNU (2918)

​

• Sürücü: (Değişik: 17.10.1996-4199/1 md.) Karayolunda, motorlu veya motorsuz bir aracı veya taşıtı sevk ve idare eden kişidir.

​

​

• Şoför: (Değişik: 17.10.1996-4199/1 md.) Karayolunda, ticari olarak tescil edilmiş bir motorlu taşıtı süren kişidir.

KARAYOLLARI TRAFİK YÖNETMELİĞİ�

  Araç: Karayollarında kullanılabilen motorlu, motorsuz ve özel amaçlı taşıtlar ile iş makineleri ve lastik tekerlekli traktörlerin genel adıdır.

​

Taşıt: Karayolunda insan, hayvan ve yük taşımaya yarayan araçlardır. Bunlardan makine gücü ile yürütülenlere “motorlu taşıt” insan ve hayvan gücü ile yürütülenlere “motorsuz taşıt” denir.

​

• Ayrıca, bir kazanç kaydı olmaksızın kullanılanlara “hususi taşıt”, çeşitli şekillerde kazanç sağlamak amacıyla kullanılanlara “ticari taşıt”, Taşıt Kanunu kapsamına girenlere “resmi taşıt”, resmi olmakla birlikte ticarilik niteliği taşıyanlara da “resmi ticari taşıt” denir.

KARAYOLLARI TRAFİK KANUNU (2918)

​

• İş makineleri:

​

Yol inşaat makinaleri ile benzeri tarım, sanayi, bayındırlık, milli savunma ile çeşitli kuruluşların iş ve hizmetlerinde kullanılan; iş amacına göre üzerine çeşitli ekipmanlar monte edilmiş; karayolunda insan, hayvan, yük taşımasında kullanılamayan motorlu araçlardır.

KARAYOLLARI TRAFİK YÖNETMELİĞİ

• Sürücü: Karayolunda, motorlu veya motorsuz bir aracı veya taşıtı sevk ve idare eden kişidir.

​

•  Şoför: Karayolunda, ticari olarak tescil edilmiş bir motorlu taşıtı süren kişidir.

​

• İş Makinası: Paletli veya madeni tekerlekli traktör, biçerdöver ve yol inşa makinaları ile benzeri tarım, sanayi, bayındırlık, milli savunma ile çeşitli kuruluşların iş ve hizmetlerinde kullanılan; iş amacına göre üzerine çeşitli ekipmanlar monte edilmiş; karayolunda insan, hayvan, yük taşımasında kullanılamayan motorlu araçtır.

İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği �

• İş ekipmanı : İşin yapılmasında kullanılan herhangi bir makine, alet ve tesisi,

​

• İş ekipmanının kullanımı : İş ekipmanının çalıştırılması, durdurulması, kullanılması, taşınması, tamiri, tadili, bakımı, hizmete sunulması ve temizlenmesi gibi iş ekipmanı ile ilgili her türlü faaliyeti,

​

​

• Operatör : İş ekipmanını kullanma görevi verilen işçi veya işçileri, ifade eder.

SÜRÜCÜ BELGESİ SINIFLARI

• "A1" Sınıfı Sürücü Belgesi, Motorlu bisiklet kullanacaklara,
• "A2" Sınıfı Sürücü Belgesi, Motosiklet kullanacaklara, �
• "B" Sınıfı Sürücü Belgesi, Otomobil, minibüs veya kamyonet kullanacaklara, �
• "C" Sınıfı Sürücü Belgesi, Kamyon kullanacaklara, �
• "D" Sınıfı Sürücü Belgesi, Çekici kullanacaklara, �
• "E" Sınıfı Sürücü Belgesi, Otobüs kullanacaklara, �
• "F" Sınıfı Sürücü Belgesi, Lastik tekerlekli traktör kullanacaklara, ��

SÜRÜCÜ BELGESİ SINIFLARI

• "G" Sınıfı Sürücü Belgesi, İş makinesi türünden motorlu araçları kullanacaklara, �
• "H" Sınıfı Sürücü Belgesi, Özel tertibatlı olarak, imal, tadil veya teçhiz edilmiş motosiklet veya otomobil türünden araçları kullanacak hasta veya sakatlara, �
• "K" Sınıfı Sürücü Aday Belgesi, Yönetmelikte belirtilen şartlar ve esaslara göre, sürmeyi öğrenmek isteyen sürücü adaylarına verilen sürücü belgeleridir. �Uluslararası Sürücü Belgesi, İki veya çok taraflı anlaşmalar uyarınca,sınıflarına göre araç kullananlara belli süre ile verilen belgedir.

Kanun No. 5795

​

• 13/10/1983 tarihli ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 42 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin üçüncü paragrafı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

​

• “G sınıfı sürücü belgesi kapsamındaki iş makinelerinin sürücülerinin ve operatörlerinin eğitimleri ve eğitimde başarılı olanların sınav başarı belgeleri Milli Eğitim Bakanlığınca veya Milli Eğitim Bakanlığınca yetkilendirilen kurumlarca verilir. Bu kurumların işleyişine ilişkin usul ve esaslar ile uygulanacak öğretim programları Milli Eğitim Bakanlığınca belirlenir.”

OPERATÖR BELGESİ / G SINIFI SÜRÜCÜ BELGESİ?

​

• İş Makinası Kullanma Sertifikası (ki bu belgeye kısaca Operatör Belgesi denilmektedir), araç trafiğine kapalı alanlarda geçerlidir.Kendisine sertifika verilen bir forkliftçi bu belge ile firma sahası içerisinde makinasını kullanabilirken, şu yada bu nedenle Karayoluna çıktığında artık bu belge tek başına geçerli olmamaktadır.

​

​

• Çünkü, trafiğe çıktığında diğer taşıtlarla seyretmesi gerekmekte, dolayısıyla ‘'Sürücü Belgesi''ne sahip olması gerekmektedir.

OPERATÖR BELGESİ

G SINIFI SÜRÜCÜ BELGESİ

• Hangi konuda eğitime katılıp, sınavda başarılı olmuş ve sertifika almış ise bunun türü (forklift, greyder vb)Sürücü Belgesine işlenir.

KARAYOLU TAŞIMA YÖNETMELİĞİ

​

• Karayolu Taşıma Yönetmeliği'ne göre; taşımacılık faaliyetlerinin Yetki Belgesi ile yapılması hüküm altına alınmıştır.

​

• Buna göre;

Kendi firmalarına ait araçları bulunan ve firmalarına ait her türlü eşya ve yükü bu araçlar ile sevk eden tüm firmaların faaliyet alanına ve araç tonajlarına bakılmaksızın "K 2", ticari amaçla taşımacılık faaliyetinde bulunan firmaların "K 1" Yetki Belgesi alması zorunludur.

KARAYOLU TAŞIMACILIK FAALİYETLERİ MESLEKİ YETERLİLİK EĞİTİMİ YÖNETMELİĞİ

• K-2 yetki belgeli firmalara ait araçları kullanan tüm şoförler SRC Belgesi almak zorundadır.

​

• Karayoluyla yük ve yolcu taşımacılığı faaliyetlerinde kullanılan ticari araçlarda çalışan şoförlerin, Sürücü (SRC) Türü Mesleki Yeterlilik Belgesi almaları zorunludur.

​

• Buna göre, Karayolu Taşımacılık Faaliyetleri Mesleki Yeterlilik Eğitimi Yönetmeliği’nin Geçici 2 nci Maddesi kapsamında doğrudan (eğitimden ve sınavdan muaf olarak) SRC,ÜDY,ODY Türü Mesleki Yeterlilik Belgesi almak isteyenler  20.02.2009 tarihinden itibaren belirtilen merkezlere müracaatta bulunabilirler.

ÜDY, ODY

Eğitimden muaf olup, doğrudan sınava girme hakkı olanlar;

• Üniversitelerin/yüksekokulların 4 yıllık lisans eğitimi veren ulaştırma, lojistik, ulaştırma ekonomisi, taşımacılık, karayolu trafiği bölümlerinden mezun olanlar ile diğer bölümlerinden mezun olup lojistik, ulaştırma, ulaştırma ekonomisi, taşımacılık, karayolu trafiği alanlarında ihtisas, yüksek lisans veya doktora derecesi yapmış olanlar onaylı yüksekokul diploması ile sadece tercih ettikleri ÜDY türü,

​

• Yüksekokul mezunları sadece tercih ettikleri ODY türü,

​

Mesleki Yeterlilik Eğitimi Sınavına girebilirler.

​

• Üst Düzey Yönetici (ÜDY): Karayolu Taşıma Yönetmeliği kapsamında faaliyet gösteren bir gerçek veya tüzel kişiliği temsil ve ilzam ederek ve/veya bunların tamamını fiilen sevk ve idare ederek sürekli ve etkin bir şekilde yöneten yönetim kurulu başkanı, yönetim kurulu üyesi, genel müdür, genel koordinatör, genel sekreter ve benzeri konumdaki veya bu ünvanlarla istihdam edilen kişileri ifade eder. 

​

• Orta düzey yönetici (ODY): Karayolu Taşıma Yönetmeliği kapsamında faaliyet gösteren bir gerçek veya tüzel kişiliğin veya buna ait bağımsız bir birimin taşımacılık faaliyetlerini sürekli ve etkin bir şekilde sevk ve idare eden müdür/idareci, şef, uzman, operasyon yöneticisi, operatör ve benzeri ünvanlarla istihdam edilen kişileri ifade eder.  �

EĞİTİM VEREN KURUMLAR İÇİN

BU EĞİTİMLER NE KAZANDIRACAKTIR?

Mesleki Yeterlilik Eğitimi ile Karayolu Taşımacılık Faaliyetlerinde bulunan tüm paydaşlara (yönetici, sürücü, yardımcı personel vb. kişilere) eğitim, bilgi, iyi davranış, beceri vb. özellikler kazandırılacak, ticari alanda ve mesleğin icrası ile ilgili konularda olumlu gelişimler sağlanacaktır.

​

Ülkemizde ilk defa, “Araçları sevk, idare eden, yolcu ve eşya taşıyan personel ve yöneticileri eğitim ihtiyacı nedir?” sorusuna, çözüm bu eğitimlerde yer almaktadır. Bu çalışma sayesinde sadece sürücü ehliyeti sahibi olunarak yapılan şoförlük mesleği profesyonel ve hukuki dayanağa sahip olacaktır.

​

Mesleki Yeterlilik Belgesi denetimleri 30.06.2006 tarihinden itibaren başlamıştır.

SÜRÜCÜ MESLEKİ YETERLİLİK BELGE TÜRLERİ

SRC 1 : ULUSLARARASI YOLCU TAŞIMACILIĞI

​

SRC 2 : YURTİÇİ YOLCU TAŞIMACILIĞI �

SRC 3 : ULUSLARARASI EŞYA-KARGO TAŞIMACILIĞI �

SRC 4 : YURTİÇİ EŞYA-KARGO TAŞIMACILIĞI 

​

SRC 5 - TEHLİKELİ MADDE TAŞIMACILIĞI

SÜRÜCÜLER İÇİN MÜFREDAT

• Güvenli Sürüş Teknikleri
• Ulaştırma Mevzuatı
• Trafik Kuralları, Cezalar
• Trafik Kazalarının Önlenmesi
• Çalışma ve Dinlenme Süreleri
• Davranış Psikolojisi
• İletişim Teknolojileri
• Tehlikeli Madde Taşımacılığı
• Gümrük, TIR ve Kaçakçılık Mevzuatı
• Turizm Taşımacılığı
• Düzenli Yolcu Taşımacılığı
• Yasal Sorumluluklar ve Sigorta
• Harita Okuma Bilgisi
• Güzergah ve Geçiş Belgeleri
• İlkyardım
• Araç Bilgisi ile Ekonomik Araç Kullanımı

SÜRÜCÜ OLUR (MU) ?

• (Mülga: 18.05.2007-26526) 3 SAYILI CETVEL

SAĞLIK KURULLARINCA VERİLECEK SÜRÜCÜ OLUR RAPORLARIN DÜZENLENMESİNE ESAS OLAN SAĞLIK MUAYENESİNDE SÜRÜCÜ ADAYLARINDA ARANILACAK SAĞLIK ŞARTLARI İLE MUAYENELERİNE İLİŞKİN ESASLAR

(Mülga : yürürlükten kalkmış olan, yerini yeni bir kanun almış olan eski kanuna denir.)

• KARAYOLLARI TRAFİK YÖNETMELİĞİ, 4  SAYILI CETVEL, PSİKO-TEKNİK DEĞERLENDİRME VE PSİKİYATRİ UZMANI MUAYENESİNDE SÜRÜCÜLERDE ARANILACAK ŞARTLAR İLE DEĞERLENDİRME VE MUAYENEYE İLİŞKİN USUL VE ESASLAR a göre Ticari Araç Sürücüleri SAĞLIK RAPORU almak zorundadır.

KARAYOLU TAŞIMA YÖNETMELİĞİ (60/e)�

�“ Ticari olarak yük/eşya ve yolcu taşımacılığı yapan Sürücülerin Bedeni ve Psikoteknik açıdan sağlıklı olduklarını gösteren bir raporu yetkili sağlık kuruluşlarından her beş yılda bir almaları zorunludur"

�

PSİKOTEKNİK DEĞERLENDİRME

Amaç ;

Psiko-teknik değerlendirmenin amacı, sürücülerin sahip oldukları güvenli araç kullanmalarını sağlayan zihinsel ve psikomotor yetenek düzeylerini objektif yöntemlerle ölçmek ve değerlendirmektir.

​

PSİKOTEKNİK DEĞERLENDİRME

1) Zihinsel Yetenek ve Beceriler;

A) Dikkat

B) Anlama ve Değerlendirme (Muhakeme) Yeteneği

C) Hız ve Mesafe Algılama

D) Geniş Görüş Alanı İçinde Uyaran Fark Etme

E) Şekil Algılamada Görsel Süreklilik

​

2) Psikomotor Yetenek ve Beceriler;

A) Tepki Hızı

B) Koordinasyon Düzeyi

​

​

ADR NEDİR?

• ADR:

Tehlikeli Maddelerin Karayolu ile Taşınmasına İlişkin Avrupa Anlaşması

​

(European Agreement concerning the International Carriage of Dangerous Goods by Road )

• 30.11.2005 tarihli ve 5434 sayılı Kanunla katılmamızın uygun bulunduğu Tehlikeli Malların Karayolu ile Uluslararası Taşımacılığına İlişkin Avrupa Anlaşmasına paralel olarak, ülkemizde TEHLİKELİ MADDELERİN KARAYOLUYLA TAŞINMASI HAKKINDA YÖNETMELİK

hazırlanmıştır.

TEHLİKELİ MADDELERİN KARAYOLUYLA TAŞINMASI HAKKINDA YÖNETMELİK

• Bu Yönetmelik;

​

Tehlikeli maddelerin; insan sağlığı ve diğer canlı varlıklar ile çevreye zarar vermeden güvenli ve düzenli bir şekilde kamuya açık karayoluyla taşınmasını sağlamak; bu faaliyetlerde yer alan gönderenlerin, alıcıların, dolduranların, yükleyenlerin, boşaltanların, ambalajlayanların, taşımacıların ve tehlikeli maddeleri taşıyan her türlü aracın operatör veya sürücülerinin sorumluluk, yükümlülük ve çalışma koşullarını belirler.

TEHLİKELİ KİMYASALLAR

​

• Dünyadaki büyük kazaların ana nedenlerinin temelini kimyasalların oluşturduğu,kimya,petrol,petrokimya,gübre,veterinerlik,tarımilaçları,boya,izolasyon,lastik,plastik,…vb alanlardaki sanayilerde basit bir tedbirsizlik veya ihmalden,bilinçsizlikden meydana gelebilecek kaza ve yangınların yalnızca işyerindeki çalışanları değil,aynı zamanda çevreyi,doğayı ve ekonomiyi büyük zarara uğrattığı ve tüm bunların yanısıra toplu ölümlere,etkisinin yıllarca süreceği sakat doğumlara ve hastalık risklerine neden olduğu tartışmasız bir gerçektir.

TEHLİKELİ KİMYASALLAR

• Bilim ve teknolojinin ilerlemesiyle,dünyadaki kimyasalların kullanım sayısı Sekiz Milyonu aşmıştır.

​

• Bunlardan kullanılanların sayısı 70.000 – 90.000 i ,

​

• Endüstride kullanılanların sayısı 50.000 i,

​

• Sağlık ve Güvenlik açısından zararlı olanların sayısı ise 10.000 (on bin) i bulmuştur.

​

• Her yıl bu sayılara yenileri eklenmekte ve yılda 400.000.000 tonun üzerinde kimyasal madde üretilmektedir.

TEHLİKELİ MADDELERİN TAŞINMASI

• Dünyada yılda 450 milyon ton tehlikeli madde taşınmakta ve depolanmaktadır. Bu taşımanın % 63.3 ü karayolu taşımacılığı ile gerçekleşmektedir.

​

• Türkiye de yılda yaklaşık 750 000 ton tehlikeli kimyasal yaklaşık 15.ooo araçla karayolu ile taşınmaktadır.

​

• Bukadar yoğun çalışılmakta olan ve riskleri ölümcül olan tehlikeli kimyasal taşımacılığı ve depolanması için ülkemizde yeterli önlemler mevcut değildir.İleri gelen taşıma ve depolama firmalarının konunun öneminin farkında olmaları ve önlemlerini geliştirmelleri her nekadar sevindirici olsa da ,amatör firmalarda herhangibir kontrol mekanizmasının bulunmamakta olduğunun gözlemlenmesi,alınması gereken yolun ne kadar uzun olduğunu kanıtlamaktadır.

UN NUMARASI

​

• UN numarası: Maddenin Birleşmiş Milletler (UN) numarası olup, tehlikeli sayılabilecek bir materyalin naklini yaptırmak istediğinizde uluslararası kargo ve havayolu şirketlerinin sizden isteyeceği numaralardır.

​

​

• UN numarası (UN number) veya un ids ticari öneme sahip tehlikeli ürün veya maddelerin (patlayıcı, zehirli, bulaşıcı gibi) tanımlanmasını sağlayan dört haneli sayılardır. Bu numaralama sistemi uluslararası ticarette, örneğin nakledilen konteynırın içeriğini etiketlerken kullanılır. Bir tehlike tanımı ile ilgili olarak her UN numarası belirli tehlike sınıf (class) ve bölümlerine (division) ayrılmıştır. UN numarası ile birlikte bu class ve division numaraları da sizden istenebilir. UN numarasına bakılarak bu sınıf ve bölüm numaralarını anlamak mümkün değidir. Bunun için aşağıdaki tehlike sınıf ve bölüm tablosuna bakılmalıdır. �
• UN numaları UN0001 dan başlayıp UN3500 e kadar devam etmektedir.

​

​

EĞİTİMLER

​

• ADR /Tehlikeli Madde Taşımacılığı -Temel Eğitim Kurs İçeriği :�

    Genel kanunlar �    Genel Tehlike Özellikleri�    Taşıma evrakları�    Araç -Taşıma Çeşitleri, Donanımlar�    İşaretleme - Etiketleme�    Taşımanın Gerçekleştirilmesi�    Yetkililer ve Sorumlulukları�    Acil Durum Uygulamaları��

TURUNCU PLAKA

Tehlikeli madde taşıyan taşıtlarda, dikey düzleme yerleştirilmiş şekilde, 40 cm tabana ve 30 cm’ den daha az yüksekliğe sahip, 15 mm’ den daha az genişlikte siyah sınırları olan, aracın büyüklüğü ve yapısı yeterli yüzey alanına sahip değilse boyutları tabanı 30 mm, yüksekliği 120 mm ve siyah kenarı 10 mm’ ye kadar azaltılabilecek, üst kısmına tehlike tanıma numarası, alt kısmına da UN numarası yazılan, dikey eksene dik olacak şekilde taşıtın ön ve arka tarafına birer adet takılan turuncu renkli reflektörlü dikdörtgen plakalar olacaktır.

​

KARAYOLLARI TRAFİK YÖNETMELİĞİ�

• Hız sınırları

​

Tehlikeli madde taşıyan araçlar ve özel  yük taşıma izin belgesi  ile karayoluna çıkan araçlarda (Belgelerinde aksine  bir hüküm yoksa);  

​

• Yerleşim yeri içinde : 30 km/h
• Yerleşim yeri dışında: 50 km/h
• Otobanda: 60 km/h                                                 

ADR STANDART DONANIMI

• Standart Donanımlar :�

1. Yarım Gaz Maskesi (filtreleri ile beraber )�2. Lastik Çizme �3. El Feneri (Dış yüzeyi kıvılcım çıkarmayan )�4. Koruyucu Önlük �5. İş Tulumu (bir kullanımlık )�6. Koruma Eldiveni ( Uzun boy ) �7. Koruma Gözlüğü �8. Göz yıkama Şişesi ( steril su ile beraber )�9. Fosforlu Yelek �10. Saklama Çantası �

UBAK İZİN BELGESİ

​

• Ulaştırma Bakanları Avrupa Konferansı (UBAK) üyesi ülkeler arasında veya bu ülkeler üzerinden transit eşya taşımacılığını geliştirmek amacıyla başlatılan çok taraflı kota sistemi içinde Türkiye’ye tahsis edilen UBAK İzin Belgeleri Ulaştırma Bakanlığınca gerçek ve tüzel kişilere dağıtılır.

UBAK HAKKINDA GENEL BİLGİLER

​

• UBAK Konferansı 16 Ülkenin (Almanya, Avusturya, Belçika, Danimarka, İspanya, Fransa, İngiltere, Yunanistan, İtalya, Lüksemburg, Norveç, Hollanda, Portekiz, İsviçre ve Türkiye) katılımı ile 13-17 Ekim 1953 tarihlerinde oluşturulmuş ve 17 Ekim 1953 tarihinde 16 maddelik anlaşmanın imzalanması ile resmileştirilmiştir.

​

• Avrupa sınırları içerisinde artan mal trafiğini karşılayabilmek amacıyla tüm taşımacılık modlarında işbirliklerini hedefleyen konferans üyeleri 1973 yılında çok taraflı UBAK belgesi kullanımı kararı almış ve bu karar doğrultusunda; 1974 yılında toplam 385 adet UBAK belgesi deneme amaçlı kullanıma sunulmuştur.

UBAK Konferansına bu tarihten sonra dahil olan ülkeler şunlardır:

​

• Yugoslavya 1955 16- Moldova
• İrlanda 1963 17- Beyaz Rusya
• Finlandiya 1975 18- Makedonya
• Macaristan 1991 19- Ukrayna
• Polonya 1991 20- Rusya Fed.
• Bulgaristan 1992 21- Gürcistan
• Hıvatistan 1992 22- Arnavutluk
• Estonya 1992 23- Azerbaycan
• Litvanya 1992 24- İzlanda
• Letonya 1992 25- Linkeştayn
• Romanya 1992 (Ermenistan ve Fas başvuru yaptı)
• Slovenya 1992 (İzlanda Karayoluna kapalı)
• Bosna-Hersek 1993 26- Malta
• Slovak Cumh. 1993
• Çek Cumh. 1993

UBAK İzin Belgesi Dağıtım Esasları Yönergesi

​

• İzin Belgesi: Çok taraflı kota dahilin de UBAK üyesi ülkeler arasında veya bu ülkeler üzerinden yapılan transit taşımalar için tahsis edilen UBAK karayolu izin belgesini,

​

​

• Karayolu Karnesi: İzin belgesinin ayrılmaz bir parçası olup, boş ve dolu seferler dahil olmak üzere ilgili İzin Belgesi kapsamında gerçekleştirilen taşımalar hakkında kronolojik sırada verilen bilgileri içeren kayıtların tutulduğu seyir defterini,

​

UBAK İzin Belgesi

​

• TIR Karnesi: 1959 tarihli TIR sözleşmesi ile kurulan ve 1975 yılında revize edilen “TIR REJİMİ” altında eşyanın bir hareket noktasındaki gümrük idaresinden, bir varış noktasındaki gümrük idaresine karayolu taşıtları, taşıt dizileri veya konteynırlarla taşınmasında kullanılan ve kefil kuruluş olan Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği’nden temin edilen belgeyi,

​

• Yeşil Taşıt: Taşımacıların uluslararası taşımalarda kullandıkları, UBAK Bakanlar Konseyinin CEMT/CM (2001) 9 Final Sayılı Kararında açıklanan gürültü ve egzoz emisyon değerlerine haiz EURO III, EURO IV ve EURO V niteliğindeki çekici ve kamyonları,

İfade eder.

• Ülkelere göre UBAK kotalarının belirlenmesi aşamasında aşağıdaki kriterler dikkate alınmıştır;

​

• Nüfus
• Gayrı Safi Milli Hasıla
• Yıllık karayoluyla taşınan yük miktarının TON * KM cinsinden ifadesi
• CEMT Bütçesi içerisindeki payı

​

• Bu kriterler doğrultusunda, Almanya 342, Fransa 288, Rusya ve Hollanda 234, Belçika 177 baz kotaya sahip iken, Türkiye 141 baz kota ile 7. sırada yer almakta ve 120 ile Azerbaycan ve Gürcistan en alt sırada yer almaktadır.(Avusturya 16, İtalya 67 ile kendi tercihleri doğrultusunda kısıtlanmıştır.) 2002 yılında Türkiye 141 adet baz kotasının % 60’ını Euro-2 (408 Adet), %40’ını Euro-1 (123 Adet) almış iken 2003 yılında %75’i Euro-2 (509Adet), %25’i Euro-1(77 Adet) olarak almıştır.

Burada iş makinalarından ve bu makinalarla yapılan çalışmalardan kaynaklanan tehlike ve riskler ile sağlığa zarar verebilecek koşullardan ve alınması gerekli önlemlerden genel olarak bahsedilmiş olup, ayrıca işyerine özgü diğer güvenlik kurallarına ve her makinanın kendi el kitabında belirtilen önlemlere de uyulması gerekmektedir.

​

TEHLİKE VE RİSK

​

• Bilindiği üzere tehlike, “Bir kimsenin ya da bir şeyin güvenliğini, varlığını tehdit eden durum” olarak tanımlanmaktadır.

​

​

• Risk ise, henüz gerçekleşmemiş ,tüm olası sonucu tehlikeli olabilecek durumları anlatan ifadedir.

​

RİSKLER

​

1 - İş makinalarından kaynaklananlar,

​

​

2 - İşyerinden kaynaklananlar,

​

​

3 - Kişilerin davranışlarından kaynaklananlar.

​

İŞ MAKİNALARINDAN KAYNAKLANAN RİSKLER

​

• Standartlara uygun olmayan makina veya ekipmanlar,

​

• Periyodik bakım, kontrol ve ayarları yapılmamış makinalar,

​

• Kaldırma-İletme makinalarının (forklift, vinç vb) testlerinin 3 ayda bir yapılmaması,

​

• Makina koruyucularının bulunmaması veya standartlara uygun olmaması,

​

​

İŞ MAKİNALARINDAN KAYNAKLANAN RİSKLER

• Uygun olmayan elektrik tesisatı,

​

• Topraklaması yapılmamış elektrikli makinalar,

​

• Göstergelerin kolay okunur ve anlaşılır özellikler taşımaması,

​

• Göstergelerin bozuk veya kırık olması,

​

İŞ MAKİNALARINDAN KAYNAKLANAN RİSKLER

• Makinaya çıkmak ve inmek için kullanılan basamak ve tutamakların kırık, yağlı veya kirli olması,

​

• Sesli ve ışıklı uyarı sistemlerinin bulunmaması veya devre dışı bırakılması,

​

• Operatör koltuğunun ayarlanabilir özellikte ve rahat olmaması,

​

İŞ MAKİNALARINDAN KAYNAKLANAN RİSKLER

• Titreşim,

​

• Gürültü,

​

​

İŞYERİNDEN KAYNAKLANAN RİSKLER

​

• İşyeri düzensizliği,

​

• Güvensiz çalışma yöntemi,

​

• Makine ve tezgahların yerleşim düzenin uygun olmaması,

​

• İşyerinde bakım ve kontrollerin noksanlığı,

​

​

İŞYERİNDEN KAYNAKLANAN RİSKLER

• Yetersiz veya aşırı aydınlatma,

​

• Zeminin bozuk, ıslak veya kaygan olması,

​

• Sağlıksız çevre koşullarının bulunması,

​

• Çalışma alanının gerekli işaret ve uyarı sistemleri ile belirlenmemesi,

​

İŞYERİNDEN KAYNAKLANAN RİSKLER

• Depolama ve istifleme yanlışlıkları,

​

İŞYERİNDEN KAYNAKLANAN RİSKLER

​

• İş makinalarının sürücü belgesi veya operatör belgesi olmayan kişilere kullandırılması

KİŞİLERİN DAVRANIŞLARINDAN KAYNAKLANAN RİSKLER

. İş makinaları ile yapılan çalışmalarda güvenlik kurallarına uymamak,

​

• Kişisel koruyucuları kullanmamak,

​

• Makinaları hızlı kullanmak,

​

• Arızalı makina ile çalışılmaya devam etmek,

​

​

KİŞİLERİN DAVRANIŞLARINDAN KAYNAKLANAN RİSKLER

. Makinaları kapasiteleri üzerinde çalıştırmak veya zorlamak,

​

. Denge-Kapasite Çizelgesine veya Yük-Moment Göstergesine uymamak,

​

• Makinaları amacı dışında kullanmak,

​

İŞ MAKİNALARI BAKIMINDA GÜVENLİK

• Makinaların verimli ve güvenli çalışması bakım,ayar ve tamirlerinin zamanında yapılmasıyla mümkündür.

​

• Bakım-ayar işlemine başlamadan önce makine imalatçısının talimatlarına başvurulmalıdır.

​

• Bakım işleminden önce araç-makina temizlenmelidir.

​

• Böylece atelyede daha temiz bir iş ortamı yaratılmış olacaktır.

​

​

• Ayrıca hasarlı,gevşek,kaçıran parçaların daha net görülmesi sağlanacaktır.

​

• Bakım İşlemi yaparken uygun elbise ve kişisel koruyucular kullanılmalıdır.

​

• Makine üzerinde bakıma başlamadan önce ’’Kullanmayınız’’ veya benzeri bir etiket kumanda paneline bağlanmalıdır.

​

​

​

​

• Bakım işine başlamadan önce tüm ataşmanlar yere indirilmelidir ve motor durdurulmalıdır.

​

​

• Eğer yukarda kalmaları gerekiyorsa mutlaka Güvenlik Kilitleri kullanılmalıdır.

​

​

• Makinanın çalışmasının zorunlu olduğu hallerde çok dikkatli olunmalı ve İki Kişi çalışılmalıdır.

​

• Bu kişiler daima birbirleriyle irtibat halinde olmalıdır.

​

​

​

• Tehlikeli sıvılar,üzeri yazılı uygun kaplarda,uygun yerlerde muhafaza edilmelidir.

​

• Alevlenebilir sıvıların kullanıldığı ve depolandığı alanlarda kesinlikle sigara içilmemelidir.

​

• Bakım işlemleri için yerinden çıkarılan tüm muhafazalar,korkuluklar ve diğer güvenlik aksamları iş bitiminde tekrar yerlerine takılmalıdır.

​

• Basınç altındaki hidrolik kaçakları tehlikelidir.

​

• Eksoz gazları ölüme neden olabilir.

​

• İşe uygun elbise giyilmeli ve düzenli çalışılmalıdır.

​

• Pnömatik sistemlerde oluşan su,pislik drene edilmelidir.

​

SGK 2007 YILI İSTATİSTİKLERİNDEN

​

- İstatistiklere göre 2007 yılında 4.121 i Kadın, 76.481 i Erkek olmak üzere toplam 80.602 (seksen bin altı yüz iki) insanımız iş kazasına maruz kalmıştır.

​

• Bu İstatistiklerde ‘’ Kaza Sebepleri’’ne baktığımızda ;

​

• TAŞIT KAZALARI (2.930)
• MAKİNALARIN SEBEP OLDUĞU KAZALAR (11.686)
• BİR VEYA BİRDEN FAZLA CİSMİN SIKIŞTIRMASI, EZMESİ,BATMASI, KESMESİ (28.066)

​

Alt başlıklarını konumuzla ilişkili olarak değerlendirebiliriz..

​

TAŞIT KAZALARI �

MAKİNALARIN SEBEP OLDUĞU KAZALAR

BİR VEYA BİRDEN FAZLA CİSMİN SIKIŞTIRMASI, EZMESİ,BATMASI, KESMESİ �

AĞIR VE TEHLİKELİ İŞLERE AİT ÇİZELGE

NAKLİYE BENZERİ İŞLER

​

• İnsan ve eşya taşımaya özgü taşıt araçlarında pilotluk, kaptanlık, şoförlük ve bunlara yardımcılık işleri. (K)

​

• Her türlü taşıt araçlarında makinistlik arabacılık, frencilik, makasçılık ve bunlara yardımcılık işleri (yardımcı işlerde genç işçiler çalışabilir). (K)

​

• Motorlu ve motorsuz her türlü kara ve demiryolu taşıtları ile yük veya yolcu taşıma işleri. (K)

İLGİLİ MEVZUATTAN BAZILARI

1- Karayolları Trafik Kanunu-2918,

2- Karayolları Trafik Yönetmeliği,

3- 5795 Sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun,

4- İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği,

5- Tehlikeli Maddelerin Karayoluyla Taşınması Hakkında Yönetmelik,

6- Karayolu Taşıma Yönetmeliği,

7- Karayolu Taşımacılık Faaliyetleri Mesleki Yeterlilik Eğitimi Yönetmeliği,

8- UBAK İzin Belgesi Dağıtım Esasları Yönergesi,

9- İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü,

10- Karayolu Taşıma Kanunu,

11- 5434 sayılı Tehlikeli Malların Karayolu ile Uluslararası Taşımacılığına İlişkin Avrupa Anlaşması,

12- Ağır ve Tehlikeli İşler Yönetmeliği.