1 of 17

100. rocznica pokoju ryskiego 

Aleksandra Harasymowicz

Klasa VII b 

2 of 17

"Gdyby zaszła taka potrzeba , musimy podjąć walkę na śmierć�i życie, bo lepsza nawet  śmierć niż życie w kajdanach, lepsza śmierć niż podła niewola„�

Premier Rzeczypospolitej Polskiej

Wincenty Witos 

3 of 17

Wojna polsko – bolszewicka 

Batalia pod Warszawą zadecydowała o losach Drugiej Rzeczypospolitej. Wojna, w ramach której  stoczono przełomową bitwę, nie została wypowiedziana przez żadną ze stron. Doprowadził do niej konflikt interesów dwóch nowo powstałych państw. Na wschodzie formowało się  imperium bolszewickie, a na zachodzie odrodziła się Rzeczpospolita, której tereny niegdyś sięgały daleko na wschód.

4 of 17

Jakie były szanse na polskie zwycięstwo?  

W Galicji walczyła 7 Eskadra Kościuszkowska �z amerykańskimi ochotnikami. Rzeczpospolita górowała bronią pancerną - 120 czołgów francuskimi Reanult FT – 17 oraz fordami T, �które opancerzono i uzbrojono.   

Armia potrzebowała sprzętu �i uzbrojenia. Broń polskich żołnierzy pochodziła częściowo ze zdobyczy na zaborcach i od państw sojuszniczych. Błękitna Armia  gen. Józefa Hallera przywiozła ze sobą z Zachodu ponad setkę samolotów bojowych.  

5 of 17

Bitwa Warszawska 

Bitwa o wszystko rozpoczęła się w piątek 13 sierpnia i to Armia Czerwona zdobyła przewagę pod Radzyminem. Część polskich jednostek stanowili żołnierze, którzy po raz pierwszy byli w boju i wpadli w panikę. W sobotę, �14 sierpnia Polacy ruszyli do kontrataku na Radzymin. Oficerowie prowadzili swoje oddziały z karabinami w rękach, a szturmujący śpiewali Mazurka Dąbrowskiego. 

6 of 17

MŁODZI ŻOŁNIERZE �W NATARCIU��

13 sierpnia 1920 r. 1. Batalion 236. Pułku Piechoty Armii Ochotniczej wyruszył do Ossowa na czele z księdzem Ignacym  Skorupką. Rosyjska ofensywa ruszyła 13 sierpnia 1920 roku – były to dwa rosyjskie pułki z 79. Brygady Strzeleckiej. Przed sobą miały trzykrotnie mniejsze i słabsze dwa bataliony polskie w okolicach Ossowa. Rosjanie uderzyli w rejonie Wołomina, Leśniakowizny i Ossowa, bo wiedzieli, że dalej już otwiera się droga na Warszawę. �Bolszewicy raportując Leninowi przebieg natarcia informowali, iż wieczorem widzieli już światła polskiej stolicy.

14 sierpnia 1920 roku młodzi ochotnicy �z Warszawy i Mazowsza, choć słabi, �niewyszkoleni taktycznie i źle uzbrojeni, �stawili skuteczny opór jednemu �z najsilniejszych oddziałów wroga. �Zadecydowała o tym m.in. ich mocna postawa �duchowa,  w której  formowaniu udział miał �kapelan Ignacy Skorupka.

7 of 17

Bitwa pod Ossowem 

14 sierpnia 1920 roku ksiądz Ignacy Skorupka zginął od postrzału. Obok księdza Ignacego, który padł trafiony w głowę, szedł inny młody żołnierz, który chwycił księdza i chciał przytrzymać, �ale został trafiony   ogniem pocisków. Po bitwie ciała leżały obok siebie. Ze stułą zarzuconą na mundur i krzyżem w rękach szedł bez lęku. �Jego ciało po zwycięstwie odnalazł na polu bitwy gen. Józef Haller i odznaczył Orderem Virtuti Militari. 

8 of 17

Polska kawaleria wyłączyła z działania w Ciechanowie sowiecka radio co pozbawiło ją bieżących rozkazów. �

15 sierpnia chwałą okryło się polskie lotnictwo,  które sterroryzowało Armię Czerwoną. Samoloty z " przeklętymi kwadratami " czyli polskimi szachownicami "wisiały" nad frontem i tyłami. Korzystały �z każdej okazji, by obrzucić bombami lub ostrzelać z broni maszynowej widoczne cele. 

9 of 17

Kontrofensywa znad Wieprza 

W poniedziałek 16 sierpnia znad Wieprza ruszyła polska kontrofensywa. Józef Piłsudski postawił przed gen. Śmigłym - Rydzem żądanie maksymalnego wysiłku �i tempa.  Polskie stacje radiowe skutecznie zagłuszały radiostacje bolszewickie. Nadawały na ich paśmie fragmenty Pisma Świętego. Tempo przemarszu Polaków pozwalało wyprzedzać wroga, zajmować węzły komunikacyjne, mosty i przeprawy. Rosjanie przeszli do odwrotu co zmieniło się w bezładną ucieczkę. 

Podczas bitwy, która potrwała do 25 sierpnia Polacy zdobyli 231 dział, ponad tysiąc ciężkich karabinów �i liczne tabory. Zwycięstwo wojsk Piłsudskiego nad Sowietami było bezsprzeczne 

10 of 17

Mapa obrazująca operację zwaną w tradycji �"cudem nad Wisłą"

11 of 17

Polskie Termopile 

17 sierpnia 1920r. w Zadwórzu miała miejsce  bitwa, w której 318 młodych polskich żołnierzy - "Dzieci Lwowa"  - powstrzymało armię bolszewicką i niedopuściło do jego zdobycia. W boju zginęli wszyscy polscy obrońcy, rannych bolszewicy dobili. 

12 of 17

Bitwa �pod Komarowem 1920r.  

Mimo zwycięstwa nad bolszewikami na froncie południowym walka wciąż trwała. Moment zwrotny nastąpił 31 sierpnia 1920r. kiedy pod Komarowem starło się około ośmiu tysięcy kawalerzystów. Garstce Polaków udało się pokonać siejącą postrach Armię Konną Siemiona Budionnego.  

Szarża 8 pułku ułanów rotmistrza Kornela Krzeczunowicza, która zdecydowała o ostatecznym zwycięstwie bitwy pod Komarowem. 

13 of 17

Bitwa niemeńska� i rozejm

Na początku września ostre walki trwały koło Równego. Wojska polskie nacierały na całym froncie, �a odwrót Armii Czerwonej zamienił się w bezładną ucieczkę. Do najbardziej zażartych walk doszło pod Grodnem, Wołkowyskiem i Drusiennikami jednak w bitwie nad Niemnem 20 – 26 IX wojska polskie ponownie przełamały opór bolszewików. Na początku października linia frontu biegła od Dzisny przez Mińsk, rzekę Słucz aż do Baru na Ukrainie. 

Odparcie najazdu bolszewickiego przez armię polską było jednym z przełomowych momentów historii europejskiego początku XX w. 

14 of 17

15 of 17

Marzec 1921r.�Pokój ryski – koniec wojny

Postanowienia: 

  • granica między obu państwami dzieliła Białoruś i Ukrainę na część polską i radziecką,
  • Rosja miała zwrócić dobra kuluralne zagrabione od 1772r. oraz 30 mln złotych rubli rekompensaty za udział ziem polskich w życiu gospodarczym Imperium Rosyjskiego.

16 of 17

Krzyż Walecznych 

  • Pamiątką bo bitwie warszawskiej jest Krzyż Walecznych, który ustanowiono 11 sierpnia 1920r. " celem wynagradzania czynów męstwa i odwagi wykazanych w boju".
  • 15 sierpnia ogłoszono świętem Wojska Polskiego.

17 of 17

Bibliografia 

Polskie Triumfy Ciekawostki historyczne 

Wojciech Roszkowski, Historia Polski 1914 – 1944

Joanna i Jarosław Szarkowie Kocham Polskę Historia Polski dla naszych dzieci 

wikipedia.org/wiki/Krzy%C5%BC_Walecznych#/media/Plik:Hel_-_Museum_of_Coastal_Defence_-_Collections_60.jpg 

https://niepodlegla.gov.pl/wiktoria-1920/ksiadz-ignacy-skorupka-bohater-bitwy-warszawskiej-1920/ 

https://www.zamek-krolewski.pl/aktualnosc/aktualnosci-wystawy-czasowe/931-traktat-ryski-odzyskane-dziedzictwo 

https://www.zamek-krolewski.pl/aktualnosc/aktualnosci-wystawy-czasowe/931-traktat-ryski-odzyskane-dziedzictwo