Phân phối chương trình

Nội dung giáo dục

Lớp 10

Lớp 11

Lớp 12

10 nội dung. Học sinh lựa chọn 4 nội dung với số lượng 70 tiết. Việc xác định số tiết mỗi nội dung tương ứng với 22 %, đánh giá định kì là 12%. Hoạt động đánh giá định kì được lồng ghép vào mỗi Bài nên phân phối thời lượng (số tiết) ở mỗi học phần cụ thể là:

17.5 tiết x 4 học phần: 70 tiết

17.5 tiết x 4 học phần: 70 tiết

17.5 tiết x 4 học phần: 70 tiết

Chuyên đề học tập (3 cụm chuyên đề)

Thực hành vẽ minh họa: 15 tiết

Thực hành vẽ trang trí: 10 tiết

Thực hành vẽ tranh bố cục: 10 tiết

Thực hành vẽ minh họa: 15 tiết

Thực hành vẽ trang trí: 10 tiết

Thực hành vẽ tranh bố cục: 10 tiết

Thực hành vẽ minh họa: 15 tiết

Thực hành vẽ trang trí: 10 tiết

Thực hành vẽ tranh bố cục: 10 tiết

Nội dung

Thời lượng (tiết)

Lí luận và lịch sử mĩ thuật

17.5

Hội họa

17.5

Đồ họa (tranh in)

17.5

Điêu khắc

17.5

Thiết kế công nghiệp

17.5

Thiết kế đồ họa

17.5

Thiết kế thời trang

17.5

Thiết kế mĩ thuật sân khấu, điện ảnh

17.5

Thiết kế mĩ thuật đa phương tiện (Nhiếp ảnh)

17.5

Kiến trúc

17.5

​

​

NỘI DUNG

Số tiết

Lí luận và lịch sử mĩ thuật

Bài 1: Khái quát về Lí luận mĩ thuật

Bài 2: Tìm hiểu tác giả trong lĩnh vực mĩ thuật

Bài 3: Phân tích tác phẩm mĩ thuật

4

6

6

Hội họa

Bài 1: Kĩ thuật vẽ màu nước

Bài 2: Tranh màu nước

 6

10

Đồ họa (tranh in)

Bài 1: Khái quát về tranh in nổi

Bài 2: Thực hành tranh in nổi

4

12

Điêu khắc

Bài 1: Khái quát về tượng tròn

Bài 2: Thực hành làm tượng chân dung bằng chất liệu đất

6

10

Thiết kế công nghiệp

Bài 1: Khái quát về lĩnh vực thiết kế trang sức

Bài 2: Thiết kế đồ trang sức thủ công bằng vật liệu sẵn có

 5

11

Thiết kế đồ họa

Bài 1: Khái quát về thiết kế xuất bản phẩm

Bài 2: Thiết kế bìa sách yêu thích

6

10

Thiết kế thời trang

Bài 1: Khái quát về thiết kế phụ kiện thời trang

Bài 2: Thiết kế mẫu phụ kiện thời trang bằng các chất liệu khác nhau

 6

10

Thiết kế mĩ thuật sân khấu – điện ảnh

Bài 1: Thiết kế mĩ thuật điện ảnh

Bài 2: Thiết kế mĩ thuật bối cảnh phim hoạt hình

 5

11

Thiết kế mĩ thuật đa phương tiện

Bài 1: Khái quát về video clip

Bài 2: Thiết kế video clip theo chủ đề

 5

11

Kiến trúc

Bài 1: Khái quát về không gian nội thất

Bài 2: Thiết kế nội thất

 8

8

CHUYÊN ĐỀ HỌC TẬP

Hình họa

Bài 1: Nghiên cứu Tượng phạt mảng

 15

Trang trí

Bài 2: Trang trí hình tròn.

 10

Tranh bố cục

Bài 3: Tranh bố cục nhân vật.

 10

STT

Chuyên đề

Tên bài

Số tiết

1

THỰC HÀNH VẼ HÌNH HOẠ 2

Bài 1: Tìm hiểu đặc điểm cấu trúc khối mắt, mũi, miệng, tai

6

Bài 2: Thực hành vẽ tượng chân dung phạt mảng

8

Trưng bày sản phẩm

1

2

THỰC HÀNH VẼ TRANG TRÍ 2

Bài 1: Tìm hiểu trang trí hình tròn

3

Bài 2: Thực hành trang trí hình tròn

6

Trưng bày sản phẩm

1

3

THỰC HÀNH VẼ TRANH BỐ CỤC 2

Bài 1: Tìm hiểu tranh bố cục nhân vật

3

Bài 2: Thực hành vẽ tranh bố cục nhân vật

6

Trưng bày sản phẩm

1

Bài học

Quy trình dạy học

Lưu ý trong triển khai

Bài 1.

Khái quát về lĩnh vực mĩ thuật

Khám phá:

- Tìm hiểu về lĩnh vực lí luận mĩ thuật và công việc của nhà nghiên cứu lí luận mĩ thuật.

- Viết đoạn văn giới thiệu về công việc của nhà nghiên cứu lí luận mĩ thuật.

Nhận biết:

- Đối tượng nghiên cứu của lí luận mĩ thuật.

- Một số cách tiếp cận trong lĩnh vực lí luận mĩ thuật.

- Các bước cơ bản trong lập dàn ý bài viết giới thiệu một tác phẩm mĩ thuật.

Thảo luận:

Củng cố, luyện tập kiến thức, kĩ năng bằng cách trao đổi về lĩnh vực lí luận mĩ thuật theo câu hỏi gợi ý.

Vận dụng:

Sử dụng kiến thức lí luận mĩ thuật để viết bài giới thiệu về nền mĩ thuật hiện đại Việt Nam trong một giai đoạn cụ thể.

Trong dạng bài này, GV lưu ý giúp HS có tư duy tìm hiểu về lĩnh vực lí luận mĩ thuật có hệ thống bằng cách làm rõ:

- Mối quan hệ giữa lĩnh vực lí luận mĩ thuật với các thành phần liên quan để làm rõ về đối tượng nghiên cứu trong lĩnh vực này.

- Lĩnh vực nghề nghiệp mà nhà nghiên cứu lí luận mĩ thuật có thể tham gia.

- Gợi ý trong cách viết bài giới thiệu một tác phẩm mĩ thuật.

Trong phần tìm tư liệu viết bài giới thiệu về tác phẩm mĩ thuật hay một giai đoạn của nền mĩ thuật hiện đại Việt Nam, GV hướng dẫn HS tra cứu, tập hợp tư liệu như các nguồn:

- Bài viết về nghiên cứu lịch sử mĩ thuật của Tạp chí Mĩ thuật (tapchimythuat.vn); Viện Văn hoá Nghệ thuật Quốc gia Việt Nam (vicas.org.vn),...

- Tranh, ảnh, tư liệu về hiện vật, di sản mĩ thuật thông qua các trang web của một số bảo tàng như: Bảo tàng mĩ thuật Việt Nam (vnfam.vn/vi); Bảo tàng lịch sử Quốc gia (baotanglichsu.vn/vi),…

và tham khảo tại một số trang thông tin điện tử của một số bảo tàng trên thế giới như: Viện bảo tàng Mĩ thuật Metropolitan, Hoa Kì (metmuseum.org); Viện bảo tàng Louvre, Pháp (louvre.fr/en),...

Bài 2.

Tìm hiểu tác giả trong lĩnh vực mĩ thuật

Khám phá: Giới thiệu và định hướng về tìm hiểu tác giả, quá trình sáng tạo ra các tác phẩm trong lĩnh vực mĩ thuật.

Nhận biết:

- Đặc điểm của nghệ sĩ sáng tạo trong lĩnh vực mĩ thuật.

- Những điều lưu ý trong lập dàn ý tìm hiểu tác giả.

- Gợi ý viết bài luận tìm hiểu về tác giả trong lĩnh vực mĩ thuật.

Thảo luận: Củng cố kiến thức, kĩ năng và thực hiện các nội dung theo gợi ý sau khi đã thực hiện bài luận giới thiệu về tác giả yêu thích trong lĩnh vực mĩ thuật ở Việt Nam hoặc trên thế giới.

Vận dụng: Viết bài luận giới thiệu vài nét về một số tác giả mĩ thuật tiêu biểu của nền mĩ thuật hiện đại Việt Nam.

Trong bài này, qua các gợi ý, định hướng trong SGK, GV giúp HS hình thành tư duy trong việc tìm hiểu tác giả ở phương diện cuộc đời và sự nghiệp, những đóng góp/ ảnh hưởng đối với nền mĩ thuật trong giai đoạn nhất định. Tư liệu để tham khảo thêm ở phần này cũng khá phong phú. Thầy cô giúp HS tham khảo thêm, mở rộng bài học qua một số cuốn sách tham khảo như: Câu Chuyện Nghệ Thuật của tác giả E.H Gombrich; Kiến Thức Căn Bản Cần Biết – Theo Dòng Lịch Sử Nghệ Thuật của tác giả Gérard Denizeau; Dẫn Nhập Về Nghệ Thuật của tác giả Laurie Schneider Adams,... Nhiều cuốn sách về lịch sử mĩ thuật thế giới đã có bản điện tử, PDF sẽ thuận tiện cho việc tra cứu, tìm đọc của HS trên toàn quốc. Bài viết về tác giả trên Tạp chí Mĩ thuật (tapchimythuat.vn);

Bài 3

Phân tích tác phẩm mĩ thuật

Khám phá: Định hướng về phân tích, thưởng thức tác phẩm mĩ thuật theo các xu hướng khác nhau.

Nhận biết:

- Những yếu tố, nguyên lí tạo hình cơ bản trong tìm hiểu tác phẩm mĩ thuật.

- Những nội dung cơ bản trong phân tích tác phẩm mĩ thuật.

- Gợi ý lập dàn bài để phân tích tác phẩm mĩ thuật.

Thảo luận: Củng cố kiến thức, kĩ năng về phân tích tác phẩm mĩ thuật qua hệ thống câu hỏi gợi ý.

Vận dụng: Xây dựng hệ thống tư liệu về những tác phẩm mĩ thuật nổi tiếng qua mỗi giai đoạn hoặc theo trường phái nghệ thuật ở Việt Nam và thế giới mà HS yêu thích.

Phân tích tác phẩm mĩ thuật đã được HS tìm hiểu, làm quen ở cấp học trước nên ở lớp 11, trên cơ sở kiến thức định hướng trong SGK, GV giúp HS hệ thống lại và lựa chọn hình thức thuyết trình phù hợp:

- Vẽ sơ đồ;

- Thực hiện video clip;

- Viết bài;

Trong hoạt động này, GV hướng dẫn, tổ chức HS làm việc theo nhóm, trong đó lưu ý:

- Bầu nhóm trưởng và phân công nhiệm vụ cụ thể..

- Viết bản mô tả nhiệm vụ và kết quả làm việc để GV lấy căn cứ đánh giá kết quả làm việc của nhóm

- Mỗi thành viên tham gia một nhiệm vụ và có đóng góp cho sản phẩm chung.

Bài học

Quy trình dạy học

Lưu ý trong triển khai

Bài 1.

Kĩ thuật vẽ màu nước

Khám phá:

- Giới thiệu về chất liệu tạo hình màu nước.

- Một số tranh màu nước của họa sĩ.

Nhận biết:

- Dụng cụ vẽ màu nước.

- Cách sử dụng bút trong vẽ màu nước.

- Kĩ thuật cơ bản sử dụng trong thực hành chất liệu màu nước.

Thảo luận:

Trao đổi về đặc điểm, kĩ thuật thể hiện chất liệu màu nước theo những nội dung gơi ý.

Vận dụng:

Sử dụng kĩ thuật vẽ màu nước thể hiện một bức tranh theo thể loại yêu thích.

Trong bài này, phần kĩ thuật cơ bản trong vẽ màu nước là trọng tâm nên trong mỗi kĩ thuật, GV cho HS thực hành để làm quen và mỗi HS sẽ tự lựa chọn kĩ thuật phù hợp với năng lực thể hiện của mình. Do đó, GV:

- Chuẩn bị sẵn đồ dùng cơ bản trong thực hành kĩ thuật vẽ màu nước.

- Tạo điều kiện cho tất cả HS được thực hiện mỗi kĩ thuật.

- Sau mỗi kĩ thuật, GV đặt câu hỏi về cảm nhận của HS về bề mặt tranh mà kĩ thuật này tạo nên (chất cảm).

- Sau khi kết thúc phần thực hành ở mỗi kĩ thuật, GV có thể đặt câu hỏi gợi ý HS liên tưởng và nêu về sự phù hợp của chất cảm mà kĩ thuật này tạo nên thể hiện trong trường hợp nào.

Đây là những gợi ý để HS chủ động lựa chọn một số kĩ thuật trong phần thực hành vẽ tranh màu nước của mình.

Bài 2.

Tranh chất liệu màu nước

Khám phá:

Giới thiệu khái quát về tranh màu nước.

Nhận biết:

- Dụng cụ, màu sắc trong thực hành vẽ tranh màu nước.

- Phối cảnh và không gian trong thực hành vẽ tranh màu nước.

- Các bước gợi ý cơ bản trong thực hành vẽ tranh màu nước.

Thảo luận:

Củng cố kiến thức, kĩ năng về tranh màu nước bằng hình thức trao đổi theo một số câu hỏi trong SGK.

Vận dụng:

Sử dụng kĩ thuật vẽ màu nước trang trí một bưu thiếp quảng bá vẻ đẹp nơi HS sống.

Ở cấp THCS, HS đã được làm quen với chất liệu màu nước trong thực hành, sáng tạo sản phẩm mĩ thuật nên ở lớp 11, tìm hiểu, làm quen với màu nước có tính củng cố, hệ thống lại kiến thức, kĩ năng đã học ở các lớp trước. Cùng với đó, kĩ thuật đặc trưng vẽ màu nước ở bài 1 cũng giúp HS làm quen với các kĩ năng liên quan đến tạo chất, xử lí sắc độ,... Theo đó, GV lưu ý trong tổ chức nội dung bài này là:

- Đặc trưng của chất liệu màu nước phù hợp với lối vẽ mỏng, chuyển màu êm và tạo cảm giác về sự trong suốt.

- Khi vẽ nét cần nhẹ tay để không hằn và cần cân nhắc khi đặt màu nước lên giấy vẽ, bởi khi xóa nét hay màu đã vẽ sẽ để lại vết.

- Có thể cho HS luyện một số kĩ thuật ưa thích thành thục, trước khi sử dụng một cách chủ động trong phần thực hành, sáng tạo tranh để tránh tẩy, xóa,…

Bài học

Quy trình dạy học

Lưu ý trong triển khai

Bài 1.

Khái quát về tranh in nổi

Khám phá:

- Khái niệm về tranh in nổi;

- Giới thiệu vài nét về lịch sử phát triển tranh in nổi trên thế giới và sự xuất hiện ở Việt Nam.

Nhận biết:

- Một số loại tranh in nổi (thông qua vật liệu làm ván in).

- Kĩ thuật thể hiện tranh in nổi.

- Đặc điểm tạo hình trong tranh in.

- Các bước gợi ý làm tranh in nổi trên ván in bằng bìa cứng.

Thảo luận: Củng cố kiến thức, kĩ năng thực hiện sản phẩm tranh in nổi bằng cách trao đổi về các nội dung gợi ý trong sách.

Vận dụng:

Viết bài luận giới thiệu một dòng tranh dân gian Việt Nam sử dụng phương pháp in nổi.

Đồ hoạ (tranh in) nói chung cũng như thể loại tranh in nổi đã được HS làm quen với tác giả, tác phẩm ở cấp Tiểu học, cũng như một số kĩ thuật thực hành ở cấp THCS. Do đó, nội dung Đồ hoạ (tranh in) ở lớp 11 cũng sẽ có tính hệ thống và đi sâu vào những thao tác, kĩ năng để HS có thể thực hành, sáng tạo sản phẩm tranh in nổi thể hiện được đặc điểm của thể loại, qua đó thêm yêu thích thể loại này, cũng như nâng cao khả năng thưởng thức tác phẩm mĩ thuật tranh in nổi. Do đó, khi tổ chức hoạt động dạy học ở bài 1, các thầy cô lưu ý:

- Xác định về thể loại tranh in nổi ở mức độ cơ bản, không đi sâu vào những thuật ngữ chuyên sâu;

- Giới thiệu về chất cảm trong tranh in nổi để thấy được vẻ đẹp của thể loại này;

- Giới thiệu về một số kĩ thuật thể hiện tranh in nổi, thông qua các tác phẩm để HS thấy được sự đa dạng ở bề mặt tranh, cũng như hiệu quả về mặt thị giác khác với các hình thức thể hiện của Hội hoạ hay thể loại khác của đồ họa (tranh in),...

- Ngôn ngữ tạo hình cơ bản của tranh in nổi: nét, màu sắc, chất cảm. Ở phần này, cần phân tích trên tác phẩm tranh in nổi để HS thấy được cùng với những yếu tố tạo hình cơ bản nhưng có sự khác biệt giữa mỗi thể loại (Hội hoạ, Điêu khắc, Thiết kế đồ hoạ,...). Chính điều này tạo nên sự hấp dẫn, hứng thú với từng thể loại khác nhau của mĩ thuật.

Bài 2.

Thực hành tranh in nổi

Khám phá:

Hình thức thể hiện của tranh in nổi (in đen trắng và in màu).

Nhận biết:

- Chuẩn bị trước khi thực hành.

- Các bước thực hiện tranh in nổi.

- Thực hiện một bức tranh in nổi theo đề tài yêu thích với vật liệu, màu in, phù hợp với điều kiện thực tế tại địa phương.

Thảo luận: Củng cố kiến thức, kĩ năng về tranh in nổi theo các câu hỏi trong sách.

Vận dụng: Sử dụng kĩ thuật in nổi trang trí sản phẩm túi xách hoặc áo phông.

Nếu bài 1 có tính khái quát về tranh in nổi và thực hành sản phẩm tranh in nổi từ ván in bằng vật liệu bìa cứng, thì bài 2 là đi vào một số kĩ thuật thực hiện cụ thể trên ván in bằng gỗ: Ở bài này, GV lưu ý:

- Phương tiện, dụng cụ, vật liệu để thực hành, sáng tạo tranh in nổi.

- Kĩ thuật can hình từ phác thảo lên ván in (chế bản).

- Kĩ thuật khắc ván in (việc tạo nên vết khắc và chiều hướng khác nhau của nét tạo nên sự hấp dẫn trong bản in).

- Kĩ thuật in không bị lem và độ no hay không của màu trên ván in sẽ quyết định sắc độ trên bản in,…

Do đó, khi tổ chức bài này, GV cần:

- Cho HS chuẩn bị sẵn đồ dùng, vật liệu thực hành ở nhà.

- Luyện tập kĩ thuật khắc cho thành thục.

- In thử nhiều lần để tìm được bản in phù hợp nhất.

Bài học

Quy trình dạy học

Lưu ý trong triển khai

Bài 1.

Khái quát về tượng tròn

Khám phá:

- Khái niệm về tượng tròn;

- Một số nhà điêu khắc Việt Nam tiêu biểu.

Nhận biết:

- Tượng tròn (thể loại, đặc điểm).

- Tượng chân dung (đặc điểm, thể loại, vẻ đẹp, khối,…).

- Tìm ý tưởng và xây dựng một phác thảo thể hiện đặc điểm, vẻ đẹp của tượng chân dung bằng chất liệu đất nặn.

Thảo luận: Củng cố, luyện tập kiến thức, kĩ năng thực hiện tượng chân dung bằng cách trao đổi về các nội dung gợi ý trong sách.

Vận dụng:

Lựa chọn và phân tích đặc điểm của một tác phẩm tượng tròn HS yêu thích,...

Thể loại Điêu khắc cũng được HS làm quen với tác giả, tác phẩm từ cấp Tiểu học và được thực hành với chất liệu đất nặn, vật liệu sẵn có để tạo sản phẩm tượng tròn ở mức độ đơn giản. Ở lớp 11, thông qua tìm hiểu, phân tích đặc điểm, thể loại một số tượng tròn trên thế giới và Việt Nam để giới thiệu cho HS hiểu thêm về vẻ đẹp của thể loại này (từ loại hình, chất liệu, đặc điểm, hình thức biểu đạt). Ở bài 1, khi tổ chức dạy học, GV lưu ý:

- Ở mục Khám phá có thể bổ sung thêm hình ảnh tư liệu về tượng tròn, tượng chân dung từ các trang web của một số bảo tàng (tham khảo ở phần Lí luận và lịch sử mĩ thuật). Ở hoạt động này, GV nên tổ chức cho HS làm theo nhóm bằng các hình thức khác nhau cho đa dạng như: PowerPoint, video clip, viết đoạn văn,...

- Trong phần Nhận biết, ở phần tìm hiểu thể loại, đặc điểm có mục đích định hướng cho HS thực hành để hiểu rõ hơn yếu tố này thể hiện thế nào trên sản phẩm.

- Phần Thảo luận về vẻ đẹp của tượng chân dung và định hướng cho hoạt động thực hành ở bài 2 nên cần làm kĩ.

- Phần Vận dụng chính là sử dụng kiến thức, kĩ năng đã học góp phần nâng cao nhận thức, thường thức tác phầm tượng tròn nên cần tập trung phân tích làm rõ đặc điểm trên một tác phẩm cụ thể, tránh trình bày chung chung.

Bài 2.

Thực hành làm tượng chân dung bằng chất liệu đất

Khám phá:

Khái quát về sự xuất hiện và định hướng trong lựa chọn đối tượng thể hiện ở phần thực hành.

Nhận biết:

- Quá trình thực hiện tượng chân dung bằng chất liệu đất (hoặc tương đương).

- Cách xác định trục và chia tỉ lệ trên tượng chân dung.

- Một số vật liệu, đồ dùng và điều kiện cần thiết để thực hành, phác thảo sáng tạo tượng chân dung.

- Một số hình thức thực hiện tượng chân dung bằng chất liệu đất sét.

- Thực hiện một bức tượng chân dung bằng chất liệu đất (hoặc tương đương).

Thảo luận: Củng cố kiến thức, kĩ năng thực hiện tượng chân dung theo các câu hỏi trong sách.

Vận dụng: Thực hiện một sản phẩm mĩ thuật tượng chân dung từ vật liệu tái chế để tuyên truyền cho việc tiết kiệm tài nguyên và bảo vệ môi trường,....

Tượng chân dung không là một khái niệm mới với Mĩ thuật lớp 11, nhưng thực hiện tượng chân dung bằng vật liệu đất (hoặc tương đương) cần rất nhiều kiến thức, kĩ năng mà HS phải làm quen mới có thể thực hành được, từ dụng cụ, vật liệu, cho đến kĩ thuật. Ở bài này, GV cần giúp HS hệ thống lại những đặc điểm nhận biết về tượng chân dung thông qua ngôn ngữ tạo hình của thể loại này cho đến những kĩ thuật cụ thể để làm tượng chân dung bằng chất liệu đất (hoặc tương đương) như:

- Căn cứ trên phác thảo tượng chân dung đã thực hiện bằng đất nặn ở bài 1 để tạo cốt bằng vật liệu đất (hoặc tương đương).

- Xác định trục và chia tỉ lệ.

- Xác định các dạng khối chính của tượng.

- Tạo chi tiết theo đặc điểm đối tượng thể hiện tượng chân dụng,…

Vì đây là những kĩ thuật mới nên để hiệu quả và tăng tính trực quan, GV lưu ý:

- Thị phạm ở những kĩ thuật cụ thể.

- Cho HS xem video clip về các bước thực hiện tượng chân dung hoặc phân tích qua hình minh họa trong SGK.

Khi HS thực hành, thầy cô quan sát và động viên, hướng dẫn HS ở những kĩ thuật khó nhưng không được làm hộ.

Trên cơ sở tương quan chung sản phẩm trong lớp, thầy cô nhận xét đến từng HS để mỗi người biết - hiểu - vận dụng đúng hơn trong những bài thực hành kế tiếp.

Bài học

Quy trình dạy học

Lưu ý trong triển khai

Bài 1.

Khái quát về thiết kế xuất bản phẩm

Khám phá:

- Khái niệm về xuất bản phẩm;

- Sự xuất hiện của xuất bản phẩm trong đời sống

Nhận biết:

- Vai trò của xuất bản phẩm trong đời sống.

- Những yếu tố cơ bản trong thiết kế xuất bản phẩm.

- Thiết kế bìa của một xuất bản phẩm.

Thảo luận: Củng cố, luyện tập kiến thức, kĩ năng về lĩnh vực thiết kế xuất bản phẩm qua trao đổi về sản phẩm thiết kế đã thực hiện và câu hỏi trong sách giáo khoa.

Vận dụng:

Thiết kế một xuất bản phẩm nhân một sự kiện của đất nước, địa phương.

Nội dung Thiết kế xuất bản phẩm, cụ thể là bìa sách đã được HS làm quen ở cấp THCS,... Do vậy, nội dung này ở lớp 11 sẽ có tính hệ thống và tính định hướng nghề nghiệp. Trong bài này, GV lưu ý khi triển khai như:

- HS thuyết trình về sự xuất hiện của xuất bản phẩm trong cuộc sống.

- HS tìm hiểu về sự tác động của thiết kế xuất bản phẩm đối với thị hiếu tiêu dùng.

- GV phân tích những yếu tố cơ bản (hình ảnh, chữ, màu sắc) trong thiết kế trên một số bìa xuất bản phẩm, nhằm giúp HS định hình và nhận biết. Đây là những nội dung cần HS biết - hiểu - vận dụng phù hợp trong phần phác thảo bìa một cuốn sách (ở phần Thể hiện) hay thiết kế một xuất bản phẩm nên ở phần Thảo luận. Căn cứ thời gian thực tế triển khai, thầy cô có thể cho HS chuẩn bị trước dữ liệu để thực hiện phần thực hành ở lớp.

Bài 2.

Thiết kế bìa sách yêu thích

Khám phá:

Khái quát về bìa sách và thiết kế bìa sách.

Nhận biết:

- Thông tin cơ bản của bìa sách.

- Một số dạng bố cục thường gặp trong thiết kế bìa sách.

- Một số cách sắp xếp bố cục trong thiết kế bìa sách.

- Các bước gợi ý thiết kế bìa sách.

- Thủ pháp tạo hình trong thiết kế bìa sách.

- Thiết kế bìa sách.

Thảo luận: Củng cố kiến thức, kĩ năng về thiết kế bìa sách đã thực hiện theo các nội dung gợi ý trong sách ở phần này.

Vận dụng: Sáng tạo bìa sách từ các chất liệu sẵn có,...

Những yếu tố cơ bản trong thiết kế xuất bản phẩm là mục đích lĩnh hội của HS ở bài 1 sẽ trở thành phương tiện để thực hành, sáng tạo thiết kế bìa sách ở bài 2. Do vậy, bên cạnh việc giới thiệu, tìm hiểu về một số kiến thức, kĩ năng cơ bản của thiết kế bìa sách, thầy cô qua một mẫu thiết kế bìa sách sẽ cùng HS phân tích để hiểu được việc sáng tác bìa sách cần hội tụ những yếu tố như: tìm tư liệu, lên ý tưởng, phác thảo, hoàn thiện,... Điều này giúp HS hình thành tư duy trong sáng tác và hiểu hơn về công việc của một nhà thiết kế xuất bản phẩm.

Nếu ở phần Khám phá và Nhận biết giúp HS biết, hiểu đến những đặc điểm, quy trình cơ bản trong thiết kế bìa sách, phần Thảo luận và Vận dụng giúp HS củng cố lại kiến thức, kĩ năng về thể loại này, cũng như hình thành khả năng vận dụng thiết kế bìa sách từ vật liệu sẵn có vào cuộc sống. Điều này giúp cho nội dung giáo dục này có tính thiết thực với cuộc sống, góp phần định hướng nghề nghiệp và phát huy khả năng của HS đối với lĩnh vực này.

Bài học

Quy trình dạy học

Lưu ý trong triển khai

Bài 1.

Khái quát về thiết kế phụ kiện thời trang

Khám phá: Giới thiệu về lĩnh vực thiết kế phụ kiện thời trang và sự phát triển của ngành thiết kế thời trang trong diễn trình lịch sử.

Nhận biết:

- Phụ kiện thời trang là gì?

- Chức năng cơ bản của phụ kiện thời trang.

- Phân loại phụ kiện thời trang.

- Đặc điểm của thiết kế phụ kiện thời trang.

- Một số lĩnh vực của thiết kế phụ kiện thời trang.

- Thiết kế một sản phẩm phụ kiện thời trang.

Thảo luận: Trao đổi với các thành viên trong nhóm nhằm củng cố kiến thức, kĩ năng của chủ đề theo hệ thống câu hỏi trong sách giáo khoa.

Vận dụng:

Lên ý tưởng và vẽ phác thảo thiết kế mẫu túi xách.

Nội dung thiết kế thời trang cũng đã được HS làm quen qua thực hành, sáng tạo SPMT ở phần mĩ thuật ứng dụng - môn Mĩ thuật cấp THCS. Ở lớp 11, nội dung tập trung ở một số vấn đề sau:

- Hệ thống lại các khái niệm cơ bản liên quan đến lĩnh vực thiết kế phụ kiện thời trang.

- Định hướng thực hành trong lĩnh vực này.

- Sản phẩm thực hành thể hiện hiểu biết của HS về nội dung của chủ đề.

Như vậy, khi tổ chức bài 1, ở phần giao nhiệm vụ học tập thông qua hệ thống câu hỏi và câu lệnh, thầy cô cho HS làm việc theo nhóm, khai thác vốn kinh nghiệm và sự chủ động tìm hiểu của HS về lĩnh vực thiết kế phụ kiện thời trang, tránh đưa những kiến thức có sẵn hay cung cấp ngay câu trả lời cho HS. Trong phần Em có biết, GV cho HS tìm hiểu để biết đến nón lá, một phụ kiện thời trang khá tiêu biểu của người Việt.

Ở phần Thảo luận, sau khi trao đổi, thảo luận trong nhóm, thầy cô cho HS trình bày để củng cố, hệ thống lại kiến thức trong bài liên quan đến phụ kiện thời trang. Ở mục Vận dụng, căn cứ theo gợi ý trong sách về thiết kế mẫu túi sách, thầy cô cho HS lên ý tưởng và vẽ phác thảo thiết kế nhằm luyện tập kĩ năng, phát triển tư duy đã có của HS về lĩnh vực này.

Bài 2.

Thiết kế mẫu phụ kiện thời trang bằng các chất liệu khác nhau

Khám phá:

Một số chất liệu cơ bản trong thiết kế phụ kiện thời trang.

Nhận biết:

- Mối quan hệ của các yếu tố tạo hình trong thiết kế phụ kiện thời trang.

- Các bước thiết kế phụ kiện thời trang bằng các chất liệu khác nhau.

- Thiết kế mẫu phụ kiện thời trang yêu thích.

Thảo luận: Củng cố kiến thức, kĩ năng về thiết kế mẫu phụ kiện thời trang theo các nội dung trong sách.

Vận dụng: Thiết kế phụ kiện thời trang bằng các chất liệu sẵn có, phù hợp với bộ quần áo HS yêu thích.

Khác với mục tiêu ở cấp THCS, nội dung thiết kế mẫu phụ kiện thời trang ở lớp 11 có nâng cao và cung cấp cho HS những kiến thức, hình thành ý thức và tư duy trong thiết kế và định hướng nghề nghiệp trong lĩnh vực này, từ chất liệu, kết hợp yếu tố tạo hình cơ bản liên quan đến thiết kế mẫu phụ kiện thời trang,... Ở mỗi bài tập nhỏ như: sử dụng yếu tố tạo hình (nét, mảng, khối) để lên ý tưởng thiết kế một sản phẩm phụ kiện thời trang; thêm họa tiết và phối màu cho sản phẩm phụ kiện thời trang đã thiết kế; tìm hiểu về chất liệu dự kiến sử dụng trong mẫu thiết kế phụ kiện thời trang của mình.

Trong phần thực hành ở mục Vận dụng, GV hướng dẫn HS thực hiện việc dựng mẫu với những vật liệu sẵn có. Sau đó, GV có thể cho HS trưng bày theo bộ sưu tầm để đa dạng trong hình thức tổ chức các hoạt động.

Bài học

Quy trình dạy học

Lưu ý trong triển khai

Bài 1.

Khái quát về lĩnh vực thiết kế trang sức

Khám phá:

- Khái niệm về thiết kế trang sức.

- Vật liệu cơ bản trong thiết kế trang sức.

Nhận biết:

- Đặc điểm của thiết kế trang sức.

- Một số thể loại trang sức phổ biến.

- Vai trò của ngành thiết kế trang sức trong đời sống xã hội.

- Quy trình tạo mẫu trang sức.

Thảo luận: Củng cố, luyện tập kiến thức, kĩ năng trong lĩnh vực thiết kế trang sức theo các câu hỏi trong sách.

Vận dụng:

Lên ý tưởng và vẽ thiết kế bộ trang sức tặng người thân trong gia đình.

Bài 1 có tính khái quát về ngành thiết kế trang sức, phân loại và quy trình tạo mẫu trang sức nên khi triển khai bài này, thầy cô lưu ý:

- Trang sức và những vật liệu thông dụng trong tạo mẫu trang sức.

- Nhận biết đặc điểm của thiết kế trang sức thông qua một số đặc trưng như: tính thẩm mĩ, tính văn hóa, tính biểu tượng.

- Có hiểu biết đúng về một số trang sức theo các dạng như: đính đá dạng chùm, dây xích, gắn biểu tượng, mĩ kí,…

- Quy trình cơ bản trong tạo mẫu trang sức.

Do đó, thầy cô cho HS tìm hiểu, chuẩn bị kĩ những nội dung có liên quan và thông qua trình bày của cá nhân/ nhóm để các thành viên trong lớp trao đổi, thảo luận. Lúc này, thầy cô có vai trò là người tổ chức, định hướng nội dung sao cho đạt được mục tiêu của bài học.

Phần vẽ phác thảo ý tưởng về một loại trang sức ở phần Thể hiện, thầy cô cho HS nghiên cứu phần gợi ý, đây sẽ là căn cứ để học sinh lên ý tưởng và vẽ thiết kế bộ trang sức tặng người thân ở phần Vận dụng). Điều này giúp chúng ta kiểm soát nếu HS biết, hiểu thì thực hành như thế nào? theo đúng tinh thần của dạy học theo định hướng phát triển năng lực.

Bài 2.

Thiết kế đồ trang sức thủ công bằng vật liệu sẵn có

Khám phá:

Làm quen với đồ trang sức thủ công được làm từ vật liệu sẵn có.

Nhận biết:

- Một số đặc điểm của đồ trang sức thủ công (tính truyền thống, tính độc đáo, tính kinh tế).

- Một số đồ trang sức làm từ vật liệu sẵn có.

- Một số lưu ý lựa chọn vật liệu trong thiết kế trang sức.

- Một số kĩ thuật thực hiện trang sức thủ công.

- Các bước cơ bản trong thực hiện sản phẩm trang sức thủ công.

- Kết hợp giữa đồ trang sức với trang phục.

- Thiết kế và tạo mẫu đồ trang sức bằng vật liệu sẵn có.

Thảo luận: Củng cố kiến thức, kĩ năng về thiết kế đồ trang sức theo các nội dung trong sách.

Vận dụng: Thiết kế sản phẩm đồ trang sức bằng vật liệu tái sử dụng, trao tặng cho trẻ em nghèo ở địa phương nơi mình sinh sống.

Dạng bài thiết kế đồ trang sức được xây dựng trên cơ sở từ phần loại, giá trị, yếu tố thẩm mĩ, vật liệu và quy trình thiết kế. Điều này giúp cho HS không chỉ có kĩ năng mà còn hình thành tư duy thiết kế trong lĩnh vực này, và phù hợp với định hướng nghề nghiệp và phát triển năng lực mĩ thuật ở cấp THPT. Do đó, khi triển khai bài này, thầy cô giúp HS:

- Nhận biết về hình dáng và vật liệu sẵn có làm đồ trang sức thủ công.

- Nhận biết về tính phù hợp giữa kĩ thuật thực hiện, kiểu dáng và vật liệu sử dụng làm đồ trang sức.

Từ đó, thầy cô giúp HS lên ý tưởng, kiểu dáng, màu sắc và lựa chọn vật liệu sẵn có trong thiết kế đồ trang sức phù hợp với một đối tượng cụ thể, chú ý đến nội dung kết hợp giữa đồ trang sức và trang phục.

Những nội dung này được cụ thể qua nội dung ở phần Các bước cơ bản trong thực hiện sản phẩm trang sức thủ công, do đó, thầy cô căn cứ vào nội dung biên soạn trong sách cùng HS phân tích, tăng hiệu quả trực quan hơn. Những yêu cầu thực hành trong sách có tính tổng hợp kiến thức, kĩ năng nên thầy cô cho HS tự mình thực hiện. Thầy cô chỉ gợi ý về cách làm trong trường hợp HS khó khăn khi thực hiện thông qua phân tích hình ảnh trực quan trong sách hay đặt câu hỏi để qua đó HS được củng cố lại kiến thức, kĩ năng đã học.

Bài học

Quy trình dạy học

Lưu ý trong triển khai

Bài 1.

Khái quát về video clip

Khám phá:

- Khái niệm về video clip.

- Sự xuất hiện của video clip trong cuộc sống.

Nhận biết:

- Những tên gọi, khái niệm về hình ảnh trong video clip.

- Phương tiện thường dùng để thực hiện video clip.

- Các bước cơ bản trong xây dựng kịch bản video clip.

- Lựa chọn một kịch bản văn học và phác thảo một vài phân cảnh video clip trên giấy.

Thảo luận: Trao đổi về kịch bản phân cảnh, hình thức thể hiện của video clip qua hệ thống câu hỏi nhằm củng cố kiến thức, kĩ năng.

Vận dụng:

Lựa chọn và xây dựng kế hoạch thực hiện video clip về một trong những chủ đề phòng chống dịch bệnh, lên án nạn bạo lực học đường, tệ nạn xã hội,… theo cách phù hợp với khả năng, phương tiện thực hiện.

Nội dung video clip trong Mĩ thuật đa phương tiện là một nội dung mới trong Chương trình môn Mĩ thuật năm 2018. Bài 1 được xây dựng giới thiệu khái quát về video clip nên khi triển khai thầy cô lưu ý cốt lõi của bài này là:

- Tổ chức cho HS tìm hiểu và giới thiệu khái quát và sự xuất hiện của video clip trong đời sống xã hội.

- Tổ chức các hoạt động cho HS xem, tìm hiểu các bước thực hiện xây dựng kịch bản video clip ở mức độ đơn giản, vẽ được bản vẽ phân cảnh.

Phần thực hành ở bài này liên quan đến đến hiểu biết về video clip và cách xây dựng kịch bản văn học, kịch bản phân cảnh theo cách khai thác vốn kinh nghiệm của HS (có thể đúng và sai). Đây là tiền đề để qua phần kiến thức, kĩ năng ở bài sau giúp cho HS hiểu và làm đúng.

Bài 2.

Thiết kế video clip theo chủ đề

Khám phá:

Giới thiệu, định hướng về thiết kế video clip theo chủ đề.

Nhận biết:

- Phân loại video clip.

- Các bước sáng tác, thực hiện video clip.

- Lựa chọn một kịch bản video clip và phác thảo một số kịch bản trên giấy.

- Lựa chọn chủ đề, phương tiện sẵn có để thực hành, sáng tạo video clip theo chủ đề yêu thích.

Thảo luận: Củng cố kiến thức, kĩ năng về kĩ năng thực hiện video clip theo hệ thống câu hỏi trong sách.

Vận dụng: Xây dựng kịch bản, sáng tạo và thiết kế video clip giới thiệu vẻ đẹp vùng đất nơi HS sống

Bài 2 có mục đích cung cấp kiến thức, kĩ năng để HS có thể thực hiện video clip ở mức độ khác nhau. Qua đó, những kiến thức cơ bản liên quan đến thực hiện video clip sẽ được giới thiệu đến HS thông qua các bài tập nhỏ để giúp HS rèn luyện. Điều này giúp cho HS không chỉ hình thành kĩ năng mà còn có tư duy trong thực hiện một sản phẩm video clip phù hợp với điều kiện, phương tiện và khả năng của bản thân, qua đó thêm yêu thích môn học hơn. Khi dạy bài này, thầy cô lưu ý:

- Về phương tiện thực hiện video clip: sử dụng những phương tiện sẵn có của bản thân và HS (điện thoại có chức năng quay phim,...);

- Về góc máy, khuôn hình: lựa chọn từ kịch bản văn học và kịch bản phân cảnh.

- Về tổ chức hoạt động thực hiện video clip (tiền kì, hậu kì). Căn cứ vào thực tiễn triển khai và điều kiện cơ sở vật chất của nhà trường, địa phương thầy cô:

+ Giao nhiệm vụ cho HS thực hiện ở nhà.

+ Tổ chức thực hiện theo hình thức học ngoại khoá tại một địa điểm gần trường và thuận tiện đi lại, an toàn

Bài học

Quy trình dạy học

Lưu ý trong triển khai

Bài 1.

Thiết kế mĩ thuật điện ảnh

Khám phá:

Khái quát về lĩnh vực thiết kế mĩ thuật điện ảnh.

Nhận biết:

- Công việc chính của hoạ sĩ thiết kế mĩ thuật điện ảnh.

- Những bước gợi ý cơ bản khi thực hành thiết kế mĩ thuật điện ảnh từ kịch bản văn học.

- Lựa chọn một trích đoạn trong câu chuyện văn học thiếu nhi và phác thảo thiết kế một bối cảnh cho kịch bản đó.

- Sự khác nhau giữa thiết kế mĩ thuật điện ảnh và thiết kế mĩ thuật sân khấu.

Thảo luận: Củng cố, luyện tập kiến thức, kĩ năng về thiết kế mĩ thuật điện ảnh theo hình thức trao đổi qua hệ thống câu hỏi trong sách.

Vận dụng:

Tổ chức nhóm cùng xem một bộ phim yêu thích và thực hiện các nội dung trong sách.

Nội dung Thiết kế mĩ thuật điện ảnh cũng là một nội dung mới trong Chương trình môn Mĩ thuật năm 2018, có tính ứng dụng kiến thức được học một cách tổng hợp. Do đó, khi triển khai bài 1 có tính khái quát về lĩnh vực thiết kế mĩ thuật điện ảnh, thầy cô lưu ý:

- Tổ chức cho HS xem một số bộ phim để cùng tìm hiểu, phát hiện về bối cảnh trong phim.

- Dẫn dắt HS tìm hiểu để biết đến đặc điểm của bối cảnh trong phim (sự khác biệt với bối cảnh trong vở kịch). Qua đó, HS vận dụng được kiến thức về thiết kế mĩ thuật điện ảnh để xem một bộ phim và phân tích được yếu tố mĩ thuật, qua đó hiểu được vai trò của thiết kế mĩ thuật góp phần tạo nên thành công của một bộ phim.

Qua bài 1, HS cũng đã hiểu được cách thiết lập bối cảnh phim từ kịch bản văn học và có thể phác thảo bối cảnh cho một số phân cảnh.

Bài 2.

Thiết kế mĩ thuật bối cảnh phim hoạt hình

Khám phá:

- Giới thiệu về thiết kế mĩ thuật bối cảnh phim hoạt hình.

- Một số hình thức thể hiện trong phim hoạt hình.

Nhận biết:

- Đặc điểm bối cảnh trong phim hoạt hình.

- Quá trình thiết kế mĩ thuật bối cảnh phim hoạt hình.

- Các bước vẽ bối cảnh cho phim hoạt hình.

- Các bước làm bối cảnh mô hình cho phim hoạt hình.

- Tìm hiểu các bước gợi ý làm bối cảnh dạng mô hình một phân cảnh phim hoạt hình cụ thể.

Thảo luận: Củng cố kiến thức, kĩ năng về thiết kế mĩ thuật bối cảnh phim hoạt hình theo hệ thống câu hỏi trong sách giáo khoa.

Vận dụng: Lựa chọn và dựng mô hình bối cảnh, tạo hình nhân vật cho nội dung của môn học yêu thích.

Khi triển khai bài này, thầy cô lưu ý bám sát theo tiến trình dạy học để HS có thể:

- Nhận diện hình thức thể hiện trong phim hoạt hình và biết về đặc điểm bối cảnh của thể loại phim này.

- Hiểu được quy trình thiết kế mĩ thuật bối cảnh phim hoạt hình.

- Biết đến quá trình thiết kế mĩ thuật bối cảnh phim hoạt hình.

- Hiểu và thực hành các bước vẽ bối cảnh, dựng mô hình bối cảnh cho một phân đoạn trong phim hoạt hình ở mức độ đơn giản.

Do đó, thầy cô cần làm rõ được quy trình thể hiện bối cảnh phim hoạt hình dạng 2D, 3D để tổ chức cho HS thực hiện theo sự lựa chọn yêu thích.

Những kĩ thuật thực hiện bối cảnh phim hoạt hình 2D, 3D không khó đối với HS lớp 11 nên thầy cô tập trung hướng dẫn HS cách tư duy, tạo không gian từ kịch bản văn học cho đến bản vẽ hay mô hình. Điều này giúp cho HS chủ động thực hiện được sản phẩm và yêu thích đối với nội dung giáo dục này.

Bài học

Quy trình dạy học

Lưu ý trong triển khai

Bài 1.

Khái quát về không gian nội thất

Khám phá:

Giới thiệu về không gian nội thất từ khái niệm cho đến một số hình ảnh, sơ đồ, bản vẽ đơn giản.

Nhận biết:

- Phân loại không gian nội thất.

- Các thành phần cơ bản của không gian nội thất.

- Mối liên hệ giữa nội thất với kiến trúc.

- Mối liên hệ giữa nội thất và mĩ thuật.

- Các yếu tố ảnh hưởng tới thiết kế nội thất.

Thảo luận: Củng cố, luyện tập kiến thức về không gian nội thất theo hệ thống câu hỏi trong sách giáo khoa bằng hình thức trao đổi.

Vận dụng:

Sử dụng vật liệu sẵn có làm mô hình mô phỏng một không gian nội thất yêu thích.

Khi dạy bài này, thầy cô cần giúp HS nắm vững khái niệm không gian nội thất thông qua hình ảnh, bản vẽ và khái niệm cơ bản thông qua hình thức HS tìm hiểu, thuyết trình bằng hình thức phù hợp.

Trong các dạng bài, câu hỏi nhận diện đặc điểm về dạng không gian nội thất, thầy cô ngoài việc giao nhiệm vụ kèm theo các câu hỏi gợi ý cho HS trước buổi lên lớp cũng cần hướng dẫn các em cách thức tìm kiếm thông tin theo nhiều cách khác nhau như quan sát, chụp ảnh, sưu tầm hình ảnh,… tuỳ theo điều kiện hoàn cảnh. HS trong trường hợp này có thể tìm tư liệu, hình ảnh về không gian nội thất từ các trang sách, báo cũ, rồi cắt, dán lên khổ giấy bìa lớn để thuyết trình. HS cũng có thể tự vẽ lại các không gian nội thất mà mình biết để minh hoạ cho bài thuyết trình. Đồng thời, thầy cô cũng chủ động sưu tầm, in sẵn các hình ảnh minh hoạ về các không gian nội thất theo từng nội dung, giúp HS mở rộng hiểu biết.

Bài 2.

Thiết kế nội thất

Khám phá:

Sự cần thiết của thiết kế nội thất trong đời sống xã hội.

Nhận biết:

- Yêu cầu của thiết kế nội thất.

- Các yếu tố cơ sở trong thiết kế nội thất.

- Quy trình thiết kế nội thất.

Thảo luận: Củng cố kiến thức, kĩ năng về thiết kế nội thất qua trao đổi theo câu hỏi trong sách giáo khoa.

Vận dụng: Lựa chọn một không gian yêu thích và đưa ra giải pháp thiết kế nội thất thể hiện bằng bản vẽ hoặc làm mô hình từ vật liệu sẵn có.

Khi triển khai bài 2, các thầy cô lưu ý logic của bài này là giúp HS:

- Biết đến các yêu cầu cơ bản của thiết kế nội thất.

- Hiểu được các yếu tố cơ sở trong thiết kế nội thất để vận dụng trong thực hiện nhiệm vụ học tập của mình.

- Biết đến các bước thiết kế nội thất vằng hình thức bản vẽ hoặc mô hình đơn giản.

Trong những bài tập nhỏ ở mỗi mục đều là những thành phần không thể thiếu nhắm giúp HS đạt được mục tiêu về kiến thức, kĩ năng về thiết kế nội thất ở mức độ cơ bản như lên ý tưởng trang trí diện trần, tường hoặc sàn một không gian nội thất yêu thích; mô phỏng lại một không gian nội thất nhà ở bằng bản vẽ hoặc mô hình,…. Do đó, thầy cô giao nhiệm vụ cho HS/nhóm HS thực hiện để qua đó kiểm soát quá trình lĩnh hội của HS có hiệu quả hay vướng mắc ở khâu nào, từ đó có giải pháp hỗ trợ ở từng trường hợp. Điều này tránh đi việc bị “trôi” kiến thức.

Trong phần thực hành làm mô hình, thầy cô khuyến khích HS lựa chọn, sưu tầm những vật liệu sẵn có ở địa phương, vật liệu tái sử dụng phù hợp với khả năng thực hiện và tạo được sản phẩm đẹp mắt.

Bài học

Quy trình dạy học

Lưu ý khi triển khai

Bài 1: Tìm hiểu đặc điểm cấu trúc khối mắt, mũi, miệng, tai

QUAN SÁT VÀ NHẬN THỨC:

1. Tìm hiểu cấu trúc hình khối của khối mắt, mũi, miệng, tai

– Hình khối của khối phạt mảng mắt, mũi, miệng, tai.

– Đường hướng hình khối của khối mắt, mũi, miệng, tai.

2. Tìm hiểu về hình khối, đậm – nhạt của khối mắt, mũi, miệng, tai

– Hình khối, đậm – nhạt của khối phạt mảng mắt, mũi, miệng, tai.

– Hình khối, đậm – nhạt của khối mắt, mũi, miệng, tai.

LUYỆN TẬP VÀ SÁNG TẠO:

1. Chuẩn bị dụng cụ

2. Đặt mẫu

3. Gợi ý các bước vẽ khối phạt mảng mắt/ mũi/ miệng/ tai

PHÂN TÍCH VÀ ĐÁNH GIÁ:

– Đặc điểm để nhận biết về hình, khối, tỉ lệ, đường hướng của khối phạt mảng mắt/ mũi/

miệng/ tai.

– Yếu tố tạo hình cơ bản trong bài vẽ khối phạt mảng mắt/ mũi/ miệng/ tai.

VẬN DỤNG:

HS vận dụng kiến thức đã học để thể hiện bằng bút chì trên giấy một đồ vật mình thích bằng diện của hình.

Trong dạng bài này,�GV lưu ý giúp HS:

– Nhận biết được đặc điểm cơ bản của khối mắt, mũi, miệng, tai.

– Nhận biết được được cấu trúc, tỉ lệ, khối mắt/ mũi/ miệng/ tai theo dạng phạt mảng.

– Biết sắp xếp bố cục và thể hiện được khối phạt mảng mắt/ mũi/ miệng/ tai trên trang giấy.

– Phân tích và giải quyết được mối quan hệ giữa ánh sáng, hình và khối của khối mắt/ mũi/ miệng/ tai trong không gian.

Bài 2: Thực hành vẽ tượng chân dung phạt mảng

QUAN SÁT VÀ NHẬN THỨC:

1. Tìm hiểu tượng chân dung phạt mảng

2. Tìm hiểu cấu trúc, tỉ lệ tượng chân dung phạt mảng

– Đường trục mặt, đường hướng mắt mũi miệng của tượng chân dung phạt mảng.

– Hình khối tượng chân dung phạt mảng.

+ Hình khối cấu trúc của xương đầu người.

+ Hình khối cấu trúc khái quát của đầu người.

+ Tỉ lệ, hướng ngang, dọc, mắt, mũi, miệng, tai trên tượng phạt mảng.

LUYỆN TẬP VÀ SÁNG TẠO:

1. Chuẩn bị dụng cụ

2. Đặt mẫu

3. Gợi ý các bước thực hiện vẽ tượng chân dung phạt mảng

PHÂN TÍCH VÀ ĐÁNH GIÁ:

Giúp HS phân tích cấu trúc diện khối, mối quan hệ ánh sáng, hình và khối của chân dung tượng phạt mảng trong không gian.

VẬN DỤNG:

HS vận dụng kiến thức đã học để dùng màu goát (gouache) hoặc màu arcrylic vẽ một tượng phạt mảng với các sắc độ đậm nhạt.

​

Trong dạng bài này,�GV lưu ý giúp HS:

– Nhận biết được cấu trúc, tỉ lệ tượng chân dung phạt mảng.

– Sắp xếp và vẽ được mẫu tượng chân dung phạt mảng trên trang giấy.

– Hiểu và phân tích được mối quan hệ giữa ánh sáng, hình và khối của chân dung tượng phạt mảng trong không gian.

Bài 1: Trang trí hình tròn

QUAN SÁT VÀ NHẬN THỨC:

1. Tìm hiểu một số hình thức trang trí hình tròn

2. Hoà sắc trong trang trí

– Hoà sắc nóng

– Hoà sắc lạnh

3. Quy luật ứng dụng trong trang trí hình tròn

– Quy luật đối xứng qua trục và qua tâm

– Quy luật lặp lại

– Quy luật đảo ngược (xoay chiều)

– Quy luật xen kẽ

– Quy luật tự do (bất đăng đối)

– Quy luật chồng hình

4. Hoạ tiết trong trang trí hình tròn

LUYỆN TẬP VÀ SÁNG TẠO:

1. Các bước xây dựng bài trang trí hình tròn ở dạng đen trắng

– Bước chuẩn bị

– Bước thực hành

2. Gợi ý các bước xây dựng phác thảo đen trắng trang trí hình tròn

PHÂN TÍCH VÀ ĐÁNH GIÁ:

HS phân tích sản phẩm thực hành của mình và của bạn.

VẬN DỤNG:

Tìm hiểu về nghệ thuật trang trí mosaic và ứng dụng kĩ thuật ghép mảnh bằng các vật

liệu sẵn có để trang trí hình tròn.

​

Trong dạng bài này,�GV lưu ý giúp HS:

– Nhận biết được đặc điểm trang trí hình tròn.

– Lựa chọn được hoạ tiết, biết cách sắp xếp và tạo được sự liên kết, mảng chính, mảng phụ của các nhóm hoạ tiết trong trang trí hình tròn.

– Biết sử dụng chất liệu để thực hiện xây dựng bản phác thảo trang trí hình tròn.

​

Bài 2: Thực hành trang trí hình tròn

QUAN SÁT VÀ NHẬN THỨC:

1. Đặc điểm và cấu trúc hình tròn

2. Bố cục trong trang trí hình tròn

LUYỆN TẬP VÀ SÁNG TẠO:

1. Các bước thực hiện một bài trang trí hình tròn

– Bước chuẩn bị

– Bước thực hành

2. Gợi ý các bước thực hành một bài trang trí hình tròn

PHÂN TÍCH VÀ ĐÁNH GIÁ:

– Trưng bày bài sản phẩm thực hành.

– Nhận xét sản phẩm.

VẬN DỤNG:

HS vận dụng kiến thức đã học để trang trí một sản phẩm/ đồ vật từ những mẫu trang trí hình tròn yêu thích.

Trong dạng bài này,�GV lưu ý giúp HS:

– Hiểu được các bước thực hành trang trí hình tròn.�– Biết lựa chọn hoạ tiết, chất liệu để thực hành và biết sắp xếp hoạ tiết trong trang trí hình tròn.�– Biết sử dụng chất liệu màu bột, màu gouache hoặc chất liệu tương đương trong thực hành.�– Phân tích được vẻ đẹp của trang trí hình tròn và liên hệ được tính ứng dụng của trang trí hình tròn trong đời sống

Bài 1: Tranh bố cục nhân vật

QUAN SÁT VÀ NHẬN THỨC:

1. Tìm hiểu về tranh bố cục nhân vật

2. Một số dạng thức bố cục tranh nhân vật

– Bố cục theo dạng hình tròn

– Bố cục theo dạng hình vuông, chữ nhật

– Bố cục theo dạng hình tam giác

– Bố cục theo dạng đối lập/ tương phản

– Bố cục theo nguyên lí nhịp điệu/ chuyển động

LUYỆN TẬP VÀ SÁNG TẠO:

– Tham khảo các bước vẽ tranh bố cục nhân vật.

+ Bố cục trên khuôn khổ ngang

+ Bố cục trên khuôn khổ dọc

– Gợi ý các bước thực hiện

PHÂN TÍCH VÀ ĐÁNH GIÁ:

Trưng bày sản phẩm và trao đổi với thành viên trong nhóm.

VẬN DỤNG:

Tìm hiểu tranh đề tài nhân vật của các hoạ sĩ nổi tiếng Việt Nam như: Tô Ngọc Vân, Mai Trung Thứ, Nguyễn Phan Chánh, Trần Văn Cẩn, Nguyễn Sáng, Nguyễn Tư Nghiêm,… và

chép/ mô phỏng lại bố cục, hình dáng nhân vật và đạm nhạt tác phẩm ở dạng đơn giản.

Trong dạng bài này,�GV lưu ý giúp HS:

– Nhận biết được đặc điểm của tranh bố cục nhân vật.

– Biết áp dụng các dạng thức bố cục và nguyên lí tạo hình để thực hiện được phác thảo bố cục nhân vật hợp lí, sinh động.

– Biết phân tích, nhận xét về các yếu tố và nguyên lí tạo hình trong tranh bố cục nhân vật.

Bài 2: Thực hành vẽ tranh bố cục nhân vật

QUAN SÁT VÀ NHẬN THỨC:

1. Tìm hiểu cách thức xây dựng bố cục nhân vật

– Nguyên lí chính – phụ

– Nguyên lí cân bằng

– Nguyên lí chuyển động/ nhịp điệu

– Nguyên lí nhấn mạnh

2. Những điều cần tránh khi xây dựng tranh bố cục nhân vật

LUYỆN TẬP VÀ SÁNG TẠO:

– Tham khảo các bước thể hiện bố cục tranh nhân vật theo đề tài tự chọn.

– Gợi ý các bước thực hiện:

PHÂN TÍCH VÀ ĐÁNH GIÁ:

Trưng bày sản phẩm và thảo luận với các thành viên trong nhóm.

VẬN DỤNG:

Vận dụng kiến thức đã học về các phương pháp xây dựng bố cục tranh nhân vật để tìm tư liệu cho bài học thông qua việc chụp ảnh, ghi chép (kí hoạ).

Trong dạng bài này,�GV lưu ý giúp HS:

– Biết lựa chọn đề tài và chất liệu để thể hiện tranh bố cục nhân vật.

– Sử dụng được các nguyên lí cân bằng, tương phản, nhịp điệu, chính phụ, tỉ lệ,

nhấn mạnh,... và các yếu tố tạo hình để tạo được tranh bố cục nhân vật.

– Thể hiện được quan điểm cá nhân trong phân tích và đánh giá sản phẩm mĩ thuật.

Chỉ số hành vi

Biểu hiện cụ thể

Tính chủ động chuẩn bị

Tự giác sưu tầm vật liệu tái chế (vỏ hộp, chai lọ) từ trước tiết học mà không cần nhắc nhở nhiều lần.

Khả năng tự định hướng

Biết tự chọn ý tưởng (mình sẽ làm ống bút hay hộp đựng phấn) và lựa chọn vật liệu phù hợp với ý tưởng đó.

Kỹ năng tự giải quyết vấn đề

Khi gặp khó khăn (keo không dính, cắt sai), học sinh tự tìm cách sửa hoặc hỏi bạn thay vì ngồi chờ giáo viên làm hộ.

Quản lý thời gian và không gian

Hoàn thành sản phẩm đúng giờ và tự giác dọn dẹp vệ sinh khu vực thực hành của mình.

Tiêu chí

Mức độ 3

(Tự chủ tốt)

Mức độ 2

(Có nỗ lực)

Mức độ 1

(Cần hỗ trợ)

Chuẩn bị

Mang đầy đủ vật liệu, thậm chí mang dư để chia sẻ cho bạn.

Có chuẩn bị nhưng còn thiếu một vài dụng cụ (kéo, hồ).

Không chuẩn bị, hoàn toàn phụ thuộc vào đồ dùng của lớp/bạn.

Thực hiện

Tự tin thực hiện các bước, biết tự điều chỉnh khi làm sai.

Làm theo mẫu, cần giáo viên nhắc nhở mới tiếp tục thực hiện.

Thụ động, đợi giáo viên cầm tay chỉ việc.

Hoàn thiện

Tự giác thu dọn rác, sắp xếp đồ dùng gọn gàng sau khi làm.

Có thu dọn nhưng phải nhắc nhở mới thực hiện xong.

Để rác bừa bãi, không có ý

Tiêu chí

Mức độ:

Hoàn thành tốt

Mức độ:

Hoàn thành

Mức độ:

Cần cố gắng

Nhận diện yếu tố

Nhận ra nhanh và gọi tên chính xác các màu sắc, hình khối, chất liệu.

Nhận ra được các yếu tố cơ bản khi được giáo viên gợi ý.

Chỉ nhận ra được những màu sắc hoặc hình dáng quá nổi bật.

Sự tập trung quan sát

Quan sát tỉ mỉ, phát hiện ra các chi tiết nhỏ, thú vị mà người khác ít thấy.

Quan sát được các đặc điểm tổng thể của đối tượng.

Hay xao nhãng, chỉ quan sát hời hợt bên ngoài.

Kết nối thực tế

Biết liên hệ hình dáng vật thật với ý tưởng làm sản phẩm (Vỏ hộp này giống cái nhà).

Biết vật thật có thể dùng làm đồ dùng học tập.

Chưa thấy được mối liên hệ giữa vật thật và bài học.

Mức độ

Tiêu chí Sáng tạo

Tiêu chí Ứng dụng

Sáng tạo đột phá

Tạo ra hình dáng hoàn toàn mới; kết hợp vật liệu thông minh, bất ngờ.

Sản phẩm bền, đẹp, sử dụng tiện lợi và có thể dùng cho nhiều mục đích.

Sáng tạo cơ bản

Biết thay đổi một vài chi tiết so với mẫu; sử dụng màu sắc có ý đồ riêng.

Sản phẩm sử dụng được nhưng còn một vài lỗi nhỏ (hơi lỏng lẻo, hơi khó cầm).

Mô phỏng

(Chưa sáng tạo)

Làm y hệt mẫu của giáo viên hoặc bạn bè, chưa có dấu ấn cá nhân.

Sản phẩm chỉ mang tính trưng bày, chưa đảm bảo được chức năng sử dụng.

Mức độ

Biểu hiện cụ thể

Nhận biết

Chỉ ra được các yếu tố tạo hình (màu sắc, hình khối, đường nét) có trong tác phẩm/sản phẩm.

Phân tích

Giải thích được cách sắp xếp các yếu tố đó (ví dụ: Tại sao tác giả dùng màu nóng? Sự tương phản tạo ra cảm giác gì?).

Đánh giá

Nêu được cảm nhận cá nhân, ý nghĩa của sản phẩm và đưa ra lời khuyên để sản phẩm hoàn thiện hơn.

Tiêu chí

Mô hình STEM

Mô hình STEAM

Viết tắt của

Science (Khoa học), Technology (Công nghệ), Engineering (Kỹ thuật), Math (Toán học).

Science (Khoa học), Technology (Công nghệ), Engineering (Kỹ thuật), Art (Nghệ thuật), Math (Toán học).

Thành phần cốt lõi

Tập trung vào 4 lĩnh vực Khoa học, Công nghệ, Kỹ thuật và Toán học.

Bao gồm 5 lĩnh vực: STEM và bổ sung thêm Art (Nghệ thuật).

Trọng tâm

Tập trung vào tư duy logic, phân tích, giải quyết vấn đề một cách khoa học và hệ thống.

Nhấn mạnh vào sự sáng tạo, thẩm mỹ, tư duy đa chiều và tính nhân văn (kết hợp tư duy nghệ thuật và tư duy khoa học).

Mục tiêu chính

Chuẩn bị học sinh cho các công việc liên quan đến khoa học, công nghệ, kỹ thuật, toán học trong tương lai.

Giúp học sinh trở thành những người sáng tạo, có khả năng giải quyết vấn đề phức tạp một cách khéo léo, mềm dẻo và có tính thẩm mỹ.

Yếu tố Nghệ thuật (Art)

Không phải là trọng tâm chính, thường chỉ là phần phụ trợ (nếu có).

Yếu tố cốt lõi, bao gồm nghệ thuật thiết kế, mỹ thuật, âm nhạc, nghệ thuật kỹ thuật số...

Sản phẩm đầu ra

Thường nhấn mạnh vào tính khả thi, chức năng và hiệu quả kỹ thuật của sản phẩm/giải pháp.

Nhấn mạnh vào sản phẩm/giải pháp vừa khả thi, vừa có tính thẩm mỹ và lấy con người làm trung tâm.

Tiêu chí

Tiếp cận STEAM như một phương pháp giáo dục

Tiếp cận STEAM như một nội dung giáo dục

Trọng tâm

Cách thức tổ chức việc dạy và học.

Những gì được dạy và học.

Bản chất

Một triết lý, một cách tiếp cận liên ngành, tích hợp.

Tập hợp kiến thức, khái niệm, kỹ năng của 5 lĩnh vực cụ thể.

Câu hỏi cốt lõi

Dạy và học như thế nào để hiệu quả?

Dạy và học cái gì?

Mục tiêu chính

Phát triển các kỹ năng (tư duy phản biện, sáng tạo, hợp tác) và năng lực giải quyết vấn đề.

Cung cấp kiến thức nền tảng và chuyên sâu trong các lĩnh vực Khoa học, Công nghệ, Kỹ thuật, Nghệ thuật, Toán học.

Biểu hiện trong lớp học

Các hoạt động học tập dựa trên dự án, làm việc nhóm, trải nghiệm thực tế, thảo luận và trình bày.

Các bài học cụ thể liên quan đến nội dung khoa học, ứng dụng công nghệ, quy trình thiết kế kỹ thuật, kỹ thuật thực hành sản phẩm mĩ thuật, kiến thức toán,...

Tiêu chí

Cấp THCS

Cấp THPT

Sản phẩm số

Vẽ tranh trên Paint, chỉnh sửa ảnh cơ bản.

Thiết kế đồ họa (Canva, Photoshop), dựng video, thiết kế 3D.

Quản trị thông tin

Lưu trữ ảnh vào thư mục máy tính.

Thiết lập Danh mục tài liệu số (Digital Portfolio), quản lý dữ liệu trên Cloud.

Tương tác

Xem tranh online.

Xây dựng không gian triển lãm ảo (Virtual Gallery) hoặc bảo tàng số.