1 of 12

Iaith y Corff

Gwrando

Cynllunio a Threfnu

Siarad

Gwrando am ystyr

Gwrando a deall yr hyn sy’n cael ei glywed

Datblygu geirfa

Gwrando i adeiladu geirfa

Gwrando i ddeall

Gwrando ar eraill; gwrando am ystyr

Deall, ymateb ac adeiladu ar safbwyntiau eraill

Defnyddio technegau i gofio / cofnodi / ymateb i eraill

Gwrando fel rhan o siarad cydweithredol

Gofyn cwestiynau

Gwrando ar sgwrs

Eglurder a geirfa

Siarad yn glîr

Defnyddio iaith briodol a geirfa sy’n briodol i’r pwnc

Adnabod geiriau sydd wedi eu treiglo

Ennyn diddordeb y gwrandawyr

Diben

Defnyddio technegau i ddal sylw’r gwrandawyr

Siarad Cydweithredol

Cymryd tro i siarad

Ymgymryd ag ystod o rolau

Gofyn Cwestiynau

Mynegi barn a rhoi rhesymau

Defnyddio’r Llais

Ynganu yn glir

Amrywio tôn y llais

Defnyddio lefelau addas o gryfder llais

Defnyddio’r Corff

Defnyddio’r dwylo / breichiau wrth siarad

Mynegiant wyneb

Cyswllt llygad

Dangos hyder

Cynnwys

Dewis cynnwys yn ofalus

Egluro pwyntiau’n llawn

Crynhoi pwyntiau eraill

Defnyddio technegau megis ail adrodd, cwestiynau

rhethregol, ystadegau, ansoddeiriau

Trefnu

Cadw at amser

Siarad yn drefnus

Cadw ffocws ar dasg

Llafaredd Llwyddiannus

2 of 12

Iaith y Corff

Gwrando

Siarad

Gofyn ac ateb

cwestiynau

Llafaredd Llwyddiannus

1

2

3

4

Siarad

yn glîr

Cymryd tro i siarad

Mynegi barn a rhoi rhesymau

Gwrando

ar eraill

Ailadrodd a dysgu ar y cof

Egluro pwyntiau’n llawn

Dangos

hyder

Defnyddio lefelau addas o gryfder llais

Cynllunio a Threfnu

Siarad yn drefnus

Cadw ffocws ar dasg

Defnyddio geirfa

Gwrando, deall a dilyn cyfarwyddiadau

Cyswllt llygad

Ynganu yn glir

3 of 12

Cam Cynnydd 1

Cam Cynnydd 2

Cam Cynnydd 3

Cam Cynnydd 4

Cam Cynnydd 5

  1. Cynhyrchu llawer o seiniau
  2. Defnyddio geiriau ac ymadroddion cyfarwydd ac arbrofi â geirfa newydd
  3. Cyfathrebu ystyr gan ddefnyddio iaith lafar estynedig
  4. Dechrau cymryd fy nhro mewn sgyrsiau
  5. Gofyn ac ateb cwestiynau.
  1. Siarad yn glir
  2. Defnyddio geirfa sy’n gynyddol amrywiol
  3. Amrywio’r math o frawddegau rwy’n eu defnyddio
  4. Cyfrannu at drafodaeth grŵp ac ymgymryd ag ystod o rolau
  5. Gofyn ac ateb cwestiynau gan fynegi barn a rhoi rhesymau
  6. Adnabod seiniau sydd yn newid ar ddechrau geiriau
  7. Helpu gwrandawyr i ddeall drwy drefnu’r hyn sy’n cael ei ddweud
  1. Siarad yn glir ac adnabod iaith briodol
  2. Defnyddio geirfa sy’n benodol i faes dysgu a phrofiad
  3. Cyfrannu at drafodaeth grŵp mewn rolau gwahanol
  4. Gofyn ac ateb cwestiynau gan adeiladu ar bwyntiau eraill a mynegi barn iddyn nhw gyda rhesymau
  5. Adnabod geiriau sydd wedi eu treiglo
  6. Ennyn diddordeb y gynulleidfa
  1. Siarad yn glir gan addasu fy iaith yn briodol
  2. Defnyddio geirfa sy’n benodol i faes dysgu a phrofiad a geirfa academaidd
  3. Ymgymryd ag ystod o gyfrifoldebau i strwythuro gwaith grŵp
  4. Cynnal safbwynt, rhagweld ac ymateb i safbwyntiau eraill
  5. Adnabod y defnydd o dreigladau a threigladau amhriodol
  6. Ennyn diddordeb llawn y gynulleidfa
  1. Siarad yn rhugl ac hyderus
  2. Defnyddio iaith idiomatig soffistigedig
  3. Defnyddio ystod o opsiynau a strategaethau i alluogi’r grŵp i wneud cynnydd a dod i gonsensws
  4. Siarad o safbwyntiau argyhoeddiadol amrywiol, ymateb i safbwyntiau eraill, gwneud dewisiadau gwybodus
  5. Adnabod yr amrywiol ddefnyddiau o dreigladau a threigladau amhriodol
  6. Bodloni gofynion gwahanol gynulleidfaoedd

  1. Gwrando ar eraill gan dalu sylw cynyddol
  2. Gwahaniaethu seiniau o fewn geiriau
  3. Adnabod a dilyn gwybodaeth aml-gam
  4. Dechrau gofyn ac ateb cwestiynau
  5. Ailadrodd a dysgu ar y cof
  1. Gwrando ar eraill, ac adalw yr hyn a glywyd.
  2. Datblygu ac addasu geirfa drwy wrando a’u cymhwyso
  3. Defnyddio ciwiau amrywiol i ragfynegi ystyr gyffredinol
  4. Gwrando ar sgwrs a rhyngweithio mewn grŵp
  5. Gofyn cwestiynau perthnasol
  1. Gwrando ar syniadau eraill ac ymateb yn briodol
  2. Adeiladu geirfa i gyfathrebu a deall ystyr a syniadau
  3. Defnyddio technegau i gofio prif bwyntiau cyflwyniad
  4. Dangos cytundeb neu anghytundeb mewn trafodaeth
  5. Ymateb i eraill drwy ofyn cwestiynau a gwneud sylwadau
  1. Gwrando ar syniadau eraill a llunio casgliadau
  2. Datblygu a defnyddio ystod o eirfa wrth gyfathrebu
  3. Defnyddio technegau gwahanol i gofio, cofnodi ac ymateb i bwyntiau
  4. Gwrando ar eraill ac ymateb drwy ofyn cwestiynau, gwneud sylwadau ac awgrymiadau
  1. Gwrando ar syniadau eraill, eu gwerthuso’n feiriniadol a’u parchu
  2. Defnyddio ystod o eirfa yn fanwl gywir mewn gwahanol gyd-destunau
  3. Defnyddio technegau gwahanol i gofio, cofnodi ac ymateb i bwyntiau
  4. Ymateb gyda hyder a sensitifrwydd i syniadau pobl eraill

  1. Disgrifio digwyddiadau gan adeiladu ac ymestyn fy ngeirfa
  2. Disgrifio hoff a chas bethau gan gynnig rheswm.
  3. Defnyddio cwestiynau sylfaenol
  4. Adnabod dechrau, canol a diwedd stori neu destun clywedol
  1. Trefnu pwyntiau fel bod y gwrandawyr yn deall
  2. Mynegi barn gan roi rhesymau ac atebion priodol i gwestiynau eraill
  3. Dechrau defnyddio ambell dechneg e.e ansoddeiriau a chwestiynau
  4. Rhannu’r gwaith yn ddechrau, canol a diwedd wrth gyflwyno.
  1. Trefnu sgwrs fel y gall y gwahanol gynulleidfaoedd mewn gwahanol gyd-destunau ddilyn beth sy’n cael ei ddweud
  2. Ymateb i safbwyntiau eraill gan grynhoi ac esbonio’r hyn sydd wedi cael ei ddweud.
  3. Defnyddio technegau i gyfleu ystyr a phwrpas
  4. Strwythuro’r gwaith i gynnwys dechrau, canol a diwedd trefnus
  1. Trefnu yr hyn sy’n cael ei ddweud yn effeithiol er mwyn ymateb i adwaith y gwrandawyr.
  2. Ymateb i safbwyntiau eraill yn hyderus a sensitif gan grynhoi a gwerthuso yr hyn sydd wedi cael ei ddweud.
  3. Defnyddio amrywiaeth o dechnegau i gyfleu ystyr a phwrpas
  4. Gwaith trefnus ac ymwybyddiaeth dda o ffiniau amser
  1. Trefnu yr hyn sy’n cael ei ddweud yn effeithiol er mwyn gwerthuso’n feiriniadaol ac ymateb i’r hyn sy’n cael ei ddweud.
  2. Ymateb i eraill a gwneud dewisiadau gwybodus i wella sgiliau cyfathrebu.
  3. Defnyddio ystod eang o dechnegau’n hyderus i gyfleu ystyr
  4. Trefnu gwaith a chadw at amser yn hyderus a phwrpasol

  1. Ynganu geiriau a brawddegau syml yn glir
  2. Defnyddio lefelau addas o gryfder y llais.
  3. Talu sylw i eraill ac edrych ar y siaradwr er mwyn clywed a deall
  1. Ynganu yn glir
  2. Amrywio mynegiant ac ystumiau er mwyn cyfleu syniadau a helpu gwrandawyr i ddeall
  3. Talu sylw cynyddol gan greu cyswllt llygad
  1. Siarad yn glir ac ynganu yn gywir
  2. Amrywio mynegiant, geirfa, tôn ac ystumiau i ennyn diddordeb y gynulleidfa.
  3. Creu cyswllt llygad a defnyddio’r dwylo/breichiau’n addas wrth siarad o flaen eraill.
  1. Siarad yn glir ac ynganu pob gair y gywir
  2. Cyfleu ystyr yn effeithiol i’r gynulleidfa.
  3. Creu cyswllt llygad hyderus a defnyddio’r corff i ddangos hyder wrth siarad o flaen eraill.
  1. Siarad yn hyderus gan ynganu yn gywir bob amser
  2. Defnyddio ystod o dechnegau, edrychiadau ac ystumiau
  3. Cyflwyno i eraill yn aeddfed gan ddal cyswllt llygad a defnyddio’r corff i ddangos hyder.

Iaith y corff

Cynllunio a threfnu

Siarad

Gwrando

Cynnydd Ieithyddol

4 of 12

2

3

4

5

1. Beth oedd y dasg?

Y dasg oedd …

2. Cryfderau

Llwyddais i …

3. Heriau

Yr heriau oedd ...

Yr hyn oedd yn anodd oedd …

4. Sgiliau

Dysgais sut i …

Defnyddiais sgiliau …

5. Targedau

I wneud cynnydd, dwi angen …

Y tro nesaf byddaf yn …

Defnyddio Llafaredd Llwyddiannus i hunan asesu

1

Cryfderau

Llwyddais i …

Heriau

Yr heriau oedd …

Sgiliau

Dysgais sut i ….

Targedau

Y tro nesaf byddaf yn ….

Y dasg

Y dasg oedd ….

Hunan asesu

Ystyriwch eich tasg a’ch perfformiad ac atebwch y cwestiynau myfyrio ar y dde.

Cofiwch ddefnyddio ‘Llafaredd Llwyddiannus’ wrth ateb ac esbonio’r cryfderau, heriau, sgiliau a’r targedau.

5 of 12

Iaith y Corff

Gwrando

Cynllunio a Threfnu

Siarad

Gwrando am ystyr

Gwrando a deall yr hyn sy’n cael ei glywed

Datblygu geirfa

Gwrando i adeiladu geirfa

Gwrando i ddeall

Gwrando ar eraill; gwrando am ystyr

Deall, ymateb ac adeiladu ar safbwyntiau eraill

Defnyddio technegau i gofio / cofnodi / ymateb i eraill

Gwrando fel rhan o siarad cydweithredol

Gofyn cwestiynau

Gwrando ar sgwrs

Eglurder a geirfa

Siarad yn glîr

Defnyddio iaith briodol a geirfa sy’n briodol i’r pwnc

Adnabod geiriau sydd wedi eu treiglo

Ennyn diddordeb y gwrandawyr

Diben

Defnyddio technegau i ddal sylw’r gwrandawyr

Siarad Cydweithredol

Cymryd tro i siarad

Ymgymryd ag ystod o rolau

Gofyn Cwestiynau

Mynegi barn a rhoi rhesymau

Defnyddio’r Llais

Ynganu yn glir

Amrywio tôn y llais

Defnyddio lefelau addas o gryfder llais

Defnyddio’r Corff

Defnyddio’r dwylo / breichiau wrth siarad

Mynegiant wyneb

Cyswllt llygad

Dangos hyder

Hunan asesu

Cynnwys

Dewis cynnwys yn ofalus

Egluro pwyntiau’n llawn

Crynhoi pwyntiau eraill

Defnyddio technegau megis ail adrodd, cwestiynau

rhethregol, ystadegau, ansoddeiriau

Trefnu

Cadw at amser

Siarad yn drefnus

Cadw ffocws ar dasg

6 of 12

Iaith y Corff

Gwrando

Cynllunio a Threfnu

Siarad

  • Gwrando ar eraill.
  • Gwrando i ddeall
  • Parchu syniadau a barn eraill
  • Ateb yn gwrtais
  • Gofyn cwestiynau

  • Siarad yn glîr
  • Defnyddio Cymraeg cywir a geirfa thema
  • Treiglo
  • Llais diddorol
  • Cymryd tro i siarad
  • Chwarae rȏl
  • Mynegi barn a rhoi rhesymau

  • Llais clir
  • Amrywio tôn y llais
  • Peidio gweiddi
  • Defnyddio’r dwylo / breichiau

wrth siarad

  • Cyswllt llygad
  • Dangos hyder
  • Dewis pwyntiau yn ofalus
  • Rhoi rhesymau wrth egluro
  • Crynhoi pwyntiau eraill
  • Cofiwch ail adrodd, ansoddeiriau,

cwestiynau rhethregol, ystadegau,

  • Cadw at amser
  • Siarad yn drefnus
  • Canolbwyntio

Hunan asesu

7 of 12

Adborth ar sail Llafaredd Llwyddiannus

Siarad

Gwrando

Cynllunio a Threfnu

Iaith y Corff

Gellir defnyddio llinynnau Llafaredd Llwyddiannus er mwyn cyflwyno adborth a chanmoliaeth i ddysgwyr. Maent yn ddefnyddiol wrth drafod cynnydd a chamau nesaf y dysgu. Mae enghreifftiau o adborth ar y sleid nesaf y gall athrawon a dysgwyr ddefnyddio fel modelau.

8 of 12

Dwi wedi cyflwyno fy marn yn glir a rhoi rhesymau da ar…

Dwi wedi defnyddio geirfa bynciol yn dda i ……

Dwi wedi cymryd fy nhro i siarad gan beidio torri ar draws eraill

Dwi wedi llwyddo’n dda’n fy rôl fel ‘Heriwr’ gan wneud i eraill gwestiynu,,,

Siarad

Dwi wedi newid cyflymder fy siarad i amlygu…

Dwi wedi ychwanegu pwyntiau da yn dilyn cyfrannu…

Dwi wedi anghytuno’n sensitif a chyflwyno rhesymau da dros hynny.

Dwi wedi annog eraill i gyfrannu drwy …

Dwi wedi gofyn cwestiynau da i gael mwy o wybodaeth am ..,,

Gwrando

Dwi wedi crynhoi’r drafodaeth yn dda iawn.

Dwi wedi defnyddio cwestiwn rhethregol yn dda i…

Dwi wedi dewis y cynnwys a ffeithiau’n ofalus…

Dwi wedi cyflwyno fy mhwyntiau yn drefnus iawn

Fel grŵp mi wnaethon ni gadw ffocws ar dasg yn dda

Cynllunio a Threfnu

Dwi wedi llwyddo i gadw at amser yn dda

Roeddwn i’n siarad yn hyderus a chlir

Nes i sylwi fy mod yn cadw cyswllt llygad da wrth siarad a gwrando

Wrth siarad, mi wnes i ddefnydd da o dôn llais ac o fy mreichiau i…

Mae iaith fy nghorff yn dangos bod gen i ddiddordeb mewn ymatebion eraill

Iaith y Corff

Roeddwn i’n siarad ar lefel addas tra’n trafod mewn grŵp

9 of 12

Mi wnes ti gyflwyno dy farn yn glir a rhoi rhesymau da ar…

Mi wnes ti ddefnyddio geirfa bynciol yn dda i ……

Roeddet ti’n cymryd dy dro i siarad a ddim yn torri ar draws eraill

Mi wnes ti lwyddo’n dda’n dy rôl fel ‘Heriwr’ gan wneud i eraill gwestiynu,,,

Siarad

Nes i sylwi ar sut nes di newid cyflymder dy siarad i amlygu…

Mi wnes di ychwanegu pwyntiau da yn dilyn cyfraniad …

Fe wnes di anghytuno’n sensitif a chyflwyno rhesymau da dros hynny

Roeddwn yn hoffi sut a phryd yr oeddet yn gwahodd eraill i gyfrannu

Mi wnes di ofyn cwestiynau da i gael mwy o wybodaeth am ..,,

Gwrando

Mi wnes di grynhoi pwyntiau’r drafodaeth yn dda iawn

Mi wnes ti ddefnyddio cwestiwn rhethregol yn dda i…

Roeddet ti wedi dewis dy gynnwys a ffeithiau’n ofalus…

Fe wnes di gyflwyno dy bwyntiau yn drefnus iawn

Fel grŵp mi wnaethoch chi gadw ffocws ar dasg yn dda

Cynllunio a Threfnu

Nes di lwyddo i gadw at amser yn dda

Roeddet ti’n siarad yn hyderus a chlir

Nes i sylwi dy fod yn cadw cyswllt llygad da wrth siarad a gwrando

Wrth siarad, mi wnes ddefnydd da o dôn llais ac o dy freichiau i…

Mae iaith dy gorff yn dangos bod gennyt ddiddordeb mewn ymatebion eraill

Iaith y Corff

Roeddech yn siarad ar lefel addas tra’n trafod mewn grŵp

10 of 12

Fe wnes ti siarad yn glir

Roeddet ti’n cymryd dy dro i siarad a ddim yn torri ar draws eraill

Siarad

Fe wnes di dalu sylw yn ofalus

Fe wnes di wrando a defnyddio geiriau newydd wrth…

Gwrando

Roeddet ti’n siarad yn hyderus a chlir

Nes i sylwi dy fod yn cadw cyswllt llygad da wrth siarad / gwrando

Cynllunio

a Threfnu

Iaith y Corff

Dwi’n deall pob gair ac yn mwynhau gwrando arnat ti

Roeddet ti’n newid dy lais i gyd-fynd gyda’r teimladau yn dda iawn

Fe wnes di ddilyn y cyfarwyddiadau yn llwyddiannus

Roeddet ti’n gwrando ac ymateb i’r cwestiwn yn dda

Roeddet ti’n ateb cwestiynau yn dda

Fe wnes di rannu syniadau / esbonio yn glir

Fe wnes di ddisgrifio / egluro … yn glir

Roeddet ti wedi rhoi trefn dda ar beth oedd gen ti i’w ddweud

Fe wnes di roi rheswm da i ….

Fe wnes di ganolbwyntio yn dda

11 of 12

Fe wnes i siarad yn glir

Roeddwn i’n cymryd fy nhro i siarad a ddim yn torri ar draws eraill

Siarad

Fe wnes i dalu sylw yn ofalus

Fe wnes i wrando a defnyddio geiriau newydd wrth…

Gwrando

Fe wnes i siarad yn hyderus a chlir

Fe wnes i gadw cyswllt llygad da wrth siarad / gwrando

Cynllunio

a Threfnu

Iaith y Corff

Dwi’n deall pob gair ac yn mwynhau gwrando

Fe wnes i newid fy llais i gyd-fynd gyda’r teimladau yn dda iawn

Fe wnes i ddilyn y cyfarwyddiadau yn llwyddiannus

Roeddwn i’n gwrando ac ymateb i’r cwestiwn yn dda

Roeddwn i’n ateb cwestiynau yn dda

Fe wnes i rannu syniadau / esbonio yn glir

Fe wnes i ddisgrifio / egluro … yn glir

Fe wnes i rhoi trefn dda ar beth oedd gen i ddweud

Fe wnes i roi rheswm da i ….

Fe wnes i ganolbwyntio yn dda

12 of 12

Siarad

Gwrando

Cynllunio

a Threfnu

Iaith y Corff

Llwyddais i …..

I wneud cynnydd, dwi angen …

Llwyddais i …..

I wneud cynnydd, dwi angen …

Llwyddais i …..

I wneud cynnydd, dwi angen …

Llwyddais i …..

I wneud cynnydd, dwi angen …