ANG WIKANG FILIPINO AT ANG BANTA NG GLOBALISASYON
PAGSUSURI SA AKDA NI DR. BIENVENIDO LUMBERA
ANG "BORDERLESS WORLD" : MASKARA NG IMPERYALISMO
PANGAKO: UTOPIA
KATUNAYAN: REALIDAD
PANGAKO: KARAPATANG PANTAO
KATUNAYAN: PANANALAKAY
Utopiang pangako ng kaunlaran at kapayapaan para sa lahat ng bansa sa buong mundo sa ilalim ng iisang pandaigdigang ekonomiya.
Bagong anyo ng pananalakay ng kapitalismong Kanluranin — ginagamit ang "pantay na kompetisyon" upang lamunin ang lokal na ekonomiya ng mahihirap na bansa.
Paggalang sa karapatang pantao at kalikasan — isang mundo na walang hangganan, may kalayaan at pagkakapantay-pantay para sa bawat mamamayan.
Pagpapalawak ng kapangyarihan ng malalaking multinasyonal na korporasyon na nagpapahina sa soberanya at pambansang identidad ng mga umuunlad na bansa.
ANG KORPORATISASYON NG EDUKASYON
Ang globalisasyon ay nagdulot ng malalim na pagbabago sa sistema ng edukasyon sa Pilipinas. Sa ilalim ng impluwensya ng mga internasyonal na organisasyon, ang kurikulum ay unti-unting hinubog upang magsilbi sa interes ng pandaigdigang kapitalismo — hindi sa pangangailangan ng bansang Pilipino.
PANGHIHIMASOK NG WTO: Pagtatabas ng kurikulum ayon sa utos ng World Trade Organization upang iangkop ang edukasyon sa pangangailangan ng pandaigdigang merkado.
BASIC EDUCATION CURRICULUM (BEC): Pagtuon sa simpleng Ingles, Matematika, at Siyensya — na nagpapababa sa kritikal na pag-iisip at nagtatanggal ng pambansang kasaysayan at kultura.
TUNAY NA LAYUNIN: Paglikha ng murang lakas-paggawa para sa mga multinasyonal na kumpanya — hindi kritikal na mamamayan na may malakas na pambansang pagkakakilanlan.
PAGKABURA NG IDENTIDAD AT PAGLALALIM NG AGWAT
Ang globalisasyon ay nagdudulot ng malalim na banta sa pambansang identidad at nagpalala ng agwat sa pagitan ng mayayaman at mahihirap na bansa.
KULTURA, IDENTIDAD, AT EKONOMIYA
Banta sa Kultura: Pagbubukas ng teritoryo at kultura sa mga dayuhang kaisipan na nagpapalabo sa katutubong tradisyon.
Muling Kolonisasyon: Paghubad sa pambansang identidad ng kabataan sa pamamagitan ng dominanteng kulturang Kanluranin.
UN Data: Lumalala ang agwat sa kita — mula $5,700 (1960) hanggang $15,400 (1993) sa pagitan ng mayayamang bansa at papaunlad na bansa.
ANG WIKA AT PANITIKAN BILANG TANGGULAN
Imbakan ng Kasaysayan: Nakatala sa katutubong wika at panitikan ang karanasan ng pakikibaka laban sa Kastila at Amerikano — isang buhay na talaan ng pambansang memorya.
Lakas ng Kamalayan: Ang pagtangkilik sa sariling wika ay nagpapakilos sa pambansang damdamin at nagbibigay-lakas sa kolektibong pagkakakilanlan ng bawat Pilipino.
Sandata sa Globalisasyon: Hindi malulupig ang isang bansang may matibay na pagkilala sa sariling kultura at identidad — ang wika ay kalasag at espada.
Ang Ugnayan ng Prinsipyong Pangwika at Pambansang Kaunlaran
Ang Magkatambal na Dinamiko ng Wikang Filipino, Katutubong Wika,
at Global na Ekonomiya sa Konteksto ng Pilipinas
Kolehiyo at Departamento ng Filipino
Dalawang Mukha ng Ugnayan:
Pagtataguyod at pagpapayaman sa Wikang Filipino at mga katutubong wika bilang simbolo at pambansang batayan ng kultura, kaalaman, at pagkakakilanlan.
Pananaw na nakatuon sa globalisasyon, industriyalisasyon, pakikipagtagisan sa pandaigdigang merkado, at pagpasok ng dayuhang kapital at investment.
Pundasyon ng Identidad
Global Competitiveness
Prinsipyong Pangwika
Pambansang Kaunlaran
Ang Magkatambal na Dinamiko
Utilitaryanong Pananaw vs. Pambansang Identidad
Sa ngalan ng "kaunlaran," binibigyang-diin ang Ingles bilang language of economic opportunity upang ihanda ang mga kabataan sa dayuhang pangkabuhayan.
Mga Halimbawa sa Kasalukuyan:
CHED Memo Order (CMO) No. 20 (2013): Pag-aalis sa Filipino at Panitikan bilang required core subjects sa kolehiyo na nagbunga ng kontraktwalisasyon sa mga departamento.
English-Only Policy Proposals: Panukalang batas sa Kongreso na ibalik ang Ingles bilang pangunahing wikang panturo para sa "global competitiveness."
•
•
I. Pagsasalungatan: Edukasyon
Ang paglago ng mga industriyang nakasalalay sa wikang dayuhan upang magdala ng dolyar sa bansa (tulad ng IT-BPO at Overseas Filipino Workers).
Ang sistema ng edukasyon ay umaangkop lamang upang humubog ng mga manggagawang may mataas na kasanayan sa Ingles para sa dayuhang namumuhunan.
Dahil sa komodipikasyon, ang wika ay nagiging purong serbisyong panlabas na lamang sa halip na gamitin sa paglikha ng lokal na kaalaman.
Nawawalan ng fukos ang pambansang agenda sa pagbuo ng sariling pambansang industriyalisasyon at siyentipikong pananaliksik sa wikang Filipino.
IT-BPO at Labor Export
Wika bilang Kasangkapan
I. Pagsasalungatan: Paggawa
Inklusibong Kaunlaran at Komunikasyon
Hindi magkakaroon ng tunay na kaunlaran kung ang karamihan sa mamamayan ay nakahadlang ang language barrier sa pamamahala at kalusugan.
Kalamidad at Kalusugan
Ang paggamit ng Filipino at rehiyonal na wika (Ilokano, Bisaya, Bikol) sa health bulletins at disaster warnings ay direktang nagliligtas ng buhay ng mamamayan.
Edukasyon (MTB-MLE)
Ang pagkatuto sa unang wika (L1) ay nagpapatibay ng literasiya at nagpapabilis sa pag-unawa sa Math, Science, at iba pang wika.
II. Pagpapalakas: Serbisyong Pampubliko
Ang pag-usbong ng OPM (Original Pilipino Music), lokal na pelikula, literatura, at content creation sa TikTok at YouTube na gumagamit ng sariling wika.
Ekonomikong Ambag: Nagpapasok ng bilyong piso sa ekonomiya habang pinayayaman at ipinagmamalaki ang pambansang identidad.
Ang katutubong kaalaman sa agrikultura at kalikasan ng mga Indigenous Peoples (IPs) na nakatala sa kanilang sariling wika.
Ekonomikong Ambag: Lubhang mahalaga para sa climate resilience, pagprotekta sa bundok/kagubatan, at pambansang seguridad sa pagkain.
Sining, OPM, at Digital Media
Katutubong Kaalaman (IPs)
II. Pagpapalakas: Creative Economy
01
Pagtanggi sa Maling Dualismo
Ang sariling wika at ang ekonomikong pag-unlad ay hindi kailangang magkalaban. Ang wika ay pundasyon ng inklusibong ekonomiya.
02
Pambansang Industriyalisasyon
Gamitin ang Wikang Filipino at mga katutubong wika sa paglikha ng lokal na kaalaman, agham, at mga pambansang industriya.
03
Balanseng Polisiya
Ibalanse ang pangkabuhayang kompetitibnes sa global na merkado nang hindi isinaalang-alang o ipinagpapalit ang pambansang kamalayan.
Buod at Panukalang Hakbang
Ang Mensahe ni Dr. Bienvenido Lumbera at Tungkulin ng Iskolar
Kritikal at Makabayang Paninindigan para sa Wikang Filipino: Kasangkapan sa Pagpapalaya ng Kaisipan, Paglikha ng Kaalaman, at Pambansang Kaunlaran
Pananaw ni Dr. Bienvenido Lumbera (Pambansang Alagad ng Sining)
Pambansang Wika at Edukasyon
Ang Pangunahing Hamon sa Akademya:
Tungkulin ng iskolar sa kolehiyo at unibersidad na tumindig laban sa pagtrato sa wika bilang pampamilihang produkto lamang at gamitin ito sa pagbuo ng malayang lipunan.
Ang wikang Filipino ay hindi lamang kasangkapan sa pakikipagtalastasan, kundi pangunahing instrumento sa pagpapalaya ng kaisipan, paglikha ng pambansang kaalaman, at pagtataguyod ng tunay na kaunlaran.
Sa gitna ng utilitaryanong pagtingin sa edukasyon at komodipikasyon ng lakas-paggawa, ipinaalala ni Lumbera na ang wika ang arena para sa pagtatanggol sa pambansang identidad at soberanya.
Higit sa Simpleng Komunikasyon
Hamon ng Nagbabagong Panahon
Makabayang Paninindigan
Soberanya sa Gitna ng Globalisasyon
Wika Bilang Arena ng Pakikipaglaban
Ang pananaw na ang kaunlaran ay nasusukat lamang sa mabilis na pag-angkop sa dayuhan at pagiging murang lakas-paggawa para sa mga multinational corporation.
Sa ganitong kaisipan, itinuturing ang wikang Filipino na sagabal o "babag" sa pandaigdigang kompetisyon.
Ang tunay na kaunlaran ay nakaugat sa sariling lipunan. Ang wikang Filipino ang nagiging tulay upang ang edukasyon ay maging accessible at inklusibo.
Tinitiyak ng sariling wika na ang binuong kaalaman ay direktang nakatutulong sa pangangailangan ng mamamayan.
Pagsisilbi sa Dayuhang Merkado
Pakinabang ng Nakararami
1. Pagtanggi sa Maling Pananaw sa Kaunlaran
Higit sa Pang-araw-araw
Hindi sapat na ginagamit lamang ang Filipino sa karaniwang usapan. Tungkulin ng iskolar na dalhin at itaguyod ang wika sa pinakamataas na antas ng akademya.
Pananaliksik at Diskurso
Aktibong pagsulat ng mga siyentipikong papel, teorya, at diskurso sa iba't ibang larangan tulad ng Agham, Matematika, Kasaysayan, at Agham Panlipunan sa Filipino.
Pambansang Epistemolohiya
Pagbuo ng sariling teorya at konseptong nakatuntong sa karanasan at realidad ng lipunang Pilipino sa halip na umasa lamang sa Kanluraning kaisipan.
2. Intelektwalisasyon at Paglikha ng Kaalaman
"Ang kaalamang nabuo sa loob ng pamantasan ay walang kabuluhan kung hindi ito nauunawaan at pakikinabangan ng taumbayan."
Pag-uugnay sa Batayang Sektor
Ang wikang Filipino ang nag-uugnay sa akademya at sa batayang sektor ng lipunan—ang mga magsasaka, manggagawa, at katutubo.
Pagwasak sa Pader ng Elitismo
Iniiwasan nito na maging pader ang edukasyon na naghihiwalay sa edukado at sa masa. Tinitiyak nito na ang kaalaman sa kolehiyo ay bumabalik at nagsisilbi sa bayan.
Prinsipyo ng Servire Populo
Pagsasalin ng adbokasiya at siyentipikong ulat sa pambansang wika.
Pagkilala sa lokal at katutubong kaalaman ng mga komunidad.
•
•
3. Pakikipagkapwa at Paglingkod sa Bayan
Ang banta ng pagtatanggal sa Filipino at Panitikan bilang mga kinakailangang asignatura sa kolehiyo na nagpapahina sa pambansang kamalayan.
Mga panukalang batas na naglalayong ibalik ang English-Only Policy sa sistema ng edukasyon.
Inaasahan ang iskolar na maging nasa frontline sa pagtatanggol sa Filipino at Panitikan sa lahat ng antas ng edukasyon.
Kasama rito ang aktibong pagpapaunlad at pagprotekta sa lahat ng ating mga katutubong wika sa Pilipinas.
CHED Memo Order No. 20 (CMO 20)
Pagtatanggol sa Pambansang Sabjek
4. Pagtatanggol sa Wika at Mapagpalayang Polisiya
"Ang pagmamahal sa wika ay hindi pananatili sa nakaraan, kundi ang aktibong paggamit at pagtatanggol dito upang hubugin ang isang lipunang may sariling pagpapasya, dangal, at malayang kinabukasan."
— Dr. Bienvenido Lumbera (Pambansang Alagad ng Sining sa Literatura)
01
Sariling Pagpapasya
Soberanyang pangkaisipan at paglikha ng pambansang kapalaran.
02
Dangal ng Lipunan
Pagpapahalaga sa sariling kultura, wika, at pambansang identidad.
03
Malayang Kinabukasan
Inklusibong kaunlarang pakikinabangan ng buong mamamayan.
Ang Hamon ni Lumbera sa mga Iskolar
Tumindig para sa Wika at Bayan!
Alyansa ng mga
Tagapagtanggol ng Wikang Filipino (TANGGOL WIKA)
Internal na Kwento, Mga Susing Argumento at Dokumento (2014-2017)
Mga Pangunahing Katanungan
Isang malalim na pagtalakay sa pinag-uugatan, susing argumento, at kasaysayan ng pambansang wika sa akademiya.
1. Pinag-uugatan ng
Tanggol Wika
Banta ng CHED Memo Order No. 20 (s. 2013)
Naitatag ang Tanggol Wika noong Hunyo 21, 2014 sa De La Salle University-Manila ng mahigit 300 propesor, mag-aaral, at manunulat.
Ito ay direktang reaksyon sa pag-aalis ng mga asignaturang Filipino at Panitikan sa General Education Curriculum sa kolehiyo dulot ng K-12 Program.
2013
Inilabas ng CHED ang CMO No. 20 na nag-aalis sa Filipino sa kolehiyo.
2014
Pormal na itinatag ang Tanggol Wika sa DLSU-Manila noong Hunyo 21.
2015
Naghain ng petisyon sa Supreme Court at nagwagi ng Temporary Restraining Order (TRO).
2017
Patuloy na konsolidasyon ng mga posisyong papel at pampublikong mobilisasyon.
Linya ng Panahon (2013-2017)
Intelektuwalisasyon
Hindi magiging ganap ang pag-unlad ng agham at lipunan kung hindi ito nauunawaan ng nakararami sa sariling wika.
Konstitusyonalidad
Ayon sa Artikulo XIV ng 1987 Konstitusyon, obligasyon ng Estado na itaguyod ang Filipino sa sistema ng edukasyon.
Kritikal na Pag-iisip
Ang wika at panitikan sa kolehiyo ay naglilinang ng malalim na pagsusuri sa mga suliraning panlipunan.
2. Tatlong Susing Argumento
78,000+
Guro sa Kolehiyo ang Nanganib
Proteksyon sa Karapatan ng Manggagawa
Isa sa mga pangunahing argumento ng Tanggol Wika ay ang probisyong probatibo sa paggawa sa ilalim ng Konstitusyon.
Ang pag-aalis ng Filipino at Panitikan ay nagdulot ng malawakang pangamba sa dislokasyon at pagkawala ng trabaho ng libu-libong akademiko sa buong bansa.
Banta sa Sektor ng Paggawa
Artikulo XIV, Seksyon 6 (1987 Konstitusyon): Ang wika ng Pilipinas ay Filipino; dapat itong payabungin at pagyamanin sa lahat ng antas ng edukasyon.
Artikulo XIV, Seksyon 14, 15, at 18: Pagtataguyod ng pambansang kultura at pamanang pangkasaysayan bilang bahagi ng edukasyon.
Republic Act No. 7104: Batas na nagtatag sa Komisyon sa Wikang Filipino (KWF) upang pangalagaan ang pambansang wika.
Batas Republika 232 at 7356: Pagtitiyak sa pambansang identidad at pangkulturang kamalayan ng mga mamamayan.
Batayang Legal ng Tanggol Wika
Ugat ng Kolonyal na Kaisipan
Masasalamin sa usapin ng Tanggol Wika ang matagal nang kaisipang kolonyal (colonial mentality) na nag-uugat pa sa panahon ng pananakop.
Paboritismo sa Ingles: Maling pagtingin na Ingles lamang ang wika ng progreso at globalisasyon, samantalang itinuturing na "mababa" ang Filipino.
Paulit-ulit na Banta: Ang CMO 20 ay patunay na patuloy na isinasantabi ang sariling wika kapalit ng mga panlabas na prayoridad.
3. Suliranin sa Kasaysayan
Mga Pangunahing Punto ng Dokumento
Mga Internal na Kuwento, Mga Susing Argumento at Dokumento laban sa Memorandum
ni David Michael San Juan
at iba pang bahagi ng Tanggol Wika
larangan ng pag-aaral, at hindi simpleng wikang
panturo lamang
Filipino, kailangang ituro at linangin din ito
bilang asignatura
14 na Susing Argumento
1
2
3
4
ang sariling wika bilang asignatura, bukod pa sa
pagiging wikang panturo nito
VII Binigyan ng DepEd at CHEd ng espasyo ang mga
wikang dayuhan sa kurikulum, kaya lalong
dapat na may espasyo para sa wikang
pambansa
VII Pinag-aaralan din sa ibang bansa ang Filipino –
at may potensyal itong maging isang
nangungunang wikang global – kaya lalong
dapat itong pag-aralan sa Pilipinas
14 na Susing Argumento
5
6
7
8
Indonesia, at Brunei Malay, mga wikang
ginagamit sa Malaysia, Singapore, Indonesia, at
Brunei, na mga bansang kasapi ng ASEAN,
kaya’t mahalagang wika ito sa konteksto mismo
ng Asean Integration
estudyante sa Filipino sa National Achievement
Test
mga kilusang panlipunan: ang wika sa
demokratiko at mapagpalayang domeyn na
mahalaga sa pagbabagong panlipunan
14 na Susing Argumento
9
10
11
siglo 21 hindi pinaunlad, hindi napaunlad at
XIII Hindi mapapaunlad ng pagsandig sa wikang
dayuhan ang ekonomiya ng bansa
May sapat na materyal at nilalaman na
maituturo sa Filipino at Panitikan sa kolehiyo
14 na Susing Argumento
12
13
14
14 na Susing Argumento
Lagom :
Aspekto | Posisyon ng CHED (CMO 20) | Panawagan ng Tanggol Wika |
Lagay ng Filipino | Inilipat lamang sa Senior High School (K-12). | Dapat manatili sa kolehiyo para sa intelektuwalisasyon. |
Katwiran | Iwasan ang paulit-ulit (redundancy) na aralin. | Mas malalim at disiplinal ang talakayan sa kolehiyo. |
Epekto sa Guro | Pagtanggal o paglipat ng mga guro. | Proteksyon sa karapatan sa paggawa ng 78,000+ guro. |
Sustansya | Pangkalahatang edukasyong nakatuon sa merkado. | Makabansa, makatao, at pangkulturang edukasyon. |
Komparatibong Pagsusuri
Maraming Salamat!
"Ang wika ay hindi lamang kasangkapan sa pakikipagtalastasan; ito ang kaluluwa ng ating pambansang identidad."
https://www.bulatlat.com/wp-content/uploads/2014/11/tanggol-wika-nov28-rhod-v-nuncio-fb-e1417223201307.jpg
Source: www.bulatlat.com
https://spuqc.edu.ph/wp-content/uploads/2019/02/bachelor-of-secondary-education-major-in-english.jpg
Source: spuqc.edu.ph
Image Sources