Mondeling en lees

Afrikaans EAT

Dr. Cecilia Klopper

curaparent.co.za

1. Voorbereide toespraak

Prepared speech

1. Die voorbereide toespraak -�prepared speech

•  Kies ‘n onderwerp waarin jy belangstel en waaroor jy genoeg woordeskat het.
•  Maak seker dat jy die onderwerp verstaan (indien dit bv. ‘n idioom is).
• Maak ook seker dat jou inhoud en taalgebruik pas by die tipe toespraak (argumenterende, oorredende en dies meer). 
•  Raadpleeg bronne (resources) en noem ten minste twee – drie bronne in jou toespraak om jou punte te versterk/verduidelik.
•  Berei jou toespraak baie goed voor.
•  Gebruik 3 - 5 kaartjies met ‘n donker agterkant vir onopsigtelikheid. 
•  Nommer jou kaartjies en/of ringbind dit. 

​

​

​

1. Die voorbereide toespraak – struktuur (structure)

Struktuur van die voorbereide toespraak:

• Inleiding (Introduction)

In die inleiding sê jy op ‘n treffende wyse waaroor jou toespraak gaan handel om die aandag van die luisteraar te trek.

• Liggaam (Body)

Hier gesels jy waaroor jy gesê het jy gaan gesels.

Eerstens … Punt 1 plus verduideliking, voorbeelde, bronverwysing en koppeling aan die onderwerp.

Tweedens … Punt 2 plus verduideliking, voorbeelde, bronverwysing en koppeling aan die onderwerp.

Laastens … Punt 3 plus verduideliking, voorbeelde, bronverwysing en koppeling aan die onderwerp. 

• Slot (Conclusion)

Die slot is ‘n kort samevatting/opsomming van jou hoofpunte en/of jou standpunt.

Ten slotte, om mee af te sluit, samevattend, ter afsluiting …

​

1. Die voorbereide toespraak lewering - presentation

Lewering van die voorbereide toespraak:

•  Staan gemaklik met jou bene effens uitmekaar.
•  Moenie heen en weer wieg nie.
•  Moenie jou toespraak aflees nie, dit is ‘n praat-oefening, nie ‘n lees-oefening nie.
•  Maak oogkontak met jou luisteraars.
•  Sorg dat jy jou toespraak goed ken, dan sal jy ontspanne wees en met selfvertroue praat.
•  Hou jou kaartjies met jou een hand vas en maak gepaste, maar nie oordrewe, handgebare met die ander hand. 
•  Ruil ook  jou kaartjies met laasgenoemde hand.

​

2. Onvoorbereide (unprepared) toespraak

Jy gaan nie bronne raadpleeg nie. Maak dus stellings en gee voorbeelde en verduidelikings uit jou eie ervaringsveld.

2. Die onvoorbereide toespraak-� unprepared speech

•  Kies ‘n onderwerp waarin jy belangstel en waaroor jy genoeg woordeskat het.
•  Maak seker dat jy die onderwerp verstaan (indien dit bv. ‘n idioom is).
•  Maak ook seker dat jou inhoud en taalgebruik pas by die tipe toespraak (argumenterende, oorredende en dies meer). 
• Gebruik die paar minute (gewoonlik 10 minute) om jou toespraak voor te berei.
•  Maak ‘n breinkaart en besluit hoe jy jou toespraak gaan struktureer (inleiding, liggaam en slot).
•  Gebruik 3 - 5 kaartjies (sommer van gesnyde/geskeurde A4 –foliopapier gemaak).
•  Nommer jou kaartjies. 

​

​

​

2. Die onvoorbereide toespraak vervolg

Struktuur van die onvoorbereide toespraak:

• Inleiding

In die inleiding sê jy op ‘n treffende wyse waaroor jou toespraak gaan handel om die aandag van die luisteraar te trek.

• Liggaam

Hier gesels jy waaroor jy gesê het jy gaan gesels.

Eerstens… Punt 1 + verduideliking, voorbeelde en koppeling aan die onderwerp.

Tweedens … Punt 2 + verduideliking, voorbeelde en koppeling aan die onderwerp.

Laastens… Punt 3 + verduideliking, voorbeelde en koppeling aan die onderwerp.

​

• Slot

Die slot is ‘n kort samevatting/opsomming van jou hoofpunte en/of jou standpunt.

Ten slotte, ter afsluiting, om saam te vat …

​

1. Die onvoorbereide toespraak vervolg

Lewering van die onvoorbereide toespraak:

•  Staan gemaklik met jou bene effens uitmekaar.
•  Moenie heen en weer wieg nie.
•  Moenie jou toespraak aflees nie, dit is ‘n praat-oefening, nie ‘n lees-oefening nie.
•  Maak oogkontak met jou luisteraars.
•  Wees ontspanne wees en praat met selfvertroue. 
•  Hou jou kaartjies met jou een hand vas en maak gepaste, maar nie oordrewe, handgebare met die ander hand. 
•  Ruil ook  jou kaartjies met laasgenoemde hand.

​

3. Voorbereide en onvoorbereide lees

Prepared and unprepared reading

3. Voorbereide en onvoorbereide lees�prepared and unprepared reading

• Voorbereide lees moet voor ‘n spieël geoefen word sodat jy vlot lees. Staan gemaklik en ontspan. Jou skouers en hande moet ontspanne wees.
• Hou jou leessstuk in die een hand en blaai met jou ander hand.
• Maak oogkontak aan die einde van elke sin. 
• Wissel jou toon, tempo en stemprojeksie af en moenie eentonig lees nie. 
• Lyk geïnteresseerd in die teks.

​

Kontak my gerus:

ceciliaklopper@gmail.com

DANKIE!