1 of 15

OTYŁOŚĆ U DZIECI I MŁODZIEŻY

1

09.02.2022

2 of 15

Otyłość

należy do chorób cywilizacyjnych, a liczba osób nią dotkniętych z roku na rok wciąż

wzrasta.

Postęp cywilizacyjny i techniczny sprzyja rozwojowi otyłości:

ograniczenie aktywności ruchowej związanej z codziennymi czynnościami oraz łatwy

dostęp do wysoko przetworzonej, bogatej w energię żywności prowadzi do zaburzenia

równowagi między poborem a wydatkowaniem energii, co objawia się zwiększeniem

tkanki tłuszczowej w organizmie.

​

​

Szczególnie niepokojący jest fakt, że zaburzenie to coraz częściej występuje

u najmłodszych członków społeczeństwa – dzieci i młodzieży.

​

W Polsce, wśród dzieci w wieku szkolnym, na nadwagę i otyłość cierpi co piąty

chłopiec i co siódma dziewczynka.

Z tych statystyk widać, że otyłość dzieci i młodzieży staje się wyzwaniem nie tylko

dla zdrowia publicznego, ale i samych młodych ludzi i ich rodzin.

​

​

2

09.02.2022

3 of 15

Wyniki badań prowadzonych w wielu krajach, także w Polsce,

pozwalają zrozumieć, że otyłość u dzieci i nastolatków

jest problemem całej rodziny.

​

Wielu rodziców otyłych dzieci niepokoi się ich stanem zdrowia

i zwraca się po pomoc do specjalistów, licząc na szybkie

rozwiązanie problemu.

​

Leczenie otyłości jest jednak trudne, złożone, a także, jeśli ma

przynieść wymierne efekty, długotrwałe.

​

Dlatego tak ważne jest zwrócenie uwagi na tak zwane

modyfikowalne czynniki ryzyka otyłości, czyli takie, na które mamy

wpływ i które możemy eliminować, dokonując wyborów dotyczących

stylu życia, w tym zachowań związanych ze zdrowiem.

​

3

09.02.2022

4 of 15

� INFORMACJE OGÓLNE DOTYCZĄCE �NADWAGI I OTYŁOŚCI U DZIECI I MŁODZIEŻY�

4

09.02.2022

5 of 15

CZY OTYŁOŚĆ JEST CHOROBĄ?�

​

Otyłość to nie kwestia estetyki, ale przede wszystkim

zdrowia.

​

To przewlekłe zaburzenie, spowodowane brakiem

równowagi między poborem a wydatkowaniem energii,

co objawia się zwiększeniem ilości tkanki tłuszczowej.

​

Nadmierne otłuszczenie organizmu niesie ze sobą

zwiększone ryzyko różnych powikłań i staje się palącym

problemem zdrowotnym

​

5

09.02.2022

6 of 15

JAKIE CZYNNIKI WPŁYWAJĄ NA ROZWÓJ NADWAGI I OTYŁOŚCI?�

* Zmniejszenie aktywności u dzieci : zbyt częste, niepotrzebne korzystanie

ze środków transportu, ograniczenie spontanicznej aktywności fizycznej,

zabawy i gry „na siedząco” oraz nieograniczony dostęp do telewizora i komputera.�

* Również zmiany związane ze sposobem odżywiania wpływają na rozwój

otyłości: łatwy dostęp do przetworzonej, wysokokalorycznej, bogatej w tłuszcze

i cukry proste żywności, zwiększanie objętości posiłków („porcja XL”), a przede

wszystkim nieregularność spożywania głównych posiłków, ich opuszczanie

i jednocześnie częste podjadanie kalorycznych przekąsek.

​

* Rozwojowi otyłości sprzyjają także sytuacje stresowe i problemy emocjonalne,

takie jak konflikty w szkole czy w rodzinie.

Mogą one prowadzić do emocjonalnego jedzenia, czterokrotnie większe niż u jego

rówieśników o prawidłowej masie ciała. Bardzo często pozostaje on otyłym

nastolatkiem.

Otyłość w wieku od 15 do 17 lat wiąże się z kolei aż z 17,5 razy większym

ryzykiem wystąpienia otyłości w życiu dorosłym.

​

Tak więc ponad 30% otyłych przedszkolaków i prawie 80% otyłych

nastolatków ma szansę stać się otyłymi dorosłymi.

​

6

09.02.2022

7 of 15

CZY OTYŁOŚĆ U DZIECI MOŻE DOPROWADZIĆ DO POWAŻNYCH CHORÓB?

Otyłość może prowadzić do wielu nieprawidłowości już w okresie

dziecięcym, jak również może być początkiem chorób, szczególnie

sercowo-naczyniowych, które rozwiną się u młodych dorosłych.

​

Wśród problemów związanych z otyłością są:

* zaburzenia gospodarki lipidowej

* nadciśnienie tętnicze

* stłuszczenie wątroby

* cukrzyca lub nietolerancja glukozy

* zespół policystycznych jajników

* bezdech senny;

* zaburzenia kostno-stawowe związane z przeciążeniem kości

i mięśni (skoliozy, deformacje stawów skokowych )

* zaburzenia emocjonalne;

* większa predyspozycja do chorób nowotworowych w wieku dorosłym

​

7

09.02.2022

8 of 15

8

09.02.2022

9 of 15

DO JAKIEGO SPECJALISTY NALEŻY ZGŁOSIĆ SIĘ Z OTYŁYM DZIECKIEM?

Bardzo ważne są regularne wizyty u lekarza pediatry lub lekarza rodzinnego

z dzieckiem – w pierwszym roku życia co 6-8 tygodni, a następnie (celem tak zwanych

bilansów zdrowia) w wieku 2 i 4

Później przeprowadza się je: w „zerówce”, w 3 i 7 klasie szkoły podstawowej, w 1 klasie

szkoły ponadgimnazjalnej i już po raz ostatni, w ostatniej klasie szkoły ponadgimnazjalnej.

​

Gdy lekarz rozpozna nadwagę lub otyłość, może sam podjąć leczenie lub

skierować dziecko do poradni chorób metabolicznych, poradni endokrynologicznej

lub ośrodka zajmującego się kompleksowym leczeniem otyłości.

​

Zwykle lekarz zaleca też wykonanie u dziecka odpowiednich badań laboratoryjnych.

​

Bardzo pomocne jest spisywanie przez rodziców lub, w przypadku dzieci starszych, przez

same dzieci, jadłospisów kilkudniowych (zwykle jadłospis taki obejmuje siedem dni, w tym weekend) i ich ocena przez lekarza lub dietetyka.

Jadłospis taki powinien być bardzo dokładny, powinien zawierać: godziny posiłków, rodzaj,

skład i ilość pokarmu, ilość i rodzaj wypijanych napojów.

Na tej podstawie lekarz lub dietetyk może ustalić, jaka jest dieta dziecka i jakich zmian

ona wymaga. Poza dietą ważna jest aktywność fizyczna.

​

​

9

09.02.2022

10 of 15

JAKA JEST ROLA DIETETYKA W LECZENIU DZIECKA OTYŁEGO?

Dietetyk powinien:

​

* omówić błędy żywieniowe dziecka, a czasami całej rodziny;

​

* przygotować listę produktów zalecanych i przeciwwskazanych oraz przykładową dietę;

​

* omówić zamienniki produktów niesprzyjających zdrowiu,

czy wysokokalorycznych, które dziecko lubi;

​

* przedstawiać na kolejnych wizytach nowe, ciekawe przepisy na niskokaloryczne dania;

​

* wzmacniać postępy dziecka i rodziców w realizacji zaleceń dietetycznych.

​

10

09.02.2022

11 of 15

11

09.02.2022

12 of 15

W JAKI SPOSÓB WSPIERAĆ DZIECKO OTYŁE �W ODCHUDZANIU?

Dziecko otyłe może czuć się odrzucone nawet przez najbliższych przyjaciół.

Wsparcie rodziny jest bardzo ważne. Rodzice nie powinni bagatelizować problemu nadmiernej masy

ciała dziecka, pamiętając jednocześnie, by unikać negatywnych komentarzy, krytyki czy

wyśmiewania dziecka.

Należy podkreślać każde, nawet najdrobniejsze osiągnięcia dziecka, dotyczące nie tylko walki

z nadwagą, ale również każdej innej dziedziny – nauki, realizacji zainteresowań, czy rozwoju

talentów.

Rodzice powinni przygotować dziecko na to, że proces walki z otyłością jest długotrwały,

mówiąc, że jego ciało będzie zmieniało się powoli i że nie może oczekiwać natychmiastowych

efektów. Takie wsparcie jest konieczne, by dziecko się nie zniechęciło.

Rolą rodziców jest również to, by pomóc otyłemu dziecku w wyborze odpowiedniego ubioru,

z naturalnych tkanin i w odpowiednim kolorze, dla zwiększenia estetyki wyglądu.

Bardzo istotne jest również zwrócenie szczególnej uwagi na higienę ciała, w tym zapobieganie

odparzeniom, stosowanie antyperspirantów itd.

Rodzice powinni aktywnie wspierać proces odchudzania u dziecka : wprowadzić zdrowy styl

życia dla całej rodziny, razem przygotowywać posiłki zgodne z zaleceniami dietetyka oraz

organizować dziecku aktywne formy spędzania czasu i równocześnie brać w nich udział wraz

z dzieckiem.

12

09.02.2022

13 of 15

PODSUMOWANIE

Otyłość to alarmujący problem zdrowotny, dotykający wciąż rosnącej

liczby dzieci i młodzieży i co gorsza , często bagatelizowany przez

rodziców.

​

Niestety, często nadmiar kilogramów u dziecka rzadko budzi należyty

niepokój u rodziców i wciąż pokutuje mylne przekonanie o tym,

że pulchne dziecko to dziecko zdrowe.

​

Tymczasem otyłe dziecko to przyszły otyły dorosły.

Więcej, otyłe dziecko to dziecko chore, zagrożone poważnymi

powikłaniami zdrowotnymi, wymagające pomocy i wsparcia.

​

Dziecka otyłego nie można pozostawić samego sobie, należy je wspierać

i aktywnie, wraz z nim, uczestniczyć w procesie jego odchudzania !

​

Mamy nadzieję, że ta krótka prezentacja zachęci rodziców dzieci z otyłością,

do zrozumienia skali problemów i przede wszystkim zachęci do zmiany

dotychczasowego stylu życia, wprowadzenia zdrowej diety i zwiększenia

aktywności fizycznej całej rodziny.

13

09.02.2022

14 of 15

14

09.02.2022

15 of 15

DZIĘKUJĘ ZA UWAGĘ !

​

​

​

​

​

​

Pielęgniarka Środowiska Nauczania i Wychowania : Sak Anna

15

09.02.2022