1 of 16

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

Η ΚΑΛΛΙΠΑΤΕΙΡΑ (ΣΕΛΙΔΕΣ 156-157)

2 of 16

ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Λ. ΜΑΒΙΛΗ

Ο Λορέντζος Μαβίλης γεννήθηκε το 1860 στην Ιθάκη

Πέρασε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του στην Κέρκυρα 

Συνδέθηκε με φιλία με τον μαθητή του Διονυσίου Σολωμού, Ιάκωβο Πολυλά.

Σπούδασε φιλολογία, γλωσσολογία και φιλοσοφία στη Γερμανία

Συμμετείχε στον επαναστατικό αγώνα της Κρήτης και της Ηπείρου, κατά τον οποίο και τραυματίστηκε

Συμμετείχε στους Βαλκανικούς πολέμους

Σκοτώθηκε στο μέτωπο της Ηπείρου το 1912.  

3 of 16

ΣΟΝΕΤΟ

Το σονέτο, στην κλασική καταρχήν μορφή του, παρουσιάζει τα ακόλουθα εξωτερικά χαρακτηριστικά:

α) είναι ποίημα ολιγόστιχο· αποτελείται από δεκατέσσερις στίχους, που χωρίζονται σε τέσσερις στροφές.

β) οι δυο πρώτες στροφές είναι τετράστιχες, ενώ οι δυο τελευταίες τρίστιχες· έχουμε δηλαδή το σχήμα: 4 - 4 - 3 – 3.

γ) 2 τετράστιχες + 2 τρίστιχες στροφές με ομοιοκαταληξία: ΑΒΒΑ ΑΒΒΑ ΓΔΓ ΔΕΕ και στίχο ιαμβικό εντεκασύλλαβο

Ο Λ. Μαβίλης έγραψε το γνωστό σονέτο «Καλλιπάτειρα» εμπνευσμένο από ιστορικό γεγονός

4 of 16

ΒΙΝΤΕΟ ΓΙΑ ΚΑΛΛΙΠΑΤΕΙΡΑ

5 of 16

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΒΙΝΤΕΟ

Επιτρεπόταν να παρακολουθούν οι γυναίκες τους Ολυμπιακούς αγώνες στην αρχαιότητα;

Ποια γυναίκα τους παρακολούθησε στην αρχαιότητα;

6 of 16

7 of 16

ΘΕΜΑ ΚΕΙΜΕΝΟΥ

Τι ζητάει η Καλλιπάτειρα από τους Ελλανοδίκες (διοργανωτές Ολυμπιακών αγώνων);

α. να αφήσουν το γιο της να αγωνιστεί.

β. να παρακολουθήσει τους ολυμπιακούς αγώνες.

8 of 16

ΔΟΜΗ

Το ποίημα χωρίζεται σε δύο ενότητες:

Α ενότητα: στ. 1-3: Η απαγόρευση των Ελλανοδικών

Β ενότητα: στ. 4-14: Η απάντηση στην Καλλιπάτειρα

9 of 16

ΑΝΑΛΥΣΗ: 1Η ΕΝΟΤΗΤΑ (1Η ΣΤΡΟΦΗ)

1. Τι ρωτούν στον στίχο 1 οι Ελλανοδίκες την Καλλιπάτειρα, μόλις την βλέπουν στο στάδιο;

2. Γιατί ξαφνιάζονται από την παρουσία της;

3. Ποια συνήθεια θυμίζουν οι Ελλανοδίκες στην Καλλιπάτειρα (στ. 2-3);

10 of 16

ΑΝΑΛΥΣΗ: 1Η ΕΝΟΤΗΤΑ (1Η ΣΤΡΟΦΗ)

Πώς δικαιολογεί η Καλλιπάτειρα την παρουσία της στο ολυμπιακό στάδιο στους στ. 3-4;

α. Είχε περιέργεια να δει τους ολυμπιακούς αγώνες

β. έχει πολλούς ολυμπιονίκες στην οικογένειά της (ανιψιό, αδέλφια, γιο, πατέρα)

11 of 16

ΑΝΑΛΥΣΗ: 2Η ΕΝΟΤΗΤΑ (2Η ΣΤΡΟΦΗ)

  • Τι πρέπει να κάνουν οι Ελλανοδίκες στην περίπτωση της Καλλιπάτειρας; (2η στροφή)

α. Να στεφανώσουν τον γιο της Ολυμπιονίκη

β. Να επιτρέψουν στην Καλλιπάτειρα να παρακολουθήσει τους αγώνες στην αρχαία Ολυμπία.

  • Γιατί αγωνίζονταν οι αθλητές στους ολυμπιακούς αγώνες στην αρχαιότητα;

α. για τα χρήματα

γ. για ένα στεφάνι από αγριελιά («για τ’ αγρίλι του Ηρακλέα»)

12 of 16

ΑΝΑΛΥΣΗ: 2Η ΕΝΟΤΗΤΑ (3Η ΚΑΙ 4Η ΣΤΡΟΦΗ)

  • Τι τονίζει η Καλλιπάτειρα στην 3η και 4η στροφή του ποιήματος («Με τις άλλες γυναίκες … Πινδάρου»);

13 of 16

ΑΠΑΝΤΗΣΗ

  • Τονίζει ότι εκείνη δεν είναι όμοια με τις άλλες γυναίκες, διότι η δική της οικογένεια έχει πολλούς Ολυμπιονίκες. Ο Πίνδαρος μάλιστα έχει γράψει ύμνο για τα αθλητικά επιτεύγματα των μελών της οικογένειάς της (γιο, πατέρα, αδέλφια, ανιψιός).

14 of 16

ΑΦΗΓΗΜΑΤΙΚΟΣ ΤΡΟΠΟΣ ΚΑΙ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ ΓΕΓΟΝΟΤΟΣ

Ο ποιητής επιλέγει να αναπαραστήσει (παρουσιάσει) το ιστορικό γεγονός της παρουσίας της Καλλιπάτειρας στους Ολυμπιακούς Αγώνες χρησιμοποιώντας

α.... διάλογο

β. διήγηση

Με αυτόν τον τρόπο πετυχαίνει να κάνει το κείμενό του πιο ____________ (ζωντανό ή κουραστικό).

15 of 16

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΘΕΣΗ ΓΥΝΑΙΚΑΣ

  • Με βάση την περίπτωση της Καλλιπάτειρας, ποια συμπεράσματα μπορείτε να βγάλετε για τη θέση της γυναίκας στην αρχαιότητα; Είχε ίσα δικαιώματα και υποχρεώσεις με τον άντρα;
  • Δείτε την διπλανή εικόνα και σχολιάστε τη θέση της γυναίκας στη σημερινή εποχή.

16 of 16

ΑΝΑΚΕΦΑΛΑΙΩΣΗ

Στην αρχαιότητα οι γυναίκες δεν συμμετείχαν ως αθλήτριες στους Ολυμπιακούς Αγώνες.

Απαγορευόταν στις γυναίκες η παρακολούθηση των Αγώνων στην αρχαιότητα.

Η Καλλιπάτειρα αποτελεί εξαίρεση. Μπήκε στο ολυμπιακό στάδιο και παρακολούθησε τους αγώνες.

Η οικογένεια της Καλλιπάτειρας είχε πολλούς Ολυμπιονίκες. Γι’ αυτό δεν τιμωρήθηκε.