Môn: TOÁN 5

THỂ TÍCH HÌNH HỘP CHỮ NHẬT

​

​

PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO QUẬN LONG BIÊN

TRƯỜNG TIỂU HỌC PHÚC LỢI

YÊU CẦU CẦN ĐẠT

01

Biết vận dụng công thức tính thể tích HHCN để giải 1 số bài tập liên quan.

02

Có biểu tượng về thể tích hình hộp chữ nhật, biết tính thể tích HHCN��

KHÁM PHÁ

chiều dài

chiều rộng

chiều cao

Ví dụ: Tính thể tích hình hộp chữ nhật có chiều dài 20 cm, chiều rộng 16 cm và chiều cao 10 cm.

20 cm

16 cm

10 cm

1cm³

Thể tích = ?

Hoạt động 1:Tìm công thức tính thể tích hình hộp chữ nhật.

20 cm

16 cm

10 cm

Mçi líp cã: 20 x16 = 320 ( Hình lập phương 1cm³)

10 líp cã: 320 x10 = 3200 (Hình lập phương 1cm³)

Vậy thể tích hình hộp chữ nhật như hình trên là:

20 x 16 x 10 = 3200 (cm³)

=

V =?

10 cm

16 cm

20 cm

Thể tích hình hộp chữ nhật

​

3200 hình lập phương 1cm³

hay 3200cm³

CD

TT

x

x

=

Thể tích hình hộp chữ nhật là:

20 x 16 x 10 = 3200 (cm³)

Chiều dài

Chiều cao

CR

CC

Muốn tính thể tích hình hộp chữ nhật ta lấy chiều dài nhân với chiều rộng rồi nhân với chiều cao (cùng một đơn vị đo).

Chiều rộng

(a, b, c là ba kích thước của hình hộp chữ nhật)

S 1 đáy

V= a x b x c

V = a x b x c

V: Thể tích hình hộp chữ nhật.

a, b, c là ba kích thước của hình hộp chữ nhật

Muốn tính thể tích hình hộp chữ nhật ta lấy chiều dài nhân với chiều rộng rồi nhân với chiều cao (cùng đơn vị đo).

b) Ghi nhớ:

S 1 đáy

LUYỆN TẬP

Bài 1: Tính thể tích hình hộp chữ nhật có chiều dài a, chiều rộng b, chiều cao c.

b) a = 1,5m; b = 1,1m; c = 0,5m

a) a = 5cm; b = 4cm; c = 9cm

Bài 2:

Tính thể tích của khối gỗ có dạng như­ hình sau:

15cm

12cm

8cm

6cm

5cm

7cm

5cm

Bài 2:

Cách 1

(1)

(2)

8cm

12cm

15cm

6cm

5cm

6cm

6cm

(1)

(2)

Bài 2:

Cách 2

8cm

Bài 2:

Cách 3

15cm

12cm

8cm

6cm

5cm

7cm

5cm

Bài 2:

Cách 1: Chia khối gỗ nhỏ có dạng hình hộp chữ nhật

(1)

(2)

8cm

Thể tích của hình hộp chữ nhật (1) là:

12 x 8 x 5 = 480 (cm³)

Chiều dài của hình hộp thứ (2) là:

15 – 8 = 7 (cm)

​

Thể tích của hình hộp chữ nhật (2) là:

7 x 6 x 5 = 210 (cm³)

Thể tích của khối gỗ là:

480 + 210 = 690 (cm³)

Đáp số: 690 cm³

​

12cm

15cm

6cm

5cm

6cm

6cm

Bài 2:

(A)

(B)

Cách 2: Chia khối gỗ nhỏ có dạng hình hộp chữ nhật

Chiều rộng khối gỗ B là : 12- 6 = 6 (cm)

Bài giải

Cách 3 thêm phần khuyết

8cm

(A)

Bài giải

Chiều dài khối gỗ A là : 15- 8 = 7 (cm)

Chiều rộng khối gỗ A là : 12- 6 = 6 (cm)

Bài 3: Tính thể tích của hòn đá nằm trong bể nước theo hình dưới đây:

7cm

Bài 3: Tính thể tích hòn đá trong bể nước theo hình dưới đây:

10cm

10cm

10cm

10cm

10cm

10cm

7cm

Phần nước dâng lên trong bể

chính là thể tích của hòn đá.

Bể có hòn đá

Bể ban đầu

Bài 3:

- Cách 1: Tính chiều cao của nước dâng lên rồi tính thể tích hòn đá.

- Cách 2: Tính thể tích nước trước khi có đá, rồi tính thể tích nước sau khi có đá, sau đó trừ hai thể tích cho nhau để được thể tích của hòn đá.

Cách tính thể tích của hòn đá

10cm

10cm

10cm

10cm

Bài 3 :

Cách 1:

Thể tích nước khi chưa có đá là :

10x 10 x5 = 500 (cm³)

Thể tích nước khi có đá là :

10 x 10 x7 = 700 (cm³)

Thể tích hòn đá là:

700 – 500 = 200 (cm³)

200 cm³

BÀI 3:

Thể tích của hòn đá bằng thể tích phần nước dâng lên có dạng hình hộp chữ nhật với đáy của bể nước và có chiều cao là:

7 – 5 = 2 (cm)

Thể tích hòn đá là:

10 x 10 x 2 = 200 (cm³).

Đáp số: 200 cm³.

Giải

Cách 2:

Muốn tính thể tích hình hộp chữ nhật ta lấy chiều dài nhân với chiều rộng rồi nhân với chiều cao (cùng một đơn vị đo)

(a, b, c là ba kích thước của hình hộp chữ nhật)

=

b

c

Quy tắc tính thể tích hình hộp chữ nhật:

V

a

x

x

Củng cố , dặn dò