Yn y wers hon, byddwch chi'n dysgu am y canlynol:
Beth yw cymysgedd?
Atomau/Moleciwlau sydd heb wedi fondio`n gemegol.
Meddyliwch am ffyrdd o wahanu cymysgeddau
Gwahau Cymysgeddau
Hidlo
Rydyn ni’n defnyddio’r dechneg hon i wahanu solid anhydawdd oddi wrth hylif e.e tywod a dwr.
Anweddu
Distylliad
Cromatograffaeth
Cyfrifo Rf
Anweddu
distylliad
C
B
A
D
B
C
Cromatograffaeth
0.428 x 7
3
C
Mae`r smotyn ar gyfer y sylwedd wedi wahardd yn cyfateb i safle y smotyn ar gyfer C
Nid yw inc glas yn cynnwys F na G gan nad yw`r smotiau yn cyfateb. Ond mae`n cynnwys E gan fod y smotyn yn cyfateb i inc glas
4
5
0.8
melyn
porffor
Pellter wedi`i symud = 0.4x 10 =4
Yn y wers hon, byddwch chi'n dysgu am y canlynol:
AMCANION Y WERS
ADWAITH CEMEGOL
ADWAITH CEMEGOL
Cydbwyso Hafaliadau
Mae hafaliadau geiriau’n ddefnyddiol i ddangos pa gemegion sy’n adweithio â’i gilydd (adweithyddion) a pha gemegion sy’n cael eu cynhyrchu (cynhyrchion). Mae hafaliadau symbolau’n caniatáu i gemegwyr gyfrifo’r masau fydd yn adweithio neu’n cael eu cynhyrchu.
Does dim atomau'n cael eu creu na'u dinistrio mewn adweithiau cemegol. Gan ein bod ni'n gwybod masau cymharol pob math o atom, gallwn ni ragfynegi masau'r cynhyrchion a'r adweithyddion mewn adweithiau cemegol.
Cydbwyso Hafaliadau
Canran Cynnyrch
Rydyn ni’n defnyddio’r fformiwla hon i gyfrifo cynnyrch canrannol:
Er enghraifft, os yw’r cynnyrch a ragfynegir yn 20 g ond y cynnyrch gwirioneddol yn 15 g:
�
Ar gyfer màs penodol o adweithyddion, gallwn ni gyfrifo’r màs mwyaf o gynnyrch penodol y byddai’n bosibl ei ffurfio. Y màs hwn yw’r cynnyrch damcaniaethol. Y cynnyrch gwirioneddol yw màs y cynnyrch sy’n cael ei wneud wrth gynnal yr adwaith go iawn.
Cynnyrch canrannol = (15 ÷ 20) × 100 = 75%
2.Cyfrifwch y canran cynnyrch pam mae 1.2g o NaNO3 yn ffurfio pan disgwylir i 3.0g cael ei gynhyrchu.
Canran Cynnyrch