1 of 9

Haiek garaiak!

Ashita Guembe eta Natalia Iriarte

4ºC-D

2 of 9

Telefonoaren eboluzioa

Telefonoaren asmatzailea Antonio Meucciren izan zen,

baina Alexander Graham Bellek bere ideia plagiatu zuen

eta telefonoaren patentatzailea izan zen.

Telegrafo telefonoa baino lehen agertu zen.

Telefonoa 1876ean agertu zen eta handik aurrera, asko aldatu zen.

Lehenengo, telefonoak botoiak gurpil batean zeunden.

Botoian, zenbakiak zeuden eta gurpila biratu behar zenuen deitzeko.

Beranduago, telefono inalambrikoa agertu zen, baino oso handiak ziren.

Denbora pasatu da eta telefonoak txikiago bihurtu dira.

Gaur egun, telefonoak txikiak eta arinagoak dira.

3 of 9

Musika entzuteko euskarriak

Lehenengo euskarria musika entzuteko fonografoa izan zen.

Thomas Álva Eddison bere asmatzailea izan zen 1887ean.

Asmakari oso berri zen eta jendeari asko gustatzen zitzaion.

Bigarren euskarria musika entzuteko gramofonoa zen.

Emilio Berliner bere asmatzailea zen 1888an agertu zen eta Alemanian jaio zen.

Ondoren, disko-jogailua agertu zen. Vinilo disko bat jotzen zuen.

Gero, irratia eta irratikasettea agertu ziren 1963ean eta bere asmatzaiela Phillips zen,

oso txikia zen eta energia gutxi kontsumitu zuen.

Ondoren eta gero, CD-erreproduzitzailea azaldu zen 1990ean.

Aparatu garrantzitsu bat zen, kalitate hobea zeukan

eta CDak vinilozko diskoak ordezkatu dituzte.

Bukatzeko, erreproduktoreak agertu ziren,

lehenengo MP3 erreproduzitzaile agertu zeneta bigarrenik iPod agertu zen.

4 of 9

Idazteko tresnak

Orain dela asko,jendeak paper batean eta luma bat erabili behar zuen idazteko. Metodo zaila zen, luma tintontzian sartu behar duzu askotan.

Ondoren, idazmakina agertu zen. Asmatzaile frantzes batek lehenengo patentea erregistratu zuen, baina bere tresna ez zen oso ospetsua eta bakarrik gende aberatzak erosten zituen.

Gero, 1873ean, idazmakina berri bat agertu zen: Remington makina. Remington idazmakina hobekuntza gehiago zeuzkan, adibidez, papera heltzen zuen eta letra gehiago zituen.

Gaur egun ez dugu idazmakina erabiltzen, tresna berriak agertu dira eta.

1936ean lehenengo ordenagailua agertu zen, eta jendeak idazteko erabiltzen zuen. Lehenengo ordenagailua oso handia zen, eta bi gelak erabili behar zen ordenagailua edukitzeko. Gero, ordenagailuak txikiago bihurtu ziren eta, gaur egun, ordenagailu eramangarriak dauzkagu, eta haiekin edonon idatzi ahal dugu.

5 of 9

Nataliaren pasadizo

Txikian nintzenean, nire sehaskan nengoen eta Edurne, nire ahizpa bere sehaskan zegoen ere bai. Sehaska biak,pixka bat separatuta zeuden . Nire gurasoak etxean zeuden, baina beste gelan, eta momentu batean gure aita logelara zetorren gu ikusteko. Orduan, atea ireki zuenean, aita niri ikusi nau, eta oihu egin zen; niri, Edurneren sehaskara igotzen nuen.

6 of 9

Ashitaren pasadizoa

Txikian nintzenean, nire gurasoak Etxaurira eramaten nuen bueltatxo bat emateko. Nik bi urte nuen eta beti korrika egiten nuen. Hau zen lehendabiziko aldia mendira joaten nintzela eta momentu batean “har” bat ikusi nuen eta ukitu hasi nuen eta nire amara deitu nuen. Nire ama ikusi zuenean oihu bat eman zuen, “har” sugegorria zen eta erdi-hilda zen.

Beraz sugegorri niri heldu ahal diot baina ez zuen egin.

7 of 9

Elkarrizketa

-Kaixo Juana Mari eta Karlos, zer moduz zaudete?

*Ba, oso ondo gaude, beno, zertaz nahi didazue hitz egin?

-Jakin nahi dugu nola zen zure bizitza txikian zinetenean.

* Buff...gauzak oso desberdinak ziren, adibidez, ez zegoen hainbat teknologia, diru gutxi geneukan, hiriburura joan bagenuen oinez joan behar genuen… gauzak asko aldatu dira.

-Eta adibidez, zer arropa janzten zenituzten?

*Gure arropa oso iluna zen eta gutxiago geneukan.

-Ze arraroa…

* Bai bai kar kar kar… Eta arropa guztia gure anai-arrebarentzat ziren.

8 of 9

-Eta asteburuan zer egiten zenuten?

*Normalean herrian geratzen genuen eta noizean behin zinemara joaten ginen edo hondartzara ere bai.

-Eta herrian, zertaz jolasten zineten ?

*Ohhh, gauza askotaz jolasten ginen...tabak, txapak, sokadantza, txingo…

-Azaldu ahal diguzue nola jolasten zenuten tabak?

*Bai noski ! Bizkar hezurrak erabili behar zuen eta gero zirkulo bat egin behar zuen eta tabak botatu behar diezu zirkuloaren barrura.

- Baina… Hori ez zait iruditzen oso dibertigarria…

* Oso dibertigarria zen ! Guk denbora asko pasatu genuen kalean beste lagunekin eta ez genuen inoiz aspertu.

9 of 9

-Ikusten dugu gauzak asko aldatzen dira, ezta ?

* Bai bai orain bizitza oso diferentea da, baina gure ustez, orain hobeto bizitzen dugu.

- Pozten naiz. Eskerrik asko zure laguntzagatik aiton-amonak. Asko lagundu diguzue.

* Ez horregatik ! Laguntza behar baduzue, etorri gure etxera nahi duzuenean.

- Agur aiton-amonak !

* Agur maitea !