1 of 42

Yapay Zekânın

Temelleri

Dr. Orçun Madran

omadran@hacettepe.edu.tr

2 of 42

Bir bilim dalı olarak

Yapay Zekâ

3 of 42

Yapay Zekâ

​

Bir bilgisayarın, bilgisayar kontrolündeki bir robotun veya programlanabilir bir aygıtın insana benzer biçimde algılama, öğrenme, fikir yürütme, karar verme, sorun çözme, iletişim kurma vb. işlevleri sergileyebilme yeteneği.

sozluk.gov.tr

4 of 42

5 of 42

https://github.com/tensorflow/examples/blob/master/courses/udacity_intro_to_tensorflow_for_deep_learning/l02c01_celsius_to_fahrenheit.ipynb

İlk Modelini Eğit - 2019 Güz Dönemi

6 of 42

https://colab.research.google.com/drive/1a6Ey57dk-FZNRNb9Bzth1CKqwJwWz6dO?usp=sharing

7 of 42

https://colab.research.google.com/drive/1a6Ey57dk-FZNRNb9Bzth1CKqwJwWz6dO?usp=sharing

8 of 42

https://colab.research.google.com/drive/1a6Ey57dk-FZNRNb9Bzth1CKqwJwWz6dO?usp=sharing

9 of 42

https://colab.research.google.com/drive/1a6Ey57dk-FZNRNb9Bzth1CKqwJwWz6dO?usp=sharing

10 of 42

https://colab.research.google.com/drive/1a6Ey57dk-FZNRNb9Bzth1CKqwJwWz6dO?usp=sharing

11 of 42

https://en.wikipedia.org/wiki/MNIST_database

12 of 42

By Suvanjanprasai - Own work, CC BY-SA 4.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=156115980

13 of 42

https://colab.research.google.com/drive/1bJOQ2HKbc4KkKqCiEie8od1ajVYy1aDX?usp=sharing

14 of 42

https://colab.research.google.com/drive/1OcjfRLVDNCKwmv1u_wNFnh47YLc_Dpq0?usp=sharing

15 of 42

https://colab.research.google.com/drive/1OcjfRLVDNCKwmv1u_wNFnh47YLc_Dpq0?usp=sharing

16 of 42

ÜRETKEN

Yapay Zekâ

17 of 42

Üretken YZ (GenAI), derin öğrenmenin bir alt kümesidir.

Üretken YZ (GenAI):

  • Mevcut içeriklerden öğrendiklerini baz alarak yeni içerik üretir.
  • Öğrenme süreci eğitim olarak adlandırılır ve istatistiksel modelin oluşturulur.
  • İstem girildiğinde, beklenen yanıtı tahmin etmek için istatistiksel bir model kullanır, kendi eğitiminde kullanılan verilere benzer örnekleri temel alarak yeni içerik üretir.

18 of 42

19 of 42

Büyük Dil Modelleri

20 of 42

https://turkiye.ai/kaynaklar/yapay-zeka-zaman-cizelgesi/

21 of 42

30 Kasım 2022

22 of 42

23 of 42

Transformer Mimarisi

Büyük dil modelleri nasıl "düşünür"?

GPT = Generative Pre-trained Transformer

Önceden Eğitilmiş (Üretken) Dönüştürücü

"Transformer" adı, kelimeleri anlamlı temsillere dönüştürmesinden (transform) gelir.

24 of 42

25 of 42

Transformer'ın kalbi olan "dikkat" mekanizmasını somut bir örnek!

26 of 42

Transformer'ın kalbi olan "dikkat" mekanizmasını somut bir örnek!

27 of 42

Transformer'ın kalbi olan "dikkat" mekanizmasını somut bir örnek!

28 of 42

Transformer'ın kalbi olan "dikkat" mekanizmasını somut bir örnek!

29 of 42

Transformer'ın kalbi olan "dikkat" mekanizmasını somut bir örnek!

30 of 42

Transformer'ın kalbi olan "dikkat" mekanizmasını somut bir örnek!

31 of 42

Büyük dil modelleri nasıl "konuşur"?

32 of 42

33 of 42

https://aistudio.google.com/

34 of 42

35 of 42

36 of 42

37 of 42

38 of 42

39 of 42

40 of 42

41 of 42

Yapay Genel Zekâ (YGZ)

Artificial General Intelligence (AGI)

Benzer bir kırılma YZ için de geçerli olacak.

​

Turing Makinesi: Karmaşık matematiksel hesapların belirli bir düzenek tarafından yapılmasını sağlayan hesap makinesi.

42 of 42

Teşekkürler :)

Dr. Orçun Madran

omadran@hacettepe.edu.tr