หาข้อมูลจากสิ่งที่โจทย์บอก

โจทย์ให้อะไรมาบ้าง

ตัดตัวเลือก /เปรียบเทียบคู่ตัวเลือก

อันดับแรก

เลื่อนอ่านคำถามก่อน

หาคำสำคัญ/ใจความสำคัญ/ข้อมูลเฉพาะ/เช็ค-ตรวจสอบ

โจทย์บอก

โจทย์ถาม

(เช็ค)/keyword

ตัด

ทิ้ง

จุดเน้น

พืช

สัตว์

พืช สัตว์

สิ่งมีชีวิต

สร้างอาหารเองได้

เคลื่อนที่ไม่ได้

สร้างอาหารเองไม่ได้

กินสิ่งมีชีวิตอื่น

เคลื่อนที่ได้

สร้างอาหารเองไม่ได้

รับอาหารจากการย่อยสลาย สมช.อื่น

เคลื่อนที่ไม่ได้

เกณฑ์: การสร้างอาหารและการเคลื่อนที่

สิ่งมีชีวิตสีเขียวชนิดหนึ่ง เกาะอยู่บนสาหร่ายบริเวณที่มีแสงส่องถึงและกินอาหารที่น้ำพัดมา ถ้าใช้การเคลื่อนที่และการสร้างอาหารเป็นเกณฑ์ สิ่งมีชีวิตชนิดนี้อยู่ในกลุ่มใด เพราะเหตุใด

1.พืช เพราะมีสีเขียว

2.พืช เพราะเกาะอยู่กับที่

3.สัตว์ เพราะสร้างอาหารเองไม่ได้

4.ไม่ใช่พืชและสัตว์ เพราะชอบอยู่ในที่ที่มีแสงส่องถึง

ตัวชี้วัดป.4/1 จำแนกสิ่งมีชีวิตโดยใช้ความเหมือนและความแตกต่างของลักษณะของสิ่งมีชีวิตออกเป็นกลุ่มพืช กลุ่มสัตว์ และกลุ่มที่ไม่ใช่พืชไม่ใช่สัตว์

เด็กชายนทีสำรวจพืชในโรงเรียน แล้วแบ่งพืชออกเป็น 3 กลุ่ม ดังนี้

เด็กชายนทีใช้ลักษณะอะไรบ้างในการจำแนกพืชเป็น 3 กลุ่ม

1. พืชมีดอกหรือไม่มีดอก และการมีท่อลำเลียงหรือไม่มีท่อลำเลียง

2. พืชมีดอกหรือไม่มีดอก และการเป็นพืชใบเลี้ยงเดี่ยวหรือใบเลี้ยงคู่

3. พืชมีดอกหรือไม่มีดอก และการมีดอกสมบูรณ์เพศหรือไม่สมบูรณ์เพศ

4. การเป็นพืชใบเลี้ยงเดี่ยวหรือใบเลี้ยงคู่ และการมีท่อลำเลียงหรือไม่มีท่อลำเลียง

ตัวชี้วัด ป.4/2 จำแนกพืชดอกเป็นพืชดอกและพืชไม่มีดอก โดยใช้การมีดอกเป็นเกณฑ์จากข้อมูลที่รวบรวมได้

กลุ่มที่ 1 ได้แก่ หญ้า พุทธรักษา

กลุ่มที่ 2 ได้แก่ ทานตะวัน ถั่วลิสง

กลุ่มที่ 3 ได้แก่ เฟิร์นข้าหลวงหลังลาย มอส

ใบเลี้ยงเดี่ยว

ใบเลี้ยงคู่

ไม่มีดอก

กสิกรแข็งขันคือกระดูกสันหลังชาติ

สัตว์มีกระดูกสันหลัง?

กระดูกแข็งเป็นข้อเรียงกันจากคอถึงก้นหรือหาง

ครีบ/เกล็ด/อยู่ในน้ำตลอดชีวิต

ผิวหนังแห้ง/ไม่มีขน/มีเกล็ด/4ขา/ไม่มีขา

ขา 1 คู่/ปีก 1 คู่ (แผงขน)ออกลูกเป็นไข่

ผิวหนังเปียกชื้น/ไม่มีขน/เกิดในน้ำโตบนบก/4ขา/อสุจิ+ไข่(ในน้ำ)

ขนเป็นเส้นขน/มีต่อมน้ำนม/ออกลูกเป็นตัว/ตัวเมียท้อง/อาศัยบนบก

ตาราง การแบ่งสัตว์ 16 ชนิดเป็น 4 กลุ่ม ตามหลักเกณฑ์ของเด็กชายมนัส

จากตาราง สัตว์ชนิดใดน่าจะถูกจัดไว้ผิดกลุ่ม

1. วาฬ หงส์

2. กบ ปลา

3. เต่า หอย

4. ตุ๊กแก นก

ตัวชี้วัด ป.4/3 จำแนกสัตว์ออกเป็นสัตว์มีกระดูกสันหลังและสัตว์ที่ไม่มีกระดูกสันหลังโดยใช้การมีกระดูกสันหลังเป็นเกณฑ์จากข้อมูลที่รวบรวมได้

ตาราง ลักษณะที่สังเกตได้ของสัตว์ 4 ชนิด

จากตาราง สัตว์ชนิดที่ 1 และ 4 น่าจะเป็นสัตว์ชนิดใด ตามลำดับ

1.หมีและนก 2.หมึกและกบ

3.คางคกและมด 4.จิ้งจกและตะขาบ

ตัวชี้วัด ป.4/3 จำแนกสัตว์ออกเป็นสัตว์มีกระดูกสันหลังและสัตว์ที่ไม่มีกระดูกสันหลังโดยใช้การมีกระดูกสันหลังเป็นเกณฑ์จากข้อมูลที่รวบรวมได้

สัตว์มีกระดูกสันหลัง

เลือดเย็น

อุณหภูมิร่างกายเปลี่ยน

เลือดอุ่น

อุณหภูมิร่างกายคงที่/ไม่เปลี่ยน

ตารางลักษณะสำคัญของกลุ่มสัตว์มีกระดูกสันหลัง

จากตาราง กลุ่มที่ 2 เป็นสัตว์ในข้อใด

1. แย้

2. เต่า

3. ตุ๊กแก

4. จิ้งจกน้ำ

ตัวชี้วัด ป.4/4 บรรยายลักษณะเฉพาะที่สังเกตได้ของสัตว์มีกระดูกสันหลังในกลุ่มปลา กลุ่มสัตว์สะเทินน้ำ สะเทินบกกลุ่มสัตว์เลื้อยคลาน กลุ่มนก และกลุ่มสัตว์เลี้ยงลูกด้วยน้ำนม และยกตัวอย่างสิ่งมีชีวิตในแต่ละกลุ่ม

แผนภูมิการแบ่งกลุ่มสัตว์โดยใช้ลักษณะบางอย่างเป็นเกณฑ์

สัตว์กลุ่ม 3 และกลุ่ม 4 มีลักษณะใดเหมือนกัน

1. เลือดเย็น และไม่มีเหงือก

2. เลือดเย็น และผิวหนังมีเกล็ด

3. ไม่มีเหงือก และผิวหนังมีเกล็ด

4. ไม่มีเหงือก และผิวหนังไม่มีเกล็ด

ตัวชี้วัด ป.4/4 บรรยายลักษณะเฉพาะที่สังเกตได้ของสัตว์มีกระดูกสันหลังในกลุ่มปลา กลุ่มสัตว์สะเทินน้ำ สะเทินบกกลุ่มสัตว์เลื้อยคลาน กลุ่มนก และกลุ่มสัตว์เลี้ยงลูกด้วยน้ำนม และยกตัวอย่างสิ่งมีชีวิตในแต่ละกลุ่ม

ศึกษาการเปลี่ยนแปลงอุณหภูมิร่างกายของสัตว์ 3 ชนิด โดยให้สัตว์ที่อยู่ในห้องที่มีอุณหภูมิ 20 องศาเซลเซียส เป็นเวลา 3 ชั่วโมง จากนั้นให้สัตว์พัก 1 ชั่วโมงในห้องที่มีอุณหภูมิ 25 องศาเซลเซียส แล้วจึงนำสัตว์ไปอยู่ในห้องที่มีอุณหภูมิ 30 องศาเซลเซียส เป็นเวลา 3 ชั่วโมง บันทึกุณหภูมิร่างกายของสัตว์ก่อนและหลังการทดลอง ได้ผลดังตาราง

เมื่อศึกษาลักษณะภายในและภายนอกเพิ่มเติม สามารถจำแนกสัตว์ A B และ C ได้เป็น 2 กลุ่ม ซึ่งมีลักษณะดังนี้

กลุ่มที่ 1 : หายใจด้วยปอด ผิวหนังเรียบ ออกลูกเป็นตัว มีต่อมสร้างน้ำนม

กลุ่มที่ 2 : หายใจด้วยปอดและผิวหนัง ผิวหนังเปียกชื้นไม่มีเกล็ด ออกลูกเป็นไข่

ตัวชี้วัด ป.4/4 บรรยายลักษณะเฉพาะที่สังเกตได้ของสัตว์มีกระดูกสันหลังในกลุ่มปลา กลุ่มสัตว์สะเทินน้ำ สะเทินบกกลุ่มสัตว์เลื้อยคลาน กลุ่มนก และกลุ่มสัตว์เลี้ยงลูกด้วยน้ำนม และยกตัวอย่างสิ่งมีชีวิตในแต่ละกลุ่ม

จากข้อมูล ข้อใดระบุชนิดของสัตว์แต่ละกลุ่มได้ถูกต้อง

1. กลุ่มที่ 1 ได้แก่ สัตว์ชนิด A และ B

2. กลุ่มที่ 1 ได้แก่ สัตว์ชนิด C เท่านั้น

3. กลุ่มที่ 2 ได้แก่ สัตว์ชนิด B เท่านั้น

4. กลุ่มที่ 2 ได้แก่ สัตว์ชนิด A และ C เท่านั้น

เหมือนกันมั้ย?

พี่ๆช่วยหาพ่อให้หนูหน่อยค้า

ลูกหนู

มะแอ

สมชาย

ประจักษ์

ณเดช

ลักษณะทางพันธุกรรม

ลักษณะต่างๆของสิ่งมีชีวิตที่มีการถ่ายทอดจากรุ่นพ่อแม่ไปสู่รุ่นลูกผ่านการสืบพันธุ์

มีติ่งหู

หูตั้ง

ขนหนา

กลีบดอกสีขาว

ขอบใบหยัก

หางสั้น

การเรียงสีที่ตัว

ขวัญเวียนขวา

จมูกสั้น

ว่ายน้ำเก่ง

ใบติดรา

ข้อใดกล่าวถูกต้องเกี่ยวกับการถ่ายทอดลักษณะทางพันธุกรรม

1. ลูกจะมีลักษณะทุกลักษณะเหมือนพ่อและแม่

2. เป็นการถ่ายทอดลักษณะจากบรรพบุรุษเพียงรุ่นเดียว

3. เป็นการถ่ายทอดลักษณะจากพ่อและแม่ผ่านการสืบพันธุ์

4. ลูกชายต้องมีลักษณะเหมือนพ่อ ลูกสาวต้องมีลักษณะเหมือนแม่

ตัวชี้วัด ป.5/1 บรรยายลักษณะทางพันธุกรรมที่มีการถ่ายทอดจากพ่อแม่สู่ลูกของพืช สัตว์ และมนุษย์

แผนผังแสดงการถ่ายทอดลักษณะพันธุกรรมในแมว

ตัวชี้วัด ป.5/1 บรรยายลักษณะทางพันธุกรรมที่มีการถ่ายทอดจากพ่อแม่สู่ลูกของพืช สัตว์ และมนุษย์

จากแผนผัง ข้อสรุปใดถูกต้อง

1. ลักษณะขนสีขาวของลูกเป็นลักษณะเด่นแท้เหมือนของพ่อ

2. ลักษณะขนด่างเป็นลักษณะด้อย ลูกที่มีขนด่างจึงตายหมด

3. ลักษณะขนด่างไม่ถ่ายทอดไปสู่ลูก

4. ลักษณะขนสีขาวเป็นลักษณะเด่น

ลักษณะของพืชในข้อความใดเป็นลักษณะทางพันธุกรรมของพืช

1. ใบคะน้ามีรอยหนอนเจาะ

2. ดอกมะลิมีสีขาวและมีกลิ่น

3. ต้นพริกแคระแกร็นมีใบหงิกงอ

4. ผลมะละกอมีราสีขาวเกาะบนผิว

ตัวชี้วัด ป.5/1 บรรยายลักษณะทางพันธุกรรมที่มีการถ่ายทอดจากพ่อแม่สู่ลูกของพืช สัตว์ และมนุษย์

อ่านสถานการณ์และตอบคำถาม

1. เป็นไปได้ เพราะลักษณะชั้นของหนังตาไม่ใช่ลักษณะที่ถ่ายทอดมาจากพ่อและแม่

2. เป็นไปได้ เพราะลูกคนที่ 3 อาจมีหนังตาชั้นเดียวเหมือนปู่ ย่า ตา หรือยาย

3. เป็นไปไม่ได้ เพราะลูกทุกคนต้องมีลักษณะชั้นของหนังตาเหมือนพ่อและแม่

4. เป็นไปไม่ได้ เพราะลูกทั้งสามคนต้องมีลักษณะชั้นของหนังตาเหมือนกัน

ตัวชี้วัด ป.5/1 บรรยายลักษณะทางพันธุกรรมที่มีการถ่ายทอดจากพ่อแม่สู่ลูกของพืช สัตว์ และมนุษย์

“ครอบครัวหนึ่ง พ่อและแม่ มีหนังตาสองชั้น ลูกสองคนแรก มีหนังตาสองชั้นเหมือนพ่อและแม่ แต่ลูกคนที่ 3 มีหนังตาชั้นเดียว”�จากสถานการณ์ การมีชั้นของหนังตาแบบครอบครัวนี้มีโอกาสเป็นไปได้หรือไม่ เพราะเหตุใด

แผนผังการถ่ายทอดลักษณะทางพันธุกรรมของสมาชิกในครอบครัวหนึ่ง

จากแผนผังข้อมูลใดถูกต้อง

1. ลูกไม่ได้รับการถ่ายทอดลักษณะการมีลักยิ้มมาจากพ่อ

2. ลูกได้รับการถ่ายทอดเฉพาะลักษณะการไม่มีลักยิ้มมาจากแม่

3. ลักษณะการมีลักยิ้มจากพ่อ และการไม่มีลักยิ้มจากแม่ จะถ่ายทอดสู่ลูก

4. ลักษณะการไม่มีลกยิ้มจากตาจะถ่ายทอดสู่พ่อและแม่ แล้วถ่ายทอดสู่ลูกอีกทอดหนึ่ง

ตัวชี้วัด ป.5/1 บรรยายลักษณะทางพันธุกรรมที่มีการถ่ายทอดจากพ่อแม่สู่ลูกของพืช สัตว์ และมนุษย์

ครอบครัวหนึ่ง พ่อไม่มีลักยิ้มมาจากครอบครัวที่สืบทอดการไม่มีลักยิ้มทุกรุ่น ส่วนแม่มีลักยิ้ม มาจากครอบครัวที่ถ่ายทอดการมีลักยิ้ม ทุกรุ่นเช่นกัน ลูกของ พ่อแม่คู่นี้ไม่มีลักยิ้ม

ลักษณะทางพันธุกรรมของครอบครัวนี้ข้อใดถูกต้อง

1. การมีลักยิ้มเป็นลักษณะด้อย จึงไม่มีการถ่ายทอดไปสู่ลูก

2. การไม่มีลักยิ้มเป็นลักษณะเด่นจึงถ่ายทอดลักษณะเด่นไปสู่ลูก

3. ถ้าครอบครัวนี้มีลูกหลายคน ลูกบางคนอาจมีลักยิ้มเหมือนแม่

4. ลูกมีลักษณะพันธุกรรมที่ถ่ายทอดมาจากพ่อแม่ การไม่มีลักยิ้มเป็น ลักษณะเด่น จึงไม่ปรากฏลักษณะด้อยให้เห็นในรุ่นลูก

ตัวชี้วัด ป.5/1 บรรยายลักษณะทางพันธุกรรมที่มีการถ่ายทอดจากพ่อแม่สู่ลูกของพืช สัตว์ และมนุษย์

ป.5/2 แสดงความอยากรู้อยากเห็นโดยการถามคำถามเกี่ยวกับลักษณะที่คล้ายคลึงกันของตนเองกับพ่อแม่

การเปลี่ยนแปลง?

กลิ่น

อุณหภูมิ

ควัน

ความร้อน

สารใหม่

ทางเคมี

ผันกลับไม่ได้

การเปลี่ยนแปลง?

ทางเคมี

ผันกลับไม่ได้

การเปลี่ยนแปลง?

กลิ่น

ควัน

ประกายไฟ

แสง สี

ความร้อน

ทางเคมี

ผันกลับไม่ได้

การเปลี่ยนแปลง?

ทางกายภาพ

ผันกลับได้

ไอพิมเสน

ระเหิด

ระเหิดกลับ

พิมเสน (ของแข็ง)

พิมเสน (แก๊ส)

ใช้ข้อมูลต่อไปนี้ตอบคำถาม ทดสอบสารที่เป็นของแข็ง A B C และ D โดยวิธีการต่าง ๆ

ได้ผลดังตาราง

สารใดที่ผสมน้ำแล้วสารที่ได้เป็นสารละลายและการเปลี่ยนแปลงใดผันกลับไม่ได้

1. A และ B นำสาร A ไปให้ความร้อน
2. B และ C นำสาร A ไปจุดไฟ
3. C และ D นำสาร B ไปให้ความร้อน
4. A และ D นำสาร C ไปให้ความร้อน

ตัวชี้วัด ป.5/4 วิเคราะห์และระบุการเปลี่ยนแปลงที่ผันกลับได้และการเปลี่ยนแปลงที่ผันกลับไม่ได้

ตัวอย่าง

นักเรียนคนหนึ่งเตรียมเครื่องดื่มน้ำอัญชันมะนาว โดยมีขั้นตอนดังนี้

ตัวชี้วัดป.5/3 วิเคราะห์และระบุการเปลี่ยนแปลงของสารเมื่อเกิดการเปลี่ยนแปลงทางเคมีโดยใช้หลักฐานเชิงประจักษ์

1) ต้มน้ำให้เดือดแล้วใส่ดอกอัญชันสีน้ำเงิน จะได้น้ำอัญชันที่มีสีน้ำเงิน

2) ใช้ผ้าขาวบางกรองเพื่อแยกเอาน้ำอัญชันซึ่งมีสีน้ำเงิน

3) เติมน้ำตาลทรายลงไปในน้ำอัญชัน ได้เป็นน้ำอัญชันที่มีสีน้ำเงิน

4) เติมน้ำมะนาวลงไป ได้เป็นน้ำอัญชันมะนาวที่มีสีม่วง

จากข้อมูล ขั้นตอนใดมีสารใหม่เกิดขึ้น

1. ขั้นตอนที่ 1
2. ขั้นตอนที่ 2
3. ขั้นตอนที่ 3
4. ขั้นตอนที่ 4

เมื่อผสมน้ำกับน้ำตาลทรายในขวดรูปกรวยแล้วเขย่า พบว่าสารที่ได้เป็นของเหลวใส จากนั้นครอบปากขวดรูปกรวยด้วยลูกโป่ง แล้วให้ความร้อนกับขวดรูปกรวย พบว่าเกิดฟองแก๊สและลูกโป่งพองขึ้น

ข้อความใดกล่าวถูกต้อง

1. น้ำเปลี่ยนเป็นสารใหม่ซึ่งมีสถานะเป็นแก๊ส

2. น้ำตาลทรายอยู่ในน้ำ หลอมเหลวแล้วระเหยขึ้นไป

3. น้ำตาลทรายเปลี่ยนสถานะจากของแข็งเป็นของเหลว

4. ลูกโป่งพองขึ้นเพราะน้ำที่มาจากการเปลี่ยนสถานะของน้ำ

ตัวชี้วัด ป.5/3 วิเคราะห์และระบุการเปลี่ยนแปลงของสารเมื่อเกิดการเปลี่ยนแปลงทางเคมีโดยใช้หลักฐานเชิงประจักษ์

พิจารณาการเปลี่ยนแปลงต่อไปนี้

การเปลี่ยนแปลงคู่ใดเป็นการเปลี่ยนแปลงทางเคมี

1. 1 และ 2

2. 2 และ 3
3. 3 และ 4

4. 2 และ 4

ตัวชี้วัดป.5/3 วิเคราะห์และระบุการเปลี่ยนแปลงของสารเมื่อเกิดการเปลี่ยนแปลงทางเคมีโดยใช้หลักฐานเชิงประจักษ์

1. ของแข็งสีขาวละลายในของเหลว

2. ของเหลว 2 ชนิดผสมกันแล้วเกิดฟองแก๊ส

3. ของแข็งสีขาวผสมน้ำได้ของเหลวมีตะกอนสีขาวที่ก้นภาชนะ

4. ของเหลว 2 ชนิดผสมกันแล้วเกิดของแข็งที่ก้นภาชนะ

1. A
2. B
3. ทั้ง A และ B
4. ไม่ใช่ทั้ง A และ B

ตัวชี้วัดป.5/3 วิเคราะห์และระบุการเปลี่ยนแปลงของสารเมื่อเกิดการเปลี่ยนแปลงทางเคมีโดยใช้หลักฐานเชิงประจักษ์

เมื่อผสมของแข็ง A และของเหลว B เกิดฟองแก๊ส ถ้าการเปลี่ยนแปลงนี้เป็นการเปลี่ยนแปลงทางเคมี ฟองแก๊สที่เกิดขึ้นน่าจะเป็นสารใด

ข้อมูลแสดงการเปลี่ยนแปลงของสาร เป็นดังนี้

จากข้อมูล ข้อใดเป็นการเปลี่ยนแปลงทางเคมีทั้งหมด

1. A B และ F
2. B C และ D
3. D E และ F
4. C D และ E

ตัวชี้วัดป.5/3 วิเคราะห์และระบุการเปลี่ยนแปลงของสารเมื่อเกิดการเปลี่ยนแปลงทางเคมีโดยใช้หลักฐานเชิงประจักษ์

A. เกลือละลายในน้ำ

B. น้ำกลายเป็นไอ

C. ไม้ถูกเผากลายเป็นถ่าน

D. ผลไม้ถูกบ่มจนสุกงอม

E. เหล็กเกิดสนิม

F. หยดน้ำในอากาศกลายเป็นลูกเห็บ

ข้อใดเป็นการเปลี่ยนแปลงทางเคมีทั้งหมด

ตัวชี้วัดป.5/3 วิเคราะห์และระบุการเปลี่ยนแปลงของสารเมื่อเกิดการเปลี่ยนแปลงทางเคมีโดยใช้หลักฐานเชิงประจักษ์

1. การจุดไม้ขีดไฟ การกลายเป็นไอของน้ำ
2. การเผาถ่าน การสุกของผลไม้
3. การเกิดสนิมเหล็ก การเกิดเมฆฝน
4. การเกิดลูกเห็บ การหลอมเหลวของน้ำแข็ง

การเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นเมื่อจุดเทียนไขในข้อใดสามารถผันกลับได้

ตัวชี้วัด ป.5/4 วิเคราะห์และระบุการเปลี่ยนแปลงที่ผันกลับได้และการเปลี่ยนแปลงที่ผันกลับไม่ได้

1. น้ำตาเทียนเกิดการเผาไหม้
2. ไส้เทียนเกิดเปลวไฟและควัน
3. ไส้เทียนเกิดเปลวไฟและเกิดเขม่า
4. เนื้อเทียนไขหลอมเหลวเป็นน้ำตาเทียน

รู้หรือไม่ น้ำที่เราดื่มได้มีแค่ไหน?

แหล่งน้ำใดมีมากที่สุด

10.น้ำในสิ่งมีชีวิต

9. แม่น้ำ

8. บึง

2. ธารน้ำแข็งและพืดน้ำแข็ง

7.ความชื้นในบรรยากาศ

3. น้ำใต้ดิน

1. มหาสมุทรและทะเล

6. ความชื้นในดิน

5. ทะเลสาบ

4. ชั้นดินเยือกแข็งคงตัวและน้ำแข็งใต้ดิน

แหล่งน้ำบนโลก

น้ำเค็ม 97.5 %

น้ำจืด 2.5 %

ธารน้ำแข็ง/พืดน้ำแข็ง/ชั้นดินเยือกแข็ง

ความชื้นในดิน/ความชื้นในบรรยากาศ

ใช้ไม่ได้ทันที เช่น น้ำใต้ดิน

พิจารณาแผนภูมิแท่งต่อไปนี้ แล้วตอบคำถาม

A และ B น่าจะเป็นแหล่งน้ำใด ตามลำดับ

1. น้ำจืดและน้ำเค็ม

2. น้ำเค็มและน้ำจืด

3. น้ำผิวดินและน้ำใต้ดิน

4. น้ำจืดที่ใช้ได้และน้ำจืดที่ใช้ไม่ได้

ตัวชี้วัด ป.5/1 เปรียบเทียบปริมาณน้ำในแต่ละแหล่ง และระบุปริมาณน้ำที่มนุษย์สามารถนำมาใช้ประโยชน์ได้ จากข้อมูลที่รวบรวมได้

โจทย์บอก

โจทย์ถาม

(เช็ค)/ตรวจ

ตัดทิ้ง

ตัวชี้วัด ป.5/2 ตระหนักถึงคุณค่าของน้ำโดยนำเสนอแนวทางการใช้น้ำอย่างประหยัดและ การอนุรักษ์น้ำ

ข้อใดเป็นการอนุรักษ์แหล่งน้ำที่ถูกต้อง

1. การขุดลอกแหล่งน้ำเพื่อกักเก็บน้ำ

2. การถมคูคลองเพื่อปลูกต้นไม้ในเมือง

3. การกั้นผักตบชวาให้อยู่ในแหล่งน้ำเพื่อนำไปทำปุ๋ย

4. การปล่อยน้ำที่ใช้แล้วลงสู่แหล่งน้ำธรรมชาติเพื่อกักเก็บน้ำ

วัฏจักรน้ำ

การระเหยของน้ำ การควบแน่นของ ไอน้ำ และหยาดน้ำฟ้า

โจทย์บอก

โจทย์ถาม

(เช็ค)/ตรวจ

ตัดทิ้ง

ตัวชี้วัด ป.5/3 สร้างแบบจำลองที่อธิบายการหมุนเวียนของน้ำในวัฏจักรน้ำ

ปัจจัยข้อใด ไม่ ทำให้เกิดวัฏจักรของน้ำ

1. พลังงานความร้อนจากดวงอาทิตย์

2. พลังงานแสงจากดวงอาทิตย์

3. กระแสลม

4. สิ่งมีชีวิต

พิจารณาแผนภาพต่อไปนี้ แล้วตอบคำถาม

ข้อใดกล่าวถูกต้องเกี่ยวกับวัฏจักรน้ำ

1. เป็นการหมุนเวียนของน้ำที่ทำให้เรามีน้ำใช้โดยไม่ขาดแคลน

2. เป็นการหมุนเวียนของน้ำจากแหล่งต่าง ๆ ซึ่งเกิดขึ้นพร้อมกัน

3. เป็นแบบรูปการเปลี่ยนแปลงที่คงที่ โดยเริ่มต้นจากแหล่งน้ำผิวดิน

4. เป็นแบบรูปการหมุนเวียนของน้ำระหว่างน้ำใต้ดิน น้ำผิวดิน และน้ำในบรรยากาศ

ตัวชี้วัด ป.5/3 สร้างแบบจำลองที่อธิบายการหมุนเวียนของน้ำในวัฏจักรน้ำ

น้ำทุกรูปแบบที่ตกลงมาจากท้องฟ้ามาสู่โลก

หยาดน้ำฟ้า

ละอองน้ำในเมฆรวมตัวกันจนมีน้ำหนักมากตกลงมาในสถานะของเหลว

ไอน้ำในอากาศระเหิดกลับเป็นผลึกน้ำแข็งตกลงมาในสถานะของแข็ง

หยดน้ำหรือผลึกน้ำแข็งในอากาศพัดวนในเมฆคิวมูโลนิมบัสเป็นก้อนน้ำแข็งตกลงมาในสถานะของแข็ง

ฝน หิมะ ลูกเห็บ

ผลึกน้ำแข็ง

ขนาดเล็กรวมตัวกัน

ก้อนน้ำแข็ง

เป็นชั้นๆซ้อนกันคล้ายหัวหอม

หยดน้ำ

ละอองน้ำในเมฆชนกัน

เมฆ หมอก น้ำค้าง น้ำค้างแข็ง

รวมตัวกันลอยในท้องฟ้า

ไอน้ำควบแน่นเป็นละอองน้ำโดยมีฝุ่นเป็นแกนกลาง

รวมตัวกันลอยใกล้พื้นโลก

เกาะอยู่บนผิววัตถุใกล้พื้นโลก

อุณหภูมิเหนือพื้นดินต่ำกว่า 0 ^oC

โจทย์บอก

โจทย์ถาม

(เช็ค)/ตรวจ

ตัดทิ้ง

ตัวชี้วัด ป.5/4 เปรียบเทียบกระบวนการเกิดเมฆ หมอก น้ำค้าง และน้ำค้างแข็ง จากแบบจำลอง

แบบจำลองการเกิดเมฆ 4 ชุด ดังรูป

แบบจำลองชุดใดจะสังเกตเห็นเมฆได้มากที่สุด

1. แบบจำลองชุดที่ 1

2. แบบจำลองชุดที่ 2

3. แบบจำลองชุดที่ 3

4. แบบจำลองชุดที่ 4

โจทย์บอก

โจทย์ถาม

(เช็ค)/ตรวจ

ตัดทิ้ง

ตัวชี้วัด ป.5/5 เปรียบเทียบกระบวนการเกิดฝน หิมะ และลูกเห็บ จากข้อมูลที่รวบรวมได้

ข้อใดคือลักษณะของหิมะ

1. หิมะมีลักษณะคล้ายเม็ดฝนขนาดใหญ่

2. หิมะมีลักษณะเป็นผลึกบางๆ มีรูปร่างแตกต่างกันไป

3. หิมะมีลักษณะเป็นฝุ่นผงและสามารถจับตัวเป็นก้อนได้

4. หิมะมีลักษณะเป็นก้อนกลมมีขนาดเล็ก-ใหญ่ แตกต่างกันไป

โจทย์ให้

โจทย์ถาม

(เช็ค)/ตรวจ

ตัดทิ้ง

ตัวชี้วัด ป.5/5 เปรียบเทียบกระบวนการเกิดฝน หิมะ และลูกเห็บ จากข้อมูลที่รวบรวมได้

ข้อใดอธิบายการเกิดลูกเห็บได้ถูกต้อง

1. ไอน้ำในอากาศที่ระเหิดเป็นผลึกน้ำแข็ง

2. ไอน้ำในอากาศตกผลึกเป็นผลึกน้ำแข็ง

3. เม็ดฝนที่เย็นจัดถูกพัดวนในก้อนเมฆ จนมีขนาดใหญ่แล้วตกลงสู่พื้นโลก

4. เม็ดฝนที่ตกลงมากระทบกับความเย็นของอากาศบริเวณผิวดินแล้วกลายเป็นก้อนน้ำแข็ง

โจทย์บอก

โจทย์ถาม

(เช็ค)/ตรวจ

ตัดทิ้ง

ตัวชี้วัด ป.5/5 เปรียบเทียบกระบวนการเกิดฝน หิมะ และลูกเห็บ จากข้อมูลที่รวบรวมได้

อุณหภูมิบริเวณผิวดินของเมืองหนึ่งในประเทศแคนาดา วัดได้ -5⁰C ถ้ามีฝนตกจะเกิดผลอย่างไร

1. มีลูกเห็บตก

2. ฝนจะกลายเป็นหิมะ

3. เกิดน้ำค้างแข็งบนพื้นดิน

4. เกิดน้ำแข็งบนถนนในเมือง

วัฏจักรของหิน

พิจารณาแผนภาพวัฏจักรหิน แล้วตอบคำถาม

ลูกศรหมายเลข 1 และ 2 แทนกระบวนการใด ตามลำดับ

1. การเย็นตัวและตกผลึก การผุพัง

2. การแปรสภาพ  การเย็นตัวและตกผลึก

3. การผุพัง การสะสมตัวของตะกอนและการเชื่อมประสานตะกอน

4. การสะสมตัวของตะกอนและการเชื่อมประสานตะกอน การแปร

โจทย์ให้

โจทย์ถาม

(เช็ค)/ตรวจ

ตัดทิ้ง

ตัวชี้วัด ป.6/1 เปรียบเทียบกระบวนการเกิดหินอัคนี หินตะกอน และหินแปร และอธิบายวัฏจักรหินจากแบบจำลอง

วัฏจักรหิน

พิจารณาแผนภาพ แล้วตอบคำถาม

กระบวนการ A และ B คือกระบวนการใด ตามลำดับ

1. การเย็นตัวและตกผลึกของแมกมา การแปรสภาพ

2. การเย็นตัวและตกผลึกของแมกมา การเย็นตัวและตกผลึกของลาวา

3. การแปรสภาพ การเย็นตัวและตกผลึกของลาวา

4. การแปรสภาพ การสะสมตัวของตะกอนและการเชื่อมประสานตะกอน

ตัวชี้วัด ป.6/1 เปรียบเทียบกระบวนการเกิดหินอัคนี หินตะกอน และหินแปร และอธิบายวัฏจักรหินจากแบบจำลอง

พิจารณาแผนภาพ แล้วตอบคำถาม

วัตถุ C และ D เป็นหินที่มีลักษณะอย่างไร ตามลำดับ

1. เนื้อผลึก รูพรุน

2. ซากดึกดำบรรพ์ เศษหินปะปน

3. เนื้อเป็นเม็ดตะกอน เศษหินปะปน

4. เนื้อแก้ว ผลึกแร่เรียงตัวขนานกันเป็นแถบ

ตัวชี้วัด ป.6/1 เปรียบเทียบกระบวนการเกิดหินอัคนี หินตะกอน และหินแปร และอธิบายวัฏจักรหินจากแบบจำลอง

หินหรือแร่?

แร่ควอตซ์

แร่ทัลค์

แร่แกรไฟต์

แร่ทัลค์

แร่ยิปซัม

หินพัมมิซ

หินหรือแร่

แร่ดีบุก

แร่ทองแดง

หินทราย

หินแกรนิต

แร่ฟลูออไรต์

หินปูน

ตัวชี้วัด ป.6/2 บรรยายและยกตัวอย่างการใช้ประโยชน์ของหินและแร่ในชีวิตประจำวันจากข้อมูลที่รวบรวมได้

แบบโครงร่าง

แบบร่องรอย

ตัวชี้วัด ป.6/3 สร้างแบบจำลองที่อธิบายการเกิดซากดึกดำบรรพ์และคาดคะเนสภาพแวดล้อมในอดีตของซากดึกดำบรรพ์

อ่านสถานการณ์ แล้วตอบคำถาม

นักธรณีวิทยาออกสำรวจหินใน 2 พื้นที่

พื้นที่ที่ 1 พบชิ้นส่วนซากดึกดำบรรพ์ไดโนเสาร์กินพืชในหินทราย ตัวอย่างชิ้นส่วน

ซากดึกดำบรรพ์ที่พบ เช่น ซากดึกดำบรรพ์กระดูกสะโพกส่วนหน้าและฟันที่มีรอยหยักแบบเลื่อย

    พื้นที่ที่ 2 พบชิ้นส่วนซากดึกดำบรรพ์ไดโนเสาร์กินสัตว์ในหินทราย ตัวอย่างชิ้นส่วน ซากดึกดำบรรพ์ที่พบ เช่น ซากดึกดำบรรพ์กระดูกสันหลังส่วนหลัง กระดูกสันหลังส่วนสะโพก กระดูกหน้าแข้ง กระดูกมือและเล็บ 

ข้อใดไม่ถูกต้องเกี่ยวกับหินและซากดึกดำบรรพ์ที่พบใน 2 พื้นที่ดังกล่าว

1. ซากดึกดำบรรพ์ทั้งสองพื้นที่ มีกระบวนการเกิดเหมือนกัน

2. สิ่งแวดล้อมในอดีตทั้งสองพื้นที่ น่าจะมีสิ่งมีชีวิตอื่นนอกจากไดโนเสาร์

3. หินทั้งสองพื้นที่ที่พบซากดึกดำบรรพ์ไดโนเสาร์มีอายุอยู่ในช่วงเดียวกัน

4. ซากดึกดำบรรพ์ที่พบทั้งสองพื้นที่ เกิดจากการประทับรอยของไดโนเสาร์ในอดีต

โจทย์ให้

โจทย์ถาม

(เช็ค)/ตรวจ

ตัดทิ้ง

ตัวชี้วัด ป.6/3 สร้างแบบจำลองที่อธิบายการเกิดซากดึกดำบรรพ์และคาดคะเนสภาพแวดล้อมในอดีตของซากดึกดำบรรพ์

พิจารณาข้อความต่อไปนี้ แล้วตอบคำถาม� “นักธรณีวิทยาได้สำรวจหินบนภูเขา พบซากดึกดำบรรพ์ ปรากฏอยู่ในหิน”

หินดังกล่าวเกิดขึ้นได้อย่างไร และมีลักษณะอย่างไร

1. เกิดจากการแปรสภาพบริเวณใต้ผิวโลก มีเนื้อแก้ว

2. เกิดจากการเย็นตัวและแข็งตัวของลาวาบนผิวโลก มีรูพรุนในหิน

3. เกิดจากการเย็นตัวและตกผลึกของแมกมาใต้ผิวโลก มีการเรียงตัวของผลึกแร่

4. เกิดจากการสะสมตัวของตะกอนและการเชื่อมประสานตะกอน มีเนื้อเป็นเม็ดตะกอน

ลมทะเล

ลมบก

ลมทะเลพัดตอนกลางวัน

ส่วนลมบกนั้นพัดตอนกลางคืน

ทิศที่ลมพัดมา

ป.6/4 เปรียบเทียบการเกิดลมบก ลมทะเล และมรสุม รวมทั้งอธิบายผลที่มีต่อสิ่งมีชีวิตและสิ่งแวดล้อมจากแบบจำลอง

เด็กชาย A และ อาศัยอยู่ในหมู่บ้านแห่งหนึ่งที่มีทะเลสาบขนาดใหญ่ ซึ่งทำให้เกิดลมพัดในหมู่บ้าน โดยตำแหน่งบ้านของเด็กชายทั้งสองคน แสดงดังภาพ

จากสถานการณ์ หากไม่มีลมจากแหล่งอื่นมาเกี่ยวข้อง ในช่วงเวลากลางคืน เด็กชาย A และเด็กชาย B จะสังเกตเห็นศรลมหน้าบ้านของตนเองหันหัวลูกศรไปในทิศทางใด (O – NET, 2562)

โจทย์ให้

โจทย์ถาม

(เช็ค)/ตรวจ

ตัดทิ้ง

ตัวชี้วัด ป.6/6 บรรยายลักษณะและผลกระทบของน้ำท่วม การกัดเซาะชายฝั่ง ดินถล่ม แผ่นดินไหว สึนามิ

ภัยพิบัติใดที่ไม่น่าจะมีโอกาสเกิดขึ้นประเทศไทย (O-NET , 2559)

1. ฝุ่นตกหนักติดต่อกันหลายวัน น้ำป่าไหลหลาก เกิดดินถล่มทับถมบ้านเรือนเสียหาย

2. ภูเขาไฟระเบิดพ่นลาวา เกิดหมอกกวันปกคลุมไปทั่ว กินบริเวณกว้างไปจนถึงประเทศอินโดนีเซีย

3. เกิดพายุใต้ฝุ่นรุนแรง พัดเข้าฝั่งของประเทศไทย คลื่นสูงเกินสองเมตรความเสียหายให้ผู้อยู่อาศัยในพื้นที่ชายฝัง

4. ปริมาณน้ำในเขื่อนมีมากเกินความสามารถที่เขื่อนจะกักเก็บไว้ จึงเร่งปล่อยน้ำออกทำให้น้ำท่วมบ้านเรือน เกิดความเสียหายเป็นวงกว้าง

โจทย์ให้

โจทย์ถาม

(เช็ค)/ตรวจ

ตัดทิ้ง

ตัวชี้วัด ป.6/6 บรรยายลักษณะและผลกระทบของน้ำท่วม การกัดเซาะชายฝั่ง ดินถล่ม แผ่นดินไหว สึนามิ

หลายเหตุการณ์ที่ทำให้คาดการณ์ได้ล่วงหน้าว่าอาจเกิดดินถล่มยกเว้นข้อใด (O-NET 2558)� 1. ฝนตกหนักติดต่อกันหลายวัน� 2. ลมพัดกรรโชกแรง ทำให้ต้นไม้ล้ม� 3. มีเสียงน้ำป่าไหลมาหรือเสียงก้อนหินกลิ้งดังครืนๆ� 4. น้ำในลำห้วยหรือลำธารในท้องถิ่นเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว ขุ่นข้นเป็นสีโคลน

โจทย์ให้

โจทย์ถาม

(เช็ค)/ตรวจ

ตัดทิ้ง

ตัวชี้วัด ป.6/7 ตระหนักถึงผลกระทบของภัยธรรมชาติและธรณีพิบัติภัย โดยนำเสนอแนวทางในการ เฝ้าระวังและปฏิบัติตนให้ปลอดภัยจากภัยธรรมชาติและธรณีพิบัติภัยที่อาจเกิดในท้องถิ่น

บริเวณชายหาดแห่งหนึ่งมีสัญญาณเตือนภัยสึนามิดังขึ้น การกระทำใดต่อไปนี้

ที่ทำให้มีโอกาสได้รับอันตรายจากสึนามิมากที่สุด (O-NET, 2561)

1. นำเรือออกจากท่าไปกลางทะเลลึก

2. วิ่งหนีขึ้นไปอยู่บนเนินสูงที่อยู่ใกล้ตัว

3. หลบหลังก้อนหินขนาดใหญ่ที่อยู่บริเวณชายหาด

4. หลบขึ้นไปอยู่บนตึกสูงที่แข็งแรงและอยู่ใกล้ตัว

แก๊สเรือนกระจก

CO₂

CH₄

N₂O

CFC

H₂O

O₃

ปรากฏการณ์เรือนกระจก

ป่าไม้ช่วยบรรเทาปัญหาภาวะเรือนกระจกได้อย่างไร (O-NET, 2560)

1. ทำให้มีไอน้ำในบรรยากาศเพิ่มขึ้น

2. สะท้อนแสงอาทิตย์ออกไปจากโลก

3. ปล่อยแก๊สออกซิเจนออกสู่บรรยากาศ

4. ดูดซับแก๊สคาร์บอนไดออกไซด์ในบรรยากาศ

ตัวชี้วัด ป.6/8 สร้างแบบจำลองที่อธิบายการเกิดปรากฏการณ์เรือนกระจก และผลของปรากฏการณ์เรือนกระจกต่อสิ่งมีชีวิต

โจทย์ให้

โจทย์ถาม

(เช็ค)/ตรวจ

ตัดทิ้ง

ตัวชี้วัด ป.6/8 สร้างแบบจำลองที่อธิบายการเกิดปรากฏการณ์เรือนกระจก และผลของปรากฏการณ์เรือนกระจกต่อสิ่งมีชีวิต

แผนภาพในข้อใดอธิบายการเกิดปรากฏการณ์เรือนกระจกได้ถูกต้องที่สุด

ติวเด็กๆให้สนุกนะครับ

สถาบันทดสอบทางการศึกษาแห่งชาติ. (2560). รายงานผลการทดสอบทางการศึกษาระดับชาติ

O-NET ชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 วิชาวิทยาศาสตร์. สืบค้นจาก http://www.niets.or.th

(10 พฤศจิกายน 2563)

_______.(2561). รายงานผลการทดสอบทางการศึกษาระดับชาติ O-NET ชั้นประถมศึกษาปีที่ 6

วิชาวิทยาศาสตร์. สืบค้นจาก http://www.niets.or.th (10 พฤศจิกายน 2563)

______.(2563). จำนวนข้อสอบ O-NET วิชาวิทยาศาสตร์ชั้น ประถมศึกษาปีที่ 6 จำแนกตาม

รูปแบบของข้อสอบ ประจำปีการศึกษา 2563. สืบค้นจาก http://www.niets.or.th

(10 พฤศจิกายน 2563)

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี. (2560). หนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐาน

วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ป.5 เล่ม 1.กรุงเทพฯ: สกสค.

​

เอกสารอ้างอิง