KSSM SEJARAH TINGKATAN 2

WARISAN NEGARA

BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM

JPW LABUAN

Bahan sokongan ini hanya boleh digunakan untuk tujuan PdP Sejarah sahaja. TIDAK DIBENARKAN untuk menggunakan mana-mana bahagian bahan ini untuk tujuan komersial dan penerbitan semula

Contoso Ltd.

BAB 2�SISTEM PEMERINTAHAN DAN KEGIATAN EKONOMI MASYARAKAT�KERAJAAN ALAM MELAYU

​

SEJARAH

TINGKATAN 2

​

BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM

JPWP LABUAN

Contoso Ltd.

2.1 Sistem Pemerintahan

• Beraja
• Pusat
• Wilayah

2.2 Kegiatan Ekonomi

• Pertanian
• Perdagangan
• Hasil Hutan dan Laut
• Perlombongan dan Pembuatan

SISTEM PEMERINTAHAN DAN KEGIATAN EKONOMI

MASYARAKAT KERAJAAN ALAM MELAYU

BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM

JPWP LABUAN

Contoso Ltd.

BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM

JPWP LABUAN

2.1 SISTEM PEMERINTAHAN

Pada akhir pembelajaran, murid akan dapat:

​

• Menerangkan sistem pemerintahan Kerajaan Alam Melayu

Contoso Ltd.

BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM

JPWP LABUAN

SISTEM PEMERINTAHAN

PROPOSAL

Tonggak penting dalam usaha raja-raja kerajaan Alam Melayu untuk membangunkan kerajaannya

Alam Melayu mengamalkan sistem pemerintahan beraja.

Terbahagi kepada dua, iaitu pusat dan wilayah

Sistem yang teratur dan tersusun

Dibantu oleh pembesar pusat dan wilayah telah mewujudkan

kestabilan di Alam Melayu

Dua golongan utama dalam struktur sosial masyarakat kerajaan Alam Melayu, iaitu golongan pemerintah dan golongan diperintah.

Raja berkuasa dan berada di puncak pemerintahan.

1

2

3

4

5

6

Contoso Ltd.

SISTEM PEMERINTAHAN

RAJA:

• Rajanya menggunakan pelbagai gelaran
• Kurung Bnam (raja gunung)
• Rajadhiraja (raja segala raja)
• Cakravatin (pemerintah alam sejagat)

​

PEMERINTAHAN PUSAT DAN WILAYAH:

• Raja dibantu oleh golongan agama dan tentera
• Funan dibahagikan kepada tujuh wilayah
• Ketua Wilayah terdiri daripada putera-putera raja digelar sebagai Raja Kecil

RAJA:

• Rajanya menggunakan gelaran Dewaraja (raja sebagai dewa)
• Kuasa kedua dan ketiga terpenting dalam sistem pemerintahan ialah Permaisuri dan Raja Muda

​

PEMERINTAHAN PUSAT DAN WILAYAH:

• Raja dibantu oleh pembesar-pembesar
• Pembesar bertanggungjawab dalam bidang keagamaan, kehakiman, keselamatan dan perbendaharaan
• Dibahagikan kepada wilayah, daerah, daerah kecil dan kampung

RAJA:

• Rajanya menggunakan sebagai Rajadhiraja
• Raja sebagai pemerintah yang mulia dan suci
• Raja dikaitkan dengan Dewa Siva

​

PEMERINTAHAN PUSAT DAN WILAYAH:

• Raja dibantu oleh pembesar
• Pembesar berperanan mengutip cukai, menjaga keamanan dan kukuhkan pertahanan
• Champa dibahagikan kepada lima bahagian iaitu Indrapura, Amaravati, Vijaya, Kauthara dan Panduranga

BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM

JPWP LABUAN

Contoso Ltd.

BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM

JPWP LABUAN

SISTEM PEMERINTAHAN

RAJA:

• Rajanya mempunyai unsur kesaktian
• Raja dianggap Bhodhsattva (Buddha di bumi)
• Raja digelar Raja di Gunung dan Maharaja di Pulau

​

PEMERINTAHAN PUSAT DAN WILAYAH:

• Raja dibantu oleh Yuvaraja (Putera Mahkota), Pratiyuvaraja (Raja Muda) dan Rajakumara
• Raja dibantu oleh golongan agama, tentera, pemungut cukai, hakim dan penjaga harta
• Pentadbiran dibahagi kepada dua, Kedatuan (Datu berketurunan raja) dan Pradatuan (Datu bukan berketurunan raja)

RAJA:

• Rajanya menggunakan gelaran Maharaja, Sri Maharaja dan Sri Bathara

​

PEMERINTAHAN PUSAT DAN WILAYAH:

• Raja dibantu oleh Sapta Prabu dan para pembesar
• Sapta Prabu ialah Majlis Penasihat Diraja yang terdiri daripada kerabat diraja
• Majapahit dibahagikan kepada 14 wilayah.
• Setiap wilayah dipecahkan kepada Kabupaten, Kawadanan, Pakuwuan dan Kebuyutan (daerah, daerah kecil dan kampung)

Contoso Ltd.

BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM

JPWP LABUAN

SISTEM PEMERINTAHAN

• Dibayangi oleh kerajaan besar Alam Melayu terutamanya Srivijaya
• Menpunyai seorang ketua (pentadbiran mudah)
• Ketua menguruskan hal perdagangan dan keagamaan
• Corak pentadbiran berubah apabila menjadi sebahagian daripada Srivijaya
• Menjadi sebahagian daripada Pradatuan Srivijaya

• Amalkan sistem pemerintahan beraja
• Raja berperanan membangunkan perdagangan dan bertanggungjawab dalam hal ehwal keselamatan

Contoso Ltd.

BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM

JPWP LABUAN

2.2 KEGIATAN EKONOMI

Pada akhir pembelajaran, murid akan dapat:

​

• Menghuraikan kegaitan ekonomi masyarakat kerajaan Alam Melayu

Contoso Ltd.

BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM

JPWP LABUAN

KEGIATAN EKONOMI

PERTANIAN

PERDAGANGAN

PERLOMBONGAN

& PEMBUATAN

HASIL

HUTAN & LAUT

• Kegiatan ekonomi masyarakat Alam Melayu dikaitkan dengan petempatan awal dan peranan sungai.

​

• Perkara ini telah dibuktikan melalui penemuan arkeologi.

Contoso Ltd.

BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM

JPWP LABUAN

PERTANIAN - PADI

FUNAN, CHAMPA & ANGKOR:

• Funan dan Angkor - terletak di Lembah Sg. Mekong yang subur
• Hujan bekalkan air ke Tasik Tonle Sap untuk padi sawah
• Angkor - membina kolam (baray) untuk simpanan air. Padi dituai 3-4 kali setahun
• Champa - Ketua Air di setiap kampung menyelenggara terusan dan daik (benteng/ tembok panjang)

MAJAPAHIT:

• Pulau Jawa mempunyai tanah yang subur untuk pertanian
• Sg Begawan Solo dan Sg Brantas bekalkan air untuk padi sawah
• Sistem pengairan dibina untuk meningkatkan pengeluaran padi

SRIVIJAYA:

• Padi tanaman utama
• Padi sawah ditanam di kawasan pedalaman Palembang terutama di Tanah Tinggi Pasemah dan Hulu Musi

Contoso Ltd.

PERTANIAN – REMPAH RATUS

​

REMPAH-RATUS YANG TERDAPAT DI ALAM MELAYU DITANAM SEBAGAI TANAMAN

DAGANGAN.

Bunga cengkih ditanam di Kepulauan Maluku

Buah pala ditanam di Pulau Banda

Lada hitam ditanam di Sumatera dan Jawa.

BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM

JPWP LABUAN

Contoso Ltd.

BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM

JPWP LABUAN

PERTANIAN KEGIATAN PERTANIAN LAIN

​

Mengumpul kulit kura-kura

Pisang

Tebu

Bijan

Kelapa

Kekacang

Sayuran

Buah-buahan

Sawah

Masyarakat Alam Melayu mejalankan kegiatan menangkap ikan di :

Paya

Sungai

Masyarakat Alam Melayu mejalankan kegiatan pertanian lain:

Contoso Ltd.

BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM

JPWP LABUAN

PERDAGANGAN

FAKTOR KEMAJUAN

Barangan Alam Melayu menjadi tarikan pedagang luar

Kedudukan Alam Melayu di tengah-tengah laluan perdagangan timur dan barat

Kemudahan pelabuhan lengkap :

• Bekalan air
• Tempat tinggal
• Tempat simpan barang dagangan
• Kawasan jual-beli

Di Srivijaya - jawatan Tuhan Vatakvurah diwujudkan sebagai penyelia kegiatan perdagangan dan perkapalan

Perdagangan merupakan kegiatan ekonomi yang penting bagi kerajaan Alam Melayu.

Contoso Ltd.

BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM

JPWP LABUAN

PERDAGANGAN

Pelabuhan dan Barang Dagangan

Pelabuhan - Oc Eo

Barangan dagangan -damar, kapur barus, kayu cendana & gaharu

Pelabuhan - Turan, Kam ran, Sri Banoy & Maliti

Barangan dagangan -Beras, emas, perak, gading gajah & gaharu

CHAMPA

Pelabuhan - Palembang

Barangan dagangan - Damar kapur barus, gaharu, madu, rotan, rempah, mutiara, rumpai laut, gading gajah & sumbu badak

Pelabuhan - Yasodharapura

Barangan dagangan -Gaharu, buah pelaga, lilin lebah, minyak sayuran, damar & gading gajah

Pelabuhan - Tuban, Sidayu, Gresik & Surabaya

Barangan dagangan - Rempah, beras, rotan, kayu cendana, gaharu, ikan, kulit penyu & mutiara

GANGGA

NAGARA

Pelabuhan - Sg. Mas & Pangkalan Bujang

Barangan dagangan - Rotan, damar, kayu cendana & gading gajah

Pelabuhan - Pangkalan, Lembah Kinta, Tg. Rambutan, Bidor & Sg. Siput

Barangan dagangan - Emas, bijih timah, rempah-ratus, kapur barus & damar

Contoso Ltd.

BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM

JPWP LABUAN

PERDAGANGAN

Pedagang Luar

• Barangan dibawa – Sutera, tembikar, pinggan & mangkuk, payung, gula & gendang
• Barangan diperolehi : Barangan utama mempunyai nilai ubat-ubatan dari Alam Melayu

• Barangan dibawa – Kain kapas, tembikar, pelbagai batuan seperti akik & karnelian
• Barangan diperoleh :
• Kain sutera dari China
• Rempah, gaharu & kapur barus dari Alam Melayu

• Barangan dibawa – Tembikar, minyak wangi, barangan kaca & manik
• Barangan diperolehi: Rempah & kayu wangi untuk didagang semula ke Rom & Tanah Arab

Contoso Ltd.

BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM

JPWP LABUAN

HASIL HUTAN DAN LAUT

• Alam Melayu kaya dengan hasil hutan dan laut
• Pada peringkat awal, masyarakat Alam Melayu menjalankan kegiatan mengutip hasil hutan dan hasil laut bagi kegunaan sendiri.
• Apabila kegiatan ini membawa hasil yang melebihi keperluan masyarakat setempat, maka lebihan ini didagangkan dalam kalangan petempatan tersebut.
• Kawasan petempatan ini seterusnya berkembang menjadi kawasan perdagangan.

Hasil Hutan

Gaharu - bahan pewangi & perubatan (Sg.Mekong, T.Melayu & Sumatera)

Sarang Burung – bahan perubatan & makanan kesihatan (Pulau Borneo)

Rotan – bahan binaan & barang kraf tangan (Alam Melayu)

Kapur barus – bahan pewangi (Sumatera & Borneo)

Hasil Laut

Gamat – makanan & perubatan

Rumpai laut –makanan

Mutiara perhiasan

di Selat Melaka & Laut Sulu

Contoso Ltd.

BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM

JPWP LABUAN

PERLOMBONGAN

• Masyarakat Alam Melayu menjalankan kegiatan perlombongan dan pembuatan.
• Perlombongan - emas, perak dan bijih besi.
• Pada peringkat awal - melombong dengan cara mendulang secara kecil-kecilan.

Kawasan perlombongan:

• Champa:
• Pergunungan Hue (emas)
• Indrapura & kawasan antara Amaravati dan Vijaya (perak)
• Angkor – Pergunungan Phnom Dek (bijih besi)

Pergunungan Hue - emas

Pergunungan Phnom Dek - bijih besi

Indrapura & kawasan antara Amaravati dan Vijaya - perak

Contoso Ltd.

BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM

JPWP LABUAN

PEMBUATAN

Pembuatan - kegiatan masyarakat Alam Melayu membuat barang harian dan mewah

FUNAN & ANGKOR- hasilkan barang perhiasan daripada bijih besi dan emas

CHAMPA – hasilkan barangan tembikar, cuka kelapa

MAJAPAHIT – mengusahakan pembuatan garam, pembungkusan daging kerbau & membuat mi daripada beras

​

Contoso Ltd.

TERIMA KASIH�Unit Sejarah, Bahagian Pembangunan Kurikulum dengan kerjasama �JPWP Labuan

Unit Sejarah

+603-8884 2000

unitsejarahbpk@gmail.com

Bahan sokongan ini hanya boleh digunakan untuk tujuan PdP Sejarah sahaja. TIDAK DIBENARKAN untuk menggunakan mana-mana bahagian bahan ini untuk tujuan komersial dan penerbitan semula

http://bpk.moe.gov.my/

Contoso Ltd.