เรื่อง การพัฒนารูปแบบศักยภาพหัวหน้าหน่วยป้องกันและพัฒนาป่าไม้เพื่อการจัดการทรัพยากรป่าไม้อย่างยั่งยืน
Potential Model Development of Forest Protection and Development Unit Head for The Sustainable Forest Resources Management
การประชุมสนทนากลุ่ม
โดย ดร.ไพรัตน์ สาอุดม
วันศุกร์ที่ 10 กันยายน 2564 ณ ห้องประชุมกรมป่าไม้
ประวัติผู้วิจัย
ปริญญาเอก สาขาพัฒนาธุรกิจอุตสาหกรรมและทรัพยากรมนุษย์
การศึกษา
2561
ปริญญาโท สาขาการบริหารทรัพยากรมนุษย์
2547
ปริญญาโท สาขารัฐศาสตร์
2541
ปริญญาตรี สาขารัฐศาสตร์ การปกครอง
2532
2532
อนุปริญญา สาขาการบัญชี
ประวัติผู้วิจัย
Director – Industrial Relations, Health, Wellbeing & Safety (7.5)
การทำงาน
Vice President – Human Resources (1.5)
Human Resources Business Partner (10)
Manager – Human Resources (3.5)
Supervisor – Compensation & Benefits (1)
หัวหน้ากลุ่มงานบุคคล (1)
ผู้ช่วยผู้จัดการฝ่ายทรัพยากรมนุษย์ (6.5)
ผู้ช่วยคณบดี คณะศิลปศาสตร์ (1)
ความเป็นมาของปัญหา
ป่าไม้เป็นทรัพยากรธรรมชาติที่อํานวยประโยชน์ทั้งทางตรงและทางอ้อมต่อการดํารงชีพของมนุษย์ นอกจากนี้ป่าไม้เป็นทรัพยากรที่มีคุณค่าต่อการพัฒนาประเทศ เนื่องจากทรัพยากรป่าไม้สามารถอำนวยประโยชน์ต่อเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อมของประเทศ ทรัพยากรป่าไม้ยังมีความสัมพันธ์กับการดำเนินวิถีชีวิต วัฒนธรรม และความเป็นอยู่ของคนในสังคม และสิ่งแวดล้อมของประเทศ (ยุทธศาสตร์กรมป่าไม้ ระยะ 20 ปี พ.ศ. 2560-2580 หน้า 1)
ความเป็นมาของปัญหา
ในปี พ.ศ.2551 ประเทศไทยมีพื้นที่ป่าเหลืออยู่ ร้อยละ 33.4 ของพื้นที่ประเทศ หรือประมาณ 107 ล้านไร่
ในปี พ.ศ.2561 ประเทศไทยมีพื้นที่ป่าเหลืออยู่ ร้อยละ 31.6 ของพื้นที่ประเทศ หรือประมาณ 102 ล้านไร่
bltbangkok.com
ความเป็นมาของปัญหา
รัฐบาลได้ตระหนักถึงความสำคัญของป่าไม้และการอนุรักษ์ป่า จึงได้กำหนดให้มีการสร้างการเติบโตอย่างยั่งยืนบนสังคมเศรษฐกิจสีเขียว สร้างสมดุลระหว่างการใช้ทรัพยากรธรรมชาติอย่างเหมาะสม โดยสร้างเสริมให้เจ้าหน้าที่รัฐมีบทบาทและขีดความสามารถที่เหมาะสม มีการดำเนินการต่าง ๆ และสอดส่องดูแลอย่างต่อเนื่อง กำหนดพื้นที่อนุรักษ์อย่างถูกต้องและเป็นระบบ สร้างความตระหนักรู้ให้แก่ประชาชนในเรื่องการให้ความสำคัญกับฐานทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมของประเทศ การจัดสรรทรัพยากรอย่างเป็นธรรม ตลอดถึงแนวพระราชดำริในการอนุรักษ์ พัฒนา ฟื้นฟู ป้องกัน และดูแลรักษาทรัพยากรธรรมชาติ จนเกิดความรัก หวงแหน และมีส่วนร่วมในการดำเนินการต่าง ๆ อย่างเข้มแข็งยั่งยืน (เอกสารยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปี หน้า 16)
ความเป็นมาของปัญหา
เพื่อสนับสนุนนโยบายรัฐบาล กรมป่าไมจึงได้มีการจัดโครงสร้างองค์การให้เหมาะสมและสอดคล้องกับการดำเนินงานในปัจจุบันและรองรับการเปลี่ยนแปลงที่จะเกิดขึ้นในอนาคต จึงได้มีการจัดตั้งหน่วยงานป้องกันและพัฒนาป่าไม้เพื่อเพิ่มศักยภาพในการบริหารงานของสำนักงานจัดการทรัพยากรป่าไม้และเป็นบูรณาการการจัดการทรัพยากรป่าไม้อย่างยั่งยืน
นอกเหนือ จากการจัดโครงสร้างองค์การให้เหมาะสมและสอดคล้องกับการดำเนินงานในปัจจุบันและรองรับการเปลี่ยนแปลงที่จะเกิดขึ้นในอนาคต ปัจจัยที่สำคัญที่สุด คือ ปัจจัยด้านความพร้อมของบุคลากร
ความเป็นมาของปัญหา
เจ้าหน้าที่ป่าไม้ต้องมีคุณสมบัติและศักยภาพที่เหมาะสมแก่การปฏิบัติหน้าที่และจะต้องสร้างภาพลักษณ์ของการเป็นเจ้าหน้าที่ดี เข้าใจและเข้าถึงประชาชน สร้างความเข้าใจและปรับทัศนคติของประชาชนให้ช่วยปลูกป่า ป้องกันรักษาป่าและอยู่กับป่าอย่างยั่งยืน ดังพระราชดำรัสของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 ได้ทรงพระราชทานแก่เจ้าหน้าที่ป่าไม้ ณ หน่วยจัดการต้นน้ำทุ่งจ๊อ อำเภอแม่แจ่ม จังหวัดเชียงใหม่ วันเสาร์ที่ 31 มกราคม 2519 ความตอนหนึ่งว่า “...เจ้าหน้าที่ป่าไม้ ควรจะปลูกต้นไม้ลงในใจคนเสียก่อน แล้วคนเหล่านั้นก็จะพากันปลูกต้นไม้ลงบนแผ่นดินและรักษาต้นไม้ด้วยตนเอง...”
ความเป็นมาของปัญหา
หัวหน้าหน่วยป้องกันและพัฒนาป่าไม้ในฐานะที่เป็นบุคลากรระดับหัวหน้าหน่วยงานที่มีความสำคัญในการจัดการทรัพยากรป่า จึงควรมีศักยภาพและมีสมรรถนะ ความรู้ความสามารถที่เหมาะสมในการเป็นผู้นำของหน่วยงาน ในการดำเนินงาน ควบคุม กำกับดูแล ให้คำปรึกษาแนะนำ แก่เจ้าหน้าที่ป่าไม้ในสังกัด เพื่อให้สามารถปฏิบัติงานได้อย่างเต็มศักยภาพ ด้วยความเต็มใจและเต็มความสามารถ เพื่อให้เกิดประสิทธิภาพเกิดผลสัมฤทธิ์ทั้งในปัจจุบันและอนาคต พร้อมกันนี้ต้องตอบสนองความต้องการและประสานประโยชน์ร่วมกับประชาชนให้สามารถขับเคลื่อนภารกิจต่างๆ ได้สำเร็จลุล่วงตามเป้าหมายสูงสุดที่ตั้งไว้
ความเป็นมาของปัญหา
เพื่อยกระดับสมรรถนะและขีดความสามารถของหัวหน้าหน่วยป้องกันและพัฒนาป่าไม้ให้มีศักยภาพพร้อมที่จะปฏิบัติหน้าที่ได้อย่างมีประสิทธภาพและประสิทธิผล จึงจำเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องกำหนดความรู้ ทักษะ ความสามารถหรือคุณลักษณะ และศักยภาพในการบริหารจัดการที่จำเป็นจะต้องนำไปใช้ในการปฏิบัติงานให้บรรลุวัตถุประสงค์ และเป้าหมายของกรมป่าไม้ รูปแบบศักยภาพของหัวหน้าหน่วยป้องกันและพัฒนาป่าไม้ที่ได้กำหนดขึ้นนี้ สามารถใช้เป็นแนวทางให้กับผู้ที่เกี่ยวข้องนําไปใช้ในการคัดเลือก ฝึกอบรม และพัฒนาบุคคลากรให้มีคุณลักษณะ ความรู้ ความสามารถตรงตามที่ต้องการ ทำให้ผู้วิจัยสนใจในการทำวิจัย เรื่อง การพัฒนารูปแบบศักยภาพหัวหน้าหน่วยป้องกันและพัฒนาป่าไม้เพื่อการจัดการทรัพยากรป่าไม้อย่างยั่งยืน
วัตถุประสงคของการวิจัย
2. เพื่อพัฒนารูปแบบศักยภาพหัวหน้าหน่วยป้องกันและ
พัฒนาป่าไม้เพื่อการจัดการทรัพยากรป่าไม้อย่างยั่งยืน
แนวคิดและงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง
ผู้วิจัยได้ศึกษาเอกสาร ตำราและงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง เพื่อนำมาประมวลเป็นกรอบความคิดในการวิจัยได้ ดังนี้
กรอบแนวคิดในการวิจัย
ขั้นตอนการวิจัย
1. การศึกษาแนวคิด/ทฤษฎีที่เกี่ยวข้อง
2. การสัมภาษณ์เชิงลึกผู้ทรงคุณวุฒิ
3. สร้างแบบสอบถามเพื่อเก็บรวบรวมข้อมูล
4. แจกแบบสอบถาม ไปยังกลุ่มตัวอย่างตามวิธีคำนวณของ Yamane จำนวน 302 คน (ได้รับคืน 302 คน คิดเป็นร้อยละ 100%)
แนวคิดด้านการจัดการป่าไม้
การจัดการและการพัฒนาศักยภาพ
ผู้บริหารกรมป่าไม้และนักวิชาด้านทรัพยากรธรรมชาติ จำนวน 14 คน
ตรวจสอบความเที่ยงตรง IOC (0.95)
ส่งแบบสอบถามทาง e-mail
ความเชื่อมั่น
Cronbach’s Alpha Coefficient (0.99)
แจกแบบสอบถามไปยังกลุ่มตัวอย่างโดยตรง
กรอบแนวคิดในการวิจัย
5. ทำการวิเคราะห์องค์ประกอบ
6. ประชุมสนทนากลุ่ม (Focus Group) โดยผู้ทรงคุณวุฒิ จำนวน 15 คน
วิเคราะห์องค์ประกอบด้านสมรรถนะในการปฏิบติงาน
วิพากษ์รูปแบบ โดยผู้บริหารกรม
ป่าไม้ (9 คน) ผู้เชี่ยวชาญ
(1 คน) นักวิชาการ (2 คน)
ดำเนินการแก้ไขตามข้อเสนอแนะ
วิเคราะห์องค์ประกอบด้านการบริหารจัดการ
การวิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณ
การวิเคราะห์องค์ประกอบ (Factor Analysis)
1. การวิเคราะห์องค์ประกอบเชิงสำรวจ(Exploratory Factor Analysis: EFA)
2. วิเคราะห์องค์ประกอบเชิงยืนยัน (Confirmatory Factor Analysis: CFA)
โดยใช้การตรวจสอบความสัมพันธ์ระหว่างตัวแปรทั้ง 104 ตัวแปร ด้วยค่าสถิติ KMO ของ
ไกเซอร์-ไมเยอร์-ออลคิน (Kaiser-Meyer-Olkin Measure of Sampling Adequacy)
ค่า KMO ไม่ควรต่ำกว่า 0.50 จึงจะมีความเหมาะสมที่จะนำตัวแปรกลุ่มนี้ไปทำการวิเคราะห์องค์ประกอบ (กัลยา วานิชย์บัญชา, 2544)
การวิเคราะห์องค์ประกอบ
เมื่อนำกลุ่มตัวแปรดังกล่าวไปทำการวิเคราะห์องค์ประกอบโดยสกัดองค์ประกอบด้วยวิธีวิเคราะห์องค์ประกอบหลัก (Principle Component Analysis) พบว่าค่าน้ำหนักองค์ประกอบ (Factor Loading) ของแต่ละตัวแปรในแต่ละองค์ประกอบยังไม่ชัดเจนยากที่จะระบุว่าแต่ละตัวแปรอยู่ในองค์ประกอบใด จึงใช้วิธีหมุนแกนองค์ประกอบแบบตั้งฉาก (Orthogonal Rotation) ด้วยวิธีวาริแมกซ์ (Varimax) จึงได้ค่าน้ำหนักองค์ประกอบของแต่ละตัวแปรที่ชัดเจนมากขึ้นผลการวิเคราะห์หลังการหมุนแกนองค์ประกอบดังกล่าว พบว่า มีองค์ประกอบสำคัญ จำนวน 8 องค์ประกอบ และองค์ประกอบย่อยที่มีค่าน้ำหนักองค์ประกอบไม่ต่ำกว่า 0.4 จำนวน 104 องค์ประกอบ
สรุปองค์ประกอบที่ได้จากการวิเคราะห์องค์ประกอบ 8 ด้าน
องค์ประกอบที่ | ชื่อองค์ประกอบ | จำนวนตัวแปร |
1 | ด้านคุณลักษณะในการปฏิบัติงาน | 20 |
2 | ด้านทักษะในการปฏิบัติงาน | 19 |
3 | ด้านความรู้ในการปฏิบัติงาน | 17 |
4 | ด้านความรู้เกี่ยวกับระเบียบและกฎหมายที่ใช้ในการปฏิบัติงาน | 3 |
5 | ด้านการวางแผนงาน | 12 |
6 | ด้านการบริหารหน่วยงาน | 10 |
7 | ด้านการเป็นผู้นำหน่วยงาน | 13 |
8 | ด้านการควบคุมการดำเนินงาน | 10 |
องค์ประกอบที่ 1 ด้านคุณลักษณะในการปฏิบัติงาน
ลำดับที่ | รายละเอียดตัวแปร | ค่าน้ำหนักองค์ประกอบ |
1 | เป็นคนทุ่มเท เสียสละ กล้าหาญ อดทน | 0.810 |
2 | มีระเบียบวินัยเคร่งครัดในการทำงาน | 0.777 |
3 | มีความซื่อสัตย์ สุจริตต่อการทำงานของตน | 0.757 |
4 | มีคุณธรรม ยึดมั่นในความถูกต้องและชอบธรรม มีความเป็นกลาง ไม่ลำเอียงหรือเข้าข้างฝ่ายใดฝ่ายหนึ่ง | 0.746 |
5 | มีความละเอียด รอบคอบในการทำงาน | 0.733 |
6 | มีใจรักในการบริการ สร้างความพึงพอใจให้กับบุคคลอื่น | 0.700 |
7 | มีใจรัก หวงแหน และศรัทธาในทรัพยากรของชาติ | 0.694 |
8 | มีทัศนคติที่ดีต่อการทำงานและต่อผู้อื่น | 0.671 |
9 | มีความมุ่งมั่นที่จะปฏิบัติตนให้เป็นที่ไว้วางใจและเป็นที่เชื่อถือได้ของผู้บังคับบัญชา เพื่อนร่วมงาน ผู้ใต้บังคับบัญชา รวมถึงเป็นที่ไว้วางใจของหน่วยงานภายนอกหรือประชาชนอีกด้วย | 0.644 |
10 | มีจริยธรรมและธรรมภิบาลในการทำงานที่อยู่บนพื้นฐานความชอบด้วยกฎหมาย | 0.622 |
องค์ประกอบที่ 1 ด้านคุณลักษณะในการปฏิบัติงาน (ต่อ)
ลำดับที่ | รายละเอียดตัวแปร | ค่าน้ำหนักองค์ประกอบ |
11 | มีทัศนคติในเชิงบวกทั้งในการทำงานและกับบุคคล | 0.603 |
12 | มีความใจกว้างและน้อมรับสิ่งใหม่ๆ พร้อมที่จะพัฒนาตนเองอยู่ตลอดเวลา | 0.603 |
13 | มีวิสัยทัศน์กว้างไกล และเป็นไปได้ในทางปฏิบัติ | 0.598 |
14 | มีความคิดริเริ่มสร้างสรรค์ สร้างนวัตกรรมใหม่ในการจัดการทรัพยากรป่าไม้ | 0.594 |
15 | มีความยืดหยุ่นพร้อมรับการเปลี่ยนแปลง รวดเร็วคล่องตัว มีประสิทธิผล ทันเวลา และคำนึงถึงผู้ใช้ประโยชน์เป็นหลัก | 0.584 |
16 | มีภาวะผู้นำ เป็นแบบอย่างที่ดีให้กับผู้ใต้บังคับบัญชา | 0.566 |
17 | มีความสามารถในการบริหารอารมณ์ และทำงานภายใต้สภาวะกดดันได้ดี | 0.522 |
18 | มีทัศนคติที่ดีต่อการทำงานและต่อผู้อื่น | 0.526 |
19 | มีมนุษยสัมพันธ์แสดงถึงการมีศาสตร์และศิลป์ในการเสริมสร้างความสัมพันธ์อันดีระหว่างบุคคล | 0.517 |
20 | มีความเชื่อมั่นในตนเองและสามารถตัดสินใจในสถานการณ์คับขัน | 0.517 |
องค์ประกอบที่ 2 ด้านทักษะในการปฏิบัติงาน
ลำดับที่ | รายละเอียดตัวแปร | ค่าน้ำหนักองค์ประกอบ |
1 | มีทักษะในการวิเคราะห์ข้อมูลและการประมวลผลโดยใช้คอมพิวเตอร์ | 0.660 |
2 | มีทักษะในการวางแผนกลยุทธ์และการบริหารจัดการในหน่วยงานของตนเอง | 0.646 |
3 | มีทักษะในการบริหารโครงการ | 0.642 |
4 | มีทักษะในการนำแผนงานไปสู่การปฏิบัติในหน่วยป้องกันและพัฒนาป่าไม้ | 0.613 |
5 | มีทักษะในการใช้ภาษาอังกฤษ และภาษาท้องถิ่น | 0.612 |
6 | มีทักษะในแก้ไขปัญหา โดยเฉพาะการแก้ไขปัญหาเฉพาะหน้า | 0.607 |
7 | มีทักษะในการบริหารงานแบบมืออาชีพ | 0.604 |
8 | มีทักษะในการสั่งการ มอบหมายงานต่างๆ ได้เป็นอย่างดี | 0.602 |
9 | มีทักษะในการจูงใจให้ทีมงานปฏิบัติภารกิจอย่างเต็มความสามารถ | 0.599 |
10 | มีทักษะในการสืบเสาะหาข้อมูลและจัดทำข้อมูลที่แม่นยำ | 0.596 |
องค์ประกอบที่ 2 ด้านทักษะในการปฏิบัติงาน (ต่อ)
ลำดับที่ | รายละเอียดตัวแปร | ค่าน้ำหนักองค์ประกอบ |
11 | มีทักษะในการประสานงาน เพื่อบูรณาการงานเชิงพื้นที่และการสร้างความไว้วางใจ | 0.587 |
12 | มีทักษะในการไกล่เกลี่ยและระงับข้อพิพาทด้านป่าไม้ระดับชุมชน/พื้นที่ | 0.585 |
13 | มีทักษะในการใช้ GIS ในการตรวจสอบพื้นที่ และการวิเคราะห์พื้นที่ | 0.578 |
14 | มีทักษะในการกำหนดแผนงาน โดยเชื่อมโยงตั้งแต่ระดับ การกำหนดนโยบาย การถ่ายทอดจากระดับกรม สำนักจัดการป่าไม้ | 0.557 |
15 | มีทักษะในการสร้างเครือข่ายและองค์กรชุมชน การสร้างอาสาสมัครด้านป่าไม้ | 0.539 |
16 | มีทักษะในการพูดและนำเสนอข้อมูลต่าง ๆ อย่างเป็นทางการในที่ประชุม | 0.532 |
17 | มีทักษะในการทำงานเป็นทีม | 0.515 |
18 | มีทักษะด้านการสื่อสารสาธารณะและการสื่อสารชุมชนการพูดในเชิงบวกและการโน้มน้าว | 0.477 |
19 | มีทักษะในเจรจาต่อรอง | 0.465 |
องค์ประกอบที่ 3 ด้านความรู้ในการปฏิบัติงาน
ลำดับที่ | รายละเอียดตัวแปร | ค่าน้ำหนักองค์ประกอบ |
1 | มีความรู้เรื่องนิเวศวิทยาป่าไม้ การอนุรักษ์ ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม | 0.749 |
2 | มีความรู้ในเรื่องการรักษาและฟื้นฟูป่าไม้ การส่งเสริมการปลูกป่า | 0.730 |
3 | มีความรู้เรื่องการจัดการอย่างยั่งยืนด้านเศรษฐกิจ สังคมและสิ่งแวดล้อม | 0.723 |
4 | มีความรู้ในการวิเคราะห์สภาพแวดล้อมภายในและภายนอกเพื่อวางแผนยุทธศาสตร์ของหน่วยงาน | 0.677 |
5 | มีความรู้ ความเข้าใจบทบาท หน้าที่ และภารกิจหลักของหัวหน้าหน่วยป้องกันและพัฒนาป่าไม้ | 0.673 |
6 | มีความรู้เรื่องการจัดการทรัพยากรป่าไม้อย่างยั่งยืน | 0.654 |
7 | มีความรู้ในเรื่องการจัดการป่าชุมชน | 0.647 |
8 | มีความรู้เรื่องการจัดการป่าไม้ การจัดการที่ดิน ป่าไม้ การจัดที่ดินทำกิน | 0.617 |
9 | มีความรู้ในเรื่องของแผนที่เบื้องต้น เช่น การอ่านแปลแผนที่ การระบุพิกัด ตำแหน่ง เป็นต้น | 0.615 |
10 | มีความรู้เรื่องการบริหารและการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ | 0.563 |
องค์ประกอบที่ 3 ด้านความรู้ในการปฏิบัติงาน (ต่อ)
ลำดับที่ | รายละเอียดตัวแปร | ค่าน้ำหนักองค์ประกอบ |
11 | มีความรู้เรื่องดาราศาสตร์เบื้องต้นที่จำเป็นต้องใช้ในการจัดการป่าไม้ | 0.542 |
12 | มีองค์ความรู้แบบสหวิทยาการ เชื่อมโยงมิติการพัฒนาได้ ตามบริบทของสังคมและชุมชน | 0.539 |
13 | มีความรู้ความเข้าใจในนโยบายการป่าไม้แห่งชาติยุทธศาสตร์ชาติและแผนแม่บทภายใต้ยุทธศาสตร์ชาติ ที่มุ่งเน้นด้านการเติบโตบนคุณภาพชีวิตที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม | 0.519 |
14 | มีความรู้เป็นอย่างดีในเรื่องวัฒนาธรรมค่านิยมของชุมชนท้องถิ่นที่แตกต่างกัน | 0.508 |
15 | มีความรู้ในเรื่องการใช้ประโยชน์จากป่าไม้และการอนุญาตใช้ประโยชน์ในพื้นที่ป่าไม้ การทำอุตสาหกรรมไม้ส่วนป่า | 0.502 |
16 | มีความรู้ความเข้าใจในยุทธศาสตร์ของกระทรวง ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม วิสัยทัศน์ เป้าหมาย และพันธกิจของกรมป่าไม้ | 0.484 |
17 | มีความรู้ในเรื่องเทคโนโลยีดิจิทัลสมัยใหม่ เพื่อนำมาปรับใช้ในการจัดการทรัพยากรป่าไม้ | 0.471 |
องค์ประกอบที่ 4 ด้านความรู้เกี่ยวกับระเบียบและ
กฎหมายที่ใช้ในการปฏิบัติงาน
ลำดับที่ | รายละเอียดตัวแปร | ค่าน้ำหนักองค์ประกอบ |
1 | มีความรู้เกี่ยวกับวิธีการดำเนินคดีอาญาเป็นอย่างดี เพราะจะต้องมีการจับกุม การปฏิบัติเกี่ยวกับวัตถุพยาน การเก็บหลักฐาน และปราบปรามผู้กระทำผิดกฎหมาย | 0.751 |
2 | มีความรู้เกี่ยว กฎหมายป่าไม้ กฎหมายที่ดิน กฎหมายปกครอง กฎหมายอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้องกับการจัดการป่าไม้ | 0.720 |
3 | มีความรู้เกี่ยวกับระเบียบปฏิบัติงาน ระเบียบการบริหารงาน การจัดทำงบประมาณและการเบิกจ่าย การจัดซื้อจัดจ้าง | 0.412 |
องค์ประกอบที่ 5 ด้านการวางแผนงาน
ลำดับที่ | รายละเอียดตัวแปร | ค่าน้ำหนักองค์ประกอบ |
1 | การวางแผนยุทธศาสตร์ของหน่วยงานให้สอดคล้องและสนับสนุน ยุทธศาสตร์ชาติ ยุทธศาสตร์ของกระทรวง ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม และวิสัยทัศน์ เป้าหมาย และพันธกิจของกรมป่าไม้ | 0.768 |
2 | การวิเคราะห์สถานการณ์ปัจจุบันโดยการวิเคราะห์ปัจจัยภายในและภายนอกเพื่อวางแผนยุทธศาสตร์ของหน่วยงาน | 0.710 |
3 | การตั้งเป้าหมายและวัตถุประสงค์ เพื่อเป็นแนวทางในการดำเนินกิจกรรมอย่างต่อเนื่องของหน่วยงาน | 0.706 |
4 | การวิเคราะห์ขีดความสามารถของชุมชนท้องถิ่น เพื่อ ประเมินความพร้อมและเป็นข้อมูลในการกำหนดกลยุทธ์ของหน่วยงาน | 0.698 |
5 | การจัดทำแผนงาน ด้านการป้องกันและพัฒนาป่าไม้ เพื่อป้องกันรักษาพื้นที่ป่าที่เหลือให้คงอยู่และยั่งยืน | 0.696 |
6 | การกำหนดวิสัยทัศน์ เป้าหมาย และพันธกิจของหน่วยงานป้องกันและพัฒนาป่าไม้ | 0.694 |
7 | การจัดทำแผนฉุกเฉินเพื่อรองรับการเกิดปัญหาในด้านต่าง ๆ เช่น ไฟป่า น้ำท่วมฉับพลัน น้ำป่าไหลหลาก เป็นต้น | 0.646 |
8 | การจัดทำแผนป้องกันและพัฒนาป่าไม้ในพื้นที่จังหวัด จำแนกเป็นรายอำเภอ | 0.637 |
9 | การกำหนดเป้าหมายและตัวชี้วัดในการดำเนินงานในระดับปฏิบัติการให้กับบุคลากรในหน่วยงาน | 0.626 |
10 | การจัดทำงบประมาณเพื่อขออนุมัติใช้งบประมาณเพื่อสนับสนุนการดำเนินงานของหน่วยงาน | 0.613 |
11 | การจัดทำโครงการส่งเสริมธุรกิจป่าไม้และป่าเศรษฐกิจ จากป่าปลูก และการส่งเสริมชุมชนในเมือง/ชุมชนชนบทเป็นพื้นที่สีเขียว | 0.547 |
12 | การจัดทำโครงการโดยการมีส่วนร่วมของภาคีท้องถิ่น เพื่อฟื้นฟูป่าเสื่อมโทรมอย่างมีประสิทธิภาพ | 0.527 |
องค์ประกอบที่ 6 ด้านการบริหารหน่วยงาน
ลำดับที่ | รายละเอียดตัวแปร | ค่าน้ำหนักองค์ประกอบ |
1 | การกระตุ้นและเสริมสร้างความคาดหวังหรือความต้องการในผลตอบแทนให้กับบุคคลอื่น | 0.578 |
2 | การกำหนดแผนการพัฒนาศักยภาพของตนเองและกำหนดร่วมกับผู้ใต้บังคับบัญชาเป็นรายบุคคล (Individual Development Plan: IDP) | 0.573 |
3 | การจัดโครงสร้างองค์กร และโครงสร้างการบริหารหน่วยงานให้มีความสอดคล้องกับภาระหน้าที่ของบุคลากรแต่ละคน | 0.555 |
4 | การเพิ่มพูนสมรรถนะของการทำงานใหม่เพื่อให้สามารถตอบโจทย์ในการพัฒนาทักษะใหม่ที่จำเป็นในงาน (Reskilling) และการเพิ่มพูนทักษะเติมให้สูงขึ้น (Upskilling) ให้กับบุคลากร | 0.532 |
5 | การสรรหาและคัดบุคคลที่มีความเหมาะสมกับงานที่ต้องปฏิบัติ | 0.531 |
6 | การมอบหมายภารกิจให้ตรงกับศักยภาพ โดยวางแผนแจกจ่ายงานให้สอดคล้องกับความรู้ความสามารถของแต่ละคน | 0.520 |
7 | การกำหนดบทบาทหน้าที่ และขอบข่ายลักษณะงานคุณสมบัติของผู้ที่จะมาปฏิบัติงาน | 0.516 |
8 | การถ่ายทอดภารกิจและสอนงานให้ใต้บังคับบัญชาที่ยังขาดความรู้และทักษะในการทำงาน | 0.486 |
9 | การบริหารงานบุคคลและการบริหารผลการปฏิบัติงาน | 0.470 |
10 | การส่งเสริมและสนับสนุนให้บุคลากรเพิ่มเติมความรู้ความสามารถพื้นฐานทางด้านเทคโนโลยีที่ทันสมัยและเหมาะสมเพื่อนำมาใช้เพิ่มประสิทธิภาพในการทำงาน | 0.444 |
องค์ประกอบที่ 7 ด้านการเป็นผู้นำหน่วยงาน
ลำดับที่ | รายละเอียดตัวแปร | ค่าน้ำหนักองค์ประกอบ |
1 | การชื่นชมและการให้กำลังใจกับความพยายามในการทำงานเพื่อให้บรรลุเป้าหมาย | 0.663 |
2 | การส่งเสริมความก้าวหน้าในสายอาชีพของบุคลากร โดยการจัดทำแผนพัฒนาอาชีพ | 0.651 |
3 | การส่งเสริมและสร้างจิตสำนึกให้ประชาชนหวงแหนและมีส่วนร่วมในการอนุรักษ์ทรัพยากรป่าไม้ | 0.641 |
4 | การวิเคราะห์และประเมินสถานการณ์เพื่อเตรียมความพร้อมให้ทีมงานอย่างสม่ำเสมอ | 0.617 |
5 | การดูแล ให้คำแนะนำ และช่วยเหลือบุคคลอื่น เพื่อให้เขา เหล่านั้นมีความเข้าใจถึงปัญหาหรือปัจจัยต่าง ๆ และสามารถแก้ปัญหานั้น ๆ ได้ | 0.612 |
6 | การประสานประโยชน์ร่วมกับคนในชุมชนเพื่อการจัดการทรัพยากรป่าไม้ที่ยั่งยืน | 0.567 |
7 | การสร้างแรงจูงใจให้ทุกคนเข้ามามีส่วนร่วมในการดำเนินงานให้สำเร็จตามเป้าหมาย | 0.558 |
8 | การนำการเปลี่ยนแปลงโดยการใช้ความชอบธรรมเพื่อให้เกิดผลการเปลี่ยนแปลงที่เป็นประโยชน์ต่อส่วนรวม | 0.554 |
9 | การดำเนินการเพื่อปรับปรุงผลงานอย่างต่อเนื่องโดยการกำหนดกิจกรรมที่ถูกต้องเหมาะสมเพื่อยกระดับการ ดำเนินงานและผลงานให้อยู่ในระดับมาตรฐาน หรือสูง กว่ามาตรฐาน | 0.551 |
องค์ประกอบที่ 7 ด้านการเป็นผู้นำหน่วยงาน (ต่อ)
ลำดับที่ | รายละเอียดตัวแปร | ค่าน้ำหนักองค์ประกอบ |
10 | การเป็นผู้นำตัวอย่างที่ดี (Role Model) ในการสร้างทัศนคติที่ดีต่อองค์กรและการเป็นข้าราชการที่ดี | 0.545 |
11 | การใช้อิทธิพลต่อบุคคลอื่น เพื่อให้เขามีความเต็มใจและกระตือรือร้นในการปฏิบัติงานจนประสบความสำเร็จตาม เป้าหมายที่ตั้งไว้ | 0.536 |
12 | การชี้นำและกระตุ้นให้บุคคลอื่นเห็นผลประโยชน์ของส่วนรวมอยู่เหนือผลประโยชน์ส่วนตัว | 0.529 |
13 | การสื่อสารเพื่อโน้มน้าวให้บุคคลอื่นคล้อยตามและปฏิบัติในสิ่งที่ต้องการ | 0.502 |
องค์ประกอบที่ 8 ด้านการควบคุมการปฏิบัติงาน
ลำดับที่ | รายละเอียดตัวแปร | ค่าน้ำหนักองค์ประกอบ |
1 | การบังคับใช้กฎหมายป่าไม้ในขอบเขตท้องที่ที่รับผิดชอบสนับสนุนการปฏิบัติงานของบุคลากรและเจ้าหน้าของหน่วยป้องกันและพัฒนาป่าไม้ให้เป็นไปตามกฎหมาย | 0.773 |
2 | การปฏิบัติการลาดตระเวน โดยเริ่มจากการวางแผนการ ดำเนินการลาดตระเวนบนพื้นฐานของข้อมูลเชิงวิชาการการตรวจติดตาม และประเมินผลการลาดตระเวน | 0.757 |
3 | การควบคุม ป้องกันและปราบปรามการบุกรุกทำลายทรัพยากรป่าไม้ | 0.699 |
4 | การจัดการไฟป่าเพื่อระบบนิเวศป่าชุมชน โดยการป้องกันการควบคุมและการดับไฟป่า การใช้ประโยชน์จากไฟป่า | 0.687 |
5 | การใช้แอพพลิเคชั่นพิทักษ์ไพรในการให้ประชาชนช่วยเจ้าหน้าที่ดูแลรักษาป่า โดยสามารถแจ้งเบาะแสการกระทำผิดด้านการป่าไม้ทางแอพพลิเคชั่นนี้ | 0.637 |
6 | การอนุญาตด้านป่าไม้ เกี่ยวกับงานขออนุญาตต่างๆ เช่น เรื่องเลื่อยโซ่ยนตร์ หรือการให้คำปรึกษาเรื่องข้อกฎหมายที่อาจจะซุ่มเสี่ยงต่อการกระทำผิดด้านการป่าไม้ | 0.604 |
7 | การกำหนดมาตรฐานการดำเนินงาน โดยหัวหน้าหน่วยควรกำหนดลำดับความสำคัญของกิจกรรมและกำหนดเป้าหมายผลสำเร็จของงานที่จะต้องทำให้สำเร็จลุล่วง | 0.590 |
8 | การกำกับดูแลผลการดำเนิน โดยการติดตามและพิจารณาจากประสิทธิผลและจากการรายงานผลการดำเนินงานของทีมงาน | 0.575 |
9 | การประเมินผลการดำเนินงานโดยเปรียบเทียบจากข้อมูลที่ได้รับรายงาน เพื่อการปรับปรุงผลการดำเนินงานให้ได้ตามเป้าหมาย | 0.554 |
10 | ติดตามการหมดอายุของป่าชุมชน และส่งเสริมกระบวนการป่าชุมชนให้คณะกรรมการมีความเข้มแข็ง มี กฎกติกา สามารถรักษาพื้นที่ป่าของชุมชนไว้ได้ | 0.491 |
ร่างรูปแบบศักยภาพหัวหน้าหน่วยป้องกันและพัฒนาป่าไม้
การเป็นผู้นำหน่วยงาน
การควบคุม�การดำเนินงาน
คุณลักษณะ�ในการปฏิบัติงาน
ทักษะ�ในการปฏิบัติงาน
ความรู้�ในการปฏิบัติงาน
ความรู้เกี่ยวกับ�ระเบียบและกฎหมาย� ในการปฏิบัติงาน
การวางแผนงาน
การบริหารหน่วยงาน
รูปแบบศักยภาพ�หัวหน้าหน่วยป้องกัน�และพัฒนาป่าไม้�เพื่อการจัดการทรัพยากรป่าไม้อย่างยั่งยืน
ข้อเสนอแนะเพิ่มเติม
ขอขอบพระคุณอย่างสูง