1 of 14

CHCIAŁBYM ZAPREZENTOWAĆ POSTAĆ STANISŁAWA SKALSKIEGO (LOTNIKA) – INTRYGUJĄCEGO, IMPONUJĄCEGO, WZBUDZAJĄCEGO ZACHWYT HISTORYKÓW - NIEPOKORNEGO ŻOŁNIERZA

URODZIŁ SIĘ 27 LISTOPADA 1915 R. W KODYMIE.
W 1918 R. RODZINA SKALSKICH OSIEDLIŁA SIĘ W POLSCE, W DUBNIE. TAM TEŻ STANISŁAW ZDAŁ MATURĘ W 1933 R. NASTĘPNIE ROZPOCZĄŁ EDUKACJĘ W SZKOLE NAUK POLITYCZNYCH W WARSZAWIE.
ROK PÓŹNIEJ ROZPOCZĄŁ NAUKĘ LOTNICTWA. W 1935 ROKU UKOŃCZYŁ KURS PILOTAŻU W ŁUCKU. WTEDY TEŻ ZREZYGNOWAŁ ZE STUDIÓW, POŚWIĘCAJĄC SIĘ SWOJEJ PASJI - SAMOLOTOM. JEGO ZAINTERESOWANIE LOTNICTWEM SPRAWIŁO, IŻ WSTĄPIŁ DO POLSKICH SIŁ POWIETRZNYCH. JESZCZE W 1935 ROKU ODBYŁ SZKOLENIE W SZKOLE PODCHORĄŻYCH REZERWY PIECHOTY W ZAMBROWIE.
W ROKU 1936 ZOSTAŁ PRZESZKOLONY POD KĄTEM SAMOLOTÓW MYŚLIWSKICH W WYŻSZEJ SZKOLE PILOTAŻU. PO ROZPOCZĘCIU KAMPANII WRZEŚNIOWEJ DOWODZIŁ KLUCZEM W TORUŃSKIEJ 142 ESKADRZE MYŚLIWSKIEJ.
POD PATRONATEM FRANCJI I WIELKIEJ BRYTANII PRZEDOSTAŁ SIĘ DO FRANCJI I TAM ROZPOCZĄŁ PIERWSZE SZKOLENIA NA ZACHODNIM SPRZĘCIE. NA WIOSNĘ 1940 ROKU ROZPOCZĄŁ SŁUŻBĘ W WIELKIEJ BRYTANII, GDZIE ODBYWAŁ SZKOLENIE MYŚLIWSKIE.
3 SIERPNIA 1940 ROKU PRZYDZIELONO GO DO 302 POTEM 501 DYWIZJONU. JUŻ W TOKU BITWY O WIELKĄ BRYTANIĘ DOSTAŁ PRZYDZIAŁ DO SAMOLOTU HAWKER HURRICANE I SZYBKO ODNOSIŁ SUKCESY NA BRYTYJSKIM NIEBIE.

6 of 14

GDY WOJNA DOBIEGŁA KOŃCA STANISŁAW SKALSKI 4 CZERWCA 1947 OPUŚCIŁ EDYNBURG I DOTARŁ DO GDAŃSKA, GDZIE POCZĄTKOWO TRAFIŁ DO OBOZU REPATRIACYJNEGO „NARWIK”. NASTĘPNIE JAKO JEDEN Z NIEWIELU POLSKICH PILOTÓW POWRACAJĄCYCH DO KRAJU, ZOSTAŁ PRZYJĘTY DO NOWO FORMOWANEGO WOJSKA POLSKIEGO, GDZIE W LIPCU 1947 OBJĄŁ STANOWISKO INSPEKTORA DO SPRAW TECHNIKI PILOTAŻU.
4 CZERWCA 1948 ZAWIADOMIONY PRZEZ ŻONĘ INNEGO PILOTA Z OKRESU WOJNY, WŁADYSŁAWA ŚLIWIŃSKIEGO, O JEGO ZNIKNIĘCIU, ZOSTAŁ ARESZTOWANY PRZY ULICY FILTROWEJ W WARSZAWIE PRZEZ FUNKCJONARIUSZY MINISTERSTWA BEZPIECZEŃSTWA PUBLICZNEGO POD FAŁSZYWYM ZARZUTEM SZPIEGOSTWA NA RZECZ WIELKIEJ BRYTANII.
POCZĄTKOWO SKALSKI BYŁ PRZETRZYMYWANY PRZY ULICY KOSZYKOWEJ, A OD 25 LIPCA W ARESZCIE NA RAKOWIECKIEJ. OD PAŹDZIERNIKA 1948 DO LIPCA 1949 PODCZAS ŚLEDZTWA BYŁ BRUTALNIE TORTUROWANY PRZEZ UBEKÓW. 7 KWIETNIA 1950, PO KRÓTKIEJ ROZPRAWIE, ZOSTAŁ SKAZANY PRZEZ SĘDZIEGO MIECZYSŁAWA WIDAJA NA KARĘ ŚMIERCI W TZW. PROCESIE KIBLOWYM. TUŻ PO TYM STANISŁAW SKALSKI ODMÓWIŁ SKORZYSTANIA NAPISANIA PROŚBY O UŁASKAWIENIE.
PO OTRZYMANIU WIADOMOŚCI O SKAZANIU SYNA, OJCIEC SKALSKIEGO ZMARŁ W WYNIKU ZAWAŁU SERCA, ZAŚ MATKA WPADŁA POD TRAMWAJ, JEDNAK DOZNAŁA TYLKO NIEGROŹNYCH OBRAŻEŃ. 4 STYCZNIA 1951 NAJWYŻSZY SĄD WOJSKOWY ZATWIERDZIŁ WYROK ŚMIERCI.

7 of 14

„ … KILKUNASTOMINUTOWE POSIEDZENIE SĄDU ODBYWAŁO SIĘ W JEDNEJ Z CEL ARESZTU MBP, PRYCZE I KRZESŁA ZAJMOWALI SĘDZIOWIE I OBROŃCY, OSKARŻONEGO SADZANO NA ZNAJDUJĄCYM SIĘ W CELI WIADRZE”.

ROZPRAWA SKALSKIEGO TRWAŁA KRÓTKO:

„KIEDY ZABIERANO MNIE Z CELI, JADŁEM AKURAT ZUPĘ, A KIEDY WRÓCIŁEM PO ROZPRAWIE, MOGŁEM JĄ SPOKOJNIE DOKOŃCZYĆ, BYŁA JESZCZE CIEPŁA”.

PROWADZĄCY JĄ SĘDZIA, MAJOR MIECZYSŁAW WIDAJ ODRZUCIŁ WSZYSTKIE WYJAŚNIENIA SKALSKIEGO ORAZ ŚWIADKA OSKARŻENIA ŚLIWIŃSKIEGO, KTÓRY ZAPRZECZYŁ JAKOBY WIEDZIAŁ COŚ O JEGO DZIAŁALNOŚCI I UZNAŁ PILOTA WINNYM SZPIEGOSTWA.”

STANISŁAW SKALSKI:

„W TYDZIEŃ PÓŹNIEJ, W WIELKI PIĄTEK, WYPROWADZONO MNIE PONOWNIE Z CELI, TYM RAZEM PO TO, ABY ODCZYTAĆ WYROK.

PAMIĘTAM, ŻE PROWADZĄCY MNIE STRAŻNIK

ZAPYTAŁ PO DRODZE: �– KTO WAS SĄDZIŁ?

– WIDAJ.

POKIWAŁ GŁOWĄ ZE WSPÓŁCZUCIEM.

– TO MACIE CZAPĘ. �NIE POMYLIŁ SIĘ".

8 of 14

24 STYCZNIA 1951 PREZYDENT BOLESŁAW BIERUT WYDAŁ UŁASKAWIENIE S. SKALSKIEGO, O CO STARAŁA SIĘ MATKA SKAZANEGO, W WYNIKU CZEGO KARA ŚMIERCI ZOSTAŁA ZAMIENIONA NA DOŻYWOCIE (STANISŁAW SKALSKI ZOSTAŁ POWIADOMIONY O TYM 7 KWIETNIA 1951, CO OZNACZA, ŻE PRZEZ RÓWNO ROK PRZEBYWAŁ W CELI OCZEKUJĄC NA WYKONANIE KARY ŚMIERCI). BYŁ WIĘZIONY W ZAKŁADZIE KARNYM W RAWICZU A OD GRUDNIA 1953 W ZAKŁADZIE KARNYM WE WRONKACH.
PO ZMIANACH W ODWILŻY GOMUŁKOWSKIEJ 1956 I REHABILITACJI, W LISTOPADZIE 1956 SKALSKI POWRÓCIŁ DO WOJSKA I W STOPNIU MAJORA ZOSTAŁ POCZĄTKOWO ZATRUDNIONY W SZTABIE WOJSK LOTNICZYCH I OBRONY KRAJU. W 1957, W STOPNIU PODPUŁKOWNIKA, PRZESZEDŁ PRZESZKOLENIE NA SAMOLOTACH ODRZUTOWYCH W OFICERSKIEJ SZKOLE LOTNICZEJ NR 5 W RADOMIU. SŁUŻYŁ JEDNAK NASTĘPNIE GŁÓWNIE NA STANOWISKACH BIUROWYCH. 20 MAJA 1968 W STOPNIU PUŁKOWNIKA ZOSTAŁ SEKRETARZEM GENERALNYM AEROKLUBU PRL. NA WŁASNĄ PROŚBĘ ZOSTAŁ PRZENIESIONY DO REZERWY 10 KWIETNIA 1972. 15 WRZEŚNIA 1988 UCHWAŁĄ RADY PAŃSTWA ZOSTAŁ MIANOWANY GENERAŁEM BRYGADY. BYŁ WIELOLETNIM CZŁONKIEM RADY NACZELNEJ ORAZ ZARZĄDU GŁÓWNEGO ZWIĄZKU BOJOWNIKÓW O WOLNOŚĆ I DEMOKRACJĘ, A TAKŻE RADY OCHRONY PAMIĘCI WALK KADENCJI 1988-1990 ORAZ 1990-1992). 21 MARCA 1988 STANĄŁ NA CZELE KOMITETU HONOROWEGO SPOTKANIA WETERANÓW LOTNICZEJ SŁUŻBY.
SKALSKI UMIERA 12 LISTOPADA W 2004 R. BYŁ ASEM LOTNICTWA I BOHATEREM BITWY O ANGLIĘ. PILOCI MÓWILI, ŻE MA "PTASI INSTYNKT", NIEMCY NAZYWALI GO "LATAJĄCA ŚMIERĆ".

9 of 14

TO HISTORIA WSPANIAŁEGO SKROMNEGO CZŁOWIEKA, WYBITNEGO ŻOŁNIERZA – PILOTA, KTÓRY CAŁE SWOJE ŻYCIE ODDAŁ SWOJEJ OJCZYŹNIE, ZA NIĄ SIĘ BIŁ I PRZELEWAŁ KREW, ZA NIĄ CIERPIAŁ W KAZAMATACH I ZA NIĄ UMARŁ.

STANISŁAW SKALSKI ZAKOŃCZYŁ SWĄ SŁUŻBĘ W POLSKICH SIŁACH POWIETRZNYCH JAKO MAJOR I ANGIELSKI WING COMMANDER, ODZNACZONY BYŁ KRZYŻEM ZŁOTYM ORDERU WOJENNEGO VIRTUTI MILITARI (NR 32), KRZYŻEM SREBRNYM ORDERU WOJENNEGO VIRTUTI MILITARI (NR 8996), CZTEROKROTNIE KRZYŻEM WALECZNYCH, KRZYŻEM GRUNWALDU III KLASY (PO POWROCIE DO POLSKI LUDOWEJ) ORAZ ORDERAMI BRYTYJSKIMI – DISTINGUISHED SERVICE ORDER I TRZYKROTNIE DISTINGUISHED FLYING CROSS (JAKO JEDYNY POLAK).

10 of 14

11 of 14

12 of 14

13 of 14

AUTOR:

BARTOSZ KOŁDON KL.VIIA

SZKOŁA PODSTAWOWA W ZESPOLE SZKOLNO-PRZEDSZKOLNYM IM. JANA PAWŁA II W RUDNIKACH

OPIEKUN PRACY:

MGR ALEKSANDRA BANASZEK - LIS

PODZIĘKOWANIA DLA DYREKCJI I PRACOWNIKÓW AEROKLUBU CZĘSTOCHOWSKIEGO LOTNISKO RUDNIKI ZA MOŻLIWOŚĆ NAGRANIA FILMIKU

14 of 14

http://polska-zbrojna.pl/Mobile/ArticleShow/30794

https://www.salon24.pl/u/njnowak/699071,stanislaw-skalski-lotnik-bohater-nacjonalista

http://pressmania.pl/wrog-nie-zawsze-twoim-wrogiem/

http://www.polska-zbrojna.pl/home/articleshow/30794?t=As-w-potrzasku#

https://www.polskieradio.pl/39/156/Artykul/817301,Mowili-o-nim-latajaca-smierc-Stanislaw-Skalski-legenda-stal-sie-za-zycia

https://www.google.pl/search?q=stanis%C5%82aw+skalski+(+lotnik+)&source=lnms&tbm=isch&sa=X&ved=2ahUKEwiFibetwf_1AhXqh4sKHZknDkcQ_AUoAXoECAEQAw&biw=1396&bih=649&dpr=1.38#imgrc=bWOy8f142kf5rM

https://sites.google.com/site/historiastanislawaskalskiego/lata-prl

https://warhist.pl/biografie/stanislaw-skalski/

https://dzieje.pl/aktualnosci/65-lat-temu-pilot-stanislaw-skalski-zostal-skazany-przez-sad-prl-na-kare-smierci

https://www.google.pl/search?q=stanis%C5%82aw+skalski+oskoar%C5%BCony&tbm=isch&ved=2ahUKEwifzor224H2AhXms4sKHSMaAyIQ2-cCegQIABAA&oq=stanis%C5%82aw+skalski+oskoar%C5%BCony&gs_lcp=CgNpbWcQAzoECAAQQzoFCAAQgAQ6CAgAEIAEELEDOgoIABCxAxCDARBDOgsIABCABBCxAxCDAToICAAQsQMQgwE6BggAEAgQHjoECAAQGDoECAAQHlDTCVi3TGDTUmgAcAB4AIABVogBjhCSAQIyOZgBAKABAaoBC2d3cy13aXotaW1nwAEB&sclient=img&ei=rp0LYp-_CebnrgSjtIyQAg&bih=649&biw=1396#imgrc=h7DZltJcapzn5M

ŹRÓDŁO:

DZIĘKUJĘ ZA UWAGĘ !