1. Türkü dinlemeyi sever misiniz? Bildiğiniz bir türküyü arkadaşlarınıza söyleyiniz.
2. Âşıklık geleneği nedir? Bildiğiniz saz şairleri kimlerdir?
Sazlı (telden), sazsız (dilden), doğaçlama yoluyla, kalemle (yazarak) veya birkaç özelliği birden taşıyan geleneğe bağlı olarak şiir söyleyenlere “âşık”, bu söyleme biçimine “âşıklık – âşıklama”, âşıkları yönlendiren kurallar bütününe de “âşıklık geleneği” adı verilir.
GÖRSEL YORUMLAMA
Dürüstçe ve benimseyerek çalışmak, okumak, vatanına sahip çıkmaktır.
Atalarımız vatanımızı korumak için canlarını vermişlerdir. Vatanımız bize atalarımızdan kalan emanettir.
Vatan aşkıyla çalışıldığında ülkemiz gelişir.
Allah rızasına uygun, diğer insanlara da faydalı olabilecek bir iş tutmak, çocukları okutmak ve okumak gerekir.
Şiirin dördüncü dörtlüğünü beğendim. Bu dörtlükte nasıl bir işte çalışmamız gerektiğini ve okumak ile ilgili güzel öğütler veriliyor.
Vatan sevgisine sahip olanların özellikleri
Vatan sevgisi
Röportajın amacı kültür aktarmadır.
Türkçede “aralarında anlam ilgisi bulunan varlık, kavram, olay veya durumları aynı veya farklı yönde geliştirerek tek bir yargıya bağlayan ögelere” geçiş ve bağlantı ifadeleri denir.
1-Farklı Düşünmeye Yönlendiren İfadeler
Bu tür ifadeler, geçiş ve bağlantı ifadeleri veya düşüncenin yönünü değiştiren sözcükler olarak da adlandırılmaktadır.
Düşüncenin yönünü değiştiren ifadeler, iki düşünce arasında olumludan olumsuz düşünceye veya olumsuzdan olumlu düşünceye geçişi sağlar.
Türkçemizde düşüncenin yönünü değiştiren, farklı düşünmeye yönlendiren ifadeler şunlardır:
“ama,
fakat,
lakin,
yalnız,
buna rağmen,
ancak,
oysaki,
ne var ki,
halbuki,
yine de”
Türkçe dersini çok seviyorum ama bazı konuları anlamakta zorlanıyorum.
olumlu
olumsuz
Benden özür dilemesine rağmen halen aynı hatayı yapıyor.
olumlu
olumsuz
Bisiklet almak istiyorum yalnız hangisini alacağıma karar veremiyorum.
Dün akşam yine gelmedin oysaki geleceğine söz vermiştin.
olumlu
olumsuz
olumsuz
olumlu
2-Destekleyici ve Açıklayıcı İfadeler
Daha önce ifade ettiğimiz düşünceyi desteklemek ve daha iyi anlaşılmasını sağlamak için farklı bir şekilde açıklarken kullandığımız destekleyici ve açıklayıcı ifadeler şunlardır:
“özellikle,
örneğin,
örnek olarak,
mesela,
hatta,
üstelik,
ayrıca,
açıkçası,
açıklamak gerekirse,
başka bir deyişle,
yani”
Tüm mutfağı tek başına toplamış, üstelik yemek de yapmış.
Seneye Samsun’a taşınacağız hatta oradan ev bile alacağız.
Bu defa yeni yılın ilk ayında yani ocakta tatile çıkacağım.
Kırk senelik çalışma hayatım sona erdi başka bir deyişle emekli oldum.
Sayısal dersleri severim özellikle de matematik dersini.
3-Özetleyen ve Sonuç Bildiren İfadeler
Anlattıklarımızı özetlerken veya sonuca bağlarken kullandığımız özetleyen ve sonuç bildiren ifadeler şunlardır:
“kısacası,
özetle,
son olarak,
sonucunda,
böylece,
böylelikle,
görüldüğü gibi”
Kısacası artık sizinle çalışmak istemiyoruz.
Görüldüğü gibi bilgisayarın yararı kadar zararı da vardır.
Ünlü futbolcu jübile maçına çıktı. Böylelikle bir efsane daha yeşil sahalara veda etti.
Özetle bağlantı ifadeleri sözcükleri veya cümleleri birbirine bağlamamızı sağlar.
Konuyla ilgili son olarak bu örneği veriyorum.
Saatlerdir problemi çözmeye çalışıyorum fakat bir türlü başaramadım.
Aşağıdaki cümlelerde geçen geçiş ve bağlantı ifadesini söyleyiniz.
1
2
3
Geç kalmadan fırına gittim ne yazık ki hiç ekmek kalmamış.
Sizi ailece çok seviyoruz çünkü çok anlayışlı ve güleryüzlü birisiniz.
4
5
6
Bu tür hastalıklar sonbaharda özellikle havaların soğuduğu zamanlarda görülür.
Böylelikle bir dersin daha sonuna gelmiş bulunuyoruz.
Ne anladığımı söyleyeyim, kısaca seninle anlaşamayacağız.
8
9
7
Bu tür hastalıklar sonbaharda özellikle havaların soğuduğu zamanlarda görülür.
Hava hâlâ oldukça soğuk oysaki ben bahar geldi sanmıştım.
Tüm raporları hazırladım üstelik hepsini müşterilerimize gönderdim.
10
11
12
Özetle bugünkü hastalıkların kaynağı stresten kaynaklanmaktadır.
Grafikte de görüldüğü gibi hastalıklar her geçen gün çoğalıyor.
Bütün yıl gezdin, tozdun kısacası sınavı zor kazanacaksınız.
14
15
13
Onu üzmek için söylemedim, açıkçası resmini beğenmedim.
Yazın bazı aktivitelere katılabilirsiniz mesela yüzme, basketbol, voleybol bunlardan birkaçı.
Emekli olunca oraya gitmeyi hatta yerleşmeyi düşünüyorum.
17
18
16
Bu ayın sonunda yani 30’unda orada olacağız.
Hayat beni çok yordu bundan böyle hiçbir şeyi kafama takmayacağım.
Sizi yanımda görmek isterdim sonuçta en yakın arkadaşlarımsınız.
19
20
Mucitler genellikle meraklı insanlardır demek ki merak zekâmızı kullanmamızı sağlıyor.
Ödevimi yapacaktım ama elektrikler kesildi.
“Başka bir deyişle, dolayısı ile, Kısaca.”
Bu ifadeler metinde bir düşünce ile bu düşünceden doğan başka bir düşünce arasında bağlantı kurarlar. Düşünceyi olumlu ya da olumsuz olarak yönlendirirler.
Öğrenme, yarar sağlama veya zevk amacıyla bir araya getirilmiş ve özelliklerine göre sınıflara ayrılmış nesnelerin bütününe koleksiyon denir. İnsanlar değerli gördükleri nesnelerin koleksiyonunu yaparlar.
Koleksiyonu oluşturan nesneler uzun bir süre içerisinde toplanır. Bu nesneler tarihten gelen nesnelerdir ve toplandığı dönemin özelliklerini yansıtır. Bu özellikler kültürel de olabilir.
Kültürü yansıtan bu nesnelerin saklanıp korunması, bu nesnelerin gelecek kuşaklar tarafından da görülmesini sağlar. Böylece bir kültür aktarımı meydana gelmiş olur. Bu yönden koleksiyonların kültür aktarımında doğrudan ve büyük bir önemi vardır diyebiliriz.
Milletlerin kültürlerini oluşturan pek çok öge vardır. Türküler de bizim kültürümüzün en önemli ögeleri arasında yer almaktadır. Geçmişten günümüze halkımıza, bize, yaşantımıza dair ne varsa içerisinde barındıran türkülerimiz; adeta bize bizi anlatmaktadır. Tarihten bugüne köprü niteliğinde olan türkülerimizin kültürümüzdeki yeri ve önemi nedir madde madde sıralayalım.
» Türkülerimizin pek çoğunun bir hikayesi vardır; yaşanmışlıklar üzerine söylenir. O anın acısını, hüznünü, kederini, heyecanını ya da sevincini yansıtır.
» Türkülerimiz dilimizin gelişimine katkıda bulunmuştur. Okuma yazma bilmeyen insanlar dahi geçmişte türkülere kaynaklık etmiş, bir türküyü ilk dillendiren kişi olabilmiştir.
» “İnsan olmak” haricinde hiçbir ortak nokta aramayan türkülerimiz; kültürümüzün en önemli değerlerini ortaya koymaktadır.
» İnsanımız, okuma yazma bilmese dahi duygularını türküler ile dile getirmiş; kalbindekini dışarıya yansıtabilmiştir. Okuma yazma bilen insanlar için dahi, kaleme gelmeyen kelimeler söze gelmiştir.
» Türküler direkt kalpten gelmektedir ve yaşanmışlıklardan beslenir. Bu nedenle türkülerdeki duygu yoğunluğu başka müzik türünde bulunmaz.
» Türküler, o dönemin yaşam koşullarını ve hayatı da içerisinde barındırır. Bu nedenle türküler kültürün hemen her alanından kesitler sunar.
Milletlerin kültürel değerleri, onları bir arada tutan önemli ögeler arasında yer almaktadır. Çünkü kültür; birden oluşmaz, aniden gelmez, tepeden inmez, rastgele olmaz ve yolda bulunmaz. Kültür, ilmek ilmek dokunarak meydana gelir. Yıllar, hatta bazen yüzyıllar alır ve zorlu süreçlerin ardından oluşur. Bizim milletimizin de en önemli kültürel değerlerinden biri türküleridir. Türkülerimizin kültürümüzdeki yeri ve önemi bambaşkadır.
Türkülerimiz, milletimizin bağrından çıkmıştır. Türkülerimizin pek çoğu anonimdir. Kim tarafından yazıldığı ya da kim tarafından söylendiği belli değildir. Bu durum, türkülerimizin millete mal olduğunun en önemli göstergeleri arasında yer alır. Türkülerin hemen hemen hepsinin bir de hikayesi bulunmaktadır. Tüm bu sebeplerden türkülerimizin kültürümüzdeki yeri ve önemi tartışılmazdır.
CÜMLE
TÜRLERİ(ÇEŞİTLERİ)
1-YÜKLEMİNE GÖRE CÜMLELER
4-YAPISINA GÖRE CÜMLELER
3-ANLAMINA GÖRE CÜMLELER
2-YÜKLEMİN YERİNE (ÖGELERİN DİZİLİŞİNE)GÖRE CÜMLELER
1-YÜKLEMİNE GÖRE CÜMLELER
A-İSİM CÜMLESİ
Yüklemi isim veya isim soylu sözcüktür.
Uzun bir yolculuktan sonra İncesu'daydık.
İSİM
Aldığım araba kırmızı renktedir.
SIFAT
İSİM
En faydalı iş güzel sözü dinlemektir.
Y
Ü
K
L
E
M
FİİLİMSİ
İSİM
En çok sevdiğim sensin.
Y
Ü
K
L
E
M
ZAMİR
İSİM
Bu yalnızca benim içindir.
EDAT
Y
Ü
K
L
E
M
İSİM
2-Fiil (Eylem) Cümlesi
Yüklemi çekimli bir fiilden oluşan cümlelere fiil (eylem) cümlesi denir.
Fiil cümlelerini “-mak, -mek” mastar ekini kullanarak belirleyebiliriz. Bildiğiniz gibi bu ek sadece fiille¬re gelmektedir. O hâlde bir sözcüğe “-mak, -mek” getirebiliyorsak, o sözcük fiildir.
Az ateş çok odunu yakar.
Y
Ü
K
L
E
M
FİİL
Dışarıda hafif bir rüzgar esiyor.
Y
Ü
K
L
E
M
FİİL
İsim cümlelerini bulurken sesteş (eş sesli) sözcüklere dikkat etmemiz gerekir. Sesteş sözcükler yazılışları aynı olduğu hâlde anlamca farklı sözcüklerdir. Bu sözcüklerden biri isim, biri fiil olabilir. Bunu anlamak için de cümlenin dikkatlice okunması gerekir.
UYARI
Artık vakit çok geç.
Köprüden sen de geç.
ZAMAN ANLAMINDA
İSİM
GEÇ-
FİİL
Uzun ince bir yoldayım.
Okuduğumuz şiiri çok beğendim.
İki kapılı bir handayım.
Fiil Cümlesi
İsim Cümlesi
İsim Cümlesi
Gidenleri hep görüyorum.
Sebep arıyorum kalkmaya.
Veysel bu işe şaşmaktadır.
Fiil Cümlesi
Fiil Cümlesi
İsim Cümlesi
İki kapılı bir han denen yer dünyadır.
İsim Cümlesi
Yarışmada sonuncu gelen Ahmet’tir.
Yarışmada Ahmet sonuncu oldu.