İŞYERİNDE ‘ İYİ’ LİK…

EKİM, 2021

2

Well-being?

• «Good health and well-being» is the third sustainable development goal of UNDP.
• WHO has «The Global Action Plan for Healthy Lives and Well-being for All» It shows the importance of clear and shared objectives in supporting countries to achieve tangible and measurable impact through a closer collaboration of the agencies.
• Workplace well-being can be evaluated within this framework. According to ILO, «workplace Well-being relates to all aspects of working life, from the quality and safety of the physical environment, to how workers feel about their work, their working environment, the climate at work and work organization.»
• A lack of recognition on the need to promote workers well-being may give raise to workplace problems,
• stress,
• bullying,
• conflict,
• alcohol and drug abuse
• mental health disorders
• Generally, the concept of health is defined as 'the state of not being sick' in its simplest form, based on the definition of structures such as the World Health Organization (WHO) and the International Labor Organization (ILO). The later form is a state of physical, psychological and social well-being.

�

3

İş Yerinde ‘Well-being’ ?

Dünya İş Örgütü’ nün tanımana göre İş yerinde iyilik kavramı iş yaşamının tüm alanlarını kapsayan bir kavramdır. Fiziksel çevrenin güvenliği ve kalitesinden çalışanların işleri hakkında nasıl hissettiklerine, çalışma ortamına, iş yerindeki organizasyonal iklime kadar uzayan geniş bir kavramdır.

İş yerinde Well-Being , BM Sürdürülebilir Kalkınma Hedeflerinin birçoğunun kapsamına girmektedir.

​

�

4

İş Yerinde ‘Well-being’ ?

�

5

Ekonomik Well-being

• Cinsiyete dayalı ücret açığı, dünya genelinde ortalama %20 civarında seyretmektedir.
• ILO raporuna göre, kadınlarda düşük istihdam oranları ve düşük ücretin esas nedeni eğitim değil; daha ziyade eğitimlerinin karşılığını erkekler kadar alamamalarıdır.
• Türkiye’den bazı veriler kadın istihdamında gelinen noktayı özetlemektedir:
• Kadın işsizlik oranı AB üye ülkelerinin 2, OECD üye ülkelerinin 3 katı
• 2020 kadın istihdam oranı %29
• 1 milyondan fazla kayıt dışı çalışan kadın
• 2019 yılında çalışma hayatında kalma süresi kadınlarda 19,1 yıl, erkeklerde 39,0 yıl
• Kadınlar için %16 ücret açığı
• XSIGHTS / BİNYAPRAK İstihdam ’da Kadın Araştırması sonuçlarına göre;
• Düzenli bir işe sahip olan kadınların %43'ü gelirlerinin tümünü ev giderleri için harcadıklarını belirtirken, erkeklerin ise %35'i tüm gelirlerini ev giderleri için harcadıklarını beyan etmektedirler.

Sosyal Well-Being

• ILO “Kadınlar ve çalışma yaşamı için daha iyi bir geleceğe doğru: Kadınların ve erkeklerin sesleri” başlıklı rapora göre, dünyada kadınların %70'i ücretli bir işte çalışmak isterken, Türkiye’de ücretli bir işte çalışmak isteyen kadınların oranı %87’dir.
• Ancak, kadınların ücretli bir işte çalışmasını destekleyen erkeklerin oranı sadece %62’dir. DİSK/Genel-İş Araştırma Dairesinin paylaştığı Türkiye’de kadın emeği raporuna göre, 2019 yılında 500 bin kadın ev içi bakım hizmetleri nedeniyle işinden ayrılmıştır. 12 milyon kadın ev işleri nedeniyle çalışma hayatına girememiştir.
• XSIGHTS / BİNYAPRAK İstihdam ’da Kadın Araştırması sonuçlarına göre evli kadınların %74'ü ev işleri ve çocukların sorumluluğunun eşler arasında eşit paylaşılması gerektiğini düşünürken, erkeklerin %66'sı bu ifadeye katılıyor.
• Türkiye’de çalışan kadınlar, ev ve aile bireylerinin bakımı için, erkeklerden beş kat fazla zaman ayırmaktadır.
• Son 20 yılda, kadınların ücretsiz bakım ve ev işlerine harcadıkları süre hiç azalmazken; erkeklerinki ise yalnızca günde 8 dakika artmıştır.
• Çalışma hayatında olan ve altı yaşın alında çocuğu olan kadınlar, çocuğu olmayan kadınların göre % 38 oranında daha az istihdamda yer almaktadır.

Kadınların % 43 ‘ u çalışırlarsa çocuklarının olumsuz etkileneceğini düşünmektedirler.

Erkeklerin % 57’ si çalışan kadınların çocuklarının olumsuz etkilendiklerini düşünmektedirler.

Toplumun genelinin % 50 ‘ si çalışan annenin çocuklarının bu durumdan olumsuz etkilendiğini düşünmektedirler.

2021 yılında, çalışan annelerin çocuklarının, bu durumdan olumsuz etkilendiklerine inanların oranı 2018 yılına göre istatiksel olarak yükselmiştir. Çalışan annenin çocuklarının olumsuz etkilendiğine inanan kadınların oranı % 31’ den % 43’ e; erkeklerin oranı ise % 47’ den % 57 ‘ ye yükselmiştir. Bunun sebeplerinden bir tanesi kuşkusuz pandemi ve eğitimin online platformlara taşınmış olması ve bu platformlarda çocukların ebeveynlerinin desteğine ihtiyaç duymalarıdır. Dünya Ruh Sağlığı Federasyonuna göre, iş yoğunluğundan dolayı ebeveyn rollerini yerine getirememe endişesi içinde olan kadınlar erkeklere oranla ruhsal bozukluk yaşama açısından daha riskli grupta yer almaktadır.

​

Pandemi ve Annelik

8

COVID-19 ve Well-Being

• İnanılmaz düzeyde belirsizlikle karşı karşıya olan çalışanlar, ruh halinde değişimler, düşük motivasyon, bitkinlik, kaygı, depresyon ve tükenmişlik yaşayabilmektedirler. COVID-19 ile birlikte tüm çalışanlar büyük bir belirsizlik dönemine girmişlerdir.
• ILO, «The COVID-19 response: Getting gender equality right for a better future for women at work» raporuna göre, kadınlar erkeklere göre, daha yüksek düzeyde kaygı ve depresyon bildirme eğilimindedirler.
• Ayrıca kadınlar, pandemiden daha fazla etkilenen sektörlerde (hizmet sektörü gibi) ve pandemide en yoğun işleri yüklenen iş dallarında (hemşireler gibi). daha fazla temsil edilmektedirler.

Dışlanmış

Daha fazla çalışma baskısı

Tükenmişlik

İş yerindeki duygular / Çalışanların %

Aşırı yorgunluk

Babalar

Anneler

Üst-düzey

erkek

Üst-düzey

kadın

Siyahi

Erkek

Siyahi kadın

​

​

Psikolojik Well-Being

• Dünya Sağlık Örgütü, 2030 yılında akıl sağlığı ile ilgili sorunların en fazla iş kaybı yaratacak sağlık sorunu olacağını tahmin etmektedir. 2021 yılında ESOMAR Vakfı, XSIGHTS ve Toluna’ nın altı ülkede yaptığı araştırma sonuçlarına göre akıl sağlığı sorunları oldukça yaygındır. DSÖ verilerine göre kadınların % 60’ dan fazlası kendi ruh ve fiziksel sağlıklarına yeterli vakti ayırmıyorlar.

Mercer Raporuna göre, psikolojik well being, iş performansı için bir risk unsurudur.

İşyerinde tükenmişlik

Kötüye giden akıl sağlığı

BRAZİLYA

FRANSA

HİNDİSTAN

G. AFRİKA

İNGİLTERE

AMERİKA

Erkek

Kadın

10

Kısaca özetlersek…

​

​

​

​

Kadınlar

• ekonomik,
• sosyal ve
• psikolojik açıdan dezavantajlı bir grup olarak daha fazla desteğe ihtiyaç duymaktadırlar.

​

11

Peki Nasıl?

​

​

​

​

• Kadın Liderliği Eğitimleri
• Duygusal Dayanıklılık / Resilience Eğitimleri
• Mindfulness Eğitimleri
• Müzakere Kültürü
• Esneklik / esnek çalışma saatleri / lokasyonları / yöntemleri
• Annelere yönelik pozitif ayrımcılık ( okul izni /çocukların özel günlerinde izin)
• Çocuk fonları / finansal çözümler
• Mentorlük Çemberleri
• Destek Grupları (WoL – Working out Loud)
• Profesyonel psikolojik destek alt yapısı