1 of 7

Χημεία Α΄ Λυκείου

2ο κεφάλαιο

Ονοματολογία

    • Οι χημικές ενώσεις που εξετάζουμε διακρίνονται σε οξέα, βάσεις, άλατα και οξείδια.

Κων/νος Θέος,

kostasctheos@icloud.com

2 of 7

Πίνακας κυριότερων αριθμών οξείδωσης

Μέταλλα

Αμέταλλα

Li, Κ, Na, Ag

+1

H

+1, −1

Ca, Ba, Mg, Zn

+2

F

−1

Al

+3

Cl, Br, I

−1, +1, +3, +5, +7

Cu, Hg

+1, +2

O

−2

Fe

+2, +3

S

−2, +4, +6

Cr

+3, +6

P, N, As

−3, +3, +5

Pb, Sn

+2, +4

C, Si

−4, +4

Mn

+2, +4, +7

B

−3, +3

Κων/νος Θέος,

kostasctheos@icloud.com

3 of 7

Πίνακας αριθμών οξείδωσης

Πολυατομικά ιόντα

ΝΟ3

νιτρικό

ΝΟ2

νιτρώδες

ClO3

χλωρικό

ClO2

χλωριώδες

ClO

υποχλωριώδες

ClO4

υπερχλωρικό

SO4−2

θειικό

SO3−2

θειώδες

CO3−2

ανθρακικό

ΗCO3

όξινο ανθρακικό

MnO4

υπερμαγγανικό

PO4−3

φωσφορικό

PO3−3

φωσφορώδες

AlO3−3

αργιλικό

ΟΗ

υδροξείδιο

CN

κυάνιο

Cr2O7−2

διχρωμικό

ΝΗ4+

αμμώνιο

4 of 7

Οξέα: ΗxA

  • Τα οξέα είναι όλα ομοιοπολικές ενώσεις του υδρογόνου. Διακρίνονται σε:

σε αυτά το υδρογόνο ενώνεται με ένα από τα αμέταλλα (F, Cl, Br, I, S) ή το CN

ονομάζονται: “υδρο-όνομα Α

Μη οξυγονούχα

Οξυγονούχα

π.χ. HCl υδροχλώριο

σε αυτά το υδρογόνο ενώνεται με ένα πολυατομικό ιόν

ονομάζονται: “όνομα Α-οξύ

π.χ. HΝΟ3 νιτρικό οξύ

Κων/νος Θέος,

kostasctheos@icloud.com

5 of 7

Βάσεις: Μ(ΟΗ)y

  • Οι βάσεις είναι ιοντικές ενώσεις και αποτελούνται από κατιόντα μετάλλου και από ανιόντα υδροξειδίου (ΟΗ-)

ονομάζονται: “υδροξείδιο του μετάλλου

π.χ. ΚΟΗ υδροξείδιο του καλίου

υπάρχουν και ομοιοπολικές βάσεις, χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η αμμωνία ΝΗ3

π.χ. Fe(OH)2 υδροξείδιο του σιδήρου (ΙΙ)

(ο σίδηρος έχει δύο αριθμούς οξείδωσης και στην παρένθεση δείχνουμε τον αριθμό οξείδωσης που χρησιμοποιεί)

Κων/νος Θέος,

kostasctheos@icloud.com

6 of 7

Άλατα: ΜxAy

  • Είναι ιοντικές ενώσεις κατιόντων μετάλλων ή αμμωνίου με ανιόντα αμέταλλων ή πολυατομικά ανιόντα. Διακρίνονται σε:

Α: ανιόν αμετάλλου (όχι το οξυγόνο) ή ανιόν κυανίου CN-

ονομάζονται: “όνομα Α με κατάλληξη ούχο - όνομα Μ

Μη οξυγονούχα

Οξυγονούχα

π.χ. MgCl2 χλωριούχο μαγνήσιο

Α: πολυατομικό ανιόν

ονομάζονται: “όνομα Α-όνομα Μ

π.χ. Κ2SO4 θειικό κάλιο

π.χ. ΝΗ4ClΟ3 χλωρικό αμμώνιο

Κων/νος Θέος,

kostasctheos@icloud.com

7 of 7

Οξείδια: ΣxΟy

  • Αποτελούνται από άτομα ενός στοιχείου και οξυγόνου

Ιοντικές ενώσεις

Σ = μέταλλο

π.χ. MgCl2 χλωριούχο μαγνήσιο

Ομοιοπολικές ενώσεις

ονομάζονται με βάση τον αριθμό ατόμων οξυγόνου π.χ.

ονομάζονται: “οξείδιο του - όνομα Μ

π.χ. CaO οξείδιο του ασβεστίου

Σ = αμέταλλο

CO μονοξείδιο του άνθρακα

CO2 διοξείδιο του άνθρακα

SO3 τριοξείδιο του θείου

N2O3 διάζωτο τριοξείδιο

Κων/νος Θέος,

kostasctheos@icloud.com