1 of 24

อัตราส่วน

วิชาคณิตศาสตร์

2 of 24

1. นักเรียนสามารถเขียนอัตราส่วนแทนการเปรียบเทียบปริมาณตั้งแต่

สองปริมาณขึ้นไป

2. นักเรียนสามารถเขียนสัดส่วนและนำไปใช้ในการแก้ปัญหาได้

3. นักเรียนสามารถแก้ปัญหาที่เกี่ยวกับอัตราส่วนของจำนวนหลาย ๆ จำนวนได้

4. นักเรียนสามารถเขียนอัตราส่วนในรูปร้อยละหรือเปอร์เซ็นต์ เขียนร้อยละหรือ

เปอร์เซ็นต์ในรูปอัตราส่วน และแก้โจทย์ปัญหาเกี่ยวกับร้อยละของจำนวนได้

5. นักเรียนสามารถแก้โจทย์ปัญหาเกี่ยวกับกำไรและขาดทุน การลดราคา

การเปลี่ยนหน่วยอุณหภูมิ การย่อหรือขยาย และการคำนวณภาษีได้

จุดประสงค์การเรียนรู้

หน่วยการเรียนรู้

อัตราส่วน

3 of 24

หน่วยการเรียนรู้

อัตราส่วน

บทที่ 1 อัตราส่วน

บทที่ 2 อัตราส่วนที่เท่ากัน

2.1 การหาอัตราส่วนที่เท่ากับอัตราส่วนที่กำหนด

2.2 การตรวจสอบการเท่ากันของอัตราส่วน

โดยใช้การคูณไขว้

บทที่ 3 อัตราส่วนของจำนวนหลาย ๆ จำนวน

สาระการเรียนรู้

4 of 24

หน่วยการเรียนรู้

อัตราส่วน

บทที่ 4 สัดส่วน

4.1 สัดส่วน

4.2 สัดส่วนตรง

4.3 สัดส่วนผกผัน

บทที่ 5 ร้อยละ

สาระการเรียนรู้ (ต่อ)

บทที่ 6 การนำไปใช้

6.1 กำไรและขาดทุน

6.2 การลดราคา

6.3 การเปลี่ยนหน่วยอุณหภูมิ

6.4 การย่อหรือขยาย

6.5 ภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา

5 of 24

หน่วยการเรียนรู้

อัตราส่วน

อัตราส่วน

6 of 24

อัตราส่วน

อัตราส่วน a : b เขียนแทนด้วย

เรียกว่า จำนวนที่หนึ่งของอัตราส่วน

เรียกว่า จำนวนที่สองของอัตราส่วน

a : b หรือ อ่านว่า a ต่อ b

a

b

พิจารณาในกรณีที่ a และ b เป็นจำนวนบวกเท่านั้น

7 of 24

อัตราส่วน

เปรียบเทียบหน่วยเดียวกัน ไม่ต้องเขียนหน่วยกำกับ �เปรียบเทียบหน่วยต่างกัน ต้องเขียนหน่วยกำกับ

1 เซนติเมตร ต่อ 100 เซนติเมตร

1 : 100

1 เซนติเมตร ต่อ 1 เมตร

1 ซม. : 1 ม.

การสลับที่จำนวนในอัตราส่วนอาจทำให้ความหมายเปลี่ยนได้

2 : 3 มีความหมายแตกต่างกับ 3 : 2

8 of 24

หน่วยการเรียนรู้

อัตราส่วน

อัตราส่วนที่เท่ากัน

9 of 24

การหาอัตราส่วนที่เท่ากับอัตราส่วนที่กำหนด

กำหนดอัตราส่วน a : b และ m เป็นจำนวนบวกใด ๆ

a : b = a × m : b × m หรือ

a

b

=

a × m

b × m

1.

1

2

=

=

ตัวอย่าง

1 x 2

2 x 2

2

4

a

b

=

a m

b m

2.

a : b = a m : b m หรือ

3

6

=

=

ตัวอย่าง

1

2

3 3

6 3

10 of 24

การตรวจสอบการเท่ากันของอัตราส่วนโดยใช้การคูณไขว้

a

b

เมื่อ a, b, c และ d เป็นจำนวนบวกใด ๆ สามารถตรวจสอบการเท่ากัน

ของอัตราส่วน และ ด้วยการคูณไขว้

a

b

c

d

c

d

ถ้า a x d = b x c แล้ว =

a

b

c

d

ถ้า a x d ≠ b x c แล้ว ≠

a

b

c

d

11 of 24

หน่วยการเรียนรู้

อัตราส่วน

อัตราส่วนของ�จำนวนหลาย ๆ จำนวน

12 of 24

อัตราส่วนของจำนวนหลาย ๆ จำนวน

เมื่อมีอัตราส่วนตั้งแต่สองอัตราส่วนขึ้นไป

สามารถนำมาเขียนเป็นอัตราส่วนของจำนวนหลาย ๆ จำนวนได้ โดยทำให้ปริมาณร่วมของทุกอัตราส่วนเป็นปริมาณที่เท่ากัน

เมื่อปริมาณร่วมของทั้งสองอัตราส่วนเท่ากัน สามารถนำอัตราส่วนทั้งสองมาเขียนต่อกันได้

1.

อัตราส่วนของ A ต่อ B เป็น 3 : 5 อัตราส่วนของ B ต่อ C เป็น 5 : 8

ดังนั้น อัตราส่วนของ A ต่อ B ต่อ C เป็น 3 : 5 : 8

2.

อัตราส่วนของ X ต่อ Y เป็น 1 : 2 อัตราส่วนของ Y ต่อ Z เป็น 4 : 5

จากอัตราส่วนของ X ต่อ Y เป็น 1 : 2 = 1 × 2 : 2 × 2 = 2 : 4

ดังนั้น อัตราส่วนของ X ต่อ Y ต่อ Z เป็น 2 : 4 : 5

13 of 24

หน่วยการเรียนรู้

อัตราส่วน

สัดส่วน

14 of 24

สัดส่วน

สัดส่วน คือ ประโยคที่แสดงการเท่ากันของอัตราส่วนสองอัตราส่วน

a : b = 7 : 9 หรือ =

m

5

6

10

สัดส่วนตรง คือ สัดส่วนที่ได้จากการเปลี่ยนแปลงของปริมาณหนึ่ง เทียบกับปริมาณหนึ่งซึ่งเป็นไปในทางเดียวกัน

สัดส่วนผกผัน คือ สัดส่วนที่ได้จากการเปลี่ยนแปลงของปริมาณหนึ่ง เทียบกับปริมาณหนึ่งซึ่งเป็นไปในทางกลับกัน

สัดส่วนระหว่างจำนวนสินค้า

กับจำนวนเงินทั้งหมดที่ต้องจ่าย

สัดส่วนระหว่างจำนวนเครื่องพิมพ์กับ

เวลาที่ใช้ในการพิมพ์เอกสาร 50 หน้า

15 of 24

หน่วยการเรียนรู้

อัตราส่วน

ร้อยละ

16 of 24

ร้อยละ

ร้อยละหรือเปอร์เซ็นต์ เป็นอัตราส่วนแสดงการเปรียบเทียบปริมาณใดปริมาณ หนึ่งต่อ 100

ร้อยละ 13 หรือ 13% เขียนแทนด้วย 13 : 100 หรือ

13

100

ร้อยละ a หรือ a% เขียนแทนด้วย a : 100 หรือ

a

100

17 of 24

หน่วยการเรียนรู้

อัตราส่วน

การนำไปใช้

18 of 24

การนำไปใช้

กำไร = ราคาขาย - ต้นทุน

เมื่อราคาขายมากกว่าต้นทุน

กำไรร้อยละ a (กำไร a%) หมายถึง ต้นทุน 100 บาท

กำไร a บาท และราคาขาย 100 + a บาท

19 of 24

การนำไปใช้

ขาดทุน = ต้นทุน - ราคาขาย เมื่อต้นทุนมากกว่าราคาขาย

ขาดทุนร้อยละ b (ขาดทุน b%) หมายถึง ต้นทุน 100 บาท

ขาดทุน b บาท และราคาขาย 100 - b บาท

20 of 24

การนำไปใช้

ลดราคาร้อยละ c (ลดราคา c%) หมายถึง ปิดราคาไว้ 100 บาท

ลดราคา c บาท และขายในราคา 100 - c บาท

21 of 24

การนำไปใช้

ย่อหรือขยายส่วนของเส้นตรงเป็น x% หมายความว่า

การย่อหรือขยาย

ย่อหรือขยายส่วนของเส้นตรงให้มีความยาวเป็น เท่าของความยาวของส่วนของเส้นตรงต้นฉบับ

x

100

ย่อหรือขยายรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้าเป็น y% หมายความว่า

ย่อหรือขยายรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้าให้มีความกว้างเป็น เท่า ของความกว้างของรูปต้นฉบับ �และย่อหรือขยายความยาวเป็น เท่าของความยาวของรูปต้นฉบับ

y

100

y

100

C

45

F - 32

9

=

22 of 24

การนำไปใช้

ผู้ที่มีรายได้ตามที่กฎหมายกำหนด�จะต้องเสียภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา

เงินได้พึงประเมิน คือ รายได้รวมตลอดทั้งปี

ภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา

เงินได้สุทธิ คือ เงินได้พึงประเมิน�ที่หักค่าใช้จ่ายและค่าลดหย่อนต่าง ๆ ออก

การคำนวณภาษี จะคำนวณจากเงินได้สุทธิ

23 of 24

เงินได้สุทธิ (บาท)

ช่วงเงินได้สุทธิ�แต่ละขั้น (บาท)

อัตราภาษีร้อยละ

ภาษีในแต่ละขั้น�เงินได้สุทธิ (บาท)

ภาษีสะสมสูงสุดของขั้น (บาท)

1-150,000

150,000

5

ได้รับยกเว้น

-

150,001-300,000

150,000

5

7,500

7,500

300,001-500,000

200,000

10

20,000

27,500

500,001-750,000

250,000

15

37,500

65,000

750,001-1,000,000

250,000

50

50,000

115,000

1,000,001-2,000,000

1,000,000

25

250,000

365,000

2,000,001-5,000,000

3,000,000

30

900,000

1,265,000

5,000,001 บาทขึ้นไป

-

35

-

-

การนำไปใช้

24 of 24

จบหน่วยการเรียนรู้

อัตราส่วน

อย่าลืมทำแบบฝึกหัดทบทวนกันนะ