DINH DƯỠNG PHÒNG NGỪA SUY MÒN VÀ BẢO TỒN KHỐI CƠ Ở BN ICU�

TS.BS. Nguyễn Hữu Quân

Trưởng đơn vị ICU A9

Bệnh viện Bạch mai

1. Suy giảm khối cơ ở bệnh nhân nặng
• Nguyên nhân
• Cơ chế
2. Các biện pháp phòng ngừa suy mòn cơ
3. Sử dụng một số trị liệu đặc hiệu

Mục tiêu

SARCOPENIA: suy mòn cơ liên quan tới tuổi​

CACHEXIA: suy kiệt suy mòn liên quan tới tình trạng bệnh lý​

Suy mòn cơ cấp tính : acute muscle wasting  

thường liên quan bệnh lý cấp tính trong bệnh viện hoặc thời gian < 6 tháng​

​

CÁC KHÁI NIỆM

Định nghĩa suy mòn cơ ¹�

1. Liang-Kung Chen et al. J Am Med Dir Assoc . 2020 Mar;21(3):300-307.e2

2. Siew Ling Tey et al. Sci Rep . 2021 Nov 29;11(1):23071. DOI: 10.1038/s41598-021-02274-3

| 4

Sarcopenia is “age-related loss of skeletal muscle mass plus loss of muscle strength and/or reduced physical performance’

Suy giảm khối cơ (sarcopenia) là tình trạng “mất khối cơ xương, suy giảm sức cơ và/hoặc giảm vận động thể lực liên quan đến tuổi’

• Sức cơ yếu (muscle strength)
• Khối lượng cơ giảm (muscle mass)
• Giảm tính bền (performance)

Có thể gọi suy chức năng cơ: muscle failure

SUY MÒN CƠ (SARCOPENIA)

KHỐI CƠ – MUSCLE MASS

• Người trưởng thành ít vận động: mất 3-8% khối cơ/10 năm sau tuổi 30
• Tốc độ mất cơ tăng nhanh sau tuổi 50
• Chỉ còn 50% khối cơ sau tuổi 80
• Người trưởng thành: 35-50 kg cơ
• Người già < 13 kg cơ (da và xương

Tiên lượng: yếu tố nguy cơ độc lập

SUY MÒN CƠ (SARCOPENIA) SINH LÝ

Suy giảm khối cơ theo tuổi ( lão hóa)

• BẮT ĐẦU NHANH SAU 40 TUỔI & NỔI BẬT SAU 70 TUỔI

Vandewoude MF, et al. J Aging Res. 2012;2012:651570. Janssen I, et al. J Appl Physiol. 2000;89(1):81-88. Grimby G, Saltin B. Clin Physiol. 1983;3(3):209-218.

| 8

2-Apr-23

SINH TỔNG HỢP PROTEIN TRONG CƠ THỂ

SINH TỔNG HỢP PROTEIN TRONG CƠ THỂ

SUY MÒN CƠ Ở BN ICU

Puthucheary ZA, Rawal J, McPhail M, Connolly B, Ratnayake G, Chan P (2013) Acute skeletal muscle wasting in critical illness. JAMA 310:1591–1600

SUY MÒN CƠ VÀ SUY ĐA TẠNG

Puthucheary ZA, Rawal J, McPhail M, Connolly B, Ratnayake G, Chan P (2013) Acute skeletal muscle wasting in critical illness. JAMA 310:1591–1600

A conceptual framework: the early and late phases of skeletal muscle dysfunction in the acute respiratory distress syndrome�D. Clark Files1,2*, Michael A. Sanchez1 and Peter E. Morris1,2 �

VAI TRÒ PROTEIN TRONG CƠ THỂ

1. Treo chi (leg suspension)
2. Bó bột (leg cast)
3. Nằm tại giường (Prolonged bed rest, bedridden)

​

SUY MÒN CƠ Ở BỆNH NHÂN ICU

de Boer MD, et al. The temporal responses of protein synthesis, gene expression and cell signalling in human quadriceps muscle and patellar tendon to disuse. J Physiol. 2007;585(Pt 1):241–51

Gibson JN, Smith K, Rennie MJ. Prevention of disuse muscle atrophy by means of electrical stimulation: maintenance of protein synthesis. Lancet. 1988;2(8614):767–70

Gibson JN, et al. Decrease in human quadriceps muscle protein turnover consequent upon leg immobilization. Clin Sci (Lond). 1987;72(4):503–9

SUY MÒN CƠ VÀ ĐÁP ỨNG VIÊM

Files D, Sanchez M, Morris P. A conceptual framework: the early and late phases of skeletal muscle dysfunction in the acute respiratory distress syndrome. Crit Care. 2015;19:266

SUY MÒN CƠ VÀ THUỐC AN THẦN

Malomouzh AI, et al. NMDA receptors at the endplate of rat skeletal muscles: precise postsynaptic localization. Muscle Nerve. 2011;44(6):987–9.

Jentsch TJ, et al. Molecular structure and physiological function of chloride channels. Physiol Rev. 2002;82(2):503–68.

Truong A, et al. Bench-to-bedside review: mobilizing patients in the intensive care unit—from pathophysiology to clinical trials. Crit Care. 2009;13:216.

• Nuôi thiếu năng lượng

NUÔI THIẾU NĂNG LƯỢNG Ở BN NẶNG

• Nhiễm trùng

SUY MÒN CƠ VÀ NHIỄM TRÙNG

Klaude M, Mori M, Tja¨der I, et al. Protein metabolism and gene expression in skeletal muscle of critically ill patients with sepsis. Clin Sci (Lond) 2012; 122:133–142

• Bệnh lý đa dây thần kinh ở bn hồi sức (CIP)
• Critical ill polyneuropathy
• Bệnh lý cơ ở bn hồi sức (CIM)
• Critical ill myopathy
• Hội chứng yếu cơ mắc phải trong hồi sức (ICUAW)
• ICU acquired weakness

HẬU QUẢ SUY MÒN CƠ

• Khó cai máy
• Ho khạc kém dễ viêm phổi bệnh viện
• Lâu liền vết thương
• Loét tì đè
• Kéo dài thời gian nằm viện, tăng tỉ lệ tái nhập viện

HẬU QUẢ SUY MÒN CƠ

• Lâm sàng
• Nhân trắc
• SIÊU ÂM
• Đo thành phần cơ thể
• Dexa
• CT L3

CHẨN ĐOÁN SUY MÒN CƠ

CHẦN ĐOÁN SUY MÒN CƠ

SUY MÒN CƠ VI THỂ

• Siêu âm

​

CHẨN ĐOÁN SUY MÒN CƠ

CHẨN ĐOÁN SUY MÒN CƠ

CHẨN ĐOÁN SUY MÒN CƠ

• Dexa

ĐO THÀNH PHẦN CƠ THỂ

• CT L3

CHẨN ĐOÁN SUY MÒN CƠ

DEXA

| 38

2-Apr-23

VAI TRÒ CÁC CÔNG CỤ CHẨN ĐOÁN

• Tập vận động, ngồi ghế và đi sớm
• Ngừng các thuốc an thần, giãn cơ, corticoid..
• Cung cấp đủ năng lượng và protein
• Sử dụng chất kích thích tạo cơ
• CaHMB, GH,
• Điều trị đa mô thức

​

​

​

GIẢI PHÒNG NGỪA SUY MÒN CƠ ICU

Bear DE, Hart N, Puthucheary Z. Continuous or intermittent feeding: pros and cons. Curr Opin Crit Care 2018; 24:256–261

MUSCLE FULL EFFECT

Bear DE, Hart N, Puthucheary Z. Continuous or intermittent feeding: pros and cons. Curr Opin Crit Care 2018; 24:256–261

HIỆU ỨNG MUSCLE-FULL

HIỆU ỨNG MUSCLE-FULL

Atherton PJ, Etheridge T, Watt PW, et al. Muscle full effect after oral protein: time-dependent concordance and discordance between human muscle protein synthesis and mTORC1 signaling. Am J Clin Nutr 2010; 92:1080–1088.

ĐIỀU TRỊ SUY MÒN CƠ

ĐIỀU TRỊ SUY MÒN CƠ

STEROID ĐỒNG HÓA

Leucine - Ca HMB

| 47

2-Apr-23

Nicolaas E Deutz et al. Clin Nutr. 2016 Feb;35(1):18-26. DOI: 10.1016/j.clnu.2015.12.010

| 48

2-Apr-23

Nutrition effect On Unplanned ReadmIssions and Survival in Hospitalized patients

Nghiên cứu mù đôi, ngẫu nhiên, có đối chứng với giả dược, đa trung tâm

Hiệu quả của bổ sung dinh dưỡng đường uống có đạm cao và HMB (HP-HMB) �đến kết cục sau xuất viện của những người lớn tuổi nhập viện có suy dinh dưỡng

NOURISH: Đối tượng & thiết kế

Nicolaas E Deutz et al. Clin Nutr. 2016 Feb;35(1):18-26. DOI: 10.1016/j.clnu.2015.12.010

| 49

2-Apr-23

HP-HMB ONS, high-protein oral nutritional supplement containing beta-hydroxybeta-methylbutyrate (Dinh dưỡng bổ sung đường uống có đạm cao và HMB)

SGA, Subjective Global Assessment (Thang đánh giá toàn cầu chủ quan)

Bắt đầu can thiệp trong 72 giờ sau khi nhập viện và tiếp tục đến 90 ngày sau xuất viện

Tiêu chí chính tổng hợp: tử vong hoặc tái nhập viện sau khi xuất viện 90 ngày

NOURISH: Giảm tử vong 90 ngày sau xuất viện

Nicolaas E Deutz et al. Clin Nutr. 2016 Feb;35(1):18-26. DOI: 10.1016/j.clnu.2015.12.010

| 50

2-Apr-23

NOURISH: Giảm 51% nguy cơ tử vong 90 ngày

Nicolaas E Deutz et al. Clin Nutr. 2016 Feb;35(1):18-26. DOI: 10.1016/j.clnu.2015.12.010

| 51

2-Apr-23

Giảm tử vong �với HP-HMB

Number needed to treat �(NNT) là 20.3 �(95% CI: 10.9 - 121.4)

Tử vong 90 ngày: �RR 0.49 �(95% CI: 0.27 - 0.90)

HP-HMB, Dinh dưỡng bổ sung đường uống có đạm cao và HMB

NOURISH_subgroup COPD: Giảm tử vong

2. Nicolaas E Deutz et al. Clin Nutr. 2021 Mar;40(3):1388-1395.

| 52

2-Apr-23

Giảm 71% tử vong �với HP-HMB trong phân nhóm COPD

HP-HMB, Dinh dưỡng bổ sung đường uống có đạm cao và HMB

NOURISH: Cải thiện tình trạng dinh dưỡng (theo SGA)

• OR = 2.04, 95% CI: 1.28 - 3.25 P = 0.009

​

Nicolaas E Deutz et al. Clin Nutr. 2016 Feb;35(1):18-26. DOI: 10.1016/j.clnu.2015.12.010

| 53

2-Apr-23

XIN TRÂN TRỌNG CẢM ƠN